Đhị thành phố Đà Nẵng, cr’chăl t’ngay đâu ta luôn dưr vaih 2 tu bhiệc rooh cat crâng. Tu bhiệc rooh crâng đhị da ding Sọ, chr’val Hoà Sơn, chr’hoong Hoà Vang dưr vaih tợơ ha bu t’ngay lalăm tước ra diiu đâu 26/5 nắc vêy bơơn t’pặt. Đhr’năng rooh cat 10ha crâng choh âng đhanuôr lâng crâng a bhuy. Rau moon đhị đâu nắc tu rooh cat đhị da ding dal, bêl cơ quan chức năng bơơn lêy, t’pâh k’bhuh chức năng nắc cung moọt hadưm k’năm tu cơnh đếêc bhiệc pa đăn đoọng cha groong tu rooh cat k’đhap  bhlầng. Tước ra diu t’ngay t’tun, chính quyền vel đong k’rong lâh 750 cha nắc nắc vêy choom t’pặt zêng.

        La lăm đếêc, bele đhâng t’ngay 22/5, crâng keo âng zr’lụ kho A32 x’rịa c’lâng Huỳnh Ngọc Huệ, quận Thanh Khê, đăn tang bhuông păr Đà Nẵng dưr rooh, đhr’năng rọ tước đong ặt âng dhanuôr. Cảnh sát đương zêl, cha groong lâng trôông dấc Công an thành phố Đà nẵng k’đươi 7 xe chuyên dụng lân gk’zệt cha nắc cán bộ, chiến sĩ pazưm lâng k’bhuh quân đội, lâh 3 giờ đồng hồ nắc vêy mặt t’pặt oih.

        T’cooh Trần Viết Phương, Chi cục trưởng Chi cục Kiẻm lâm thành phố Đà Nẵng đoọng năl, pleng p’răng puih lâng nhiệt độ dal ơy dưr vaih rooh cat crâng lâng đhr’năng rooh crâng ngân bhlầng. Chi cục kiểm lâm thành phố zư lêy moon pa rớơt rooh cat crâng đhị cấp 5, cấp pa bhlầng cr’pân: “Cr’chăl nâu, a zi ta luôn ặt bhrợ toong t’ngay ha dưm, bêl dưr vaih tu bhiệc nắc vêy cơnh bhrợ têng đâh loon tợơ tr’nợơp. A zi nắc ra văng apêê pr’đươi pr’dua, đâh loon lêy  bhrợ. Pa bhlầng nắc k’bhuh kiểm lâm cơ động ta luôn bêl vêy lệnh k’dua lướt đhơ đhơ bêl. Ban xay moon apêê quận, chr’hoong nắc lêy ca mệêt c’lâng bh’rợ đoọng t’pặt rooh cat crâng đhị zập  vel đong.”

        Pleng p’răng puih lâng tợơ lâh bêl đoọng đhanuôr ặt pa tuông, đợ ma nuyh lướt đhêy ặt, cha ơh, pa bhlầng nắc đhị apêê zr’lụ du lịch cơnh Hải Vân, Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn, thành phố Đà Nẵng dưr bấc cớ. Bấc k’bhuh t’mooi moọt ặt đhị crâng lâh đhâng,  ha dang căh ghit đươi dua oih căh cợ vất lơi tàn hót đhạ crêê đhị hi la gooh nắc choom rooh cat crâng. T’cooh Lê Viết Tiến, muy pr’loọng đong đớp pay zư lêy crâng a bhuy Sơn Trà, quận Sơn Trà đoọng năl, c’la crâng ta luôn pa liêm nh’nhuch bhơi crâng đăn đhị zr’lụ du lịch, k’rong bấc ma nuyh; đh’rưha, pa hay t’mooi du lịch pa ghit đhị đươi dua oih bêl ting pâh l’lêy coh crâng: “Pr’loọng đong zư lêy crâng vêy trách nhiệm zr’lụ lâng kiểm lâm lướt lêy cha mệêt, k’đhợơng zư lêy crâng. Hân noo pleng p’răng puih nâu ting pa zay pa zưm bhrợ têng ghit lâh mơ, bơơn lêy rooh crâng nắc pa đâh xay moon lâng cơ quan k’đhợơng lêy căh cợ k’đhợơng lêy crâng đoọng trôông dấc lâng t’pặt đâh loon.”

        Ta luôn coh pazêng t’ngay p’răng puih t’mêê đâu nắc apêê tỉnh miền Trung dưr vaih apêê tu bhiệc rooh cat crâng. Đhị Quảng Ngãi dưr vaih 3 tu bhiệc rooh cat, đăn đâu bhlầng nắc rooh cat đhị tổ dân phố Làng Dầu, thị trấn Di Lăng, chr’hoong Sơn Hà moọt t’ngay 22/5. Tu bhiệc xọoc tợơp bơơn năl nắc tu c’la crâng óch ha rêê lưm đhí k’rơ bhrợ vaih đhr’năng rọ p bhưah. Đhị Quảng Nam dưr vaih tu bhiệc rooh cat lâh 32 ha crâng đhj chr’val Mà Cooih, chr’hoong Đông Giang. Dưr vaih tu bhiệc rooh cat nắc tu k’bhuh pr’loọng đong đha nuôr, tợơ lâh bêl khai thác keo nắc vặ ma nuyh óch nh’nhúc bhơi bhrợ vaih đhr’năng rọ pậ bhưah. Đhị tỉnh Quảng Trị, tợơ tợơp hân noo cha noọng cung ơy dưr vaih bơr pêê tu bhiệc rooh cat.

        Pa ghit cha groong rôh cat crâng moọt hân noo cha noọng, apêê vel đong t’bhlầng xay moon, lêy cha mệêt ma nuyh moọt ooy crâng. T’cooh Hà Sỹ Đồng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị k’dua apêê ngành nông nghiệp, chính quyền vel ong lâng apêê c’la crâng nắc vêy cơnh bhrợ têng đương zêl, cha groong rooh cat crâng đhị zập zr’lụ ghit liêm: “Bêl bơơn lêy rooh, lalăm nắc k’bhuh đhị đếêc, nắc k’bhuh zư lêy crâng lêy bhrợ tệêm ngăn cơnh bhrợ teng bơr pêê đhr’năng dưr vaih. C’la crâng nắc đơn vị pa ghit lalăm. Moon đớc nắc lêy chr’năp crêê tước  cơnh ooy lâng năc pa đâh xay moon động ha đhanuôr k’đhợơng lêy nắc Trưởng ban đương zêl, cha groong rooh cat crâng âng đơn vị nắc đoo. Lê k’rong ma nuyh, pr’đươi pr’dua phun đác. Coh bh’rợ cha groong rooh cat nắc lêy vêy đhị pay đác chr’năp bhlầng.”/.

Miền Trung: Chủ động phòng chống cháy rừng

PV Đình Thiệu-VOV miền Trung

          Các tỉnh, thành phố ở miền Trung đang đối mặt với đợt nắng nóng gay gắt. Trong các ngày vừa qua, tại khu vực miền liên tiếp xảy ra các vụ cháy rừng. Các địa phương ở miền Trung đang khẩn trương triển khai các phương án chủ động phòng chống cháy rừng. PV Đình Thiệu tại miền Trung phản ánh.    

Tại thành phố Đà Nẵng, mấy ngày qua liên tiếp xảy ra 2 vụ cháy rừng. Vụ cháy rừng vừa xảy ra tại tại núi Sọ, xã Hòa Sơn, huyện Hòa Vang, thiêu rụi 10 héc ta rừng trồng của dân và rừng tự nhiên. Điều đáng nói, do đám cháy trên đỉnh núi cao, khi cơ quan chức năng phát hiện huy động lực lượng thì trời cũng vừa tối nên việc tiếp cận hiện trường để khống chế vụ cháy rất khó khăn.

Ông Trần Viết Phương, Chi cục Trưởng Chi cục Kiểm lâm thành phố Đà Nẵng cho biết, nắng nóng với nhiệt độ cao đã có xảy ra cháy rừng và nguy cơ cháy rừng cao. Chi cục Kiểm lâm thành phố duy trì báo động cháy rừng ở cấp 5, cấp cực kỳ nguy hiểm:“Giai đoạn này, chúng tôi luôn thường trực 24/24, khi có sự cố xảy ra là phải có phương án xử lý ngay từ ban đầu. Chúng tôi chuẩn bị các phương tiện, dụng cụ, sẵn sàng cơ động. Đặc biệt đội kiểm lâm cơ động thường xuyên khi có lệnh trong bất cứ thời gian nào. Ban chỉ đạo các quận huyện phải rà soát phương án sẵn sầng chữa cháy rừng tại mỗi địa phương.”  

Thời tiết nắng nóng, nhiều đoàn khách vào ở lại trong rừng qua trưa, chỉ cần bất cẩn trong sử dụng lửa hoặc vô ý vứt tàn thuốc gặp lá khô là có thể cháy rừng. Ông Lê Viết Tiến, một hộ nhận khoán dịch vụ bảo vệ môi trường rừng đặc dụng Sơn Trà, quận Sơn Trà, thành phố Đà Nẵng cho biết, chủ rừng thường xuyên dọn dẹp thực bì rừng gần điểm du lịch, tập trung đông người; đồng thời, nhắc nhở du khách cẩn thận sử dụng lửa khi tham quan trong rừng: “Hộ nhận khoán bảo vệ môi trường rừng có trách nhiệm vùng với kiểm lâm đi tuần tra, quản lý bảo vệ rừng. Mùa nắng nóng này càng tăng cường phối hợp, khi phát hiện có cháy rừng thì báo với cơ quan quản lý hoặc quản lý rừng để  ứng cứu và dập tắt kịp thời.”

Trong những ngày nắng nóng vừa qua, tại các tỉnh miền Trung xảy ra nhiều vụ cháy rừng. Tại Quảng Ngãi xảy ra 3 vụ cháy rừng. Nguyên nhân do chủ rừng đốt rẫy gặp gió mạnh nên dẫn đến cháy lan diện rộng. Tại Quảng Nam cũng xảy ra vụ cháy hơn 32 ha rừng ở xã Mà Cooih, huyện Đông Giang. Nguyên nhân vụ cháy rừng do nhóm hộ, sau khi khai thác keo đã thuê người đốt thực bì gây cháy lan. Tại tỉnh Quảng Trị, từ đầu mùa khô đến nay cũng đã xảy ra một số vụ cháy.

Chủ động phòng cháy rừng mùa khô, các địa phương tăng cường tuyên tuyên truyền, kiểm soát người vào rừng. Ông Hà Sỹ Đồng, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị yêu cầu ngành nông nghiêp, chính quyền địa phương và các chủ rừng phải có các phương án phòng chống chữa cháy rừng ở từng khu vực cụ thể:“Khi phát hiện cháy, trước hết là lực lượng tại chỗ, là lực lượng bảo vệ rừng phải xử lý phải đảm bảo phương án xử lý một số tình huống xảy ra. Chủ rừng là đơn vị chủ động trước hết. Dự đoán mà phải tính được mức độ ảnh hưởng như thế nào và phải báo cáo ngay cho người chỉ huy là Trưởng Ban phòng chống cháy rừng của đơn vị đó. Phải huy động lực lượng, phương tiện, máy móc phun nước. Trong phòng chống cháy phải có địa điểm lấy nước quan trọng nhất./.”