Jưah lâng zập chính sách k’rong bhrợ, zooi đoọng âng Đảng lâng Nhà nước, bhiệc pa dưr c’rơ chr’năp âng c’bhuh ma nưih bấc ngai chăp xoọc vaih năc c’lâng bh’rợ chr’năp, chroi k’rong pa dưr c’rơ ha dưr, k’đơơng đhanuôr pa dưr kinh tế lâng z’lâh đha rựt đanh mâng

C’lâng bê tông prang vel Ka Đô, chr’val Ka Đô, tỉnh Lâm Đồng t’ngay đâu căh muy pa têệt pazêng pr’loọng đong lâng clung ha rêê nắc dzợ k’đơơng tước zr’lụ bhrợ cha lalăm hay zêng lụ laach mơ chu boo pịt. Mị đăh c’lâng, pazêng đong lưới t’viêng pa têệt, pa căh đoọng ha muy zr’lụ bhrợ têng xọoc tingt’ngay tr’xăl. Pr’loọng t’cooh Ma Ren năc muy coh pazêng pr’loọng xăl bhrợ têng cơnh cr’nọo bh’rợ kiêr. Tơợ 5 sào prớ chuông, rơ veh t’viêng choh coh đong lưới, pa zưm lâng băn lâh 50 p’nong a’đhăh lai lâng k’nặ k’zệt p’nong k’roọc lai bấc lệê, zập c’moo pr’loọng t’cooh pa chô lãi mơ 500 ức đồng căh dap lâng zên k’rong bhrợ.

Cơnh xay cơnh bhrợ, t’cooh Ma Ren vaih năc ma nưih bấc ngai chăp tr’haanh bhlầng âng Lâm Đồng. T’cooh ơy tơợp bhrợ bấc bh’rợ âng vel, tơợ cher k’tiếc lâng t’pâh đhanuôr ting đoọng k’tiếc bhrợ c’lâng, tước đươi dua lâng t’bhưah zập cr’noọ bh’rợ bhrợ cha liêm choom. T’cooh Ma Ren moon:

"C’la cu lâng apêê đoàn thể ta luôn xay moon đoọng ha đhanuôr năl bhrợ pa dưr vel bhươl, tang leh liêm sạch. Kiêng đhanuôr pân xăl tơơm chr’noh, bh’năn băn nắc a đay lêy bhrợ lalăm. Bêl đhanuôr lêy a đay bhrợ vêy pa chô bh’nơơn năc apêê vêy ting bhrợ. Tước nâu kêi ơy bấc pr’loọng bhrợ cha đươi dua kỹ thuật liêm t’mêê, bh’nơơn dal, thu nhập cung zăng, kinh tế ha dưr lâh mơ lalăm”.

Chroi k’rong c’rơ âng pazêng ma nưih bấc ngai chăp cơnh t’cooh Ma Ren xoọc tân đôr k’rơ lâh mơ đhị bấc vel bhươl âng Lâm Đồng. Đhị chr’val Đam Rông 2, Bí thư Chi bộ vel 2 Kon Yông K'Khiếp ơy tơợp choh luuc chanh căh vêy cr’liêng, sầu riêng lâng mắc ca coh đhăm cà phê bhưah 5 héc ta, ơy pa chô zên lâh 1 tỷ đồng zập c’moo. Tơợ cr’noọ bh’rợ nâu, bấc pr’loọng lơơng ơy xăl cơnh bhrợ têng, đươi dua công nghệ dal. Tước nâu kêi, prang chr’val vêy lâh 478 héc ta k’tiếc bhrợ ha rêê đhuôch công nghệ dal, vaih 14 mã số zr’lụ choh lâng 11 t’nooi pa têệt bhrợ têng, chroi k’rong pa dưr dal chr’năp bh’nơơn chr’noh lâng t’vaih bhiệc bhrợ cha đanh mâng. Anoo Kon Yông K'Khiếp xay moon:

"Acu năc đảng viên, c’la đay lêy bhrợ lalăm, pa zay pa choom t’mooh đhị choh bhrợ, choh cà phê luuc lâng sầu riêng, chanh căh vêy cr’liêng, măc ca. Bêl cr’noọ bh’rợ pa chô bh’nơơn dal, đhanuôr năc ting bhrợ. Rau liêm choom bhlầng năc bấc pr’loọng ting đươi rau liêm choom âng cr’noọ bh’rợ choh bhrợ đh’rưah, pr’ặt tr’mông đhanuôr ơy ha dưr lâh mơ”.

Choom moon, ma nưih bấc ngai chăp vêy c’rơ tân đôr êêh rau lâng bọop p’rá năc lâng pazêng cr’nọo bh’rợ bhrợ têng pa chô bh’nơơn liêm dal. Bêl đhanuôr ting xơợng lâng ting bhrợ, zập c’lâng xa nay, chính sách zooi đoọng âng Nhà nước cung pa dưr bh’nơơn. Cr’chăl c’moo 2021 - 2026, đợ pr’loọng đha rựt bấc đăh âng tỉnh ơy xiêr tơợ 9,33% dzợ 3,33%, năc xiêr k’nặ 50.000 pr’loọng đha rựt. Xoọc đâu, prang tỉnh vêy 80 chr’val bhrợ liêm xang vel bhươl t’mêê, 3 chr’val bhrợ liêm pr’đơợ vel  bhươl ha dưr dal lâng 1 chr’val bhrợ liêm kiểu mẫu. Ting cơnh t’cooh Bùi Ngọc Sơn, Phó Giám đốc Sở Dân tộc lâng Tôn giáo tỉnh Lâm Đồng, prang tỉnh xoọc vêy mơ 880 cha năc bấc ngai chăp coh đhanuôr acoon coh lâng  tôn giáo. Nâu đoo nắc c’bhuh bha lâng ơy đh’rưah lâng chính quyền đơơng zập c’lâng xa nay, chính sách moọt ooy pr’ặt tr’mông.

"C’rơ chr’năp âng ma nưih bấc ngai chăp coh cr’chăl hay chr’năp ga măc pa bhlầng coh bhiệc chroi k’rong c’rơ pa dưr kinh tế-xã hội zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong. Apêê căh muy năc poong pa têệt đơơng c’lâng xa nay, chính sách âng Đảng, Nhà nước tước lâng đhanuôr năc dzợ trực tiếp tơợp bhrợ pa dưr kinh tế, pa dưr zập cr’nọo bh’rợ pa chô bh’nơơn dal. Tơợ c’rơ tân đôr âng pazêng apêê nâu, bấc pr’loọng đhanuôr đhị Lâm Đồng ơy ting lêy, ting bhrợ, chroi k’rong pa xiêr đha rựt liêm choom đhị vel đong, ooy zr’lụ vel bhươl, zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong”.

C’lâng bê tông đhị Ka Đô t’ngay đâu căh muy t’bhưah tước zr’lụ bhrợ cha năc dzợ t’vaih c’lâng bhrợ cha t’mêê đoọng ha đhanuôr vel bhươl. Chính sách âng Nhà nước ơy t’vaih pr’đơợ nhâm k’rơ, ha dợ ma nưih vêy bấc ngai chăp năc t’vaih p’rơơm nhâm mâng. Bêl ma nưih lêy bhrợ lalăm bhrợ têng liêm choom, năc đhanuôr zêng ting xơợng, ting bhrợ. Lâng năc đoo pr’đơợ nhâm mâng đoọng pazêng vel bhươl zr’lụ đhanuôr acoon coh đhị Lâm Đồng pa dưr kinh tế, z’lâh đha rựt đanh mâng lâng c’rơ pa zay âng đay./.

NGƯỜI CÓ UY TÍN – MỞ LỐI THOÁT NGHÈO CHO BUÔN LÀNG Ở LÂM ĐỒNG

Theo chuẩn nghèo đa chiều, tỷ lệ hộ nghèo của tỉnh Lâm Đồng hiện còn 3,33%; riêng trong đồng bào dân tộc thiểu số ở mức hơn 9%. Điều đó cho thấy, giảm nghèo ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số vẫn là nhiệm vụ nhiều thách thức. Bên cạnh các chính sách đầu tư, hỗ trợ của Đảng và Nhà nước, việc phát huy vai trò của đội ngũ Người có uy tín đang trở thành giải pháp quan trọng, góp phần khơi dậy ý chí tự lực, dẫn dắt người dân phát triển kinh tế và vươn lên thoát nghèo bền vững

Con đường bê tông chạy xuyên thôn Ka Đô, xã Ka Đô, tỉnh Lâm Đồng hôm nay không chỉ nối những ngôi nhà với cánh đồng mà còn dẫn vào khu sản xuất trước đây vốn lầy lội mỗi mùa mưa. Hai bên đường, những khu nhà lưới xanh mướt nối tiếp nhau, minh chứng cho một vùng sản xuất đang từng ngày đổi thay. Gia đình ông Ma Ren là một trong những hộ tiên phong chuyển đổi sản xuất theo mô hình khép kín. Từ 5 sào ớt chuông, rau xanh trồng trong nhà lưới, kết hợp nuôi hơn 50 con heo rừng lai và gần chục con bò lai siêu thịt, mỗi năm gia đình ông thu lãi khoảng 500 triệu đồng sau khi trừ chi phí.

Nói đi đôi với làm, ông Ma Ren trở thành người có uy tín tiêu biểu của Lâm Đồng. Ông đã đi đầu trong nhiều công việc của thôn, từ hiến đất và vận động nhân dân hiến đất làm đường, đến áp dụng và nhân rộng các mô hình sản xuất tiên tiến.  Ông Ma Ren nói:

"Bản thân tôi cùng các đoàn thể thường xuyên vận động bà con xây dựng đường làng, ngõ xóm xanh, sạch, đẹp. Muốn bà con mạnh dạn chuyển đổi cây trồng thì mình phải đi đầu thực hiện. Khi thấy hiệu quả thì bà con mới tin và làm theo. Đến nay nhiều hộ đã áp dụng tiến bộ kỹ thuật, năng suất cao hơn, thu nhập cũng ổn định kinh tế hơn trước".

Đóng góp của những người có uy tín như ông Ma Ren đang tiếp tục lan tỏa ở nhiều buôn làng của Lâm Đồng. Tại xã Đam Rông 2, Bí thư Chi bộ thôn 2 Kon Yông K'Khiếp đã mạnh dạn trồng xen chanh không hạt, sầu riêng và mắc ca trên 5ha cà phê, mang lại lợi nhuận hơn 1 tỷ đồng mỗi năm. Từ mô hình này, nhiều hộ dân đã chuyển đổi sản xuất, ứng dụng công nghệ cao. Đến nay, toàn xã có hơn 478ha sản xuất nông nghiệp công nghệ cao, hình thành 14 mã số vùng trồng và 11 chuỗi liên kết sản xuất, góp phần nâng cao giá trị nông sản và tạo sinh kế bền vững. Anh Kon Yông K'Khiếp chia sẻ:

"Là đảng viên thì mình phải làm trước, cố gắng học hỏi phát triển sản xuất, trồng cà phê xen sầu riêng, chanh không hạt, mắc ca Khi mô hình mang lại hiệu quả, người dân sẽ tin tưởng và làm theo. Điều vui nhất là ngày càng có nhiều hộ áp dụng mô hình xen canh, đời sống được cải thiện rõ rệt".

Có thể nói, người có uy tín tạo sức lan tỏa không bằng lời nói mà bằng những mô hình sản xuất hiệu quả. Khi người dân tin và làm theo, các chủ trương, chính sách hỗ trợ của Nhà nước cũng phát huy hiệu quả. Giai đoạn 2021 - 2026, tỷ lệ hộ nghèo đa chiều của tỉnh đã giảm từ 9,33% xuống còn 3,33%, tương ứng giảm gần 50.000 hộ nghèo. Hiện toàn tỉnh có 80 xã đạt chuẩn nông thôn mới, 3 xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và 1 xã đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Theo ông Bùi Ngọc Sơn, Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Lâm Đồng, toàn tỉnh hiện có khoảng 880 người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số và tôn giáo. Đây là lực lượng nòng cốt đồng hành cùng chính quyền đưa các chủ trương, chính sách vào cuộc sống.

"Vai trò của người có uy tín trong thời gian qua hết sức quan trọng trong việc đóng góp vào phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Họ không chỉ là cầu nối đưa chủ trương, chính sách của Đảng, Nhà nước đến với Nhân dân mà còn trực tiếp làm gương, đi đầu trong phát triển sản xuất, xây dựng các mô hình kinh tế hiệu quả. Từ sức lan tỏa của những tấm gương này, nhiều hộ dân ở Lâm Đồng đã mạnh dạn làm theo, góp phần rất lớn trong việc giảm tỷ lệ hộ nghèo, cận nghèo ở địa bàn vùng nông thôn, vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi rất hiệu quả".

Con đường bê tông ở Ka Đô hôm nay không chỉ mở lối vào khu sản xuất mà còn mở ra những hướng làm ăn mới cho buôn làng. Chính sách của Nhà nước tạo nguồn lực, còn người có uy tín tạo niềm tin. Khi người đi trước tạo được niềm tin bằng những việc làm cụ thể, người dân sẽ cùng bước theo. Và đó chính là nền tảng để những buôn làng vùng đồng bào dân tộc thiểu số ở Lâm Đồng phát triển kinh tế, vươn lên thoát nghèo bền vững bằng chính nội lực của mình./.