Đhị thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An ch’ngai dâng 15 km, Zr’lụ c’kir Kim Liên ăt đhị vel đong 2 chr’val Kim Liên lâng Nam Giang, chr’hoong Nam Đàn. Zr’lụ c’kir bhưah lâh 205 ha cơnh lâng bâc đhị c’kir, bha nụ c’kir. Coh đêêc choom moon tươc bhlâng năc Hoàng Trù – vel đong ca căn âng Chủ tịch Hồ Chí Minh, bha nụ c’kir vel Sen – vel đong ca conh âng Chủ tịch Hồ Chí Minh lâng zr’lụ ping xal Hoàng Thị Loan – ca căn âng Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Vel Hoàng Trù, vel đong âng ca căn Chủ tịch Hồ Chí Minh, nâu câi năc bha nụ c’kir Hoàng Trù, vêy đhăm bhưah dâng 3.500 mét vuông, pa zêng: đong bhuôih tô Hoàng Xuân, đong a bhươp Hoàng Đường, bha bhươp n’đăh ca căn Chủ tịch Hồ Chí Minh, đong âng a bhươp Nguyễn Sinh Sắc lâng Hoàng Thị Loan. Đhr’nong đong k’tứi pêê gian, chr’pợ plăng, đhị đhăm k’tiêc âng bha bhươp da dich n’đăh ca căn, năc đhị Chủ tịch Hồ Chí Minh pr’ang lâng ma mông coh đâu tươc bêl 5 c’moo. Gian clang nguôi vêy bêệ án thư lâng gr’lị mực, tọ k’độ toong x’ră lâng xoc a chịm, bơr bêệ tr’nơt vuông, n’đăh cr’loọng năc bơr bêệ pa ra đơc bha ar. Đhị gian đong n’nâu, a bhươp Hoàng Đường buôn tươc đâu pa prá lâng a bhươp Nguyễn Sinh Sắc n’đăh văn chương, chữ nghĩa. Pa bhlâng năc, coh gian thứ pêê, vêy bêệ tr’xâu âng a dich Hoàng Thị Loan đươi đoọng t’taanh băn t’mông pr’loọng đong. Đhr’nong đong công dzợ zư đơc bêệ võng t’ngôn, đhị bêl tứi Chủ tịch Hồ Chí Minh bêch xơợng đh’riêng bha dơng âng ca căn lâng đợ t’ruih bh’lô âng da dich.

Đhị vel Hoàng Trù dâng 2 km năc vel Sen, đhị ăt ma mông lâng lang p’niên âng Chủ tịch Hồ Chí Minh. N’đhơ z’lâh k’thế kỷ, n’đhang bâc râu âng vel Sent y a hay công dzợ bơơn zư đơc tươc nâu câi. Pa bhlâng năc, đhr’nong đong 5 gian chr’pợ plăng, ăt coh n’dup t’nooi cram t’viêng t’vir âng pr’loọng đong a bhươp Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, ca conh âng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đhr’nong đong ăt  ma mông lâng Chủ tịch Hồ Chí Minh tơợ 1901-1906, xang bêl ca conh âng Ava Hồ năc a bhươp Nguyễn Sinh Sắc mă bơơn Phó bảng đhị khoa thi hội, âi dhd’rưah lâng apêê ca coon đhâc tơợ vel Chùa ( Hoàng Trù) chô ooy đâu ma mông. Đhr’nong đong k’tứi n’đhang têêm ngăn loom luônh pr’loọng đong âi bơơn lêy cr’chăl học tập, dưr pậ âng Chủ tịch Hồ Chí Minh. Năc tu đhị đâu, Chủ tịch Hồ Chí Minh bâc chu bơơn lum lâng apêê bậc sĩ phu, nhà nho chăp k’tiêc k’ruung, tơợ đêêc đơơh dưr vaih cr’noọ cr’niêng chăp kiêng k’tiêc k’ruung.

Lâh đhr’nong đong âng a bhươp Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, dzợ vêy đợ đhr’nong đong đăn đêêc liêm lâng pr’loọng đong cr’chăl đêêc, cơnh: đong a bhươp Vương Thúc Quý- ma nưih dạy học, đong a bhươp Nguyễn Nhậm – bha bhươp ( ca conh măt Nguyễn Sinh Sắc) đong dh’đhêêh Cố Điền – đhị Ava buôn tươc cha ơh, apêê c’kir tơơm zri, giếng Cốc… T’cooh Huy Hoàng, ăt coh thành phố Sơn La căh mă p’lơơp ha der loom hay cớ ooy Ava Hồ bêl tươc lum đhị đâu:“ Nâu đoo năc g’luh 2 acu tươc Zr’lụ c’kir Kim Liên lâng lum đhr’nong đong âng Chủ tịch Hồ Chí Minh. G\luh n’nâu vêy  lâng ca coon cha chau coh pr’loọng đong ting… Acu lâng pr’đoọng đong pa bhlâng ha der loom. Lum lêy vel đong Ava, căh muy bơơn năl lâh mơ ooy lang ma nưih, bh’rợ tr’nêng, loom cách mạng âng Chủ tịch Hồ Chí Minh, a zi dzợ năl ghit ooy pr’ăt tr’mông âi bhrợ t’vaih muy cha năc ma nưih bhriêl g’lăng căh cơnh âng Việt Nam. C’xêê 5 năc c’xêê vêy t’ngay nniên âng Chủ tịch Hồ Chí Minh tu cơnh đêêc nâu bêl công năc bêl đoọng đha nuôr zi bơơn tươc đâu, băt hương hay tươc, pa căh loom chăp hơnh Chủ tịch Hồ Chí Minh.

T’ngay n’nâu, Zr’lụ Kim Liên căh muy năc đhị bha lâng âng du lịch Nghệ An, năc dzợ đhị chr’năp âng lịch sử Việt Nam. Tước đâu, t’mooi zâp n’đăh bơơn năl ghit lâh ooy lang ma nưih, bh’rợ tr’nêng âng Chủ tịch Hồ Chí Minh. A moó Nguyễn Thanh Thủy, muy đha nuôr tỉnh Nghệ An xay moon: “Coh c’xêê 5, t’ngay 19/5 hơnh deh t’ngay n’niên Chủ tịch Hồ Chí Minh, pa bhlâng bâc t’mooi tơợ apêê vel đong lâng t’mooi quốc tế tươc lâng Zr’lụ c’kir Kim Liên đoọng tươc lum đhị Ava âi pr’ang, dưr pâ công cơnh chăp hơnh c’rơ g’lêêh âng Ava. Nắc ma nưih ca coon  bơơn n’niên vaih đhị vel đong Chủ tịch Hồ Chí Minh, acu pa bhlâng hâng hơnh bơơn p’têêt pa dưr loom chăp kiêng k’tiêc k’ruung lâng tấm gương âng Ava đoọng bhrợ pa dưr vel đong, k’tiêc k’ruung ting t’ngay ting ca van ca bhố.

C’xêê 5, t’mooi zâp n’đăh chô tươc Nam Đàn… Ngai công kiêng tươc đoọng lum lêy đhăm k’tiêc Chủ tịch Hồ Chí Minh n’niên lâng dưr pậ. Truih c’lâng chô ooy lang p’niên âng Ava, đợ a boc sen xooc pô, đha hum n’đhang cậ chr’năp liêm, cơnh c’leh liêm coh loom luônh âng muy cha năc bh’cộ bhriêl g’lăng âng đha nuôr Việt Nam./.

Tháng 5, về thăm quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh

                                                                                                                     Vĩnh Phong

Nghệ An, một tỉnh ở khu vực miền Trung đầy nắng gió, là vùng đất “địa linh nhân kiệt”, nơi sinh ra nhiều vị anh hùng, danh nhân, trong đó có Chủ tịch Hồ Chí Minh. Huyện Nam Đàn, quê hương của Chủ tịch Hồ Chí Minh, là nơi lưu giữ những hiện vật, tài liệu, không gian văn hóa, lịch sử về thời niên thiếu của Chủ tịch Hồ Chí Minh. CM Khám phá vẻ đẹp muôn nơi hôm nay, mời bà con và các bạn cùng PV Vĩnh Phong về thăm quê hương của Chủ tịch Hồ Chí Minh:

Cách thành phố Vinh, tỉnh Nghệ An, khoảng 15 km, Khu Di tích Kim Liên nằm trên địa bàn 2 xã Kim Liên và xã Nam Giang, huyện Nam Đàn. Khu di tích rộng hơn 205 ha với nhiều điểm di tích, cụm di tích. Trong đó nổi bật là cụm di tích Hoàng Trù - quê ngoại của Chủ tịch Hồ Chí Minh, cụm di tích Làng Sen - quê nội Chủ tịch Hồ Chí Minh và khu mộ cụ Hoàng Thị Loan - thân mẫu của Chủ tịch Hồ Chí Minh.

Làng Hoàng Trù, quê ngoại Chủ tịch Hồ Chí Minh, nay là cụm di tích Hoàng Trù, có diện tích khoảng 3.500 m2, gồm: nhà thờ chi nhánh họ Hoàng Xuân, nhà cụ Hoàng Đường, ông ngoại Chủ tịch Hồ Chí Minh, nhà của cụ Nguyễn Sinh Sắc và bà Hoàng Thị Loan. Ngôi nhà nhỏ ba gian, lợp tranh, trên đất vườn của ông bà ngoại, là nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh cất tiếng khóc chào đời và sống ở đây cho tới năm lên 5 tuổi. Gian ngoài có chiếc án thư với nghiên mực, hộp đựng bút lông, hai chiếc ghế vuông, chếch về phía trong là hai giá đựng sách. Tại gian nhà này, cụ Hoàng Đường thường qua đây đàm đạo với cụ Nguyễn Sinh Sắc về văn chương, chữ nghĩa. Đặc biệt ở gian thứ ba, có chiếc khung cửi mà cụ Hoàng Thị Loan dùng để dệt vải, dệt lụa nuôi sống gia đình. Ngôi nhà vẫn còn lưu giữ chiếc võng gai, nơi lúc nhỏ Chủ tịch Hồ Chí Minh nằm nghe tiếng ru của mẹ và những câu chuyện cổ tích của bà ngoại.

Cách làng Hoàng Trù khoảng 2 km là Làng Sen, nơi gắn bó với tuổi thơ của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Dẫu đã qua cả thế kỷ nhưng những hình ảnh xưa cũ của làng Sen vẫn được gìn giữ đến bây giờ. Đặc biệt là ngôi nhà 5 gian lợp mái tranh đơn sơ, giản dị, nằm ẩn mình dưới hàng tre xanh mát của gia đình cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, thân phụ của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Ngôi nhà gắn bó với Chủ tịch Hồ Chí Minh từ năm 1901-1906, sau khi cha của Người là cụ Nguyễn Sinh Sắc đậu Phó bảng tại khoa thi hội, đã cùng các con rời làng Chùa (Hoàng Trù) về đây sinh sống. Ngôi nhà đơn sơ nhưng ấm áp tình cảm gia đình đã chứng kiến quá trình học tập, trưởng thành của Chủ tịch Hồ Chí Mịnh. Chính tại nơi đây, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhiều lần được tiếp xúc với các bậc sĩ phu, nhà nho yêu nước, từ đó sớm hình thành tư tưởng yêu nước. 

Ngoài ngôi nhà của cụ Phó bảng Nguyễn Sinh Sắc, còn có những ngôi nhà hàng xóm thân thiết với gia đình thời kỳ đó, như: nhà cụ cử Vương Thúc Quý - thầy dạy học, nhà cụ Nguyễn Sinh Nhậm - ông nội, lò rèn Cố Điền - nơi Người thường sang chơi, các di tích cây đa, giếng Cốc…. Ông Huy Hoàng, ở Thành phố Sơn La dâng trào cảm xúc nhớ thương Bác Hồ khi về thăm nơi đây: “Đây là lần thứ 2 tôi đến Khu Di tích Kim Liên và thăm ngôi nhà của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Lần này đi có cả con, cháu trong gia đình… Tôi và gia đình rất xúc động. Thăm quê Người, không chỉ được hiểu hơn về cuộc đời, sự nghiệp, tinh thần cách mạng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, chúng tôi hiểu hơn về cuộc sống giản dị đã hun đúc nên một con người vĩ đại của dân tộc Việt Nam và thế giới. Tháng 5 là tháng có ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh nên đây cũng là dịp những người dân chúng tôi được đến đây, thắp nén hương tưởng nhớ, tỏ lòng thành kính với Chủ tịch Hồ Chí Minh”.

Ngày nay, Khu Di tích Kim Liên không chỉ là điểm nhấn của du lịch Nghệ An mà còn là “địa chỉ đỏ” của lịch sử Việt Nam. Đến đây, du khách trong nước và nước ngoài hiểu rõ hơn về cuộc đời, sự nghiệp của Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chị Nguyễn Thanh Thủy, một người dân tỉnh Nghệ An, chia sẻ: “Trong tháng 5, ngày 19/5 kỷ niệm ngày sinh Chủ tịch Hồ Chí Minh, rất nhiều du khách từ các địa phương và du khách quốc tế đến với Khu di tích Kim Liên để thăm nơi Người sinh ra, lớn lên cũng như tri ân công ơn của Người. Là người con được sinh ra ở quê hương Chủ tịch Hồ Chí Minh, tôi tự hào được nối tiếp tinh thần yêu nước và tấm gương của Người để xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu mạnh”.

Tháng 5, du khách khắp mọi nơi tìm về Nam Đàn. Ai cũng muốn đến tận nơi để thăm vùng đất Chủ tịch Hồ Chí Minh sinh ra và lớn lên. Trên con đường về với tuổi thơ của Người, những hồ sen đang đua nở, tỏa hương thơm tinh khiết, giản dị nhưng cao quý, như nét đẹp trong tâm hồn của vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam./.