70 c’moo âi lấh z’lấh, n’đhơ cơnh đêếc bh’rợ tr’nêng âng apêê t’ngay Cách mạng c’xêê T’cool công dzợ ặt đhộ cóh a cọ a bốc âng zấp ngai đha nuôr Hà Nội. Cơnh lâng a dích Nguyễn Thị Bích Thảo-  bêl ahay nắc hội viên Hội pân đil Trôông dấc k’tiếc thành Hoàng Diệu, nắc đoo đợ râu cắh choom ha vil. C’nặt t’rúih đoọng ha pân đil t’ngay đâu, đha nuôr lâng a đhi a moó đh’rứah lum ma nứih pân đil íh cờ đoọng ha g’lúh gung dưr x’ría c’xêê T’cool c’moo 1945.

Nắc ca coon n’đil t’lách cóh muy pr’loọng đong pa câl đh’râu đh’rí cóh phố Chợ Gạo, Đồng Xuân, Hà Nội, a dích Nguyễn Thị Bích Thảo âi đh’rứah lâng anhi na noo n’đil âng đay đơớh bơơn năl tước c’lâng cộng sản đhị na noo n’jứih t’ha- n’crool nhà văn Như Phong- Đảng viên Đảng cộng sản Việt Nam c’moo 1936 lâng pr’zớc ch’ớh âng đoo cr’chăl đêếc.

A dích Thảo, t’ngay đêếc ca conh ca căn pa chắp, acoon n’đil nắc muy ặt cóh đong z’zêệ pa bhrợ, n’đhơ doó học dal, hâu n’đươi. N’đhơ cơnh đêếc bêl năl a dích đh’rứah lâng apêê na noo ting pấh bh’rợ la lơớp cóh Hội pân đil trôông dấc k’tiếc thành Hoàng Diệu, apêê  t’coóh t’cha nắc công doÓ râu rí chấc moon cang:

Acu nắc ca coon âng Hà Nội ặt cóh chợ Đồng Xuân, pr’loọng đong cu tơợ a hay âi ting bhrợ cách mạng. a conh a căn cu bấc c’moo âi băn p’lơớp cán bộ cách mạng, tu cơnh đêêc sbêl azi ting cách mạng, ca conh ca căn hơnh đoọng.

A dích Thảo công dzợ hay đợ t’ngay c’xêê z’nắh k’đháp c’moo 1945. đương lêy đha nuôr crool chêệt prang bing c’lâng phố tu râu đơợ đươn âng lính Pháp, xang n’nắc nắc lính Nhật, loom grơơ cách mạng bh’nhăn dưr k’rơ. A dích đh’rứah lâng pr’loọng đong  zêệ đợ gọ pr’chớh đoọng ha đha nuôr cha, p’zay ting pấh bh’rợ la lơớp cóh Hội pân đil trôông dấc k’tiếc thành Hoàng Diệu. a dích bơơnm k’đươi lướt đơơng đơn t’đang  moon đha nuôr zooi cách mạng, t’đang k’đươi zêl prúh Pháp cóh apêê phố Cửa Đông, Đường Thành, p’too moon a đhi a moó tiểu thương cóh chợ Đồng Xuân pa đhêy ting pấh g’lúh biểu tình.

Muy ha dum ha lúh c’xêê T’cool, na noo t’ha Như Phong chô ooy đong xay trúih đoọng ha đha nuôr đh’rứah lâng 2 cha nắc na noo n’đil: “ Cách mạng k’noọ liêm choom ặ! Apêê a đhi íh cờ bhrông x’manh rơớc lâng cờ bhrông vêy mụ lâng liêm ra văng đoọng ha g’lúh gung dưr x’ría”.

Bêl đêếc 3 đhi noo zi n’đil  n’jứah hâng bơơn k’đươi íh cờ ha g’lúh gung dưr, n’jứah k’rang k’uôl. N’đhơ cơnh đêếc đươi vêy pr’đhang cờ lâng râu pa choom liêm ghít âng na noo n’jứih, tu cơnh đêếc muy cha nắc muy bh’rợ, ngai lướt chợ n’nâu câl bhai bhrôông, ngai lướt chợ n’tốh câl bhai rơớc, muy chợ muy pr’hoọm  lâng cắh vêy lấh u bấc đoọng rơớt râu ch’mêệt lêy âng quân Nhật:

Bơơn íh bhrợ ta cờ k’tiếc k’ruung ha t’ngay g’lúh gung dưr x’ría nắc râu bhui har cắh cơnh âng cu. Cóh toọt lang cu, acu pa bhlâng hâng hơnh bêl âi vêy râu coon chấc chroi đoọng tơợ t’ngay tr’nơợp âng g’lúh gung dưr x’ría lâng đợ n’nâu ahay nắc cóh bh’rợ gung dưr zư lêy k’tiếc k’ruung.

Bấc t’ngay xang n’nắc, đợ tước cậ ha dum, pêê đhi noo zi n’đil nắc têêng cậ p’loọng, bặt đèn tợt íh toong ha dum đoọng bhrợ pa xang k’ha riêng bêệ cờ bhrông xi manh rơớc đoọng ha cách mạng.

T’ngay gung dưr x’ría 19/8/1945, lứch apêê đhi noo a dích Thảo cơnh a chịm bơơn lóh đhị đong, đh’rứah lâng k’bhan cha nắc đha nuôr Thủ đô xiêr ooy c’lâng biểu tình, gung dưr pay pa chô chính quyền, bhrợ c’la apêê cơ quan bha lâng âng chính phủ bù nhìn. Pa bhlâng hâng hơnh bêl bơơn lêy đợ ta la cờ âng têy đay k’íh xoọc t’păr đhị bh’bhung phố Thủ đô cóh bấc t’ngay gung dưr, a dích Thảo bh’nhăn p’zay moọt bhrợ cách mạng, p’too moon đha nuôr zooi chính quyền t’mêê. Pr’loọng đong a dích chroi đoọng bơr pêê cân vàng ooy quỹ Độc lập cóh Tuần lễ vàng. P’căn Đỗ Thị Bích Dung, ca coon n’đil âng a dích Nguyễn Thị Bích Thảo ha der loom bêl xay trúih ooy bh’rợ pr’loọng đong đay:

Na noo a mế nắc nhà văn Như Phong lâng a dích a bhướp cu nắc đoo ma nứih âi băn p’lơớp t’coóh Trường Chinh. Ra văng ha 19/8 nắc 3 đhi noo n’đil âng a mế bơơn k’ưdơi k’íh pêê ha riêng ta la cờ. íh la lơớp. cóh t’ngay n’nắc, nắc pân đil âng thành Hà Nội moon za zum lâng apêê tiểu khu moon la lay, muy ngai muy bh’rợ, muy zr’lụ muy tr’nêng.

70 hân noo c’loọt âi z’lấh, ma nứih n’đil íh ta la cờ t’ngay đêếc ahay nâu câi âi lấh 90 c’moo. Xóc zêng ặ pluúc, hoong lâng văng, n’đhơ cơnh đêếc cr’lineg mắt a dích cơnh dzợ tr’ang zấp bêl xơợng moon tước đợ c’moo c’xêê grơơ k’rơ âng đha nuôr hêê. Lâng đợ tước hân noo c’loọt chô, đhr’nong đong k’tứi âng a dích Thảo nắc r’rộ r’răm đơơr p’ră c’chăng âng apêê đồng chí t’ngay ahay lâng n’đhơ nắc lang acoon a chau tước lum lêy đoọng đh’rứah lâng a dích xay trúih cớ đợ t;ngay c’xêê grơơ k’rơ đơơng âng lang p’niên âng đay ha Cách mạng./.