Tơợ c’moo 2020, tỉnh Quảng Nam ơy bhrợ bâc bh’rợ prá xay, ta mooh apêê bhrợ bh’rợ khoa học bêl bhr’lậ lâng bhrợ quy hoạch t’mêê. T’cooh Trần Ngọc Chính, Chủ tịch Hội Quy hoạch pa dưr đô thị Việt Nam xay moon, Quảng Nam năc muy coh pazêng vel đong xay bhrợ ghít ooy bh’rợ quy hoạch, coh đêêc vêy zr’lụ đô thị, bhươl cr’noon, zr’lụ pazêng chr’hoong lâng pr’têệt chr’hoong… Ting cơnh t’cooh Trần Ngọc Chính, tơợ cr’chăl bhrợ t’vaih cớ tỉnh Quảng Nam c’moo 1997 tươc nâu cơy, bh’rợ quy hoạch ta luôn vêy tỉnh n’nâu lêy xay bhrợ ghít coh xa nay bh’rợ dưr vaih âng đay. Hân đhơ cơnh đêêc, coh muy cr’chăl, cr’noọ bh’rợ pa dưr vêy đợ tr’xăl la lay cơnh, pazêng xa nay bh’rợ t’mêê u vaih, đợ râu căh liêm choom tơợ bh’rợ quy hoạch, xay p’căh quy hoạch, xay bhrợ quy hoạch tươc ooy bh’rợ bhr’lậ quy hoạch… năc dợ bâc râu căh ơy liêm choom đơơh vêy ta xay moon lâng bhr’lậ cớ: “Quy hoạch n’năc năc xay p’căh pazêng râu đơ chr’năp ooy đươi dua k’tiêc k’bunh, cruung đác, đươi dua liêm choom ooy xa nay pr’ăt tr’mông dưr vaih coh zr’lụ, pa têệt pazum pazêng đô thị lâng c’lâng p’rang. Pa têệt đô thị ting c’lâng Bắc Nam, Đông Tây xoọc dợ bâc râu ta bhúch, ahêê năc đơơh vêy bh’rợ quy hoạch liêm choom bhlâng. Năc vêy bh’rợ quy hoạch ghít bhlâng, vêy thiết kế đô thị đoọng bêl t’mọt ooy dự án năc ng’bhrợ crêê cơnh xa nay dưr vaih n’năc lâng bh’rợ xay moon râu crêê tươc ooy môi trường lâng năc ng’zư lêy môi trường.”

Ting cơnh Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Đặng Hùng Võ, Bêl ahay bhrợ Thứ trưởng Bộ Tài Nguyên lâng Môi trường, tỉnh Quảng Nam xoọc ăt lâng cr’chăl vêy bâc râu liêm choom ga măc chr’năp pa bhlâng đoọng bhrợ t’vaih muy cr’chăl dưr vaih k’rơ pa bhlâng, năc coh cr’chăl n’nâu năc đơơh vêy cr’noọ xa nay ooy ha y chroo, quy hoạch cớ đô thị lâng cơnh xa nay bh’rợ t’mêê. T’cooh Đặng Hùng Võ xay moon, n’đăh Bắc Quảng Nam vêy Hội An, Mỹ Sơn… năc đợ đo thị xay moon c’xêê c’moo lịch sử đanh đươnh. Ha dợ n’đăh Nam Quảng Nam năc zr’lụ kinh tế bha lâng Chu Lai lâng đợ bâc âng kinh tế tơợ zr’lụ công nghiệp, ch’nang đác đhậu căh cậ tang bhuông păr Chu Lai…

Xay moon ooy bh’rợ bhrợ t’vaih đô thị đoọng ha Quảng Nam truih toor biển, toor k’ruung cơnh muy hân luung hooi lịch sử, t’cooh Đặng Hùng Võ xay moon, bh’rợ chr’năp âng Quảng Nam đơơh bhrợ têng, năc zr’lụ n’đăh Bắc quy hoạch đoọng pa dưr du lịch dưr vaih k’rơ lâh mơ; zr’lụ n’đăh Nam năc đơơh bhrợ nhâm mâng zr’lụ kinh tế bha lâng Chu Lai, pa têệt lâng bh’rợ k’đơơng du lịch, bhr’lậ pa liêm tang bhuông păr Chu Lai lâng ch’nang đác đhậu. Bêl bhrợ pa dưr đô thị, năc k’đơơng t’pâh bâc lâh mơ đhanuôr tươc ăt mamông, bhrợ t’vaih bh’rợ tr’nêng đhị zr’lụ công nghiệp. GS. TS Đặng Hùng Võ xay moon: “Ting cơnh acu bh’rợ bhrợ muy zr’lụ du lịch pa têệt lâng lịch sử n’đăh Bắc lâng pa dưr đô thị pa têệt lâng công nghiệp lâng dịch vụ n’đăh Nam năc choom ng’xay bhrợ coh nhiệm kỳ n’nâu. Ha dợ bh’rợ xăl tơợ Bắc tươc ooy Nam năc ahêê choom bhrợ z’lưa lâh mơ coh pazêng nhiệm kỳ t’tun. Ahêê năc lêy c’nặt tr’xăl bhlưa âng Quảng Nam năc ng’bhrợ cơnh ooy. Xang n’năc xa nay bh’rợ pa têệt zr’lụ đô thị toor biển lâng zr’lụ da ding k’coong n’đăh Tây Quảng Nam năc ng’bhrợ cơnh ooy. Xay bhrợ n’hau đoọng ha zr’lụ n’đăh mặt t’ngay lơơp đoọng nhâm mâng zooi đoọng ha zr’lụ n’đăh mặt t’ngay looh toor biển. Ting n’năc công pa liêm, pa crêê pr’ăt tr’mông đoọng ha đhanuôr bhrợ ha rêê đhuốch, pa bhlâng năc đhanuôr acoon coh da ding k’coong n’đăh mặt t’ngay lơơp.”

UBND tỉnh Quảng Nam t’mêê vêy bha ar bha tơ pa gơi ooy pazêng sở, ban, ngành lâng UBND pazêng chr’hoong, thị xã, thành phố ooy bh’rợ t’bhlâng k’đhơợng xay bh’rợ bhrợ quy hoạch lâng bhrợ têng pazêng zr’lụ đô thị, zr’lụ đhanuôr ăt mamông, pa liêm, pa crêê, ra pặ đhanuôr ăt mamông. Coh đêêc xay moon ghít, bêl bhrợ têng pazêng đồ án quy hoạch bhrợ pa dưr năc vêy cr’noọ bh’rợ liêm choom tươc ooy ha y chroo, nhâm mâng râu liêm crêê bhlưa âng Nhà nước, apêê k’rong bhrợ lâng âng đhanuôr. Lâh ooy quy hoạch zazum, năc bh’rợ k’rong bhrợ pazêng hoạch ghít lâh mơ coh pazêng zr’lụ năc vêy ng’bhrợ nhâm mâng lâh mơ, g’đech đhr’năng chêêc bhrợ măc cơnh, bhr’lậ bac chu bhrợ t’uah zên prặ, n’jưah bhrợ k’zih râu dưr vaih. Ting cơnh t’cooh Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam coh g’luh n’nâu, tỉnh năc lêy bhr’lậ quy hoạch pazêng zr’lụ n’đăh Đông lâng zr’lụ n’đăh Tây. Bêl bhrợ têng, năc lêy ghít đoọng t’vaih râu ma mơ mr’cơnh bhlưa pa dưr lâng zư lêy văn hoá, môi trường cruung đác: “Năc t’bhlâng xay bhrợ pazêng cơ chế chính sách, pazêng quy hoạch, pazêng dự án đoọng k’rong bhrợ pa dưr zr’lụ đhăm k’tiêc n’năc, đoọng đhanuôr bơơn đươi dua tơợ bh’nơơn bh’rợ âng râu dưr vaih. Tu cơnh đêêc, bh’rợ xay bhrợ, ta mooh boóp p’rá âng đhanuôr, chăp p’rá xa nay âng đhanuôr năc chr’năp bhlâng, năc công lêy ghít pazêng n’đăh bh’rợ tr’nêng đoọng bhrợ têng cơnh ooy râu dưr vaih âng muy zr’lụ k’tiêc, muy vel đong năc chô đơơng râu liêm choom ha pazêng n’đăh, đoọng ha Nhà nước, ha doanh nghiệp, ha đhanuôr, ha râu dưr vaih năc công zư lêy râu chr’năp pr’hay la lay. Coh cr’chăl ahay, ahêê ơy ta mooh apêê đhanuôr năc bh’rợ ta mooh n’nâu căh ơy nhâm mâng râu liêm crêê âng khoa học, bh’rợ chr’năp đoọng xơợng đươi crêê cơnh pazêng boóp p’rá la lua liêm choom âng đhanuôr.”

Xoọc đâu, pr’luh cr’ăy Covid-19 dưr vaih đanh đươnh, bhrợ râu zr’năh k’đhap ngân pa bhlâng tươc ooy cr’noọ bh’rợ pa dưr pr’ăt tr’mông. Lâng tỉnh Quảng Nam, pr’ăt tr’mông ơy vêy bâc râu liêm choom, GRDP âng Quảng Nam 6 c’xêê tr’nơơp c’moo dzooc lâh 11,7%, z’lâh acoon số 5,6% âng prang k’tiêc k’ruung. Quảng Nam năc muy coh 9 tỉnh âng prang k’tiêc k’ruung vêy đhr’năng dưr vaih lâh 2 acoon coh, dzoong t’nooi g’luh 5 coh râu zazum âng k’tiêc k’ruung lâng dal bhlâng coh zr’lụ miền Trung. Đh’rưah lâng râu t’bhlâng xay bhrợ cr’noọ bh’rợ đh’rưah bơr râu, tỉnh Quảng Nam công t’bhlâng ch’mêệt lêy, xay moon cớ pazêng quy hoạch ơy ta bhrợ, đơơh xay bhrợ liêm choom quy hoạch t’mêê coh x’rịa c’moo 2021, tơợ đâu năc bhrợ pr’đơợ đoọng Quảng Nam đương lêy pay râu liêm crêê lâng bhrợ t’vaih râu chr’năp liêm t’mêê đoọng ha râu dưr vaih bêl pr’luh cr’ăy Covid-19 choom ta zâl cha groong liêm choom./.

Quảng Nam: Tạo sức bật mới cho sự phát triển từ tầm nhìn chiến lược trong quy hoạch

                                                                                        Long Phi/ VOV miền Trung

Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh Quảng Nam lần thứ XXII, nhiệm kỳ 2020-2025 đặt mục tiêu phấn đấu đưa Quảng Nam trở thành tỉnh phát triển khá của cả nước vào năm 2030 và là địa phương có đóng góp quan trọng cho vùng kinh tế trọng điểm của miền Trung. Đứng trước thời cơ và thách thức mới, Quảng Nam xác định tất cả những định hướng, chương trình hành động và những mũi đột phá phải bắt đầu từ công tác quy hoạch. Năm 2021, dịch bệnh Covid-19 tiếp tục kéo dài cũng là thời điểm thích hợp để Quảng Nam rà soát, đánh giá lại những quy hoạch đã thực hiện, sớm hoàn thiện quy hoạch mới. Từ đây sẽ tạo tiền đề để Quảng Nam đón đầu, nắm bắt cơ hội, tạo sức bật mới cho sự phát triển khi mà dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát tốt.

Từ năm 2020, tỉnh Quảng Nam đã tổ chức nhiều hội thảo, tham vấn các nhà khoa học trong quá trình điều chỉnh và lập quy hoạch mới. Ông Trần Ngọc Chính, Chủ tịch Hội Quy hoạch Phát triển đô thị Việt Nam cho biết, Quảng Nam là một trong những địa phương rất chú trọng việc lập các quy hoạch, kể cả khu vực đô thị, nông thôn, khu vực các huyện và liên huyện... Theo ông Trần Ngọc Chính,  từ thời điểm tái lập tỉnh Quảng Nam năm 1997 cho đến bây giờ, công tác quy hoạch luôn được tỉnh này đặc biệt xem trọng trong chiến lược phát triển. Tuy nhiên, ở mỗi giai đoạn, tầm nhìn và tư duy phát triển có sự thay đổi, những vấn đề mới nảy sinh, những bất cập từ khâu lập quy hoạch, công bố quy hoạch, triển khai quy hoạch cho đến điều chỉnh quy hoạch… còn nhiều tồn tại cần sớm được chỉ ra và tái cấu trúc lại:“Quy hoạch đấy phải nói lên được tất cả những yếu tố về khai thác địa hình, cảnh quan, khai thác được vấn đề kinh tế phát triển ở khu vực, liên kết được các đô thị với nhau bằng hệ thống giao thông. Kết nối các đô thị theo hướng Bắc Nam, Đông Tây hiện vẫn còn thiếu sót, chúng ta cần có những quy hoạch hết sức bài bản. Phải có quy hoạch chi tiết, có thiết kế đô thị để khi vào dự án phải làm theo đúng cái yêu cầu phát triển đó với việc đánh giá tác động môi trường và phải bảo vệ môi trường.”

Theo Giáo sư, Tiến sĩ Khoa học Đặng Hùng Võ, Nguyên Thứ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường, tỉnh Quảng Nam đang đứng trước thời cơ rất lớn để tạo ra một thời kỳ phát triển mạnh, ngay ở thời điểm này cần có tầm nhìn dài hạn, quy hoạch lại hệ thống đô thị với một cách tiếp cận mới. Ông Đặng Hùng Võ cho rằng, phía Bắc Quảng Nam có Hội An, Mỹ Sơn… là những đô thị mô tả một quá trình lịch sử khá lâu đời. Còn phía Nam Quảng Nam là Khu kinh tế mở Chu Lai với rất nhiều mật độ kinh tế từ khu công nghiệp, cảng nước sâu hay sân bay Chu Lai…

Đặt vấn đề về việc hình thành chuỗi đô thị cho Quảng Nam theo trục ven biển, ven sông như một dòng chảy lịch sử, ông Đặng Hùng Võ cho rằng, việc quan trọng mà Quảng Nam cần sớm bắt tay thực hiện, đó là khu vực phía Bắc quy hoạch để phát triển du lịch trở thành thương hiệu; Khu vực phía Nam cần sớm củng cố Khu kinh tế mở Chu Lai, gắn kết với việc thu hút du lịch, củng cố nâng cấp sân bay Chu Lai và cảng nước sâu. Trong quá trình phát triển đô thị, cần giải bài toán thu hút dân cư, giải quyết lao động tại khu công nghiệp. GS.TS Đặng Hùng Võ nêu quan điểm:“Tôi cho rằng việc xây dựng một vùng du lịch gắn với lịch sử tại phía Bắc và phát triển đô thị gắn với công nghiệp và dịch vụ tại phía Nam thì hoàn toàn trong nhiệm kỳ này chúng ta có thể làm được. Còn đoạn chuyển từ Bắc đến Nam chúng ta có thể làm muộn hơn ở những nhiệm kỳ tiếp theo. Chúng ta sẽ xem đoạn trung chuyển ở giữa của Quảng Nam nên làm như thế nào. Rồi câu chuyện kết nối vùng đô thị ven biển với vùng núi phía Tây Quảng Nam sẽ làm như thế nào. Phát triển gì cho vùng Tây để đảm bảo hỗ trợ cho vùng Đông ven biển. Đồng thời cũng nâng cấp được cuộc sống cho những người nông dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc miền núi tại phía Tây.”

UBND tỉnh Quảng Nam vừa có văn bản gửi các sở, ban, ngành và UBND các huyện, thị xã, thành phố về việc tăng cường quản lý công tác lập quy hoạch và triển khai thực hiện các khu đô thị, khu dân cư, chỉnh trang, sắp xếp dân cư. Trong đó nhấn mạnh, quá trình tổ chức, triển khai thực hiện các đồ án quy hoạch xây dựng cần có tầm nhìn dài hạn, đảm bảo lợi ích hài hoà của Nhà nước, nhà đầu tư và cộng đồng dân cư. Ngoài quy hoạch tổng thể, thì việc đầu tư xây dựng các quy hoạch chi tiết ở từng địa bàn cần thực hiện chặt chẽ hơn, tránh tình trạng thực hiện một cách tùy tiện, phải điều chỉnh nhiều lần vừa gây lãng phí nguồn lực, vừa cản trở sự phát triển. Theo ông Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam, lần này, tỉnh sẽ cân nhắc điều chỉnh quy hoạch cả vùng động lực phía Đông và khu vực miền núi phía Tây. Trong quá trình tổ chức thực hiện, sẽ cân nhắc, tính toán để cân bằng giữa sự phát triển với bảo tồn văn hóa, môi trường sinh thái:“Phải tích cực triển khai các cơ chế chính sách, các quy hoạch, các dự án để đầu tư phát triển vùng đất đó, để người dân được hưởng lợi từ những thành quả của sự phát triển. Do đó, việc tổ chức triển khai thực hiện, tham khảo ý kiến của cộng đồng nhân dân, tôn trọng ý kiến của nhân dân là cần thiết, nhưng cũng cần cân nhắc tất cả các mặt để làm sao đó sự phát triển của một vùng đất, một địa phương phải đem lại lợi ích cho tất cả các bên, cho nhà nước, cho cộng đồng doanh nghiệp, cho dân cư, cho sự phát triển những đồng thời phải giữ gìn được bản sắc. Thời gian qua, chúng ta đã có tham vấn ý kiến cộng đồng nhưng việc tham vấn này chưa đảm bảo tính khoa học, kỹ năng cần thiết để tiếp thu có chọn lọc những ý kiến thực sự xác đáng của bà con nhân dân.”

Hiện nay, dịch bệnh Covid-19 tiếp tục kéo dài, ảnh hưởng nghiêm trọng đến kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội. Đối với tỉnh Quảng Nam, kinh tế - xã hội đã có dấu hiệu khởi sắc, GRDP của Quảng Nam 6 tháng qua tăng hơn 11,7%, vượt xa con số 5,6% của cả nước. Quảng Nam là một trong 9 tỉnh của cả nước có tốc độ tăng trưởng trên 2 con số, đứng thứ 5 trên mặt bằng cả nước và cao nhất vùng kinh tế trọng điểm miền Trung. Cùng với nỗ lực thực hiện “mục tiêu kép”, tỉnh Quảng Nam cũng tập trung rà soát, đánh giá lại những quy hoạch đã thực hiện, sớm hoàn thiện quy hoạch mới vào cuối năm 2021, từ đây sẽ tạo tiền đề để Quảng Nam có thể đón đầu, nắm bắt cơ hội và tạo nên sức bật mới cho sự phát triển khi mà dịch bệnh Covid-19 được kiểm soát tốt./.