Đợ t’ngay hân noo ha’ọt c’moo 1972, Hà Nội nắc cha’cêết ra’ngoóh, hân đhơ cơnh đêếc manứih Thủ đô nắc pứih páih tu râu xa’nưl còi báo động. P’rá xa’nưl cóh loa truyền thanh zâp pa’lêếh c’lâng taluôn xay moon pa’tơơi mứt, zâp c’bhúh phòng không, dân quân tự vệ nắc ơy ra’văng zêl penh.

Bêl đêếc, tổ trực ca âng Đài phát sóng pa’xưl Mễ Trì ặt méh, đương xơợng đợ xa’nưl cóh k’tiếc, cóh plêệng. Cơnh bêl lơơng, 5 giờ kém 5 phút, nắc xa’nưl pr’hát Chiến thắng Điện Biên Phủ dưr chr’val xưl âng Đài phát thanh k’tiếc k’ruung dưr xưl xay moon mặt t’ngay tơợp dưr lóih zâp t’ngay. Bêl pa’xưl xa’nay tin tơợp t’ngay âng Đài p’rá Việt Nam xoọc xay moon xa’nay t’ruíh cóh sóng 297m, 31m, 41m, 49m lâng 63m nắc bom lêệng c’chêết âng bhuông păr B52 không lực Mỹ nắc r’rộ r’răm lướt moót. Bom tơợ bhuông păr B52 glâm p’zroọ pa’hư đông máy B, mưy công nhân tự vệ zư lêy đông máy chêết bil, sóng trung bha’lâng 297m đh’rứah lâng sóng đệ 31m, 41m, 49m, 63m nắc zêng bil. Bhr’cộ Đài p’rá Việt Nam moon đoọng zâp đài dự phòng pa’xưl. Đài Mễ Trì bhrợ têng đấh bhiệc pa’tơơi liêm xang. Xang 9 phút, nắc đài CK2 pa’xưl, xăl đoọng ha pazêng sóng âng Đài Mễ Trì, lâng pa’xưl đoọng ha zâp đài lơơng ooy hệ thống dự phòng ting c’lâng bh’rợ 99 têêm ngăn làn sóng pa’xưl taluôn ooy zâp bh’rợ xa’nay. T’coóh Vũ Đăng Khoa, nắc ơy taluôn k’đhơợng bhrợ lâng pa’xưl Đài CK2 xay moon cớ:

Đoọng ra’văng c’lâng bh’rợ xăl đài Mễ Trì, Đài CK2 nắc đươi bhrợ cơnh râu k’đươi moon âng Cục k’đhơợng zư kỹ thuật pa’xưl ting cơnh c’lâng bh’rợ 99 ơy pachoom l’lăm. Vêy 2 c’lâng bh’rợ ta luôn lêy cha’mêết cóh sóng đoọng bơơn lêy đợ râu bhiệc a’rập zêl pa’hư cóh Mễ Trì. Tr’nơợp nắc lêy xơợng Đài, lêy cha’mêết cóh sóng 297m. Bơr nặc lêy cha’mêết k’đươi manứih cóh ngoai xơợng xa’nưl bhuông păr, lêy chô ooy Đài Mễ Trì hadang vêy xay moon pa’hư nắc lêy xay moon lâng bhrợ têng đấh loon.

9 phút bil sóng pa’xưl nắc cr’chăl bhrợ k’đêệng k’ực ực da dưl đhanuôr k’tiếc Việt, bhrợ pr’zợc zâp ooy ặt ếh lêy chô ooy Việt Nam-đhị xoọc ặt zâng lâng a’rập a’bhưy lâng hiện đại lấh mơ. Bơơn râu k’đươi moon âng bhr’cộ Đài, máy pa’xưl dự phòng cóh 58 Qúan Sứ pa’xưl sóng 297m đoọng zư ha zr’lụ Hà Nội, lâng Đài CK2 pa’xưl sóng 31m, 41m, 49m xăl đoọng ha đài Mễ Trì. Đài CK2 pa’xưl ting zâp c’lâng bh’rợ dự phòng. 5h14 phút sóng 297m nắc pa’xưl cớ đhị 58 Qúan Sứ ơy pa’xưl đh’rứah mr’đoo tần số âng Đài Mễ Trì, hân đhơ công suất mơ 1/50 ting lêy lâng Đài Mễ Trì nắc cung lêy phủ sóng bơơn đoọng ha zr’lụ Hà Nội. Zâp sóng đệ 31m, 41m lâng 49m cóh CK2 tước 5h15 phút zêng xăl đoọng ha zâp sóng âng đài Mễ Trì. T’coóh Huỳnh Ngọc Ấn, bêl ahay nắc trưởng Đài CK2, nắc Phó Tổng Giám đốc Đài p’rá Việt Nam bêl đêếc ahay đoọng năl:

Đài Mễ Trì nắc ta zêl pa’hư nắc Đài CK2 bhrợ bh’rợ pa’xưl cơ bản. Đài CK2 bêl đêếc ắt cóh dading hân đhơ cơnh đêếc nắc vêy 11 sóng. Pa’xưl gốc p’rá Việt Nam đoọng ha đợ đài lơơng tiếp âm pa’xưl. Râu 2 nắc pa’xưl đoọng ha Đài giải phóng, pa’xưl đoọng ha Đài Lào lâg pa’xưl đối ngoại. Cơnh đêếc, lâng 12 sóng nâu, Đài CK2 nắc dự phòng cấp 1 đoọng ha Đài Mễ Trì.

Taluôn ooy zâp t’ngay tơợ 22-26/12, bhuông păr B52 nắc glâm p’zroọ bom zêl lêệng đhị bệnh viện Bạch Mai, ga Giáp Bát, phố Khâm Thiên, Đài pa’xưl Bạch Mai... zr’lụ tập thể Đài p’rá Việt Nam cóh 128C Đại La ta pa’hư. K’ha riêng cán bộ, phóng viên, phát thanh viên, nghệ sĩ, kỹ thuật viên, nhân viên Đài pa’xưl quốc gia crêê bom Mỹ bhrợ pa’hư đông xang, pr’đươi cr’van, hân đhơ cơnh đêếc cung t’bhlâng ặt zư, ặt cóh phòng thu, cóh máy đoọng têêm ngăn pa’xưl. K’ha riêng cr’liêng xa’nay, xay moon, k’zệt phóng sự đấh hân tơợ Khâm Thiên, bệnh viện Bạch Mai, Uy Nỗ, Yên Viên, Gia Lâm, Đông Anh, Vĩnh Tuy, Giáp Bát, An Dương pa’xưl moon râu mốp lết âng a’rập Mỹ lâng hơnh déh tinh thần zêl penh, grơơ k’rơ chêêt bil âng quân đhanuôr Hà Nội. T’coóh Tô Thị Ánh Tuyết, bêl ahay nắc kỹ thuật viên âng Đài Mễ Trì lâng Đài CK2 đoọng năl:

Bêl đêếc, hân đhơ zr’nắh k’đhạp nắc tinh thần âng ngai cung t’bhlâng. Pa’đhang moon cóh Đài CK2, bêl penh pa’xưl pa’hư Mễ Trì nắc bhuông păr cóh plêệng cắh choom zêệ cha cha tu k’pân váih g’doọc. Bêl ahay hâu váih điện, váih bom nắc lêy zêệ bhrợ lâng óih. Ha dang pa’zroọ bom nắc doọ crêê đài hân đhơ cơnh đêếc crêê đhị lơơng, hân đhơ nắc cung lêy t’bhlâng ặt tớt bhrợ, cắh choom lướt mứt, bil điện nắc lêy pa’xưl máy nổ taluôn zâp bêl.

Hi’dưm t’ngay 27/12/1972, cóh cr’loọng Thủ đô r’rộ r’răm, tơợ cr’loọng hầm trực chiến âng Đài p’rá Việt Nam cóh 58 Quán Sứ, nhạc sĩ Phạm Tuyên nắc ơy xrặ bhrợ liêm xang pr’hát Hà Nội-Điện Biên Phủ. Xang nặc, zâp apêê ca sĩ trực chiến âng c’bhúh pr’hát xa’nưl Đài p’rá Việt Nam nắc đấh loon bhrợ pa’dưr, thu thanh lâng pa’xưl, bhrợ p’cắh pr’ắt bh’rợ grơơ k’rơ âng acoon cóh. Bh’rợ Hà Nội-Điện Biên Phủ cóh plêệng âng Mỹ zêl lêệng Hà Nội, ooy đâu vêy bh’rợ pa’ngoọp p’rá Việt Nam, hân đhơ cơnh đêếc apêê nắc zêng zươi lâng hêê. Làn sóng âng Đài cơnh ngoọ tâm k’ruung cóh ping dzợ ặt hooi, dưr chr’val xưl zâp đhị k’tiếc cóh k’tiếc k’ruung hêê, tước lâng pr’zợc zâp ooy k’tiếc k’ruung đoọng xay moon râu mốp lết âng a’rập Mỹ lâng Việt Nam./.

45 năm Hà Nội -Điện Biên Phủ trên không:

TIẾNG NÓI VIỆT NAM- SỨC SỐNG BẤT DIỆT

         Mùa Đông năm 1972, trong chiến dịch “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”, bom B52 của không lực Hoa Kỳ đã khiến Nhà máy Mễ Trì phát sóng 297m, Đài Tiếng nói Việt Nam bị mất sóng phát thanh 9 phút. Nhưng chỉ sau 9 phút lịch sử ấy, Tiếng nói Việt Nam lại lại đĩnh đạc vang lên, làm thất bại dã tâm của địch; khẳng định không có âm mưu độc ác, thủ đoạn đê hèn nào của kẻ thù có thể làm tắt được làn sóng Tiếng nói Việt Nam dù mới chỉ sơ khai trong những năm kháng chiến chống Pháp ở núi rừng Việt Bắc hay ở bưng biền Đồng Tháp trong những năm chống Mỹ ác liệt.

         Những ngày mùa đông năm 1972, Hà Nội chìm trong giá lạnh, nhưng người Thủ đô lại nóng ran bởi tiếng còi báo động. Tiếng loa truyền thanh khắp các ngả phố liên tục truyền lệnh “sơ tán triệt để”, các lực lượng phòng không, dân quân tự vệ sẵn sàng chiến đấu.

Khi ấy, tổ trực ca của Đài Phát sóng phát thanh Mễ Trì mắt thức trắng, tai lắng nghe mọi âm thanh trên mặt đất, trong không gian. Như lệ thường, 5 giờ kém 5 phút, khúc nhạc “Chiến thắng Điện Biên Phủ” hùng tráng của Đài Phát thanh Quốc gia vang khắp bầu trời báo hiệu bình minh lên của mỗi ngày. Buổi phát thanh tin tức đầu ngày của Đài Tiếng nói Việt Nam đang giới thiệu chương trình trên các làn sóng 297m, 31m, 41m, 49m và 63m thì bom hủy diệt của máy bay B 52 không lực Mỹ ào ạt dội xuống. Bom từ máy bay B.52 ném xuống đánh sập nhà máy B, một công nhân tự vệ bảo vệ nhà máy hy sinh, sóng trung chủ lực 297m cùng các sóng ngắn 31m, 41m, 49m, 63m bị mất. Lãnh đạo Đài Tiếng nói Việt Nam lệnh cho các đài dự phòng phát sóng. Đài Mễ Trì thực hiện ngay sơ tán triệt để. Sau 9 phút, lập tức đài CK2 lên sóng, thay thế toàn bộ sóng của đài Mễ Trì, đồng thời phát sóng gốc cho các đài khác trong hệ thống dự phòng theo “kế hoạch 99” bảo đảm làn sóng phát thanh liên tục trong mọi tình huống. Ông Vũ Đăng Khoa, từng phụ trách quản lý và khai thác phát sóng Đài CK2 kể lại:

  “Để chuẩn bị phương án thay thế Đài Mễ Trì, Đài CK2 chấp hành lệnh của Cục quản lý kỹ thuật phát thanh theo kế hoạch 99 có tập trước. Có 2 phương án luôn luôn theo dõi sóng để phát hiện ra tình huống địch đánh phá Mễ trì. Thứ nhất là phải nghe đài, bám sát sóng 297m. Hai là quan sát cử người ở ngoài nghe tiếng máy bay, nhìn về hướng Đài Mễ Trì nếu có đánh phá thì phải báo cáo và xử lý tình huống ngay”.

      9 phút mất sóng phát thanh là khoảng thời gian bóp nghẹt triệu triệu con tim người dân đất Việt, làm bạn bè khắp năm châu nín thở hướng về Việt Nam - nơi đang đang đối đầu với kẻ thù mạnh và hiện đại gấp nhiều lần. Được lệnh của lãnh đạo Đài, máy phát dự phòng ở 58 Quán Sứ lên sóng 297m để giữ cho khu vực Hà Nội, đồng thời Đài CK2 lên sóng 31m, 41m, 49m thay thế đài Mễ Trì. Đài CK2 lên sóng theo các phương án dự phóng. 5h14 phút sóng 297m phát lại tại 58 Quán Sứ đã lên sóng trùng khớp với tần số của Đài Mễ Trì, mặc dù công suất chỉ bằng 1/50 so với Đài Mễ Trì nhưng cũng phủ sóng được cho khu vực Hà Nội. Các sóng ngắn 31m, 41m, và 49m ở CK2 đến 5h15 phút đều lên thay thế cho các sóng của đài Mễ Trì. Ông Huỳnh Ngọc Ấn, nguyên Trưởng Đài CK2, nguyên Phó Tổng Giám đốc Đài Tiếng nói Việt Nam cho biết:

          “Đài Mễ Trì bị đánh thì Đài CK2 làm nhiệm vụ phát sóng gốc cơ bản. Đài CK2 lúc đó nằm trong núi nhưng có 11 sóng. Phát sóng gốc Tiếng nói Việt Nam để cho những đài khác tiếp âm. Thứ 2 là phát sóng chính thức cho Đài giải phóng, phát sóng gốc cho Đài Lào và phát sóng đối ngoại. Như vậy, với 12 sóng này, Đài CK2 là dự phòng cấp 1 cho Đài Mễ Trì”.

Liên tiếp trong các ngày từ 22-26/12, máy bay B.52 liên tục ném bom hủy diệt xuống Bệnh viện Bạch Mai, ga Giáp Bát, phố Khâm Thiên, Đài Phát sóng Bạch Mai... Khu tập thể Đài Tiếng nói Việt Nam ở 128C Đại La bị tàn phá. Hàng trăm cán bộ, phóng viên, phát thanh viên, nghệ sĩ, kỹ thuật viên, nhân viên Đài phát thanh Quốc gia bị bom Mỹ tàn phá nhà cửa, của cải, nhưng vẫn kiên trì bám trụ, bám phòng thu, bám máy bảo đảm làn sóng an toàn. Hàng trăm tin tức, bình luận, hàng chục phóng sự nóng hổi từ Khâm Thiên, bệnh viện Bạch Mai, Uy Nỗ, Yên Viên, Gia Lâm, Đông Anh, Vĩnh Tuy, Giáp Bát, An Dương truyền đi tội ác của giặc Mỹ và ngợi ca tinh thần chiến đấu, anh dũng hy sinh của quân dân Hà Nội. Bà Tô Thị Ánh Tuyết, từng là kỹ thuật viên của Đài Mễ Trì và Đài CK2 cho biết :

“Lúc đó, dù khó khăn vất vả nhưng tinh thần của ai cũng quyết tâm. Ví dụ trong Đài CK2, khi mà bắn phá Mễ Trì thì máy bay lượn trên đầu cả ngày cả đêm thậm chí không nấu được cơm vì sợ có khói. Ngày xưa làm gì có điện, có bom, phải nấy bằng bếp củi. Nó bỏ bom thì không trúng đài nhưng trúng xung quanh, các nông trường xung quanh họ phải sơ tán. Đài CK2 gân như cô lập, nhưng mình phải bám trụ, không thể đi được, mất điện thì phải chạy máy nổ, liên tục, liên tục”.

Đêm ngày 27/12/1972, giữa lòng Thủ đô rực lửa, từ trong căn hầm trực chiến của Đài Tiếng nói Việt Nam ở 58 Quán Sứ, nhạc sĩ Phạm Tuyên đã hoàn thành ca khúc “Hà Nội - Điện Biên Phủ”. Ngay sau đó, các ca sĩ trực chiến của Đoàn Ca nhạc Đài Tiếng nói Việt Nam đã kịp thời dàn dựng, thu thanh và phát sóng, thể hiện khí thế hào hùng của dân tộc.  Chiến dịch Hà Nội – Điện Biên Phủ trên không của Mỹ đánh phá Hà Nội, trong đó có âm mưu làm im Tiếng nói Việt Nam, nhưng chúng đã thất bại hoàn toàn. Làn sóng của Đài giống như dòng sông trên cao vẫn tiếp tục chảy, vẫn đĩnh đạc vang xa trên mọi miền Tổ quốc, đến với bạn bè năm châu bốn bể để vạch trần tội ác hủy diệt của Đế quốc Mỹ đối với Việt Nam./.

-