Pazêng g’luh boo ngân ta luôn tơợ x’rịa c’xêê 10 bhrợ k’tiếc da ding bấc zr’lụ chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng Nam cr’đooh, đhr’năng cr’pân hr’lang, bhrợ cr’pân tước pr’ặt tr’mông âng bấc pr’loọng đong đhanuôr.

        Tợơ tợơp hân noo boo đhí, pr’loọng đong a noo Nguyễn Văn Thìn, ặt đhị vel Ngã 3, thị trấn Prao, chr’hoong da ding ca coong Đông Giang nắc pa đhấc bấc g’luh tước zr’lụ tệêm ngăn đoọng ặt đhêy, cha groong đhr’năng k’tiếc đhêl coh bôl Kiểm Lâm đăh họong đong crêê hr’lang. A noo Thìn đoọng năl, đhr’năng hr’lang k’tiếc ơy đanh bác c’moo đâu, bha lầng nắc g’luh boo tuh c’xêê 10 c’moo hay, k’tiếc đhêl hr’lang bhrợ hư lưch đăh họong đong, cr’noọ bh’rợ lơơng lang pr’đươi coh đong hư lưch. Xoọc đâu, a noo Thìn ơy đơơng k’điêl lâng 2 p’nong coon chô ặt đhị đong bhuh xoọng. “Zr’lụ đong cu ặt vêy muy bôl dal, zập hân noo boo k’rang pa bhlầng, díc điêl nắc ặt dzoọng coh tang đoọng g’đech. Rơơm chính quyền vel đong, nhà nước zooi pa liêm pa tih k’tiếc căh cợ pa đhấc ặt coh tệêm ngăn, căh cợ bhậ đăh họong đong đoọng tệêm ngăn đanh đươnh, vêy đhị cha, đhị ặt tệêm ngăn. Coh n’juông nâu zập đong cung crêê. Cơnh đong cu ch’ngai tơợ a ral bôl mơ 3m ha dợ mơ chu boo nắc k’tiếc hr’lang đăh taluy dal 15m hr’lang đợ k’tiếc dhêl bấc bhlầng.”

        Coh vel đong chr’hoong Đông Giang vêy lâh 200 pr’loọng đong k’rong đhị apêê chr’val A rooi, Za Hung lâng đhị thị trấn Prao coh đhr’năng hr’lang bôl da ding nắc bơơn pa đhấc. T’cooh A Vô Tô Phương, Chủ tịch UBND chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng Nam đoọng năl, vel đong k’đhap coh bhiệc ra pặ k’tiếc cung cơnh đợ zên bhrợ têng đoọng ra pặ zr’lụ ặt t’mêê đoọng ha đhanuôr. “Coh pazêng c’moo hay, chính quyền vel đong ơy k’rong tệêm ngăn ra pặ zr’lụ ặt t’mêê lưm bấc k’đháp tu căh ơy vêy quỹ k’tiếc đoọng k’rong bhrợ têng cơ sở hạ tầng. Đhị thị trấn Prao bấc đhanuôr ắt ma mông coh a ral da ding, đhr’năng hr’lang k’tiếc mơ chu boo tuh chô nắc lêy pa đhấc đhanuôr.”

        Đhị apêê chr’hoong da ding ca coong tỉnh Quảng Nam, mơ chu boo ngân đanh t’ngay nắc đhr’năng hr’lang da ding ta luôn dưr vaih. Cơnh lâng đhr’năng lalua nâu, apêê vel đong nắc t’bhlầng xay moon đoọng ha đhanuôr zr’lụ cr’pân hr’lang pa ghit cha groong, đâh pa đhấc đhanuôr đoọng tệêm ngăn a chắc./.

 Người dân miền núi Quảng Nam nơm nớp nỗi lo sạt lở

       Những trận mưa lớn liên tục cuối tháng 10 khiến đất đồi núi ở nhiều khu vực huyện Đông Giang, tỉnh Quảng Nam rạn nứt, nguy cơ cao xảy ra sạt lở, đe doạ đến cuộc sống của nhiều hộ dân. 0:00

        Từ đầu mùa mưa bão, gia đình anh Nguyễn Văn Thìn, ở thôn Ngã 3, thị trấn Prao, huyện miền núi Đông Giang phải di dời nhiều lần đến khu vực an toàn để trú tạm, phòng nguy cơ đất đá trên đồi Kiểm Lâm ở phía sau nhà bị sạt lở. Anh Thìn cho biết, tình trạng sạt lở đất đã kéo dài nhiều năm nay, đỉnh điểm hơn là đợt mưa lũ  tháng 10 năm ngoái, đất đá sạt lở xuống làm hư hỏng phần sau mái nhà, công trình phụ và đồ dùng trong nhà đều hư hỏng. Hiện nay, anh Thìn đã đưa vợ và 2 con về lánh tạm nhà người thân. “Khu vực nhà tôi ở có một cái đồi rất cao, mỗi mùa mưa nơm nớp lo sợ, vợ chồng phải ra trước nhà để tránh. Mong chính quyền địa phương, nhà nước hỗ trợ san uỷ mặt bằng hoặc là di dời đến chỗ khác, hoặc kè phía sau nhà để ổn định lâu dài, có chỗ ăn và chỗ ở ổn định. Cả dãy này ai cũng bị. Nhà tôi cách chân đồi 3m mà mỗi lần mưa là đất đẩy xuống sạt mái taluy cao 15m sạt xuống khối lượng đất đá rất nhiều”  

        Trên địa bàn huyện Đông Giang có hơn 200 hộ dân tập trung ở các xã Arooi,  Zà Hung và ở thị trấn Prao nằm trong nguy cơ sạt lở đồi núi cần được di dời. Ông A Vô Tô Phương, Chủ tịch UBND huyện Đông Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết, địa phương rất khó trong việc bố trí quỹ đất cũng như nguồn kinh phí thực hiện để bố trí khu tái định cư cho bà con.“Trong các năm qua, chính quyền địa phương đã tập trung ổn định sắp xếp dân cư. Hiện nay vẫn còn một số các hộ gia đình ở các xã có độ dốc cao, ví trí mặt bằng tái định cư khó khăn chưa có quỹ đất để đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng. Ở thị trấn Prao rất nhiều bà con sinh sống làm nhà dưới đồi kiểm lâm,  nguy cơ sạt lở, có vết nứt, mỗi khi mùa mưa bão về phải di dời dân.”

        Tại các huyện miền núi tỉnh Quảng Nam, mỗi khi mưa lớn dài ngày thì tình trạng sạt lở xảy ra liên tục. Trước thực tế này, các địa phương đẩy mạnh tuyên truyền cho người dân vùng có nguy cơ sạt lở cao chủ động ứng phó, sẵn sàng sơ tán để đảm bảo an toàn và tính mạng./.