Prá xay ooy xa nay n’nâu, vêy boóp p’rá xay moon: Bhrợ pa dưr c’rơ acoon manuyh năc râu đơ chr’năp, muy râu bha lâng lâng xa nay bh’rợ bhrợ pa dưr k’tiêc k’ruung. Xa nay xay moon năc đơơh hân pa liêm pa crêê thể chế dưr vaih zazum, coh đêêc vêy thể chế đoọng ha râu dưr vaih prang zập n’đăh âng acoon manuyh.

T’cooh Nguyễn Viết Chức, Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn Văn hoá- Xã hội, Uỷ ban Trung ương MTTQ Việt Nam xay moon: Dự thảo Báo cáo Chính trị p’căh ooy Đại hội Đại biểu prang k’tiêc k’ruung g’luh 13 âng Đảng ơy xay moon muy coh pazêng c’lâng bh’rợ pa dưr k’tiêc k’ruung coh cr’chăl 2021- 2030 năc: T’bhlâng pa dưr acoon manuyh lâng xa nay bh’rợ văn hoá Việt Nam liêm pr’hay, ghít râu chr’năp pr’hay âng acoon manuyh đoọng văn hoá la lua dưr vaih c’rơ u vaih tơợ k’tiêc k’ruung, c’rơ pa dưr k’tiêc k’ruung lâng zư lêy k’tiêc k’ruung. Hân đhơ cơnh đêêc, Báo cáo Chính trị công rơợng griing xay moon muy bơr râu căh liêm choom, ta bhuch coh bh’rợ bhrợ pa dưr c’rơ acoon manuyh. Râu đêêc năc: xa nay bh’rợ âng văn hoá coh bh’rợ bhrợ pa dưr acoon manuyh căh ơy ta xay moon crêê cơnh, môi trường văn hóa xã hội năc căh nha nhự tu pazêng râu n’lất n’môp âng xã hội, pazêng bh’rợ t’tông k’rooch, râu căh liêm crêê. T’cooh Nguyễn Viết Chức prá: “Xa nay bh’rợ pa dưr cr’noon manuyh năc xa nay bh’rợ bha lâng. Căh vêy acoon manuyh năc h’cơnh choom bhrợ pa dưr k’tiêc k’ruung. Xa nay bha lâng acoon manuyh năc râu bhrợ t’vaih pazêng râu xa nay bh’rợ. Năc coh râu la lua, acoon manuyh tr’dzơơng lêy, t’tông k’rooch… năc h’cơnh choom ng’xay bhrợ. Văn hoá coh đâu năc acoon manuyh, bhrợ pa dưr acoon coh manuyh năc xa nay bh’rợ chr’năp pa bhlâng. Chơợ bhlâng dự thảo coh g’luh n’nâu căh xay moon ghít, căh lâh ghít t’piing lâng dự thảo g’luh 12 âng Đảng.”

Chr’năp bhlâng Dự thảo Báo cáo Chính trị xay moon ghít bh’rợ: Bhrợ têng, pa dưr, bhrợ t’vaih môi trường lâng pr’đơợ xã hội liêm crêê bhlâng đoọng pa dưr cr’noọ bh’rợ chăp hơnh k’tiêc k’ruung, chăp hơnh acoon manuyh đay, cr’noọ cr’niêng pa dưr tr’bech g’lăng, pr’ăt bh’rợ âng acoon manuyh Việt Nam năc bha lâng, cr’noọ cr’niêng lâng năc c’rơ dưr vaih chr’năp âng k’tiêc k’ruung. Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Phan Xuân Sơn, Giảng viên dal cấp Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh xay moon: Đại hội 13 âng Đảng xay moon cr’noọ bh’rợ tươc c’moo 2045 k’tiêc k’ruung hêê dưr vaih k’tiêc k’ruung vaih k’rơ vêy thu nhập bâc. Đoọng choom bơơn cơnh cr’noọ cr’niêng n’năc, râu chr’năp pa bhlâng năc bhrợ pa dưr c’rơ acoon manuyh Việt Nam, bhrợ đoọng ha acoon manuyh Việt Nam bơơn dưr vaih liêm crêê, zập n’đăh, pr’ăt bh’rợ liêm crêê, loom luônh chăp hơnh k’tiêc k’ruung, chăp hơnh acoon manuyh đay: “Coh bha lang k’tiêc coh xoọc đâu c’lâng bh’rợ dưr vaih nắc pa dưr mơ choom đơ chr’năp âng văn hoá, năc râu c’rơ lâng râu chr’năp âng k’tiêc k’ruung. Râu đêêc năc xăl bh’rợ dưr vaih, coh đêêc xay moon acoon manuyh năc bha lâng, ha dang căh vêy acoon manuyh bhrợ bha lâng năc pazêng cr’noọ bh’rợ n’năc năc căh vêy choom bơơn têng liêm choom. Bh’rợ xay moon vêy manuyh bhrợ bha lâng coh bâc hân noo đại hội âng hêê coh xoọc xay moon đợ bh’nơơn bh’rợ ga măc chr’năp, pa xiêr đharựt bâc cơnh coh xoọc đâu âng hêê xiêr n’dup 3%. Nâu đoo năc bh’nơơn bh’rợ chr’năp ga măc pa bhlâng âng hêê ơy choom bơơn bhrợ, lâh cơnh cr’noọ âng hêê bêl tươc ooy xa nay bh’rợ tr’xăl t’mêê.”

Tơợ pr’đơợ xay moon c’lâng bh’rợ lâng xa nay xay moon đoọng ha xa nay bh’rợ bhrợ pa dưr k’tiêc k’ruung coh c’xêê c’moo t’mêê, Dự thảo Báo cáo Chính trị âng Đảng công ơy xay moon muy coh pêê râu bh’rợ bha lâng năc: Pa dưr manuyh pa bhrợ, pa bhlâng manuyh pa bhrợ liêm choom bhlâng, t’đui pa dưr manuyh pa bhrợ coh pazêng xa nay bh’rợ chr’năp ga măc… Xay moon mr’cơnh cr’noọ xa nay lâng cr’noọ xa nay pa dưr manuyh pa bhrợ, coh đêêc t’bhlâng vêy đợ manuyh pa bhrợ liêm choom lâng pa dưr râu liêm choom âng bh’rợ pa choom năc bh’rợ chr’năp pa bhlâng, Giáo sư Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội khuyến học Việt Nam ta đang moon: Năc t’bhlâng bhrợ têng đợ liêm choom bhlâng coh bh’rợ pa dưr râu liêm choom âng manuyh pa bhrợ, crêê cơnh lâng cr’noọ xa nay âng xa nay bh’rợ công nghiệp hoá- hiện đại hoá k’tiêc k’ruung. Coh đêêc, năc xay moon ghít cr’noọ manuyh pa bhrợ năc đoọng crêê lâng cr’noọ pa dưr kinh tế - xã hội. Ting n’năc, xay moon ghít râu chr’năp âng acoon manuyh coh bh’rợ pa dưr khoa học, công nghệ, kinh tế - xã hội: “Văn kiện, bêl Trung ương prá xay tươc ooy manuyh pa bhrợ năc đhiệp xay moon tươc ooy manuyh pa bhrợ, ha dzợ ha vil acoon manuyh. Kiêng bhrợ têng đong ga măc manuyh pa bhrợ năc vêy đợ cr’liêng gạch. Pazêng cr’liêng gạch n’năc năc acoon manuyh. Ahêê kiêng pa bhrợ, vêy kinh tế k’rơ, acoon manuyh zập c’rơ tr’zeng năc ha dang căh za nươr ooy doọ manuyh pa bhrợ liêm choom dal bhlâng năc căh vêy choom ng’bơơn bhrợ.”

Coh bha ar xrặ Ra văng lâng bhrợ têng liêm choom Đại hội 13 âng Đảng. Tổng Bí thư, Chủ tịch k’tiêc k’ruung Nguyễn Phú Trọng ơy xay moon ghít: Râu t’bhlâng lâng c’rơ đoọng pa dưr k’tiêc k’ruung coh cr’chăl t’mêê năc pa dưr k’rơ pa bhlâng cr’noọ xa nay chăp hơnh k’tiêc k’ruung, cr’noọ ma xay bhrợ âng acoon manuyh, pa dưr k’rơ pa bhlâng c’rơ zazum âng prang hệ thống chính trị lâng âng xa nay bh’rợ văn hoá, acoon manuyh Việt Nam, đh’rưah lâng c’rơ âng acoon manuyh lâng c’rơ âng c’xêê c’moo. Tu cơnh đêêc, bhrợ pa dưr c’rơ âng acoon manuyh năc râu t’bhlâng chr’năp pa bhlâng, năc râu bha lâng coh xa nay bh’rợ bhrợ pa dưr k’tiêc k’ruung./.

Góp ý Văn kiện Đại hội 13:

Xây dựng và phát huy nguồn lực con người trong thời kỳ mới

PV Lại Hoa

  Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội 13 đã xác định đường lối của Đảng về xây dựng và phát triển đất nước. Đặc biệt, báo cáo nhấn mạnh về nguồn lực con người, coi đó là động lực cốt yếu, là nội dung đột phá chiến lược để thực hiện mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh. Nguồn nhân lực chất lượng cao cũng là mục tiêu hướng đến năm 2045 đưa nước ta thành nước phát triển có thu nhập cao.

  Góp ý vào nội dung này, có ý kiến cho rằng: xây dựng và phát huy nguồn lực con người là động lực quan trọng, một yếu tố quyết định với công cuộc xây dựng, phát triển đất nước. Yêu cầu đặt ra là nhanh chóng hoàn thiện thể chế phát triển chung, trong đó có thể chế cho sự phát triển toàn diện của con người.

Ông Nguyễn Viết Chức, Phó Chủ nhiệm Hội đồng tư vấn Văn hóa-Xã hội, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam cho rằng: Dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội Đại biểu toàn quốc lần thứ 13 của Đảng đã xác định một trong những định hướng phát triển đất nước giai đoạn 2021-2030 là “Tăng cường xây dựng con người và nền văn hóa Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc để văn hóa thực sự trở thành sức mạnh nội sinh, động lực phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc”. Tuy nhiên, Báo cáo Chính trị cũng nghiêm khắc chỉ ra một số, hạn chế, thiếu sót trong lĩnh vực xây dựng và phát huy nguồn lực con người. Đó là “vai trò của văn hóa trong xây dựng con người chưa được xác định đúng tầm”, môi trường văn hóa xã hội tiếp tục bị ô nhiễm bởi các tệ nạn xã hội, các hiện tượng tham nhũng, cực đoan. Ông Nguyễn Viết Chức góp ý: “Vấn đề xây dựng con người là vấn đề cốt lõi. Không có con người thì làm sao xây dựng được đất nước. Lý luận thì con người là nhân tố quyết định. Nhưng về mặt thực tiễn, con người mà ở ganh đua, tham nhũng… thì sao giải quyết được. Văn hóa ở đây chính là con người, xây dựng con người phải đặt lên hàng đầu. Rất tiếc dự thảo lần này không nói rõ, nói mờ nhạt so với dự thảo lần thứ 12 của Đảng”.

Đáng chú ý Dự thảo Báo cáo Chính trị nhấn mạnh việc “Xây dựng, phát triển, tạo môi trường và điều kiện xã hội thuận lợi nhất để khơi dậy tinh thần yêu nước, niềm tự hào dân tộc, niềm tin, khát vọng phát triển tài năng, trí tuệ, phẩm chất con người Việt Nam là trung tâm, mục tiêu và động lực phát triển quan trọng của đất nước”. Giáo sư, Tiến sỹ Khoa học Phan Xuân Sơn, Giảng viên Cao cấp Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh cho rằng: Đại hội 13 của Đảng đề ra mục tiêu đến năm 2045 nước ta trở thành nước phát triển có thu nhập cao. Để có thể đạt được mục tiêu đó, yếu tố quyết định chính là xây dựng và phát huy được nguồn lực con người Việt Nam, làm cho con người Việt Nam được phát triển tự do, toàn diện, có đạo đức trong sáng, có lòng yêu nước, tự hào dân tộc: “Trên thế giới hiện nay xu hướng trong phát triển là phát huy được giá trị văn hóa, quyền lực mềm và thương hiệu quốc gia. Đó là chuyển đổi mô hình tăng trưởng, trong đó đặt vấn đề con người là trung tâm, nếu không có con người làm trung tâm thì tất cả các mục tiêu đó không đạt được. Việc đặt có người làm trung tâm qua nhiều kỳ đại hội chúng ta hiện nay đạt những thành tựu rất to lớn, giảm nghèo đa chiều hiện nay chúng ta xuống dưới 3%. Đây là một thành tích rất lớn có thể chúng ta không tưởng tượng được khi bước vào công cuộc đổi mới”.

Trên cơ sở định hướng và yêu cầu đặt ra cho công cuộc xây dựng, phát triển đất nước trong thời kỳ mới, Dự thảo Báo cáo Chính trị của Đảng cũng chỉ ra Một trong Ba đột phá chiến lược là “Phát triển nguồn nhân lực, nhất là nguồn nhân lực chất lượng cao, ưu tiên phát triển nguồn nhân lực cho các lĩnh vực then chốt….”. Bày tỏ nhất trí cao với mục tiêu phát triển nguồn nhân lực, trong đó phấn đấu có đội ngũ nhân lực chất lượng cao và nâng cao chất lượng đào tạo là nhiệm vụ trọng tâm, Giáo sư Phạm Tất Dong, Phó Chủ tịch, Tổng Thư ký Hội khuyến học Việt Nam đề nghị: cần tập trung giải pháp đột phá việc nâng cao chất lượng nguồn nhân lực đáp ứng được yêu cầu của sự nghiệp công nghiệp hóa - hiện đại hóa đất nước. Trong đó, cần xác định rõ tiêu chí nguồn nhân lực để đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế- xã hội. Đồng thời, nhấn mạnh vai trò của con người trong phát triển khoa học, công nghệ, kinh tế - xã hội: “Văn kiện, khi Trung ương nói đến nhân lực chỉ chú ý đến nhân lực quên mất con người. Muốn xây một tòa nhà nhân lực thì phải có những viên gạch. Những viên gạch đó chính là con người. Trước hết muốn có nhân lực phải có con người, xây dựng con người. Chúng ta muốn sản xuất, có nền kinh tế có đủ sức cạnh tranh, con người đủ sức cạnh tranh thì không dựa vào nhân lực chất lượng cao thì không làm được”.

Trong bài viết Chuẩn bị và tiến hành thật tốt Đại hội 13 của Đảng, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Nguyễn Phú Trọng đã nhấn mạnh: “Động lực và nguồn lực cho phát triển đất nước trong giai đoạn mới là khơi dậy mạnh mẽ tinh thần yêu nước, ý chí tự cường dân tộc, phát huy sức mạnh tổng hợp của cả hệ thống chính trị và của nền văn hóa, con người Việt Nam, kết hợp sức mạnh dân tộc với sức mạnh thời đại”. Bởi vậy, xây dựng và phát huy nguồn lực con người là động lực quan trọng, là yếu tố quyết định trong công cuộc xây dựng và, phát triển đất nước./.