Lứch c’xêê 7, tơợp c’xêê 8, đợ xe trông dấc manứih k’ay lướt vốch truíh c’lâng phố Đà Nẵng. 91 cán bộ, nhân viên đh’rứah lâng 14 xe trông dấc manứih k’ay âng Trung tâm Cấp cứu 115 Đà Nẵng nắc lêy bhrợ bhiệc toong t’ngay hi dưm. Bhrợ têng zr’nắh k’đhạp, bấc ngai bil đác, ma ra ngắt. Y sỹ Trần Đức Thành t’mêê lái xe tơợ Bệnh viện Trung ương Huế chô, cắh loon cha ch’na nắc t’đang moon âng đơơng apêê k’ay Covid-19 ngân chô tước Bệnh viện dã chiến Hoà Vang. G’lúh nâu nắc t’bhlâng bhrợ têng zr’nắh k’đhạp, k’rang k’pân, buôn trơơi boọ cr’ay nắc lêy xập xa nập cha groong tơợ a’cọ tước dzung, bhiệc cha bếch cung cắh liêm buôn, têêm ngăn bhrợ Thành đhưr ha dêêr lấh: “Bhiệc bhrợ zr’nắh bấc lấh 3, 4 chu t’ngay bêl lơơng, lướt vốch ta luôn ooy bấc giờ cóh xe nắc đhi noo bil đạc, sốc nhiệt. Acu bêl đêếc chô 4 giờ hi bu nắc cắh dzợ mặ, nắc ra ngắt. Acu năl ghít moót ooy đâu bhrợ nắc lưm zr’nắh lấh, cung t’bhlâng zi lấh. Lướt vốch lâng apêê k’ay ngân cắh vêy ngai nắc ađay lêy bhrợ zêng. Đhi noo cóh đâu zâp ngai cung cơnh đêếc.”

       Ooy đợ t’ngay tr’nơợp pr’lúh Covid-19 dưr váih k’rơ cớ, lêy zâp y bác sỹ ma c’lâm t’bếch cóh bàn bhrợ bhiệc, tớt đhị zâp bha nơợc dzoọc, cắh cậ ặt bếch cóh thùng cotton truíh hàng lang... đoọng p’loon bếch mưy xị, ngai cung k’ay loom, chắp nhêr lấh mơ. Zr’nắh zr’dô, ga lêếh k’ay hân đhơ cơnh đêếc cắh ngai rạch đhêy, tơợ apêê a’ngắh hộ lý, amoó điều dưỡng tước zâp y bác sĩ zêng bhrợ pa dưr tinh thần zêl cha groong pr’lúh cơnh cha groong a’rập a’bhưy. Apêê nắc lơi jợ bhiệc âng c’la đay, t’bhlâng lướt moót zêl cha groong pr’lúh. Nắc đoo bác sĩ cóh trung tâm lêy cha mêết pr’lúh cr’ay Đà Nẵng, k’căn bil cung cắh bơơn chô lêy. Lâng nắc pân đil điều dưỡng âng Bệnh viện quận Thanh Khê dzợ 2 t’ngay hơơn nắc bhrợ bhiệc xay xơ, ha dợ pr’lúh cr’ay chô nắc pa đhêy bhiệc xay xơ nâu, amoó ting dưr lướt zêl cha groong pr’lúh.

       Điều dưỡng viên Nguyễn Thị Thanh Tâm cóh Khoa Nội 3, Bệnh viện xoóh Đà Nẵng lấh 1 c’xêê đâu cắh bơơn chô ooy đông. 3 p’nong k’coon k’tứi, amoó đoọng anhi da dích bha bhướp k’đhơợng zư. K’coon t’lạch t’mêê choom bh’rập lâng t’mêê lơi m’măm nắc cắh bơơn ặt lâng k’căn. Xang zâp ca trực, bêl pa đhêy amoó t’đang cậ điện pa prá lâng apêê k’coon, xơợng apêê k’coon moon: Amế ơi, ha bêl mi chô?, nắc amoó Tâm ting zroọ đác mắt tu hay k’coon: “Apêê k’coon cung hay acu nắc zâp bêl cung t’đang điện, hân đhơ cơnh đêếc cung cắh bấc cr’chăl t’ngay bơơn ặt đhêy, bêl hay bhlâng nắc lêy điện, zâp bêl điện cung rêên, bhrợ apêê k’coon ting hay lấh mơ, nắc cắh lấh pân điện.”

       Đợ chiến sĩ xa nập bhoọc ặt zêl cha groong pr’lúh ting ặt t’bhlâng lấh mơ. Apêê cắt lơi xọc dal đoọng liêm glặp lâng pr’đươi xa nập, liêm buôn đoọng ha bh’rợ pa bhrợ. Bhrợ bhiệc toong t’ngay hi dưm, cắh loon cha cha, bếch đhêy, apêê cung t’bhlâng lấh mơ. Bêl xơợng apêê pa bhrợ đh’rứah, cắh cậ đợ apêê k’ay Covid-19 bil, cắh ngai ơy lướt pay nắc apêê ting k’ay loom lấh mơ. Amoó Đặng Thị Công, Điều dưỡng trưởng Bệnh viện dã chiến Hoà Vang đoọng năl, zâp bêl manứih dứah k’ay, glúh đắh viện nắc hơnh déh, yêm loom cắh dzợ cơnh: “Cóh môi trường bệnh viện cr’chăl zư pa dứah Covid-19 nâu, zâp ngai azi lêy cơnh đhr’nông đông thứ 2 âng đay. Manứih k’ay tơợ p’niên 8 c’xêê tước apêê t’coóh nắc lêy zư liêm ta níh tơợ bhiệc ôộm cha, êệ đhọ zêng lêy bhrợ. Toong r’dưm cắh choom bếch. Lâng acu k’noọ đhị p’loọng bệnh viện zêl cha groong nâu, đhanuôr zâp ngai zêng lêy chô ooy zi. Tu cơnh đêếc, azi t’bhlâng lấh mơ, bhrợ liêm choom lấh mơ”.

Pa têệt bha ar xrặ: Covid-19 dưr vaih cớ: Đà Nẵng pa tuông, loom manuyh tr’đăn lâh mơ âng c’bhuh PV Đài P’rá Việt Nam đhị miền Trung, coh t’ruih bêl đâu, đhanuôr lâng pr’zơc đương xơợng bha ar xrặ g’luh 3 lâng pr’đớc: Chr’va cr’er da dô coh zr’lụ bha lâng âng bh’rợ zâl cha groong pr’luh cr’ăy.

Thành phố pa tuông zâl pr’luh, loom manuyh tr’đăn lâh mơ. Căh đớc Đà Nẵng la lay muy ađay zâl cha groong pr’luh cr’ăy, năc tơợ t’ngay tr’nơơp, Bệnh viện Trung ương Huế ơy ting tr’pác, đương pa dưah đợ manuyh k’ăy crêê pr’luh cr’ăy Covid-19, pa xiêr zr’năh k’đhap đoọng ha bệnh viện Đà Nẵng. Bác sĩ Phạm Như Hiệp, Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế xay moon, đoọng crêê cơnh xa nay bh’rợ cấp cứu, pa dưah bâc pa bhlâng manuyh crêê Covid-19, bệnh viện ơy đoọng 180 y, bác sĩ, điều dưỡng pa bhrợ toong t’ngay ha dum: “Bệnh viện Trung ương Huế ting tr’pác lâng bệnh viện coh Đà Nẵng, đương pa dưah đợ manuyh k’ăy ngân lâh mơ. Coh cr’noọ bh’rợ năc zup zooi đoọng ha tỉnh pr’zơc. Coh đhr’năng pr’luh cr’ăy dưr vaih k’rơ năc zup zooi Đà Nẵng đợ bh’rợ pa dưah.”

Xang lâh 1 c’xêê t’bhlâng zâl cha groong pr’luh cr’ăy, Bệnh viện C Đà Nẵng, Bệnh viện Chỉnh hình lâng pa dưr c’rơ Đà Nẵng, Bệnh viện Hải Châu, Bệnh viện Đà Nẵng tước ooy pazêng zr’lụ đhanuôr ăt mamông vêy ta n’jâh lơi bh’rợ cha groong coh râu bhui har âng zập ngai. Lâng đhanuôr bhui har lâh mơ, bêl ta luôn coh pazêng t’ngay ahay, Đà Nẵng doọ dzợ vêy ngai crêê pr’luh cr’ăy, đợ manuyh crêê Covid-19 vêy ta pa dưah ơy dưah chô ooy đong ting t’ngay bâc lâh mơ. PGS. TS Nguyễn Trường Sơn, Thứ trưởng Bộ Y tế, Trưởng Bộ phận thường trực chr’năp âng Bộ Y tế đhị Đà Nẵng, ađoo chỉ huy bha lâng, la lua haanh deh, der loom lâng apêê y bác sĩ zr’lụ bha lâng âng pr’luh ơy pa bhrợ toong ha dum, trôông dzấc manuyh jeh k’ăy: “Râu bhrợ ha cu pa bhlâng chăp hơnh năc bh’rợ t’bhlâng xay bhrợ lứch c’rơ âng đay prang ngành y tế coh pazêng bệnh viện, cơnh Bệnh viện Xooh, Bệnh viện dã chiến Hoà Vang, lâng pazêng bệnh viện cơnh Bệnh viện C, Bệnh viện Đa khoa Đà Nẵng năc lứch lêy đhi boo y tế coh xa nấp zâl cha groong pr’luh puyh pái pa bhrợ ta luôn tơợ 5, 6 tiếng đồng hồ năc vêy tr’xăl. Vêy đợ cr’chăl chr’na đhâng dzợ ta đớc đhị pa pan, tước 2, 3 giờ ha bu năc ha dzợ ng’bơơn lêy đhi noo bơơn cha. Râu đêêc năc râu acu pa bhlâng chăp hơnh, ha der loom lâng bhui har lâng apêê đhi noo ngành y tế.”

Coh pazêng t’ngay t’bhlâng zâl cha groong pr’luh, zập ngai công nhâm loom, pr’luh cr’ăy năc đơơh vêy ta zâl t’bil; thành phố năc văl chô cớ cơnh c’xu crêê cơnh xa nay thành phố ăt mamông liêm crêê pa bhlâng. Râu đêêc năc cr’noọ cr’niêng, râu mâng loom âng a ngăh Nguyễn Thị Ngọc Uyển, giáo viên trường THPT Phan Châu Trinh Đà Nẵng prá xay coh bài thơ: Đà Nẵng ngãy bão giông. Bài thơ n’nâu vêy cô giáo Uyển xrặ đoọng ha k’diic đay năc bác sĩ Trịnh Minh Thế, Trưởng khoa Gây mê pa chô c’rơ, Bệnh viện C Đà Nẵng xoọc ta đoỌng ăt la lay đhị bệnh viện: “Acu pa bhlâng chăp hơnh, k’er da dô năc acu xrặ bài thơ: Đà Nẵng ngày bão giông. Acu xrặ bài thơ n’nâu coh tr’nơơp năc acu k’noọ tước ooy k’diic âng cu, lâng apêê pa bhrợ đh’rưah lâng k’diic cu, acu pa gơi lứch cr’noỌ cr’niêng âng cu ooy baì thơ n’nâu. Bơr n’juông x’rịa: Coh m’pâng n’tố zập ngai năc ha y công bơơn têêm ngăn. Coh toor n’nâu pr’họm rơợc âng p’răng năc công dưr vaih liêm cớ”./.

Loạt bài:

Covid-19 tái bùng phát: Đà Nẵng cách ly, lòng người gần lại

                                    Nhóm PV VOV miền Trung

Bài 3: Lan tỏa yêu thương nơi tuyến đầu chống dịch

Dịch covid-19 tái bùng phát với mức độ nguy hiểm khó lường, cả thành phố Đà Nẵng phát lệnh “chống dịch như chống giặc”. Các y, bác sĩ ngay lập tức trở thành những chiến binh áo trắng. Và trong “cuộc chiến” không tiếng súng ấy, hình ảnh các chiến binh áo trắng kiên cường bám trụ, ngày đêm quên ăn, bỏ ngủ, làm việc đến kiệt sức để cứu chữa bệnh nhân đã viết nên câu chuyện đẹp về tình người. Cả thành phố cách ly, giãn cách nhưng lòng người thì xích lại gần nhau, lan tỏa yêu thương.

Cuối tháng 7, đầu tháng 8, những chiếc xe cứu thương chạy như con thoi trên đường phố Đà Nẵng. 91 cán bộ, nhân viên cùng 14 xe cứu thương của Trung tâm Cấp cứu 115 Đà Nẵng phải làm việc cả ngày lẫn đêm. Cường độ làm việc rất cao khiến nhiều người mất nước, ngất lịm. Y sĩ Trần Đức Thành vừa chạy xe từ Bệnh viện Trung ương Huế trở về, chưa kịp ăn bát cơm đã nhận lệnh chuyển gấp mấy bệnh nhân Covid-19 rất nặng đến Bệnh viện dã chiến Hòa Vang. Lần này do căng sức làm việc liên tục trong môi trường nguy hiểm, dễ bị lây nhiễm lại phải mặc bộ đồ bảo hộ bịt bùng từ đầu đến chân, việc ăn ngủ thất thường khiến Thành bị kiệt sức: "Cường độ làm việc gấp 3, 4 ngày bình thường, đi nhiều giờ liên tục trên xe nên anh em mất nước, sốc nhiệt. Tôi, hôm đó đi về 4 giờ chiều thì chịu không nổi nên ngất. Mình xác định vô đây làm thì chấp nhận khó khăn và vượt qua được hết. Mình đi với bệnh nhân nặng chẳng có ai hết thì mình phải làm hết cho bệnh nhân. Anh em ở đây ai cũng như vậy hết."

Trong những ngày đầu dịch covid-19 tái bùng phát, nhìn các y, bác sĩ mệt lả, gục đầu trên bàn làm việc, cuộn người nơi góc cầu thang, hay nằm co ro trong những chiếc thùng cotton dọc dãy hành lang…. tranh thủ chợp mắt trước khi vào ca trực, ai cũng xót xa, cảm phục. Căng thẳng, mệt mỏi nhưng không ai chùn bước; từ cô hộ lý, chị điều dưỡng đến các y, bác sĩ, đều thắp sáng tinh thần “chống dịch như chống giặc”. Họ gác lại niềm riêng, xông pha nơi tuyến đầu. Đó là nữ bác sĩ ở Trung tâm Kiểm soát bệnh tật Đà Nẵng, mẹ chết vẫn không thể về chịu tang. Đó là nữ điều dưỡng của Bệnh viện quận Thanh Khê chỉ còn 2 ngày nữa làm lễ cưới thì dịch ập đến, đám cưới phải tạm dừng, cô đành chia tay người thân bước lên tuyến đầu chống dịch.

Điều dưỡng viên Nguyễn Thị Thanh Tâm ở Khoa Nội 3, Bệnh viện Phổi Đà Nẵng hơn 1 tháng nay chưa được về nhà. 3 đứa con thơ, chị nhờ ông bà chăm sóc. Đứa nhỏ nhất còn ẵm ngửa, vừa mới cai sữa đã phải xa vòng tay mẹ. Sau mỗi ca trực, lúc nghỉ ngơi chị gọi điện thoại nói chuyện với tụi nhỏ, nghe giọng con ngọng nghịu “Mẹ ơi! bao giờ mẹ mới về! ”, chị Tâm rưng rưng nỗi nhớ con: "Con nhớ mẹ nên nó cũng gọi điện nhiều, nhưng thời gian sau cũng hạn chế, nhớ quá thì mới điện, chứ điện về lúc nào cũng khóc, làm con nhớ mình thêm nên không dám điện."

Những chiến sĩ áo trắng nơi tuyến đầu không ngại gian nan với quyết tâm đẩy lùi dịch bệnh. Họ tự cắt bỏ mái tóc dài thướt tha để phù hợp với bộ đồ bảo hộ, thuận tiện cho công việc cường độ cao, áp lực lớn. Làm việc sáng đêm, quên ăn mất ngủ, họ không nề hà nhưng mỗi lần nghe tin một đồng nghiệp nhiễm bệnh, hay một bênh nhân mắc covid-19 vừa tử vong, tro cốt chưa ai đến nhận, lòng họ quặn đau như muối xát. Chị Đặng Thị Công, Điều dưỡng trưởng Bệnh viện dã chiến Hòa Vang cho biết, cứ mỗi lần tiễn bệnh nhân khỏi bệnh, rời bệnh viện ra về, niềm vui không thể nói hết: "Trong môi trường bệnh viện thời điểm điều trị Covid này, tất cả chúng tôi coi đây như ngôi nhà thứ 2 của mình. Bệnh nhân từ những em bé 8 tháng tuổi đến những người già mình phải chăm sóc toàn bộ từ ăn uống đến đại tiểu tiện là mình phải làm hết. Cả đêm ngủ không được. Và tôi nghĩ rằng ở phía trước cổng Bệnh viện dã chiến này, người dân đều hướng về chúng tôi. Vì vậy, chúng tôi sẽ nỗ lực hết mình, chúng tôi secx làm tốt"

Thành phố cách ly dập dịch, lòng người xích lại gần nhau. Không để Đà Nẵng đơn độc trong cuộc chiến chống dịch, ngay từ những ngày đầu, Bệnh viện Trung ương Huế đã “chia lửa”, tiếp nhận điều trị bệnh nhân mắc Covid-19, giảm tải cho bệnh viện Đà Nẵng. Bác sĩ Phạm Như Hiệp, Giám đốc Bệnh viện Trung ương Huế cho biết, để đáp ứng yêu cầu cấp cứu, điều trị một số lượng lớn bệnh nhân mắc Covid-19, bệnh viện đã tăng cường hơn 180 y, bác sĩ, điều dưỡng làm việc cả ngày lẫn đêm: "Bệnh viện Trung ương Huế chia sẻ với các bệnh viện ở Đà Nẵng, đón những bệnh nhân rất nặng. Trên tinh thần là hỗ trợ cho tỉnh bạn. Trong bối cảnh dịch bệnh rất phức tạp sẽ hỗ trợ Đà Nẵng những việc điều trị."

Sau hơn 1 tháng gồng mình chống dịch, Bệnh viện C Đà Nẵng, Bệnh viện Chỉnh hình và Phục hồi chức năng Đà Nẵng, Bệnh viện Hải Châu, Bệnh viện Đà Nẵng đến các khu dân cư lần lượt được dỡ bỏ phong tỏa trong sự vui mừng của cả cộng đồng. Và người dân vui hơn, khi liên tiếp những ngày qua, Đà Nẵng không ghi nhận thêm những ca mắc mới, số lượng bệnh nhân mắc Covid -19 điều trị khỏi được xuất viện tăng từng ngày. PGS-TS Nguyễn Trường Sơn, Thứ trưởng Bộ Y tế, Trưởng Bộ phận thường trực đặc biệt của Bộ Y tế tại Đà Nẵng, vị tổng chỉ huy tuyến đầu, thực sự cảm động khi chứng kiến đội ngũ y bác sĩ nơi tâm dịch đã làm việc xuyên đêm, cứu sống người bệnh:"Điểm mà tôi thấy cảm động nhất đó là sự vào cuộc, sự nỗ lực tận tụy của toàn thể ngành y tế ở tại những bệnh viện như Bệnh viện Phổi, Bệnh viện dã chiến Hòa Vang, kể cả các bệnh viện như Bệnh viện C, Bệnh viện Đa khoa Đà Nẵng đều thấy anh em y tế trong những bộ đồ bảo hộ rất nóng nực làm việc 5, 6 tiếng liên tục mới thay ca. Có những bữa cơm trưa vẫn để trên bàn, đến 2, 3 giờ chiều anh em mới được ăn. Đó là những hình ảnh mà tôi vô cùng cảm phục và tự hào đối với những anh em ngành y tế.”

Trong những ngày căng mình chống dịch, ai cũng tin rằng, dịch bệnh sẽ nhanh chóng bị đẩy lùi; Thành phố sẽ trở lại bình yên đúng nghĩa một thành phố đáng sống. Đó cũng chính là tình cảm, niềm tin mà cô Nguyễn Thị Ngọc Uyển, giáo viên trường THPT Phan Châu Trinh Đà Nẵng gửi gắm trong bài thơ “Đà Nẵng ngày bão giông”. Bài thơ này được cô giáo Uyển viết tặng “ông xã” là bác sĩ Trịnh Minh Thế, Trưởng khoa Gây mê hồi sức, Bệnh viện C Đà Nẵng đang cách ly tại bệnh viện: "Cảm xúc dâng trào nên mình đã viết bài thơ “Đà Nẵng ngày bão giông”. Mình viết bài thơ này đầu tiên mình nghĩ đến ông xã mình, rồi các cộng sự, đồng nghiệp của ông xã, mình gửi cả tâm tư, nguyện vọng của mình vào bài thơ. Hai câu cuối là “Ở trong kia tất cả sẽ yên bình. Ở ngoài này màu nắng sẽ lung linh.”./.