Lâh 7 c’xêê hay, zập bêl bơơn chính quyền chr’val Phước Lộc xay moon vêy k’bhuh thiện nguyện đhị đồng bằng đấc cher đoọng pr’hêl, a moó Hồ Thị Dá lâng bấc pân đil vel 3, chr’val Phước Lộc nắc k’rong chô ooy trụ sở UBND chr’val đoọng đớp pay pr’đươi zooi đoọng. Đong xang lâh tuh t’cọong p’loong, clung ha rêê lưch g’lâp, amoó Dá đh’rưah lâng bấc đhanuôr coh đâu ma mông tợơ rau zooi đoọng âng vel đong lâng apêê tổ chức xã hội. A móo Hồ Thị Dá lâng đhanuôr coh đâu năl trôông dấc nâu đoo nắc ba bơơ, đớp pay pr’hêl tợơ apêê hớơ cung k’chịt mắt ha dợ căh năl cơnh bhrợ: “Xoọc đâu, zi zr’năh k’đhap pa bhlầng, đong xang lưch loong, hr’lang da ding mị đăh đong ặt… Pr’đươi loong lưch, căh dzợ rau rị”
Tợơ tợơp c’moo tước nâu kêi, chính quỳen apêê chr’val crêê tước ngân bhlầng tu pleng k’tiếc pa hư đhị chr’hoong Phước Sơn ơy k’rong bấc tơợ pr’đợơ zooi đoọng ha đhanuôr pa liêm đong ặt, r’dợ tệêm ngăn pr’ặt tr’mông. Đhơ cơnh đếêc, bhiệc xay bhrợ apêê zr’lụ ặt t’mêê nắc dzợ k’zih. 97 pr’loong lâh bil đong ặt zêng ha dợ nắc vêy 43 đhr’nong đong choh t’mêê, đươi dua zên tợơ apêê zooi đoọng đơ bhlầng. T’cooh Lưu Huyền Thoại, Chủ tịch UBND chr’val Phước Lộc, chr’hoong Phước Sơn đoọng năl, vel đong dzợ 14 pr’loọng ặt coh đong ba bơơ, pleng p’răng puih nắc coh đong mr’cơnh ặt coh nguôi tang ha dợ pleng boo nắc dzệêp dzong, đhí zăng k’rơ nắc chr’tốp tân jâh păr lưch: “Tợơ lêy cha mệêt âng chr’val nắc xoọc đâu pr’ặt tr’mông đhanuôr zr’năh pa bhlầng, ặt ma mông coh pớ ta bhrợ lâng bạt, puih pa bhlầng, ặt ma mông nha nhự nha nhiệt, căh tệêm ngăn pr’ặt tr’mông. Nâu kêi, đhanuôr toon chếêc ặt ma mông cơnh đếêc. K’rang bhlầng.”
Ra pặ đhị ặt t’mêê têệm ngăn đoọng ha đhanuôr zr’lụ hr’lang da ding đâh tệêm ngăn pr’ặt tr’mông lalăm hân noo boo tuh bơơn tỉnh Quảng Nam năl ghit nắc bh’rợ pr’hân. Tợơ lâh g’luh lêy cha mệêt đhr’năng lalua đhị chr’hoong Phước Sơn, t’cooh Lê Văn Dũng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh uỷ Quảng Nam moon, cơ chế, bh’rợ đấu thầu bhrợ têng xoọc đâu zăng k’đhap, bil t’ngay c’xêê. Pa xoọng đếêc dzợ nắc bhiệc đoọng chô ặt coh đhăm t’mêê đoọng ha đhanuôr da ding ca coong ting k’đhap zr’năh lâh mơ bêl căh zập k’tiếc đoọng bhrợ pa dưr đong ặt tệêm ngăn. Ting cơnh t’cooh Lê Văn Dũng, tỉnh Quảng Nam ơy k’đươi moon lâng Trung ương vêy cơ chế liêm choom đoọng ha pêê vel đong t’bhlầng đhr’năng bhrợ têng pa liêm rau boo đhí tuh bhlong đớc lơi: “Chính phủ lâng Thủ tướng Chính phủ ơy vêy cơ chế đoọng tỉnh tự quyết, doó nhất thiết lêy đấu thầu đhị pazêng cr’noọ bh’rợ cơnh đâu. Tợơ đhr’năng lalua, a cu cung moon ghit bhiệc paliêm pa dưr lalâh k’zih. A cu lêy nắc bhậ k’tiếc pa liêm pa tih coh pazêng zr’lụ lâh hr’lang ngân đoọng zập pr’đợơ liêm choom ha đhanuôr chô ặt ma mông, lướt ra vech, âng đơơng hàng hoá. K’đươi moon zập cấp, ngành nắc pr’hân k’đươi moon đoọng pa liêm pazêng c’lâng bhlầng đoọng ha đhanuôr tệêm ngăn pr’ặt tr’mông đhị pazêng zr’lụ nâu.”
Pleng boo đhí, tuh bhlong c’moo hay bhrợ bil hư lâh 10 r’bhầu tỷ đồng, ma mơ lâng k’n muy pâng pazêng đợ zên k’rong pa chô âng tỉnh Quảng Nam. Coh đếêc, Trung ương zooi 450 tỷ đồng đoọng pa dưr cớ pr’ặt tr’mông đhanuôr tợơ lâh boo đhí tuh bhlong. K’đhap đhị c’nặt k’rong bhrợ công, bhiệc pay zên pr’hân nâu nắc k’zih, nắc đoo tu xoọc bơơn chính quyền lâng ngành chức năng âng vel đong chếêc lêy bhlêh lơi.
Lâng rau ting pâh bhrợ rợơng nhâm, lưch c’rơ bh’rợ âng prang hệ thống chính trị, tỉnh QuảngNam t’đui đoọng đươi dua zên prặ zước k’rong zập tợơ đoọng bhrợ pa đâh apêê dự án chô ặt coh đhăm t’mêê đoọng đâh pa đớp đong ặt ha đhanuôr zr’lụ hr’lang da ding, tệêm ngăn pr’ặt tr’mông lalăm c’xêê 8 c’moo đâu./.

Người dân vùng sạt lở núi Quảng Nam:
Bao giờ mới được an cư?
Long Phi/ VOV miền Trung
Những trận sạt lở núi kinh hoàng làm 30 người chết, hàng trăm ngôi nhà bị cuốn trôi, hệ thống giao thông bị phá hủy gần như hoàn toàn...hồi cuối năm ngoái luôn ám ảnh của người dân miền núi tỉnh Quảng Nam. Dù đã nỗ lực khắc phục hậu quả, đến nay tiến độ xây dựng các khu tái định cư tại nhiều khu vực sạt lở núi ở Quảng Nam vẫn rất chậm. Mùa mưa lũ đang đến gần, người dân và chính quyền địa phương càng thêm lo lắng. PV Long Phi tại miền Trung phản ánh thực tế này tại huyện Phước Sơn, một trong những địa phương chịu nhiều tổn thất trong đợt mưa lũ hồi năm ngoái.
Hơn 7 tháng qua, mỗi khi được chính quyền xã Phước Lộc thông tin có đoàn thiện nguyện ở đồng bằng lên trao quà, chị Hồ Thị Dá và nhiều phụ nữ ở thôn 3, xã Phước Lộc lại tập trung về trụ sở UBND xã để nhận hàng cứu trợ. Nhà cửa bị cuốn trôi, ruộng nương bị bồi lấp, chị Dá cùng nhiều hộ dân nơi đây sống nhờ vào nguồn cứu trợ của địa phương và các tổ chức xã hội. Chị Hồ Thị Dá và bà con ở đây biết được cứu trợ là tạm thời, nhận quà mãi cũng ngại nhưng không còn cách nào khác: “Đang rất là khó khăn, nhà cửa trôi hết trơn, sạt lở cả hai dãy nhà…. Đồ đạc cũng trôi hết, không còn chi hết.”
Từ đầu năm đến nay, chính quyền các xã bị ảnh hưởng nặng nề do thiên tai tại huyện Phước Sơn đã huy động nhiều nguồn lực hỗ trợ người dân sửa chữa nhà cửa, từng bước ổn định cuộc sống. Tuy nhiên, việc triển khai xây dựng các khu tái định cư vẫn rất chậm. Có 97 hộ bị mất nhà cửa hoàn toàn nhưng chỉ có 43 ngôi nhà được dựng mới, chủ yếu sử dụng nguồn xã hội hóa và nguồn lực từ các tổ chức, cá nhân tài trợ. Ông Lưu Huyền Thoại, Chủ tịch UBND xã Phước Lộc, huyện Phước Sơn cho biết, địa phương còn 14 hộ vẫn ở nhà tạm, nắng thì trong nhà không khác ngoài sân mà mưa thì dột ướt, chỉ cần lốc mạnh là bay mái: “Qua quá trình kiểm tra của xã thì hiện đời sống nhân dân rất khổ cực, phải sống trong những căn lều tạm dựng bằng bạt rất là nóng nực, điều kiện sinh hoạt không đảm bảo vệ sinh môi trường, không đảm bảo điều kiện sống. Hiện nay cuộc sống của bà con đang rất tạm bợ.”
Bố trí nơi ở mới an toàn để bà con vùng sạt lở nhanh chóng ổn định cuộc sống trước mùa mưa bão được tỉnh Quảng Nam xác định là nhiệm vụ cấp bách. Sau chuyến khảo sát thực tế tại huyện Phước Sơn, ông Lê Văn Dũng, Phó Bí thư Thường trực Tỉnh ủy Quảng Nam cho rằng cơ chế, thủ tục đấu thầu xây dựng hiện nay khá rườm rà, tốn thời gian. Thêm vào đó, việc tái định cư cho người dân miền núi thêm phần khó khăn do thiếu đất để dựng nhà an toàn. Theo ông Lê Văn Dũng, tỉnh Quảng Nam đã đề nghị với Trung ương có cơ chế hợp lý để các địa phương đẩy nhanh tiến độ khắc phục hậu quả sau thiên tai: Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã có cơ chế để cho tỉnh tự quyết, không nhất thiết phải đấu thầu ở những công trình bức xúc như thế này. Qua thực tế, tôi vẫn khẳng định rằng việc khắc phục vẫn rất chậm. Tôi nghĩ rằng cần phải đổ, đắp những nơi bị sạt lỡ nặng để đủ điều kiện cho bà con đi lại, vận chuyển hàng hóa. Đề nghị các cấp, các ngành cần khẩn trương chỉ đạo để khắc phục trước những tuyến giao thông huyết mạch để cho bà con có điều kiện ổn định cuộc sống ở những khu vực này.”
Thiên tai hồi năm ngoái làm thiệt hại hơn 10 ngàn tỷ đồng, tương đương gần một nửa tổng thu ngân sách của tỉnh Quảng Nam. Trong khi đó, Trung ương đã hỗ trợ 450 tỷ đồng để tái thiết sau thiên tai. Vướng các thủ tục đầu tư công, việc giải ngân nguồn vốn cấp bách này rất chậm chạp là nguyên chính đang được chính quyền và ngành chức năng của địa phương tìm cách tháo gỡ.
Với sự vào cuộc quyết liệt, đầy trách nhiệm của cả hệ thống chính trị, tỉnh Quảng Nam ưu tiên sử dụng nguồn vốn xã hội hóa đẩy nhanh các dự án tái định cư để sớm bàn giao nhà cho người dân vùng sạt lở núi an cư trước tháng 8 năm nay./

Viết bình luận