Nam Trà My: t’bhlâng bhrợ k’rơ bh’rợ zư lêy sâm Ngọc Linh.
Thứ ba, 00:00, 08/09/2015

Bấc c’moo, chr’nắp ooy y học, chr’nắp ooy kinh tế âng Sâm Ngọc Linh cóh chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam nắc ơy ta xay moon gít. Ha dợ nắc công tu râu chr’nắp ooy kinh tế pa bhlâng bấc âng t’nơơm sâm n’nâu chô đơơng nắc bhrợ t’váih râu cr’noọ ta bơơn tông pay sâm âng c’bhúh n’mốp n’lất, cắh cậ dưr váih bh’rợ bil k’ha riêng ức đồng tơợ t’nơơm sâm cóh muy r’dưm, nắc dưr váih boóp p’rá prá xay bấc pa bhlâng cóh zr’lụ chr’hoong da ding k’coong n’nâu. Bhrợ têng cơnh ooy đoọng zâl c’bhúh t’tông công cơnh zư nhâm mâng n’ma sâm liêm choom: Râu đêếc nắc râu chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam xoọc t’bhlâng bhrợ têng. Xay truíh âng CTV Tấn Sĩ, đhanuôr lâng pr’zớc đh’rưáh đương xơợng.

Ting cơnh số liệu âng công an chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam xay moon, cóh x’rịa c’moo 2014 lâng 6 c’xêê tr’nơớp c’moo 2015, đhị zr’lụ dưr váih k’zệt bh’rợ tông pay sâm, bhrợ bil bal k’ha riêng vêy cơnh tước k’tỷ đồng ha đhanuôr Xê đăng cóh cr’noon 2, cr’noon 3 chr’val Trà Linh. Đhị đhr’năng cơnh đêếc, lực lượng công an chr’hoong Nam Trà My ơy xay bhrợ, ch’mêết lêy lâng bơơn tơơm coóp 3 chu bh’rợ tông sâm. T’coóh Hồ Văn Xiếc, cr’noon 2 Măng Lung, chr’val Trà Linh, Nam Trà My prá:

Lấh pêê, puôn ha riêng ức đồng, 3 đông bil bal lứch, bấc bhlâng nắc âng pr’loọng đông cu lâng pr’loọng đông Líp apêê tông n’jộ pay 3, 4 hân luung sam ga mắc, sâm âng pr’loọng đông zi apêê đoo tông pay lứch.

Prá xay lâng zi, Thiếu tá Đinh Việt Trung Trưởng công an chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam prá:

Công an chr’hoong ơy đoọng lực lượng, bhrợ têng bh’rợ ch’mêết lêy 3 bh’rợ tông pay sâm lâng 8 cha nắc crêê ta coóp, bhrợ pa crêê bha ar pazao đoọng ooy viện kiểm sát lâng toà án cóh ha y nắc bhrợ bh’rợ toà xét xử lưu động đoọng p’too pa choom đhanuôr.

Lâng đhr’năng c’lâng p’rang lướt chô zr’nắh k’đháp, bhươn sâm buôn ta chóh cóh crâng ch’ngai, ch’ngai bhươl cr’noon đhanuôr Xê Đăng. P’xoọng ooy đêếc, t’nơơm sâm buôn ng’jộ, tu cơnh đêếc c’bhúh n’mốp n’lất buôn pay tông tước k’zệt kg sâm cóh muy r’dưm. Đhị đhr’năng la lua n’nắc, đh’rứah ooy râu đương g’nưm ooy lực lượng công an chr’hoong Nam Trà My, chr’val Trà Linh lâng đhanuôr Xê đăng cóh cr’noon 2, 3 ơy bhrợ t’váih c’bhúh đương zư lêy, đoọng manuýh đương lêy toong t’ngay ha dum đhị pazêng zr’lụ chóh sâm, chiáh ráp, ta hoo, đắc lơi đoọng zư lêy cr’van âng đay. T’coóh Hồ Văn Đoàn, cr’noon 2 Tăk Ngo, chr’val Trà Linh, chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam prá:

Bh’rợ zư lêy oó apêê tông pay nắc ta luôn ng’đương zư lêy đhị đâu, bhrợ g’roong cóh toor lâng g’roong nam B40, azi goon lêy cóh toong t’ngay ha dum, ha dang vêy apêê tước tông pay nắc vêy tơợ 4 tước 5 cha nắc zâl c’bhúh tông pay sâm.

Ting cơnh xa nay tơợ công an chr’hoong Nam Trà My, cóh 3 bh’rợ tông pay sâm t’mêê vêy ta bơơn lêy, coóp 8 cha nắc nắc lứch apêê ta đhâm lâng đhanuôr cóh vel đông. Nắc bh’rợ bhrợ têng toà lưu động đhị chr’val Trà Linh đoọng p’too pa choom đhanuôr, râu đêếc nắc râu đơ chr’nắp. lấh n’nắc, đoọng t’nơơm sâm choom váih liêm crêê, zúp zooi đhanuôr Xê đăng doọ dzợ k’rang ooy bh’rợ t’tông p’pay, chr’hoong Nam Trà My công ơy xay moon bấc xa nay bh’rợ. Thiếu tá Đinh Việt Trung, Trưởng công an chr’hoong Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam prá:

Azi nắc dzợ pazum đh’rứah lâng công an apêê chr’hoong pr’zớc, pa bhlâng nắc zr’lụ bhlưa đoọng pazum bhrợ nhâm mâng, liêm choom cóh bh’rợ zâl cha groong, bơơn lêy ooy bh’rợ t’tông âng c’bhúh n’mốp n’lât. Râu đương lêy ta luôn âng công an chr’hoong, công an chr’val lâng pazêng c’bhúh zư lêy đhị đêếc, rơơm kiêng nắc bhrợ nhâm mâng râu têêm ngăn đhị đâu, pa xiêr đhr’năng tông pay sâm dưr váih.

Bêl chr’hoong Nam Trà My xoọc bhrợ bha ar p’cắh ooy Chính phủ lêy đoọng xay bhrợ bh’rợ pa dưr Sâm Ngọc Linh vêy pr’đớc sâm Việt Nam, lâng đhăm chóh bhrợ lấh 19 r’bhâu hecta. Nắc lấh mơ ooy, nắc tơợ nâu cơy, bh’rợ xay moon p’too pa choom pa dưr c’năl ooy pháp đoọng ha đhanuôr nắc chr’nắp pa bhlâng, lấh n’nắc lực lượng công an nắc t’bhlâng ch’mêết gút zr’lụ, pazêng c’bhúh zư lêy nắc pa dưr tinh thần trách nhiệm. vêy cơnh đêếc, bh’rợ tông pay sâm ngọc linh nắc vêy ta zâl loon đơớh./.

 

 

NAM TRÀ MY TĂNG CƯỜNG BẢO VỆ SÂM NGỌC LINH

CTV Tấn Sĩ gửi CT

 

 Nhiều năm liền, giá trị y học, giá trị kinh tế của cây Sâm Ngọc Linh ở huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam đã được khẳng định. Song cũng chính vì giá trị kinh tế quá lớn mà cây sâm mang lại, đã gợi nên lòng tham cho những kẻ xấu, chuyện ăn trộm sâm hay câu chuyện mất hàng trăm triệu đồng từ cây sâm qua một đêm, đã trở thành câu chuyện nóng ở huyện miền núi cao này. Làm cách nào để chống lại kẻ trộm cũng như giữ nguồn sâm giống hiệu quả? Đó là điều mà huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam đang tính đến. Phản ánh của CTV Tấn Sĩ, mời bà con và các bạn cùng nghe:

Theo số liệu của công an huyện Nam Trà My, tỉnh Quảng Nam cung cấp, cuối năm 2014 và 6 tháng đầu năm 2015, trên địa bàn đã xảy ra hàng chục vụ trộm cắp sâm, gây thiệt hại hàng trăm thậm chí lên đến hàng tỷ đồng cho đồng bào Xê đăng ở thôn 2, thôn 3 xã Trà Linh. Trước thực tế trên, lực lượng công an huyện Nam Trà My đã vào cuộc, điều tra và khám phá thành công 3 vụ trộm sâm.Ông Hồ Văn Xiếc, Thôn 2 Măng Lùng, xã Trà Linh, Nam Trà My cho biết

Nội dung: Hơn ba bốn trăm triệu gì đó, 3 nhà mất luôn mà, nhiều nhất là của gia đình em và gia đình Líp mất 3, 4 luống sâm to, gia đình em bị họ lấy hết.

Trao đổi với chúng tôi, Thiếu tá Đinh Việt TrungTrưởng công an huyện Nam Trà My nói:

Nội dung: công an huyện đã tập trung lực lượng, tiến hành điều tra làm rõ 3 vụ 8 đối tượng, cũng cố hồ sơ bàn giao viện kiểm soát và tòa án sắp tới mở phiên tòa lưu động xét sử lưu động để nhằm giáo dục tuyên truyền đối với bà con.

Với điều kiện giao thông đi lại khó khăn, cách trở, vườn sâm thường nằm trong rừng sâu, xa làng đồng bào Xê đăng. Thêm vào đó, cây sâm rất dễ nhổ, củ sâm dễ lấy, nên kẻ gian thường rất manh động khi trộm hàng chục kg sâm chỉ trong một đêm. Trước thực tế đó, bên cạnh sự vào cuộc của lực lượng công an huyện Nam Trà My, xã Trà Linh và đồng bào Xê đăng ở thôn 2, thôn 3 đã thành lập được các tổ tự quản, phân công thành viên trực 24/24 tại các chốt sâm, vót chông, thò, đặt bẩy để bảo vệ tài sản của mình.Ông Hồ Văn Đoàn Thôn 2 Tăk Ngo, xã Trà Linh nói:

Nội dung: cách bảo vệ trộm cắp là mình phải thường xuyên trực ở đây, làm hàng rào xung quanh bằng lưới B40, mình bảo vệ cả đêm cả ngày, nếu có tình huống thì sẽ tham gia từ 4 đến 5 người để bảo vệ cây sâm khỏi người trộm cắp

Theo thông tin từ công an huyện Nam Trà My cho biết, trong 3 vụ trộm sâm vừa phát hiện, 8 đối tượng đều trong độ tuổi vị thành niên và là người dân địa phương. Nên việc mở tòa lưu động tại xã Trà Linh nhằm răn đe, giáo dục là hết sức cần thiết. Ngoài ra, để đảm bảo cho cây sâm phát triển, giúp đồng bào Xêđăng không phải sống trong cảnh lo sợ mất cắp, huyện Nam Trà My cũng đã tính đến nhiều giải pháp. Thiếu tá Đinh Thanh Trung Trưởng công an huyện Nam Trà My,

Nội dung: chúng tôi còn thường xuyên phối hợp với công an các huyện bạn, nhất là ở vùng giáp ranh để phối hợp chặt chẽ, hiệp đồng với nhau hơn nữa trong việc phòng ngừa, phát hiện đối với hoạt động tội phạm trộm cắp sâm. Sự có mặt thường xuyên của lực lượng công an huyện, công an xã và các tổ tự quản tại chỗ, hy vọng sẽ đảm bảo được tình hình an ninh trật tự ở đây, hạn chế thấp nhất trường hợp trộm cắp sâm có thể xảy ra.

Huyện Nam Trà My đang trình chính phủ phê duyệt đề án phát triển Sâm Ngọc Linh mang thương hiệu Sâm Việt Nam, với diện tích hơn 19.000ha. Hơn lúc nào hết, ngay từ bây giờ, công tác tuyên truyền nâng cao nhận thức pháp luật cho đồng bào là hết sức cần thiết, ngoài ra lực lượng công an cần tăng cường bám địa bàn, các tổ tự quản cần phát huy tinh thần trách nhiệm. Có như thế, nạn trộm sâm ngọc linh mới được ngăn chặn kịp thời./.

 

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC