Pr’loọng đông p’căn Trịnh Thị Kim Huyền cóh tổ 29, phường Bình Thuận, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng nắc pr’loọng đha rứt ooy bấc c’moo. Cóh đông vêy 6 cha nặc nắc ặt ma mung g’nưm ooy zên lương công nhân m’bứi âng k’diịc. p’căn Huyền cắh váih bhiệc bhrợ, cóh đông băn apêê k’coon k’tứi. Bấc c’moo nua, pr’loọng đông t’coóh coóh ắt cóh đhr’nông đông cấp 4, đhr’nông đông cha tốp tôn ma hư zớch. Zâp bel boo ngân, đác ma t’dzật zêng, đhí boo nắc lêy chô ặt g’nưm ooy đông pân lơơng. T’mêê đâu, pr’loọng đông t’coóh Huyền bơơn Ủy ban MTTQ Việt Nam thành phố Đà Nẵng zooi zúp 35 ực đồng, t’coóh vặ pa xoọng cớ nắc vêy bơơn bhrợ đông xang nhân mâng, doọ dzợ k’rang boo đhí: “Bêl ahay, pr’ắt tr’mung zr’nắh, đông xang hư zớch, zêng k’muôr boọm cắh choom ặt 4 c’moo đâu. Xoọc đâu vêy đông t’mêê liêm yêm bhlâng loom. Lấh mơ zooi zúp zên bhrợ đông, diịc điêl dzợ bơơn zooi zúp bảo hiển lâng zên học bổng ha 2 anhi a’châu.”

Zooi zúp pr’loọng đha rứt bhrợ đông nắc mưy oou đợ bh’rợ liêm ghít bêl bhrợ têng zâp xa nay bh’rợ 5 cắh, 3 vêy lâng 4 têêm ngăn âng thành phố Đà Nẵng. tơợ c’moo 2.000, thành phố Đà Nẵng moon pa glúh xa nay bh’rợ Thành phố 5 cắh, pazưm bhrợ têng đợ bhiệc âng đhanuôr mốp loom. Prang thành phố lêy chô tước cr’noọ bh’rợ oó đoọng pr’loọng ha ul, oó đoọng manứih cắh năl chữ, oó đoọng manứih ặt la lướt nh’nhăn, oó đoọng manứih nghiện ma tuý, oó đoọng vêy lêệng ma nưíưh t’tông p’pay. Tước c’moo 2005, thành phố Đà Nẵng t’bhlâng bhrợ têng xa nay bh’rợ Thành phố 3 váih, váih đông ặt, váih bhiệc bhrợ, váih pr’ắt tr’mung văn hoá-văn minh đô thị. C’moo 2016, thành phố vêy pa xoọng xa nay bh’rợ 4 têêm, nắc têêm ngăn an ninh, têêm ngăn c’lâng p’rang, têêm ngăn ch’na đh’nắh, têêm ngăn pr’ắt tr’mung.

Xang k’noọ 20 c’moo bhrợ têng zâp xa nay bh’rợ, Đà Nẵng nắc ơy bơơn bấc bh’nơơn chr’nắp, t’bil lơi 850 pr’loọng ha ul, doọ dzợ bấc pr’loọng đha rứt bhlâng, lấh 90% đợ học sinh lơi học nắc lêy chô học bổ túc cắh cậ pa choom bh’rợ tr’nêng, doọ dzợ vêy bhiệc ặt lalướt nh’nhăn. Đà Nẵng k’rong bhrợ pa dưr lâng lêy đoọng thuê k’noọ 10.000 pr’loọng đông ặt xã hội, zâp c’moo bhrợ đoọng bhiệc bhrợ ha k’noọ 30.000 apêê pa bhrợ, pa xiêr đợ mơ bil bh’rợ tr’nêng xiêr dzợ 3,4%.

Pazưm bhrợ tơợ đợ t’ngay tr’nơợp bhrợ têng xa nay bh’rợ Thành phố 5 cắh, t’coóh Nguyễn Hoàng Long, bêl ahay nắc bhrợ Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng moon, zâp xa nay bh’rợ 5 cắh, 3 vêy lâng đợ t’tưn nắc 4 têêm âng Đà Nẵng nắc ơy chrooi pa xoọng bhrợ pa liêm đợ bhiệc cắh liêm crêê, mốp loom, bhrợ pr’đơợ đoọng ha bhiệc bhrợ pa liêm đợ râu cắh liêm crêê cóh xã hội, pa dưr pa xớc đenh đươnh, nhâm mâng âng thành phố. T’coóh Nguyễn Hoàng Long moon, cắh vêy xa nay bh’rợ Thành phố 5 cắh bêl đêếc nắc ơy liêm choom, zâp cr’noọ bh’rợ zêng ơy bhrợ liêm xang... hân đhơ cơnh đêếc, đợ râu ơy bơơn liêm chr’nắp bấc đắh bhiệc lâng chắp hơnh bhlâng tu liêm chr’nắp lâng đhr’năng xoọc đâu: “Râu liêm choom âng xa nay bh’rợ Thành phố 5 cắh nắc râu liêm choom âng mưy c’lâng xa nay liêm crêê, glặp lâng đhr’năng lalua, bhrợ liêm crêê cr’noọ cr’niêng âng đhanuôr. nâu đoo nắc râu liêm choom âng bhiệc bhrợ têng lalua đoọng âng đơơng cr’liêng xa nay ooy pr’ắt tr’mung lâng râu pấh bhrợ chr’nắp lâng cr’noọ bh’rợ âng đhanuôr thành phố.”

Đợ xa nay bh’rợ, bhiệc bhrợ âng Đà Nẵng nắc ơy bhrợ pa dưr liêm chr’nắp cóh loom luônh pr’zợc k’tiếc k’ruung lâng cóh k’tiếc k’ruung lơơng. Đà Nẵng hâng hơnh vêy pr’đợc cóh bảng ra pặ đợ đhị lướt lêy chi ớh pr’hay chr’nắp, thành phố têêm ngăn âng zâp tập chí du lịch, trang web chr’nắp lêy chơớih pay. T’coóh Nguyễn Văn Quảng, Phó Bí thư Thường trực Thành phố Đà Nẵng moon, zâp xa nay bh’rợ 5 cắh, 3 vêy, 4 têêm ngăn nắc ơy vêy c’léh chr’nắp lalay, bhrợ pa dưr thương hiệu lâng cung nặc râu tự hào âng đhanuôr thành phố Đà Nẵng. pr’học kinh nghiệm ga mắc lêy pay pa chô tơợ zâp đắh xa nay bh’rợ bhrợ pa dưr thương hiệu Đà Nẵng, nắc đoo năl đợc râu chr’nắp liêm âng đhanuôr lâng thành phố nắc đoo bha lâng. Nâu đoo cung nặc mưy ooy 5 pr’học chr’nắp lêy pa chô ooy nhiệm kỳ hanua, bơơn xay moon ooy dự thảo Báo cáo Chính trị xay moon đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố g’lúh 22 nhiệm kỳ 2020-2025 k’noọ bhrợ têng lứch c’xêê 10 nâu. T’coóh Nguyễn Văn Quảng, Phó Bí thư Thường trực Thành uỷ Đà Nẵng moon ghít, thành phố ta luôn lêy k’rang bhrợ têng pa liêm zâp bhiệc xã hội lâng cr’noọ bh’rợ lêy chô tước đhanuôr, pa dưr dal chất lượng pr’ắt tr’mung đhanuôr, bhrợ pr’đơợ pa dưr pa xớc t’mêê đoọng ha thành phố Đà Nẵng: “Cr’noọ bh’rợ liêm chr’nắp âng thành phố nắc pa dưr pa xớc p’têết pazưm lâng bhrợ têng zâp bh’rợ xã hội, têêm ngăn oó đoọng ngai ta lơi đắh hoọng ooy cr’chăl pa dưr pa xớc. Nâu đoo nắc bhiệc zr’nắh k’đhạp lâng bhrợ têng đenh đươnh, k’đươi moon cấp uỷ, chính quyền lâng đhanuôr thành phố pazưm c’rơ bhrợ têng liêm choom zâp c’lâng xa nay bhrợ pa dưr thành phố 5 cắh, 3 vêy, 4 têêm lâng bhrợ pa dưr văn hoá văn minh đô thị lâng cr’noọ t’bhlâng lấh mơ, liêm glặp lâng đhr’năng pa dưr pa xớc âng thành phố cr’chăl t’mêê./.”

Những chương trình tạo thương hiệu Đà Nẵng

PV Đình Thiệu

Hơn 20 năm trực thuộc Trung ương, Đà Nẵng nay đã nhiều đổi thay. Các chương trình “Thành phố 5 Không”, “Thành phố 3 Có”, “Thành phố 4 An” đã góp phần giải quyết căn bản tình trạng nghèo đói, mù chữ, các tệ nạn xã hội...Các chương trình này mang dấu ấn riêng có, tạo nên thương hiệu và cũng là niềm tự hào của người dân thành phố Đà Nẵng”. 

       Gia đình bà Trịnh Thị Kim Huyền ở tổ 29, phường Bình Thuận, quận Hải Châu, thành phố Đà Nẵng từng là hộ nghèo nhiều năm. Cả nhà 6 miệng ăn sống phụ thuộc đồng lương công nhân ít ỏi của chồng. Bà Huyền không có việc làm, ở nhà nuôi các con nhỏ. Nhiều năm qua, gia đình bà ở trong ngôi nhà cấp 4, mái tôn sập sệ. Mỗi khi trời mưa, nước dột tứ bề, gió bão phải sang nhà hàng xóm trú tránh. Mới đây, gia đình bà Huyền được Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam thành phố Đà Nẵng hỗ trợ 35 triệu đồng, bà vay mượn thêm xây được ngôi nhà kiên cố, không còn lo sợ mưa bão đến: “Trước đây, hoàn cảnh nhà thì dột nát, bị mối ăn  không ở được 4 năm nay rồi. Hiện nay có nhà mới ở rồi rất là vui. Ngoài hỗ trợ tiền xây nhà ra, hai vợ chồng còn được hỗ trợ bảo hiểm và tiền học bổng cho 2 cháu.”

Hỗ trợ hộ nghèo làm nhà chỉ là một trong số các nhiệm vụ cụ thể khi thực hiện các chương trình “5 Không”, “3 Có” và “4 An” của thành phố Đà Nẵng. Từ năm 2.000, thành phố Đà Nẵng đề ra Chương trình “Thành phố 5 Không”, tập trung giải quyết những vấn đề xã hội bức xúc. Cả thành phố hướng đến mục tiêu: không có hộ đói, không có người mù chữ, không có người lang thang xin ăn, không có người nghiện ma túy, không có giết người cướp của. Đến năm 2005, thành phố Đà Nẵng tiếp tục thực hiện chương trình “Thành phố 3 Có”: có nhà ở, có việc làm, có nếp sống văn hóa - văn minh đô thị. Năm 2016, thành phố có thêm chương trình “Thành phố 4 An” đó là bảo đảm an ninh trật tự, an toàn giao thông, an toàn thực phẩm, an sinh xã hội.

Sau gần 20 năm thực hiện các chương trình, Đà Nẵng đã đạt được nhiều kết quả nổi bật: xóa hết 850 hộ đói, cơ bản không còn hộ nghèo đặc biệt, hơn 90% số học sinh bỏ học chuyển sang học bổ túc hoặc học nghề, cơ bản không còn tình trạng lang thang ăn xin. Đà Nẵng đầu tư xây dựng và bố trí cho thuê gần 10.000 căn hộ nhà ở xã hội; hàng năm giải quyết việc làm cho gần 30.000 lao động, giảm tỉ lệ thất nghiệp xuống còn 3,4%.

Gắn bó từ những ngày đầu triển khai Chương trình “Thành phố 5 Không”, ông Nguyễn Hoàng Long, Nguyên Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng cho rằng, các chương trình "5 Không", "3 Có" và sau này là "4 An" của Đà Nẵng đã góp phần giải quyết những vấn đề bức xúc đương thời, tạo tiền đề cho việc tiếp tục giải quyết những vấn đề xã hội quan trọng, cơ bản, lâu dài trên tầm cao mới cho sự phát triển hài hòa, toàn diện của thành phố. Ông Nguyễn Hoàng Long nhìn nhận, chưa phải Chương trình “Thành phố 5 Không” lúc bấy giờ đã hoàn hảo, các mục tiêu đều đã hoàn thành, mọi yêu cầu đã được thực hiện,... nhưng những gì đạt được là rất có ý nghĩa trên nhiều mặt và rất đáng trân trọng vì tính nhân văn, sự cần thiết, phù hợp với tình hình lúc bấy giờ:“Thành công của Chương trình “Thành phố 5 Không” là thành công của một chủ trương đúng, phù hợp với thực tế, đáp ứng được mong muốn của người dân. Đó còn là thành công của việc tổ chức thực tiễn để đưa chủ trương vào cuộc sống và sự tham gia tích cực với ý thức công dân cao đẹp của nhân dân thành phố.”

Những chương trình, cách làm của Đà Nẵng đã tạo ấn tượng đẹp trong lòng bạn bè du khách trong và ngoài nước. Đà Nẵng vinh dự luôn có tên trong bảng xếp hạng những điểm đến hấp dẫn, thành phố đáng sống, thành phố an bình do các tạp chí du lịch, trang web có uy tín quốc tế bình chọn. Ông Nguyễn Văn Quảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Đà Nẵng cho rằng, các Chương trình “5 Không", "3 Có", "4 An” đã mang dấu ấn riêng có, tạo nên thương hiệu và cũng là niềm tự hào của người dân thành phố Đà Nẵng. Bài học kinh nghiệm lớn đúc rút từ các chương trình tạo nên thương hiệu Đà Nẵng, đó là biết đặt lợi ích của người dân và thành phố lên hàng đầu. Đây cũng chính là một trong 5 bài học được rút ra trong nhiệm kỳ qua, được nêu trong dự thảo Báo cáo Chính trị trình Đại hội đại biểu Đảng bộ thành phố lần thứ XXII nhiệm kỳ 2020-2025 sắp khai mạc vào cuối tháng 10 tới. Ông Nguyễn Văn Quảng, Phó Bí thư Thường trực Thành ủy Đà Nẵng khẳng định, thành phố luôn quan tâm giải quyết các vấn đề xã hội với mục tiêu hướng đến cộng đồng, nâng cao chất lượng cuộc sống người dân, tạo bước phát triển mới cho thành phố Đà Nẵng:“Quan điểm chủ trương nhất quán của thành phố là phát triển gắn với giải quyết các vấn đề xã hội, đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau trong quá trình phát triển. Đây là vấn đề khó khăn, phức tạp và thực hiện lâu dài, đề nghị cấp ủy đảng, chính quyền và người dân thành phố chung sức đồng lòng, thực hiện tốt các chủ trương xây dựng thành phố “5 Không", "3 Có”, “4 An” và xây dựng văn hóa văn minh đô thị với quyết tâm cao hơn, phù hợp với tình hình phát triển của thành phố trong giai đoạn mới”./.