K’noọ 1 c’xêê hanua, k’zệt pr’loọng đhanuôr cóh vel Nông Sơn, chr’val Quế Trung, chr’hoong Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam nắc lêy ặt pazưm đh’rứah lâng râu nặ k’hêệng cắ mặ xơợng. Bhiệc roóh cát đhị zr’lụ ta lơi boọng k’chắh Nông Sơn dưr váih bêl m’pâng c’xêê 6, râu nặ mốp âng khí lưu huỳnh dưr păr ting đhí nắc chô moót cóh đông, bhrợ pr’ắt tr’mung đhanuôr cóh đâu ma tr’xăl zâp cơnh. L’lăm đêếc, cung dưr váih 2, 3 đhị tự roóh cát zr’lụ boọng k’chắh nâu. Vêy đhị đông ặt ch’ngai boọng k’chắh nâu mơ 2, 3 zệt mét, p’căn Nguyễn Thị Thành Thương đoọng năl, đợ t’ngay nâu plêệng p’răng pứih, bêl váih boo nắc ting xơợng nặ mốp lấh mơ: “Mơ 1 c’xêê đâu, acu lêy g’doọc lưu huỳnh dưr n’léh bấc bhlâng, cơnh ngoọ óch lơi n’nóh ta lơi, óch ha rêê. Đông zi bêl moót bấch nắc 2 lang kính cung cắh mặ zêl cha groong râu nặc âng khí lưu huỳnh nâu.”

Đợ t’ngay nua, p’răng pứih đenh lâng đợ g’lúh boo đhí bêl hi bu, k’tiếc đhêl đhị zr’lụ nâu tự roóh cáy, váih g’doọc bhoọc lâng nặ bhlâng. Ting cơnh t’coóh Nguyễn Văn Hoà, Chủ tịch UBND chr’hoong Nông Sơn, xang bêl xơợng đhanuôr xay moon, vel đông ơy lướt cha mêết lêy bhrợ bhiệc lâng Công ty Cổ phần Than-Điện Nông Sơn lâng lêy cha mêết zr’lụ ta lơi boọng k’chắh nâu. C’bhúh lêy cha mêết ơy k’đươi công ty lêy bhrợ t’pắt đợ đhị roóh cát, lêy bhrợ zâp bh’rợ zư lêy môi trường. t’coóh Nguyễn Văn Hoà đoọng năl, k’noọ 1 tuần xang bêl dưr váih cắh liêm crêê, công ty nắc ơy lêy bhrợ pa liêm zâp chất hoá học, đắh ping đhị roóh cát nắc ga lấp lâng k’tiếc, pluum pa liêm oó đoọng không khí moót đoọng t’pắt roóh cát: “Tước ra diu t’ngay 30/6, zâp đhị roóh cát nắc ơy bơơn t’pắt, đhanuôr cung ơy lêy xơợng râu nặ k’hêệng âng lưu huỳnh doọ dzợ. Chr’hoong ơy k’đươi công ty xiêr bhrợ bhiệc lâng công ty ơy gr’hoót moon bhrợ liêm ta níh zư lêy môi trường âng công ty ting cơnh Luật Khoáng sản. Nắc lêy ta luôn cha mêết, ha dnag bơơn lêy đhị roóh cát nắc lêy t’pắt đấh loon, oó đoọng váih nặ k’hêệng, bhrợ nha nhự môi trường cóh đhanuôr.”

Công ty Cổ phần Than-Điện Nông Sơn nắc ơy bhrợ t’pắt đhị roóh cát lâng lêy t’bil râu nặc mốp, hân đhơ cơnh đêếc đhanuôr nắc dzợ ặt đương bhiệc lêy bhrợ pa liêm đoọng bhiệc roóh cát đhị đâu doọ dzợ, lâng cung doọ dzợ nặ nung. T’coóh Đặng Quốc Long, Gíam đốc Công ty Cổ phần Than-Điện Nông Sơn đoọng năl, đoọng pa xiêr đhr’năng roóh cát đhị zr’lụ ta lơi nâu xoọc bêl p’răng pứih, công ty nắc ơy k’đươi moon c’bhúh manứih lâng pr’đươi pr’lướt lêy bhrợ pa liêm, âng đơơng zâp râu pr’đươi pr’dua buôn bhrợ roóh cát đoọng ặt đhị ch’ngai. Lâng bhrợ pa dưr bh’rợ đenh đươnh đoọng lêy bhrợ liêm xang đhr’năng roóh cát nâu: “Công ty xoọc bhrợ pa dưr dự án bhrợ pa liêm pay pa chô lâng hệ thống c’rơ đác lâng đợ mơ hi lêệng đoọng pay pa chô pa zêng đợ mơ k’chắh, cung cơnh pác la lay zêng đợ pr’đươi pr’dua buôn roóh cát oó dzợ đợc đăn đhị đâu. Nắc ơy k’noọ bhrợ liêm choom dự án nâu lâng bêl dự án moót đươi bhrợ nắc bêl pa glúh lơi râu nha nhự nắc vêy zi lấh đhị đác cha ngaách bhrợ liêm sạch. Nâu đoo nắc c’lâng bh’rợ chr’nắp liêm, đenh đươnh âng công ty xoọc lêy bhrợ tước bhiệc bhrợ đoọng doọ dzợ roóh cát.”

T’coóh Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam moon, tỉnh ta luôn xay moon bhiệc têêm ngăn môi trường nắc đoo bha lâng, t’bhlâng k’đươi moon zâp doanh nghiệp đươi bhrợ liêm ta níh zâp pr’đơợ têêm ngăn đắh môi trường, oó bhrợ cắh liêm crêê tước c’rơ tr’mung âng đhanuôr. t’coóh Hồ Quang Bửu cung moon, tỉnh Quảng Nam nắc ơy k’đươi moon zâp ngành chức năng pazưm lâng chr’hoong Nông Sơn bhrợ c’bhúh lêy cha mêết cr’chăl bhrợ pa liêm râu cắh liêm crêê đhị boọng k’chắh Nông Sơn: “Azi nắc ơy k’đươi moon zâp ngành, vel đông, lấh mơ nắc Công ty Cổ phần Than-Điện Nông Sơn đấh hân lêy bhrợ pa liêm râu cắh liêm choom nâu đoọng têêm ngăn pr’ắt tr’mung ha đhanuôr cóh đâu. K’đươi moon zâp ngành, lấh mơ nắc vel đông vêy c’lâng bh’rợ lêy cha mêết liêm ghít, ha dang dzợ dưr váih nắc azi k’đươi moon ooy Trung ương./.”

Quảng Nam:

Cần khắc phục sự cố cháy tại bãi thải mỏ than Nông Sơn

Long Phi/ VOV miền Trung

Giữa tháng 6 vừa qua, tại bãi thải mỏ than Nông Sơn, ở xã Quế Trung, huyện Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam liên tục bốc cháy gây ra mùi hôi, khét khó chịu khiến cuộc sống của hàng chục hộ dân bị đảo lộn. Đến nay, dù Công ty Cổ phần Than- Điện Nông Sơn đã triển khai các giải pháp dập tắt đám cháy và xử lý mùi hôi, tuy nhiên, người dân địa phương đang chờ đợi những phương án khắc phục triệt để, chấm dứt tình trạng này.

       Gần một tháng qua, hàng chục hộ dân ở thôn Nông Sơn, xã Quế Trung, huyện Nông Sơn, tỉnh Quảng Nam phải sống chung với mùi hôi rất khó chịu. Sự cố cháy bãi thải mỏ than Nông Sơn xảy ra vào giữa tháng 6, mùi hôi nồng nặc của khí lưu huỳnh theo gió xộc thẳng vào nhà, làm cuộc sống của những hộ dân nơi đây bị đảo lộn. Trước đó cũng xảy ra vài điểm tự cháy trong vỉa than khu vực này. Có nhà nằm cách bãi thải của mỏ than chỉ vài chục mét, bà Nguyễn Thị Thành Thương cho biết, những ngày thời tiết nắng gắt, khi có mưa giông thì mùi hôi càng nặng hơn:“Khoảng một tháng gần đây, tôi thấy khói lưu huỳnh bốc lên rất nghi ngút giống như đi đốt rác, đốt rẫy vậy. Riêng nhà tôi khi vào phòng ngủ thì 3 lớp kính nhưng không có giảm đi được nồng độ của khí lưu huỳnh.”
       Những ngày qua, nắng nóng kéo dài và những đợt mưa giông vào buổi chiều, đất đá ở khu vực này tự bốc cháy, xuất hiện khói trắng và mùi hôi nồng nặc. Theo ông Nguyễn Văn Hòa, Chủ tịch UBND huyện Nông Sơn, sau khi ghi nhận phản ánh của người dân, địa phương đã tổ chức đoàn kiểm tra liên ngành làm việc với Công ty Cổ phần Than- Điện Nông Sơn và kiểm tra hiện trường bãi thải. Đoàn kiểm tra đã yêu cầu công ty phải tổ chức dập tắt đám cháy, thực hiện các biện pháp theo phương án bảo vệ môi trường. Ông Nguyễn Văn Hòa, cho biết, gần một tuần sau sự cố, công ty đã tiến hành xử lý các chất hóa học, trên bề mặt đám cháy thì san lấp đất, phủ kín không có không khí vào để dập tắt đám cháy:“Đến sáng ngày 30/6, các đám cháy đã được dập tắt, người dân cũng đã ghi nhận rằng mùi hôi thối của lưu huỳnh đã không còn nữa. Huyện đã mời công ty xuống làm việc và công  ty đã cam kết sẽ thực nghiêm bảo vệ môi trường của công ty theo Luật Khoáng sản. Phải thường xuyên kiểm tra, nếu phát hiện ra đám cháy phải xử lý kịp thời, không để mùi hôi thối, làm ô nhiễm môi trường trong nhân dân.”
       Công ty Cổ phần Than- Điện Nông Sơn đã triển khai dập tắt đám cháy và xử lý mùi hôi nhưng người dân địa phương vẫn chờ đợi biện pháp khắc phục triệt để việc cháy bãi thải, qua đó chấm dứt tình trạng mùi hôi. Ông Đặng Quốc Long, Giám đốc Công ty Cổ phần Than- Điện Nông Sơn cho biết, để hạn chế tối đa tình trạng cháy bãi thải tái diễn trong điều kiện thời tiết nắng nóng, công ty đã huy động phương tiện và lực lượng tiến hành thu gom, vận chuyển các lớp vật liệu dễ gây cháy để cách ly vị trí chữa cháy. Đồng thời, đang xây dựng phương án lâu dài nhằm khắc phục dứt điểm tình trạng cháy bãi thải.“Công ty đang xây dựng dự án tuyển, rửa, thu hồi bằng hệ thống sức nước và trọng lực để tuyển, thu hồi toàn bộ lượng than, cũng như tách toàn bộ vật liệu cháy ra khỏi đất đá thải. Đã gần hoàn thành dự án này và khi dự án đi vào hoạt động thì khi thải loại ra sẽ qua nước rửa sạch hết những tạp vật hoặc than lẫn vào có thể gây cháy. Đây là biện pháp căn cơ, lâu dài mà công ty đang hướng đến việc xử lý triệt để nguồn gây cháy.”

Ông Hồ Quang Bửu, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam cho rằng, tỉnh luôn đặt vấn đề đảm bảo môi trường lên hàng đầu, kiên quyết đề nghị các doanh nghiệp tuân thủ nghiêm các điều kiện đảm bảo về môi trường, không gây ảnh hưởng đến đời sống và sức khỏe của người dân. Ông Hồ Quang Bửu cũng cho biết thêm, tỉnh Quảng Nam đã chỉ đạo các ngành chức năng phối hợp với huyện Nông Sơn lập đoàn kiểm tra, giám sát quá trình khắc phục sự cố cháy bãi thải tại mỏ than Nông Sơn:“Chúng tôi đã chỉ đạo các ngành, địa phương, đặc biệt Công ty Cổ phần Than- Điện Nông Sơn khẩn cấp xử lý sự cố mùi hôi này để đảm bảo đời sống cho người dân tại đây. Yêu cầu các ngành, đặc biệt là địa phương có sự giám sát chặt chẽ, nếu trường hợp này xảy ra nữa chúng tôi sẽ kiến nghị lên Trung ương./.”