X’rị c’xêê 3 c’moo đâu, du học sinh Nguyễn Thị Yến chô tợơ k’tiếc k’ruung Anh lâng bơơn năl nắc boọ Covid-19. Tước tợơp c’xêê 4 nắc bơơn pa dưah lâng dưah cr’ay. Tợơ muy cha nắc pân đil buôn k’pân, dưr rêên mơ chu bác sĩ pay a ham, ha dợ t’mêê đâu, Yến nắc dưr tợơ đâh ra diu tước Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương đoọng khám, đâh loon cher đoọng a ham trôông dấc ha pêê ca ay Covid-19: “Đăn đâu bhlầng, a cu lêy pr’luh dưr vaih k’rơ cớ, ha dang muy cha nắc căh dzợ ma mông, lalăm a hay c’la cu bơơn apêê k’rang nắc cung kiêng ting chroi k’rong c’rơ coh bh’rợ zêl lơi pr’luh đhị Việt Nam, ha dang a cu choom trôông dấc ma nuyh nắc cung xợơng bhui har coh loom tu c’la đay bơơn bhrợ rau bh’rợ chr’năp liêm.”

Apêê ma nuyh pa dưah đh’reh cr’ay âng Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương dzợ t’pâh muy cha nắc nắc bêl a hay crêê bọo Covid g’luh 83 đhị Bệnh viện nắc pa căn Kelly Michelle Koch, ma nuyh Mỹ. Pa căn Kally đoọng năl, bêl crêê bọo ca ay, a đoo pr’đoọng bhlầng bơơn pa dưah đhị Việt Nam. Coh đhr’năng pa dưah, a đoo bơơn đớp rau k’rang lêy ta nih đha nâng âng apêê y, bác sỹ. Bêl xợơng vêy apêê crêê bọo ca ay Covid-19 đhị Việt Nam căh vêy pr’đoọng, bấc ma nuyh xoọc ca ay ngân a đoo ơy đặt vé đoọng păr tợơ TP HCM gluh ooy Hà Nội: “A cu vêy xợơng Chính phủ Việt Nam xoọc t’đang ma nuyh ơy dưah ca ay cher đoọng a ham nắc a cu rơơm nâu đoo nắc bêl đoọng ha cu ting zup zooi ma nuyh lơơng cung cơnh zooi Việt Nam muy đăh. A cu crêê bọo Covid-19 coh g’luh du lịch đhị Châu Âu bêl c’xêê 3. A cu căh vêy ngoọ nắc đay crêê bọo cr’ay nâu ha dợ tợơ ơy xét nghiệm nắc ơy bơơn pa dưah dưah. A cu lêy c’la cu pr’đoọng pa bhlầng lâh apêê lơơng tu cr’ay nâu.”

Ha dợ a moó Hà Thu Thảo, nắc ma nuyh ca ay đơơng số 196 xay moon coh trang cá nhân âng đay cơnh đâu: “T’ngay đâu, a cu ơy bơơn bệnh viện pay a ham đoọng xét nghiệm sáng lọc, bơơn apêê bác sỹ moon đoọng ghit liêm.  Acu rơơm xét nghiệm sáng lọc âng cu nắc liêm cơnh pr’đợơ. Apêê ca ay xoọc đươi, bác sĩ xoọc t’đang, pazêng ma nuyh ca ay ơy dưah, ha dang lêy c’la đay zập pr’đợơ âng bác sĩ moon, nắc pa zay ra pặ cr’chăl đoọng zước ting cher đoọng a ham, đoọng bác sĩ trôông dấc pazêng apêê ca ay ngân lơơng, apêê căh pr’đoọng cơnh a hêê”. Lâng bh’rợ âng a moó Thảo dzợ pa căh rau năl ơn apêê pa dưah đh’réh cr’ay, pa chô dưm k’tiếc k’ruung ơy trôông dấc đay coh pazêng t’ngay crêê boọ Covid-19: “Nâu kêi a cu kiêng cher đoọng muy râu vêy, ting chroi k’rong c’rơ âng c’la đay đoọng ma nuyh ca ay bơơn chô lâng pr’loọng đong, chroi k’rong pa chô dưm k’tiếc k’ruung, pa chô dưm apêê bác sĩ ơy zup zooi cu.”

Ting cơnh bác sỹ Vũ Thị Thu Hương, Trưởng khoa Khám bệnh cơ sở Giải Phóng, BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương, bhiệc đươi dua a ham bơơn ta đươi đhị bấc k’tiếc k’ruung coh bha lang k’tiếc lâng bơơn xay moon nắc bh’rợ pa dưah tệêm ngăn, đơơng chô bh’nơơn liêm đoọng ha pêê ca ay Covid-19, pa bhlầng nắc apêê ngân: “Ahêê nắc đươi dua cơnh bh’rợ pa dưah âng ma nuyh ơy dưah, a ham âng ma nuyh ơy dưah vêy kháng thể lâng bh’nơơn dal zêl cha groong vi rút SARS-CoV-2; bêl truyền a ham ooy a chắc ma nuyh ca ay ngân nắc rau cha groong cr’ay coh a chắc dưr liêm, zooi k’chệêt vi rút đhị ma nuyh ca ay coh đhr’năng trung bình, ngân. Nâu đoo nắc bh’rợ zooi âng đơơng cha groong đâh bhlầng đoọng ha ma nuyh boọ cr’ay.”

Coh đhr’năng pr’luh cr’ay dzợ dưr vaih bấc k’rơ, bhiệc đươi dua a ham ma nuyh pa dưah dưah nắc lêy cha mệêt, xay moon cơnh muy bh’rợ t’mêê đoọng pa xoọng pr’đươi đoọng ma nuyh pa dưah ca ay, pa bhlầng nắc pazêng apêê dưr ngân. Lâng pazêng bh’rợ liêm ta nih âng apêê ơy boọ vaih cr’ay cher đoọng a ham trôông dấc apêê ca ay Covid-19 cơnh muy bh’rợ laliêm, jưah đơơng rau p’rơơm đoọng ha ma nuyh ca ay./.

Hiến tặng huyết tương cứu chữa bệnh nhân Covid-19

Nghĩa cử cao đẹp mùa dịch bệnh

                                  Thúy Ngà

Trong khi cả thế giới chưa có thuốc điều trị đặc hiệu cho bệnh nhân Covid-19 thì  việc sử dụng huyết tương người khỏi bệnh để điều trị được đánh giá như một liệu pháp mới nhằm tăng thêm công cụ cho thầy thuốc điều trị người bệnh, nhất là người tiến triển nặng, bệnh nặng. Sau khi đề tài nghiên cứu điều trị bệnh nhân Covid-19 bằng huyết tương của người khỏi vừa được Bộ Y tế phê duyệt, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương bắt đầu thông tin tuyển chọn người hiến.Hiện đã có hàng chục người đã đăng ký và bệnh viện đã tiếp nhận 5 người đầu tiên để thực hiện sàng lọc. Số huyết tương của người khỏi bệnh hiến tặng sẽ được gửi vào Đà Nẵng để cứu chữa những bệnh nhân Covid 19 nặng. Dù là phương pháp mới lần đầu tiên được ứng dụng, song những nghĩa cử cao đẹp của những người từng mắc Covid 19 dành cho các bệnh nhân thật đáng được trân trọng.

Cuối tháng 3 năm nay, du học sinh Nguyễn Thị Yến từ Anh trở về nước và được xác định mắc Covid 19.  Đến đầu tháng 4 thì được điều trị khỏi bệnh. Từ một cô gái hay lo sợ đến phát khóc mỗi khi bác sỹ lấy máu, nhưng mới đây, Yến đã dậy từ sớm đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương để khám, sàng lọc, sẵn sàng cho buổi hiến tặng huyết tương cho người bệnh Covid 19: “Gần đây mình thấy hiện nay dịch bùng phát lại, có một số bệnh nhân bị tử vong, trước mình được quan tâm chữa trị cho, nên mình muốn góp gì đó cho công cuộc phòng chống dịch ở Việt Nam, nếu mà mình có thể cứu người được mình cảm thấy rất vui bởi vì mình làm được việc có ích.”

Các thầy thuốc Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương còn đón tiếp một người từng là bệnh nhân mang số 83 tại Bệnh viện là bà Kelly Michelle Koch, quốc tịch Mỹ. Bà Kelly cho biết, khi mắc bệnh, bà đã được điều trị tại Việt Nam. Cả quá trình điều trị bà đều nhận được sự chăm sóc và điều trị tận tình của các y bác sỹ. Khi nghe tin có những bệnh nhân Covid-19 tại Việt Nam không được may mắn,  nhiều người đang ốm rất nặng bà đã đặt vé để bay từ TP Hồ Chí Minh ra Hà Nội: “Tôi nghe chính phủ Việt Nam đang kêu gọi người khỏi bệnh hiến huyết tương nên tôi hy vọng đây là cơ hội để giúp được người khác cũng như giúp được Việt Nam phần nào. Tôi bị mắc Covid-19 trong chuyến du lịch sang Châu Âu hồi tháng 3. Tôi không nghĩ mình lại bị mắc bệnh này nhưng sau khi xét nghiệm tôi đã được điều trị khỏi. Tôi thấy mình thật may mắn hơn nhiều người khác vì căn bệnh này.”

Còn chị Hà Thu Thảo, từng là bệnh nhân mang mã số 196 chia sẻ trên trang cá nhân của mình như thế này: “Hôm nay, tôi đã được bệnh viện lấy máu để xét nghiệm sàng lọc, được các bác sĩ tư vấn, giải thích rất tận tình, kĩ lưỡng. Tôi hi vọng xét nghiệm sàng lọc của tôi sẽ đạt chỉ tiêu. Bệnh nhân đang cần, bác sĩ đang kêu gọi, những bệnh nhân đã từng được điều trị khỏi, nếu thấy bản thân đủ các tiêu chí mà bác sĩ đưa ra, xin hãy cố gắng sắp xếp chút thời gian để đăng kí hiến huyết tương, để bác sĩ cứu chữa những bệnh nhân nặng, không may mắn hơn chúng ta”. Và hành động của chị Thảo còn là thể hiện sự biết ơn các thầy thuốc, trả ơn đất nước đã cứu sống mình trong những ngày mắc Covid 19: “Bây giờ tôi chỉ muốn mình cống hiến gì đấy, góp sức lực nhỏ bé của mình để người bệnh được trở về gia đình góp một phần để trả ơn đất nước, trả ơi bác sỹ đã giúp đỡ tôi.”

Theo bác sỹ Vũ Thị Thu Hương, Trưởng khoa Khám bệnh cơ sở Giải Phóng, BV Bệnh Nhiệt đới Trung ương, liệu pháp sử dụng huyết tương được sử dụng tại rất nhiều nước trên thế giới và được đánh giá là giải pháp điều trị an toàn, đem lại hiệu quả nhất định cho bệnh nhân Covid 19, đặc biệt là bệnh nhân nặng: “Chúng ta dùng phương pháp điều trị của người đã phục hồi, huyết tương của người khỏi bệnh có chứa kháng thể với hiệu giá cao chống lại virus SARS-CoV-2; khi truyền vào cơ thể bệnh nhân nặng  kháng thể sẽ phát huy tác dụng, hỗ trợ diệt virus ở bệnh nhân mức độ trung bình, nặng. Đây là công cụ giúp cung cấp miễn dịch nhanh chóng ngay lập tức cho người nhiễm bệnh.”

Trong tình hình dịch bệnh còn diễn biến phức tạp, việc sử dụng huyết tương người điều trị khỏi bệnh cần được xem xét, đánh giá như một liệu pháp mới có tiềm năng nhằm tăng thêm công cụ cho thầy thuốc điều trị người bệnh, đặc biệt là những trường hợp tiến triển nặng. Và những nghĩa cử cao đẹp của những người từng mắc bệnh hiến tặng huyết tương cho bệnh nhân Covid 19 như một giải pháp vừa nhân văn, vừa mang lại tia hy vọng cho người bệnh hiện nay./.