Lâng kiến trúc Chăm pa ty k’noọ kr’bhâu c’moo, coh đâu căh mưy zư đợc đợ râu chr’năo lịch sử, văn hoá pr’hay năc dzợ vaih đhị lêy chô chi ơh ta luôn âng đhanuôr lâng ta mooi bêl chô đhị k’tiêc toor biển đăh Đông tỉnh Đắk Lắk.

Tháp Nhạn dal k’noọ 24 mét, vêy bhrợ pa dưr lâng gạch nung chr’năp âng manưih Chăm ooy k’dâng lứch thế kỷ 11, tơợp thế kỷ 12. Tháp Nhạn năc mưy ooy căh vêy bâc xa nay bh’rợ kiến trúc Chăm dzợ zư đợc cơnh ahay coh zr’lụ miền Trung xoọc đâu. Căh mưy chr’năp lịch sử lâng kiến trúc, coh đâu dzợ pa zưm lâng pr’ăt tr’mung văn hoá, j’niêng cr’bưn âng đhanuôr coh vêêl đông ooy bâc lang. Đhị đau cung năc mưy ooy căh vêy bâc tháp dzợ zư bhrợ đợ j’niêng bh’rợ bhuôih Thiên Y A Na. Zâp c’moo, ooy đợ c’xêê 3 âm lịch, j’niêng bh’rợ Vía Bà vêy bhrợ đhị Tháp Nhạn, t’pâh bâc đhanuôr lâng ta mooi pâh bhrợ.

Ting cơnh manưih lêy cha mêêt lịch sử văn hoá Nguyễn Danh Hạnh, coh phường Tuy Hoà, tỉnh Đắk Lắk, nâu đoo năc bh’rợ j’niêng chr’năp ty âng đhanuôr manưih Kinh, manưih Chăm lâng manưih Hoa coh zr’lụ miền Trung:“K’cir Tháp Nhạn bhuôih pr’căn Poninaga, đợ t’tưn manưih Việt moon năc pr’căn Thiên Y A Na. Pr’căn Thiên Y A NA năc mưy ooy đợ a’bhô dang ta lêy bha lâng coh zr’lụ k’tiêc, k’đhơợng zư zêng k’tiêc k’ruung, biển coh đâu. J’niêng Vía Bà bêl c’xêê 3 âm lịch, truyền thống nâu ơy vêy tơợ đanh năc vêy buôn ta moon: “Ngai chô ooy Tháp Nhạn Tuy Hoà/Lêy pr’múa đoọng ha pr’căn nâu dzợ vaih”.

Ăt coh m’pâng đô thị toor biển đh’rưah lâng đhị zr’lụ ma bhưy chr’năp, Tháp Nhạn bhrợ p’căh liêm chr’năp lâng bâc ta mooi bêl chô đăh Đông tỉnh Đắk Lắk. Tơợ da ding Nhạn, ta mooi choom lêy zêng coh đô thị Tuy Hoà, toọm k’ruung Đà Rằng lâng zr’lụ p’loọng biển coh ch’ngai. Amoó Tống Thị Hải Yến, ta mooi tươc đăh tỉnh Phú Thọ moon:“LLươt ooy đâu, acu lêy têêm ngăn. Đhị đâu năc đhị ma bhưy chr’năp âng mưy thành phố vêy bâc đhanuôr ăt. Nâu đoo năc g’luh tr’nơợp acu lêy mưy xa nay bh’rợ dzợ ăt vaih tơợ thế kỷ 11 tươc đâu ha dợ dzợ liêm cơnh ahay. Acu lêy râu zư lêy, bhr’lậ pa liêm liêm choom bhlâng”.

Đợ c’moo đăn đâu, đhị tang Tháp Nhạn vêy bhr’lậ pa liêm, t’bhưah, bhrợ liêm buôn đoọng ha đhanuôr lâng ta mooi pâh lêy chi ơh. Đợ mơ ta mooi chô ooy Tháp Nhạn ting bâc, lâh mơ năc bêl hân noo ch’noọng lâng zâp g’luh vaih bhiệc bhan.

Ooy truih c’lâng lêy bhrợ pa dưr du lịch âng tỉnh Đắk Lắk xang bêl pa zưm, zr’lụ đăh Đông lâng râu chr’năp liêm âng biển, k’cir văn hoá lâng cruung k’tiêc liêm chr’năp xoọc vêy ta moon năc đhị pa dưr pa xơc du lịch chr’năp. Ooy đâu, Tháp Nhạn vêy ta lêy năc đhị lêy chô p’têêt âng du lịch văn hoá, du lịch ma bhưy chr’năp lâng chơơc lêy năl coh đô thị toor biển.

Pr’căn Trần Thị Bử, Phó Giám đốc k’đhơợng bhrợ Ban k’đhơợng zư k’cir, Sở Văn hoá, Thể thao lâng Du lịch tỉnh Đắk Lắk moon:“Xang bêl pay k’cir Tháp Nhạn năc Ban k’đhơợng zư k’cir bhr’lậ pa liêm g’roong Tháp đoọng têêm ngăn ta mooi lươt lêy chi ơh lâng chô đhị k’cir nâu. Zâp c’moo, Ban k’đhơợng zư k’cir cung vêy bh’rợ Vía Bà đoọng bhrợ ha zâp ta mooi lâng đhanuôr lêy chô băt hương Vía Bà đhị Tháp Nhạn, ooy đâu t’pâh ta mooi pâh chi ơh bâc lâh”.

Năc k’cir chr’năp liêm âng Văn hoá Chăm Pa ty, Tháp Nhạn xoọc đâu dzợ n’leh vaih coh cr’loọng đô thị liêm chr’năp lâng râu ngoọp doong, ty ma bhưy. Đhị đâu năc đhị lêy chô chi ơh pr’hay, chr’năp lalay, t’pâh bâc ta mooi truih c’lâng chơơc lêy năl đăh Đông tỉnh Đắk Lắk./.

ĐỘC ĐÁO ĐIỂM ĐẾN THÁP NHẠN TRONG HÀNH TRÌNH DU LỊCH PHÍA ĐÔNG ĐẮK LẮK

Trên đỉnh núi Nhạn ở trung tâm phường Tuy Hòa, tỉnh Đắk Lắk, di tích Tháp Nhạn hiện lên vừa cổ kính vừa trầm mặc. Với kiến trúc Chăm pa cổ gần nghìn năm tuổi, nơi đây không chỉ lưu giữ những giá trị lịch sử, văn hóa đặc sắc mà còn trở thành điểm đến quen thuộc của người dân và du khách khi đến với vùng đất ven biển phía Đông tỉnh Đắk Lắk.

Tháp Nhạn cao gần 24 mét, được xây dựng bằng gạch nung đặc trưng của người Chăm vào khoảng cuối thế kỷ XI, đầu thế kỷ XII. Tháp Nhạn là một trong số ít công trình kiến trúc Chăm còn khá nguyên vẹn ở khu vực miền Trung hiện nay. Không chỉ mang giá trị lịch sử và kiến trúc, nơi đây còn gắn với đời sống văn hóa, tín ngưỡng của người dân địa phương qua nhiều thế hệ. Đây cũng là một trong số ít tháp còn duy trì hoạt động tín ngưỡng thờ Thiên Y A Na. Hằng năm, vào trung tuần tháng 3 âm lịch, lễ Vía Bà được tổ chức tại Tháp Nhạn, thu hút đông người dân và du khách tham gia.

Theo Nhà nghiên cứu lịch sử văn hóa Nguyễn Danh Hạnh, ở phường Tuy Hòa, tỉnh Đắk Lắk, đây là hoạt động tín ngưỡng dân gian mang tính cộng đồng của cả người Kinh, người Chăm và người Hoa ở khu vực miền Trung:“Di tích Tháp Nhạn thờ bà Poninaga, sau này người Việt gọi là bà Thiên Y A Na. Bà Thiên Y A Na là một trong những vị thần được xem là thần chủ của vùng đất, cai quản toàn bộ đất đai, sông, biển ở đây. Lễ Vía Bà vào khoảng tháng 3 âm lịch, truyền thống này đã có từ lâu đời cho nên vẫn có câu “Ai về Tháp Nhạn Tuy Hòa/ Mà xem điệu múa dâng Bà còn đây”.

Nằm giữa đô thị ven biển cùng không gian linh thiêng, Tháp Nhạn tạo dấu ấn đặc biệt đối với nhiều du khách khi đến với phía Đông tỉnh Đắk Lắk. Từ trên đỉnh núi Nhạn, du khách có thể nhìn toàn cảnh đô thị Tuy Hòa, dòng sông Đà Rằng và vùng cửa biển phía xa. Chị Tống Thị Hải Yến, du khách đến từ tỉnh Phú Thọ, chia sẻ:“Lên đây, tôi thấy rất thư thái, thoải mái. Đây là chốn linh thiêng giữa một thành phố đông dân cư hiện đại. Đây là lần đầu tiên tôi thấy một công trình tồn tại từ thế kỷ XI đến bây giờ mà vẫn còn đẹp, gần như nguyên bản thế này. Tôi thấy là sự bảo tồn, trùng tu rất tốt”.

Những năm gần đây, khuôn viên Tháp Nhạn được chỉnh trang, mở rộng không gian cảnh quan, tạo thuận lợi cho người dân và du khách tham quan, trải nghiệm. Lượng khách đến với Tháp Nhạn ngày càng đông, nhất là vào mùa hè và các dịp lễ hội.

Trong định hướng phát triển du lịch của tỉnh Đắk Lắk sau sáp nhập, khu vực phía Đông với lợi thế biển, di sản văn hóa và cảnh quan tự nhiên đang được xác định là không gian phát triển du lịch quan trọng. Trong đó, Tháp Nhạn được xem là điểm nhấn kết nối giữa du lịch văn hóa, du lịch tâm linh và trải nghiệm cảnh quan đô thị ven biển.

Bà Trần Thị Bử, Phó Giám đốc phụ trách Ban Quản lý di tích, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Đắk Lắk, cho biết:“Sau khi tiếp nhận di tích Tháp Nhạn thì Ban quản lý di tích sửa chữa lại hàng rào chắn trước Tháp để đảm bảo an toàn cho du khách khi đến tham quan và hành hương tại di tích. Hằng năm, Ban quản lý di tích cũng có chương trình Lễ vía Bà để phục vụ cho các đoàn khách và các cá nhân có nhu cầu đến thắp hương lễ vía Bà tại Tháp Nhạn, qua đó, thu hút khách du lịch.”

Là di tích mang đậm dấu tích và kiến trúc độc đáo của văn hóa Chăm Pa cổ, Tháp Nhạn ngày nay vẫn hiện hữu giữa đô thị hiện đại với vẻ trầm mặc, cổ kính. Đây là điểm đến độc đáo, khác biệt, thu hút du khách trong hành trình khám phá du lịch ở phía Đông tỉnh Đắk Lắk./.