Bơơn bhrợ padưr tơợ c’moo 1984, Trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội téu Nghệ An 1 bơơn ta lêy nắc mưy ooy đợ đhị tr’ang liêm ooy pazêng khối THPT âng prang tỉnh Nghệ An lâng ooy pazêng hệ thống trường DTNT cóh prang k’tiếc k’ruung. Đhị đâu nắc đhị ơy vêy kr’bhâu acoon a’đhi manứih acoon cóih dưr pậ liêm, k’đhơợng bhrợ bấc bh’rợ chr’nắp ooy zâp cơ quan, tổ chức.

Đhanuôr k’coong ch’ngai tỉnh Nghệ An moon, hệ thống trường đoọng ha coon ađhi manứih acoon cóh nắc đoo chính sách liêm chr’nắp âng Đảng lâng nhà nước hêê lâng zr’lụ đhanuôr acoon cóh, chrooi pa’xoọng pa’xiêr đợ mơ c’chăl bhlưa k’van lâng đha’rứg cóh đồng bằng lâng k’coong ch’ngai. T’coóh Mong Công Hải nắc mưy ooy kr’bhâu acoon ađhi manứih acoon cóh cóh k’coong ch’ngai tỉnh Nghệ An tơợp dưr pậ liêm tơợ trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An 1, nắc xoọc đâu bhrợ Chánh án toà án Nhân dân chr’hoong Tương Dương xay moon: “Đhr’nông trường nắc đhị bhrợ pr’đơợ, nắc zâp cán bộ chr’hoong, zâp apêê bhr’cộ chr’hoong cung tơợ trường nâu glúh chô pa bhrợ bấc.”

33 c’moo hanua, đhr’noong trường nâu zâp c’moo vêy pazêng đợ học sỉnh a’pặ loại khá bơơn tơợ 50-60%, đợ mơ apêê tốt nghiệp bơơn tơợ 98-100%, đợ mơ đậu moót đại học tơợ bêl vêy mơ 1-7% ooy 5 c’moo tr’nơợp, tước đâu nắc 80-85%. Trường vinh dự bơơn Đảng lâng nhà nước cher đoọng Huân chương Lao động hạng Nhất, Nhì, Ba lâng taluôn bơơn ta cher đoọng Bằng Khen, giấy khen âng Trung ương lâng tỉnh. Thầy Nguyễn Văn Trung, Hiệu trưởng trường Trung phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An 1 đoọng nă, buôn lêy lấh mơ zâp học sinh tước tơợ 11 chr’hoong k’coong ch’ngai âng tỉnh âng 6 acoon cóh. Ooy đâu, acoon cóh Ơ Đu nắc acoon cóh m’bứi manứih bhlâng xoọc đâu cóh prang k’tiếc k’ruung. Tu cơnh đâu, nhà trường taluôn năl gít nắc đhị trung tâm đoàn kết p’têết pazưm liêm chr’nắp âng apêê ađhi, zúp apêê ađhi dưr zi’lấh râuz r’nắh k’đhạp, ta’bhứch bêl apêê ađhi ắt mamung ch’ngai đông lâng vel bhươl. Thầy Trung moon: “Lêy đắh pr’hát xa’nưl nắc choom, thể thao apêê ađhi cung choom, hân đhơ cơnh đêếc cắh choom đhị pachoom padưr lấh mơ tu k’tiếc vel đông tứi nhêết. Mưy trường acoon cóh nội trú cơnh trường zi nắc bấc acoon cóh. Vêy học sinh Ơ Đu cắh zâp điểm nắc dzợ tuyển. Apêê ađhi liêm ta’níh bhlâng, ooy đâu vêy 3 cr’noọ bh’rợ, chất lượng văn hoá, an ninh têêm ngăn lâng chế độ chính sách.”

Bấc lêy học sinh trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An 1 lấh mơ nắc ắt mamung đhị zr’lụ kinh tế xã hội pa bhlâng zr’nắh k’đhạp, bêl lướt tước ooy trường, apêê ađhi bơơn đươi chế độ t’đui đoọng âng nhà nước đắh cha, ặt, học lâng zâp chế độ ắt mamung lalay. Ađhi Cao Thị Thuỳ Trang, acoon cóh Thái, học sinh lớp 11, vel đông cóh chr’hoong Anh Sơn đoọng năl: “Acu pa bhlâng tự hào nắc học sinh bơơn học cóh trường nội trú nâu. Acu vinh dự lâng acu k’noọ lêy nắc t’bhlâng học tập liêm choom lấh.”

T’mêê đâu, ooy t’ngay bhiệc bhan prang ngành giáo dục cóh prang k’tiếc k’ruung, apêê ađhi học sinh Trường Dân tộc nội trú Nghệ An 1 nắc ơy chi’ớh bấc pr’hát xa’nưl pr’hay liêm hơnh déh ooy c’rơ g’lêếh âng ngành sư phạm lâng công ơn Đảng lâng chính phủ lâng zr’lụ đhanuôr k’coong ch’ngai acoon cóh./.

Về nơi tạo nguồn cán bộ cho miền núi dân tộc

                                        Quốc Khánh

Thành lập từ năm 1984, Trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An I được coi là một trong những điểm sáng trong khối THPT của cả tỉnh Nghệ An và trong hệ thống trường DTNT trên toàn quốc. Nơi đây đã có hàng ngàn con em vùng dân tộc thiểu số trưởng thành, giữ nhiều trọng trách trong các cơ quan, tổ chức.

  Người dân vùng cao tỉnh Nghệ An cho rằng, hệ thống trường dành riêng cho con em vùng dân tộc miền núi là chính sách ưu việt của Đảng và nhà nước ta đối với vùng dân tộc thiểu số, góp phần giảm khoảng cách giầu nghèo giữa miền núi với đồng bằng. Ông Mong Công Hải là một trong hàng ngàn con em dân tộc thiểu số vùng cao tỉnh Nghệ An trưởng thành từ trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An I hiện là Chánh án tòa án Nhân dân huyện Tương Dương cảm nhận: “Ngôi trường là nơi đây là tạo nguồn, chính các cán bộ huyện, các lãnh đạo huyện cũng từ nơi đây mà ra là phần nhiều.”

33 năm qua, mái trường này hàng năm có số học sinh xếp loại khá chiếm từ 50 – 60%, tỷ lệ tốt nghiệp đạt từ 98 – 100%, tỷ lệ đậu chính thức vào đại học từ chỗ chỉ đạt từ 1 – 7% trong 5 năm đầu tiên, đến nay là 80 – 85%. Trường vinh dự được Đảng và nhà nước tặng Huân chương Lao động hạng Nhất, Nhì, Ba và liên tục được tặng Bằng khen, giấy khen của Trung ương và tỉnh. Thầy Nguyễn Văn Trung, Hiệu trưởng trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An I cho biết, trường chủ yếu là các học sinh đến từ 11 huyện miền núi của tỉnh thuộc 6 dân tộc. Trong đó, dân tộc Ơ Đu là dân tộc ít người nhất nước hiện nay. Chính vì thế, nhà trường luôn xác định phải là trung tâm đoàn kết giữa các em với nhau, giúp các em khắc phục mọi khó khăn thiếu thốn khi các em sống xa gia đình và bản mường. Thầy Nguyễn Văn Trung nói: “Riêng văn nghệ thì được, thể thao thì các em giỏi nhưng mà không có môi trường nào vì địa bàn chật. Một trường dân tộc nội trú như trường tôi rất nhiều dân tộc. Có học sinh Ơ đu không đủ điểm vẫn tuyển. Các em rất ngoan, ở đây có 3 mục đích, chất lượng văn hóa, an ninh trật tự và chế độ chính sách.”

Phần lớn, học sinh trường Trung học phổ thông Dân tộc Nội trú Nghệ An I chủ yếu sinh sống tại vùng kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn, khi đến trường, các em được hưởng chế độ ưu đãi của nhà nước về ăn, ở, học và các chế độ sinh hoạt khác. Em Cao Thị Thùy Trang, dân tộc Thái, học sinh lớp 11, quê huyện Anh Sơn cho biết: “Cháu rất tự hào là học sinh được học dưới mái trường nội trú này. Cháu rất vinh dự và cháu nguyện sẽ học tập thật tốt.”

Vừa qua, trong ngày hội của toàn ngành giáo dục cả nước, các em học sinh Trường Dân tộc nội trú Nghệ An I đã biểu diễn nhiều tiết mục  văn nghệ đặc sắc với chủ đề ngợi ca công lao ngành sư phạm và công ơn Đảng và chính phủ đối với vùng đồng bào miền núi dân tộc./.