L’lăm t’ngay tơơp bhrợ Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Nam nhiệm kỳ 2020-2025, acoon c’lâng truih biển đơơng dhd’nơc Võ Chí Công cr’chăl 2 p’têêt tơợ Hội An moot Zr’lụ Kinh tế Chu Lai, chr’hoong Núi Thành bơơn âi xang, bhrợ t’vaih râu liêm t’mêê pa dưr zr’lụ Đông Quảng Nam. Đoọng vêy muy acoon c’lâng hiện đại tih ga măc, k’rơ bhâu pr’loọng đong truih toor biển âng apêê chr’hoong Duy Xuyên, Thăng Bình, Núi Thành lâng thành phố Tam Kỳ đơc đoọng k’tiêc moot ma mông coh apêê zr’lụ đhăm ăt t’mêê.

T’cooh Phan Phước Cường, ăt coh zr’lụ dhăm ăt t’mêê Trung tâm chr’val Bình Dương, chr’hoong Thăng Bình bhui har bhlâng bêl bơơn lêy vel đong tr’xăl ting t’ngay. Bêl a hay, pr’loọng đong đoo ăt ma mông đăn biển, prang c’moo đhí ch’hat măt, k’tiêc k’buynh gooh gooi, bhrợ ha rêê năc za nươr muy ooy đac plêêng tu cơnh đêêc ăt đha rưt zr’năh. Bele acoon c’lâng truih toor biển bhrợ t’vaih, pr’loọng đong đoo đơc đọong k’tiêc moot ăt coh zr’lụ đhăm ăt t’mêê. Nâu câi, coh đhr’nong đong nhâm mâng, pr’loọng Cường doó dzợ ca pân đhí boo, acoon a nại âng đoo công moot pa bhrợ coh Zr’lụ du lịch Vinpearl Nam Hội An, pa chô công z’xăng yêm têêm:“Bêl a hay, năc muy c’lâng k’tiêc, nâu câi bhrợ t’bhưah, a cu lêy lươt ra vach buôn băc, pa câl chr’val n’nâu công dưr k’rơ. Xooc đâu pr’loọng đong cu 3 p’nong ca coon xooc pa bhrợ coh Vinpearl Nam Hội An, zâp c’xêê pa chô muy cha năc bơơn 6 tươc 7 ưc đồng.”

Truih toor biển Quảng Nam, đhị zr’lụ k’tiêc talơi a hay, nâu câi năc đợ zr’lụ đô thị, zr’lụ đhêy ăt, đẳng cấp bha lang k’tiêc li gric dưr vaih. Đhị đâu dưr vaih zr’lụ pr’đơợ pa dưr tr’mông tr’meh pr’ăt tr’nơt tỉnh Quảng Nam. T’cooh Phan Thanh Vân, Bí thư  Đảng ủy, Chủ tịch UBND chr’val Bình Dương, chr’hoong Thăng Bình đoọng năl, tơợ bêl xay bhrợ “Dự án ra pă cớ đhị đha nuôr ăt ma mông zr’lụ Đông”, pr’dưr pr’dzoong vel đong tr’xăl ting t’ngay:“L’lăm a hay, đha nuôr năc muy bhrợ ha rêê đhuôch, tợơ bêl apêê dự án moot, c’ bhuh pa bhrợ lươt pa bhrợ cớ đhị apêê dự án, công trình pa bhlâng bâc. Ra pă ma nưih pa bhrợ r’pă r’dợ dzang thương mại, dịch vụ, râu pa chô đha nuôr công dzooc dal, ra pă tr’mông tr’meh công tr’xăl. Tơợ muy chr’val muy bhrợ ha rêê đhuôch, nâu câi đợ apêê bhrợ thương mại – dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp tiing t’ngay ting bâc.”

“Dự án ra pă cớ đhị đha nuôr ăt ma mông, g’đach lâng pa xiêr râu bil hư tu booh tuh truih toor biển tỉnh Quảng Nam” bơơn Thủ tướng Chính phủ ơơi đoọng chủ trương k’rong bhrợ tơợ c’moo 2007 cơnh lâng pa zêng zên k’rong bhrợ k’noọ 4.000 tỷ đồng, pa zêng 30 dự án. Dự án bơơn xay bhrợ đhị vel đong 15 chr’val truih toor biển âng 4 chr’hoong, thành phố pa zêng Duy Xuyên, Thăng Bình, Tam Kỳ lâng Núi Thành. T’cooh Lê Vũ Thương, Trưởng Ban k’đhơợng lêy zr’lụ Kinh tể mở Chu Lai, đơn vị bhrợ têng dự án đoọng năl, cr’chăl 1 âng dự án âi xay bhrợ coh đhăm bhưah k’noọ 14.000 ha; lâh 18.200 pr’loọng đha nuôr bơơn pa tơơi tươc đhị ăt t’mêê đơc đoọng k’tiêc ha đong k’rong bhrợ:“Zr’lụ Đông xooc đâu xooc bhrợ apêê quy hoạch pac zr’lụ, xay moon lêy quỹ k’tiêc. Apêê zr’lụ đha nuôr ăt ma mông yêm têêm đanh mâng, vêy bh’rợ tr’nêng ty đanh năc vêy dzang ooy pr’đhang du lịch vel bhươl, du lịch vel bh’rợ. Bh’rợ ra pă n’năc k’đhơợng nhâm doó bhrợ pa hư văn hóa âi liêm l’lăm coh zr’lụ truih toor biển.”

Xooc đau, zr’lụ Đông tỉnh Quảng Nam âi t’đang t’pâh lâh 160 dự án cơnh lâng pa zêng zên k’rong bhrợ 4,5 tỷ đô la Mỹ. Tỉnh năc t’bhlâng t’đang moon k’rong bhrợ xơợng bhrợ 6 c’bhuh dự án pr’đơợ coh zr’lụ n’nâu pa zêng: du lịch đhêy ăt, công nghiệp ô tô, công nghiệp zooi đoọng, taanh ih, c’bhuh công nghiệp dịch vụ p’têêt lâng tang bhuông păr Chu Lai, c’bhuh dự án khí, năng lượng… Tươc đâu, tỉnh âi xay bhrợ 5 c’bhuh dự án pr’đơợ, coh đêêc, zr’lụ công nghiệp liên hợp bhrợ têng lâng pa lăc ô tô Trường Hải chroi đoọng 60% zên tỉnh. Apêê Dự án Zr’lụ đhêy ăt Nam Hội An, Dự án Zr’lụ đhêy ăt Vinpearl Nam Hội An lâng bâc dự án n’lơơng k’noọ xay bhrợ. T’cooh Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam moon ghit, cơnh lâng bh’nơơn âi mă bơơn âng dự án ra pă cớ đhị đha nuôr ăt ma mông truih toor biển, đh’rưah lâng Zr’lụ kinh tế mở Chu Lai âi chroi đoọng đơơng đoọng zr’lụ Đông Nam truih biển âng tỉnh dưr vaih zr’lụ pa dưr bhriêl g’lăng, liêm choom apêê đong k’rong bhrợ coh k’tiêc hêê lâng k’tiêc k’ruung n’lơơng:“Zr’lụ Đông tỉnh Quảng Nam vêy pr’đơợ pa bhlâng ga măc coh pa dưr tr’mông tr’meh pr’ăt tr’nơt âng tỉnh. Bêl c’năt c’lâng truih toor biển bơơn bhrợ pa dưr năc pr’đơợ n’đăh pa dưr zr’lụ Đông âng Quảng Nam la lua bơơn bhrợ t’vaih. Cr’chăl 2021-2025, tỉnh Quảng Nam năc cớ k’rong bhrợ liêm xang c’bhuh hạ tầng. Đh’rưah lâng hệ thống ch’nang biển, tang bhuông păr Chu Lai, năc pân moon zr’lụ Đông vêy pa dưr Quảng Nam dưr k’rơ đơơh lâng nhâm mâng./.”

Sắp xếp lại dân cư,

 tạo động lực phát triển vùng Đông Quảng Nam

                           PV Đình Thiệu-VOV miền Trung

Một thời chưa xa, dọc ven biển phía Đông Quảng Nam là vùng cát trắng hoang hóa, người dân khó khó thoát cảnh nghèo, thiên tai rình rập. Bây giờ, vùng đất này trở thành vùng kinh tế sôi động, là động lực thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội tỉnh Quảng Nam. Kết quả này khẳng định chủ trương đúng đắn khi tỉnh Quảng Nam thực hiện “Dự án sắp xếp dân cư, phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai ven biển của tỉnh Quảng Nam” triển khai từ 10 năm nay.

  Trước ngày khai mạc Đại hội Đại biểu Đảng bộ tỉnh Quảng Nam nhiệm kỳ 2020-2025, con đường ven biển mang tên Võ Chí Công giai đoạn 2 nối liền từ Hội An vào Khu kinh tế Chu Lai, huyện Núi Thành được thông xe kỹ thuật, tạo dấu ấn bứt phá phát triển vùng Đông Quảng Nam. Để có một con đường hiện đại thẳng thắp, hàng nghìn hộ dân ven biển thuộc các huyện Duy Xuyên, Thăng Bình, Núi Thành và thành phố Tam Kỳ nhường đất đi vào sống trong các khu tái định cư.

Ông Phan Phước Cường, ở khu tái định cư Trung tâm xã Bình Dương, huyện Thăng Bình rất vui khi chứng kiến quê mình đổi thay từng ngày. Ngày trước, gia đình ông ở sát biển, quanh năm gió rát mặt, đất đai bạc màu, làm nông chủ yếu dựa vào nước trời nên cuộc sống bao đời vẫn nghèo khó. Khi con đường ven biển mở ra, gia đình ông phải nhường đất vào ở trong khu tái định cư. Bây giờ, trong căn nhà kiên cố, gia đình ông Cường không còn sợ gió bão, con cái của ông cũng vào làm việc tại Khu du lịch Vinpearl Nam Hội An, thu nhập ổn định:“Trước đây, là một đường đất, bây giờ mở rộng đường ra, tôi thấy lưu thông, đi lại, buôn bán xã này rất phát triển. Hiện nay gia đình tôi 3 đứa con đang vào làm việc tại Vinpearl Nam Hội An, mỗi tháng thu nhập mỗi đứa được 6 đến 7 triệu đồng”

Dọc ven biển Quảng Nam, trên vùng đất hoang hóa ngày nào, giờ là những khu đô thị sầm uất, khu du lịch nghỉ dưỡng, đẳng cấp thế giới. Nơi đây trở thành vùng động lực thúc đẩy phát triển kinh tế xã hội tỉnh Quảng Nam. Ông Phan Thanh Vân, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND xã Bình Dương, huyện Thăng Bình cho biết, từ khi triển khai “Dự án sắp xếp lại dân cư vùng Đông”, diện mạo quê hương thay đổi từng ngày:“Trước đây, dân chủ yếu sản xuất bằng nông nghiệp, từ khi các dự án vào, lực lượng lao động đi làm tại các dự án, công trình rất nhiều. Cơ cấu lao động chuyển dần sang thương mại, dịch vụ, thu nhập người dân cũng tăng cao, cơ cấu kinh tế cũng thay đổi. Từ một xã thuần nông, bây giờ tỷ lệ thương mại - dịch vụ, tiểu thủ công nghiệp ngày tăng cao.”

“Dự án sắp xếp dân cư, phòng tránh và giảm nhẹ thiên tai ven biển tỉnh Quảng Nam” được Thủ tướng Chính phủ chấp thuận chủ trương đầu tư năm 2007 với tổng mức đầu tư gần 4.000 tỷ đồng, gồm 30 dự án thành phần. Dự án được triển khai trên địa bàn 15 xã ven biển thuộc 4 huyện, thành phố gồm Duy Xuyên, Thăng Bình, Tam Kỳ và Núi Thành. Ông Lê Vũ Thương, Trưởng Ban Quản lý khu Kinh tế mở Chu Lai, đơn vị thực hiện dự án cho biết, giai đoạn 1 của dự án đã triển khai trên diện tích gần 14.000 ha; Hơn 18.200 hộ dân được dời đến nơi ở mới nhường đất cho nhà đầu tư:“Vùng Đông hiện nay đang lập các quy hoạch phân khu, đánh giá lại qũy đất. Những khu vực dân cư sinh sống ổn định lâu dài, có ngành nghề truyền thống thì sẽ chuyển sang mô hình du lịch cộng đồng, du lịch làng nghề. Việc sắp xếp đó đảm bảo không làm phá vỡ cảnh quan, văn hóa vốn rất đẹp ở vùng ven biển.”

Hiện nay, vùng Đông tỉnh Quảng Nam đã thu hút hơn 160 dự án với tổng vốn đầu tư 4,5 tỷ Đô la Mỹ. Tỉnh tiếp tục kêu gọi đầu tư thực hiện 6 nhóm dự án động lực ở khu vực này gồm: du lịch nghỉ dưỡng, công nghiệp ô tô, công nghiệp hỗ trợ, dệt may, nhóm công nghiệp dịch vụ gắn với sân bay Chu Lai, nhóm dự án khí, năng lượng… Đến nay tỉnh đã triển khai 5 nhóm dự án động lực, trong đó, khu công nghiệp liên hợp sản xuất và lắp ráp ô tô Trường Hải đóng góp 60% ngân sách tỉnh. Các Dự án Khu nghỉ dưỡng Nam Hội An, Dự án Khu nghỉ dưỡng Vinpearl Nam Hội An và nhiều dự án khác sắp triển khai. Ông Lê Trí Thanh, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng khẳng định, với những kết quả đạt được của dự án sắp xếp dân cư ven biển, cùng với Khu kinh tế mở Chu Lai đã góp phần đưa vùng Đông Nam ven biển của tỉnh trở thành khu vực phát triển năng động, hấp dẫn các nhà đầu tư trong ngoài nước:“Vùng Đông tỉnh Quảng Nam có tiềm năng rất lớn trong phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh. Khi tuyến đường ven biển được xây dựng thì cơ hội về phát triển vùng Đông của Quảng Nam thực sự được mở ra. Giai đoạn 2021-2025, tỉnh Quảng Nam tiếp tục đầu tư hoàn thiện kết cấu hạ tầng. Cùng với hệ thống cảng biển, sân bay Chu Lai, chắc chắn vùng Đông sẽ kích thích Quảng Nam phát triển nhanh và bền vững./.”