Hân noo boo đhí c’moo n’nắc ahay, cóh vel đông zâp tỉnh miền Trung dưr váih bấc ơl g’lúh hr’cấh ha voóh k’tiếc, bhrợ ga lấo bấc vel đông, bhrợ pa hư k’ha riêng xa nay bh’rợ bha nậ chr’hooi đác, c’lâng c’tốch. Râu boo túh c’moo n’nắc đợc lơi cắh ơy bhrợ liêm xang, xoọc đâu đhanuôr miền Trung xoọc ặt k’rang k’pân hr’cấh ha voóh da ding k’coong bêl hân noo boo túh c’moo đâu k’noọ tước.

Ooy zâp g’lúh boo đhí c’moo n’nắc ahay, tỉnh Quảng Nam bil hư lấh 10 r’bhâu tỷ đồng, k’noọ mơ m’pâng pa zêng zên pa chô ngân sách ooy c’moo 2020 âng vel đông nâu. Trung ương ơy zooi zúp 450 tỷ đồng đoọng bhrợ pa dưr pa liêm xang boo đhí túh bhlong. Hân đhơ cơnh đêếc, tu lưm zr’nắh k’đhạp zâp bh’rịư k’rong bhrợ công, bhiệc lêy đoọng zên đấh hân nâu cắh liêm đấh nắc bh’rợ bhrợ pa liêm zâp bh’rợ c’lâng c’tốch bha lâng đhị k’coong ch’ngai Quảng Nam cắh đấh. T’coóh Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam đoọng năl, zên lêy bhrợ pa liêm zâp c’lâng hư zớch lấh 300 tỷ đồng, hân đhơ cơnh đêếc, Chính phủ nắc vêy zooi zúp 25 tỷ đồng:“Đhị đhr’năng boo đhí k’noọ tước, azi bhrợ pa dưr zâp c’lâng bh’rợ lêy đoọng zâp râu pr’đươi pr’lướt bhrợ têng ra văng lêy trông dấc, bhrợ pa liêm zâp râu bhiệc dưr váih, nắc ahêê choom lêy bhrợ têng. Lâng zâp c’lâng bh’rợ k’rong zư đợc ch’na đh’nắh đhị đêếc cung lêy bhrợ liêm xang. Zâp đhị đoọng bhrợ tang bhuông păr zrượp bêl vêy kiêng đươi đợ bhuông nắc vel đông ơy xay bhrợ pa dưr lâng bhrợ liêm xang l’lăm t’ngay 30/9.”

Tỉnh Quảng Trị xoọc vêy 30 chr’val, thị trấn xoọc ặt zâng lâng đhr’năng túh bhlong, lấh mơ nắc cóh 2 chr’hoong k’coong ch’ngai Hướng Hoá lâng Đakrông. Lấh mơ, Quảng Trị cung ơy cha groong zr’lụ 27 chr’val, thị trấn vêy đhr’năng hr’cấh ha voóh da ding bêl dưr váih boo đhí. Ha dợ ooy đâu, zâp dự án xa nay bh’rợ bhrợ pa dưr đhị k’coong ch’ngai dưr váih cắh liêm crêê, bhrợ he’cấh ha voóh k’tiếc. zr’lụ da ding k’coong Hướng Hoá lâng Đakrông xoọc vêy 26 dự án điện đhí xoọc lêy bhrợ, đhanuôr xoọc ặt dzoọng cắh yêm têêm. T’coóh Hà Sỹ Đồng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị đoọng năl:“Ooy hân noo boo túh nâu, Ban chỉ huy zêl cha groong boo đhí túh bhlong lâng chấc lêy trông dấc bhrêy tắh tỉnh lướt cha mêết lêy, đoọng zêl cha groong pa xiêr đợ mơ bil hư. Zâp đông k’rong bhrợ gr’hoót moon, oó bhrợ tr’xăl zr’lụ đâu, doọ bhrợ cắh liêm crêê bhiệc lướt vốch, bhrợ têng âng đhanuôr. ha dang dự án bhrợ cắh liêm crêê tước hr’cấh ha voóh k’tiếc, bhrợ cắh liêm crêê tước pr’ắt tr’mung đhanuôr, dự án nắc lêy pa đhêy cớ đoọng lêy cha mêết xay moon mưy cơnh liêm ghít”./.

Mưa bão đến, miền Trung nơm nớp nỗi lo sạt lở đất

Mùa mưa bão năm ngoái, trên địa bàn các tỉnh miền Trung xảy ra hàng loạt vụ sạt lở đất, vùi lấp nhiều bản làng, phá hủy hàng trăm công trình thủy lợi, giao thông. Hậu quả thiên tai năm cũ chưa khắc phục xong, bây giờ người dân miền Trung lại nơm nớp nỗi lo sạt lở đất mới khi mùa mưa bão đã đến.
Trong các đợt mưa bão năm ngoái, tỉnh Quảng Nam thiệt hại hơn 10 ngàn tỷ đồng, xấp xỉ một nửa tổng thu ngân sách trong năm 2020 của địa phương này. Trung ương đã hỗ trợ 450 tỷ đồng để tái thiết sau thiên tai. Tuy nhiện, do vướng các thủ tục đầu tư công, việc giải ngân nguồn vốn cấp bách này rất chậm nên công tác khắc phục các công trình giao thông huyết mạch tại miền núi Quảng Nam rất chậm. Ông Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam cho biết, kinh phí cần để khắc phục các tuyến đường hư hỏng hơn 300 tỷ đồng, nhưng Chính phủ mới hỗ trợ 25 tỷ đồng:“Trước tình hình mưa bão cũng sắp đến, chúng tôi xây dựng các phương án bố trí các loại phương tiện, trang thiết bị để sẵn sàng ứng cứu khắc phục khi có các tình huống xảy ra là chúng ta có thể cơ động để giải quyết. Đồng thời các phương án dự trữ lương thực tại chỗ cũng phải được hoàn thành. Các điểm để phục vụ cho bãi đáp trực thăng khi có tình huống phải sử dụng đến lực lượng trực thăng thì địa phương đã triển khai xây dựng và hoàn thành trước 30/9.”

Tỉnh Quảng Trị hiện có 30 xã, thị trấn đang đối mặt với nguy cơ rất cao từ lũ ống, lũ quét, chủ yếu ở 2 huyện miền núi Hướng Hóa và Đakrông. Ngoài ra, Quảng Trị cũng đã khoanh vùng 27 xã, thị trấn có nguy cơ sạt lở núi khi xảy ra mưa bão. Trong khi đó, các dự án công trình xây dựng tại miền núi tiếp tục tác động bất lợi, gây sạt lở đất. Vùng miền núi Hướng Hóa và Đakrông hiện có 26 dự án điện gió đang đồng loạt triển khai thi công, người dân đứng ngồi không yên. Ông Hà Sỹ Đồng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị cho biết:“Trong mùa mưa bão này, Ban Chỉ huy phòng chống thiên tai và tìm kiếm cứu hộ cứu nạn tỉnh đi kiểm tra, giám sát để phòng tránh giảm nhẹ thiên tai. Các nhà đầu tư cam kết, không làm thay đổi môi trường vùng xung quanh, không ảnh hưởng giao thông đi lại, hoạt động của người dân. Nếu dự án ảnh hưởng đến sạt lở đất, ảnh hưởng đến đời sống nhân dân, dự án đó phải dừng lại để xem xét đánh giá một cách thấu đáo.”./.