Apêê t’ngay cấp dal APEC 2017 ơy xang lâng đợ rau chr’nắp pr’hay đớc lơi cóh t’tun. Bấc xa nay âng bh’rợ vêy ta prá xay, cr’noọ bh’rợ k’rong bhrợ đh’rứah vêy ta xay moon bhrợ têng nắc vêy ta pa xul tơợ Đà Nẵng. Hình ảnh ooy muy thành phố Đà Nẵng la liêm pr’hay, chắp hơnh ta mooi, muy k’tiếc k’ruung Việt Nam têêm ngăn nắc vêy apêê bhrợ báo cóh k’tiếc k’ruung lâng tơợ k’tiếc k’ruung n’lơơng xay truíh lâng apêê pr’zớc ch’ngai đăn. Rau đêếc nắc đươi vêy tơợ bh’rợ bhrợ bhiệc ta níh đha nâng âng 3 r’bhâu nhà báo cóh k’tiếc k’ruung lâng k’tiếc k’ruung n’lơơng tước pa bhrợ cóh apêê t’ngay cấp dal APEC 2017. Apêê nhà báo công vêy đợ cr’noỌ liêm pr’hay ooy bh’rợ bhrợ têng, xa nay âng pazêng xa nay bh’rợ prá xay âng c’moo APEC 2017.

 Apêê nhà báo cóh k’tiếc k’ruung lâng k’tiếc k’ruung n’lơơng xay moon dal bh’rợ xay bhrợ âng k’tiếc k’ruung c’la đong Việt Nam, pa bhlâng nắc bh’rợ ra văng ooy pazêng rau pr’đươi âng thành phố Đà Nẵng, cóh đêếc liêm choom bhlâng nắc Trung tâm Báo chí quốc tế. Bấc apêê nhà báo xay moon bh’rợ zư lêy rau têêm ngăn đhị pazêng zr’lụ đhêy ắt, bha ar bha tơ xuất nhập cảnh liêm buôn, bh’rợ an ninh, apêê đương zúp zooi ooy boóp p’rá vêy ta xay bhrợ liêm… Trung tâm Báo chí Quốc tế vêy zr’lụ bhrợ bhiệc zazum, zập đoọng ha 1 r’bhâu phóng viên bhrợ bhiệc đh’rứah lâng đợ pr’đươi internet tốc độ dal; đh’rứah lâng phòng họp xay moon ga mắc, k’tứi, phòng ta moóh, zr’lụ bhrợ bhiệc la lay âng apêê cơ quan báo chí, zr’lụ cha đắh, y tế, bh’rợ ngân hàng, bưu điện… A moó Erwida Maulia, phóng viên báo Nikkei (Nhật Bản) xay moon, apêê nhà báo nắc lứch vêy zazum cr’noọ ooy rau liêm choom cóh bh’rợ xay bhrợ âng k’tiếc k’ruung c’la đong Việt Nam đớc đoọng ha apêê báo chí lâng xay moon dal đợ rau xa nay gr’hoót vêy ta bơơn xay bhrợ đhị APEC 2017: “Tơợ t’ngay tr’nơớp acu tước ooy đâu nắc lêy trung tâm báo chí vêy ta bhrợ têng liêm choom pa bhlâng, bhrợ đoọng ha phóng viên buôn pa bhlâng n’năl pazêng rau bh’rợ vêy ta bhrợ têng đhị ooy. Chr’na đha nắh công yêm lâng acu kiêng pa bhlâng chr’na đha nắh âng Việt nam. Hân đhơ pazêng đhị ng’họp nắc ch’ngai, nắc phóng viên dzợ choom đương lêy zập pơazêng xa nay bh’rợ tơợ màn hình cóh đâu.”

Hân đhơ xa nay bh’rợ vêy ta bhrợ têng bấc zr’lụ, ch’ngai nắc Trung tâm Báo chí Quốc tế APEC vêy đợ pr’đươi tường thuật trực tiếp tơợ pazêng zr’lụ chô ooy trung tâm, bhrợ đoọng ha apêê phóng viên nắc choom ch’mêết lêy pazêng bh’rợ. Trung tâm nhâm mâng bh’rợ tr’nêng tơợ 7 giờ ra diu tước 10 giờ ha dum cóh zập t’ngay; nắc cóh bơr t’ngay ta bhrợ têng hội nghị cấp dal, vêy ta loong p’loọng toong t’ngay ha dum, liêm buôn đoọng ha apêê nhà báo bhrợ bhiệc. Đài P’rá Việt Nam, Đài THVN lâng TTXVN nắc đợ apêê phát thanh, truyền hình, thông tấn c’la đong ơy bhrợ têng liêm choom bh’rợ p’cắh xa nul, hình ảnh liêm đoọng ha pazêng apêê thông tấn cóh bha lang k’tiếc. Nhà báo Bùi Hồng Phúc, Phó Trưởng Ban Thời sự, Đài Truyền hình Việt Nam prá: “Ban Thư ký APEC bhrợ bấc rau liêm buôn đoọng ha azi pa bhrợ. Tu cơnh đêếc, tước nâu cơy, azi xay moon nắc Truyền hình Việt Nam ơy bhrợ têng liêm choom bh’rợ p’cắh hình c’la đong đhị Apêê t’ngay Cấp dal APEC 2017. Tơợ xa nay acu n’năl công cơnh tơợ bh’rợ prá xay lâng apêê pr’zớc bha lang k’tiếc nắc azi lêy apêê pr’zớc xay moon dal bh’rợ ra văng âng k’tiếc k’ruung c’la đong Việt Nam.”

T’coóh Patrick O’meara, phóng viên âng Radio New Zealand xay moon: “Acu tước ooy đâu k’dâng 2 c’moo ahay bêl t’coóh Thủ tướng New Zealand. Tu cơnh đêếc, tước nâu cơy, azi xay moon nắc Truyền hình Việt Nam ơy bhrợ têng liêm choom bh’rợ truyền hình c’la đong đhị apêê t’ngay Cấp dal APEC 2017. Tơợ xa nay acu n’năl ghít công cơnh ơy prá xay lâng apêê pr’zớc nắc acu lêy apêê pr’zớc xay moon dal bh’rợ ra văng âng k’tiếc k’ruung c’la đong Việt nam.”

Mr’cơnh lâng cr’noọ n’nâu, apêê pân juýh phóng viên âng CNN (Mỹ) prá: “Xa nay bh’rợ đoọng ha phóng viên pa bhrợ liêm choom pa bhlâng, tr’đăn lâng phóng viên vêy ta déh hơnh, zúp zooi liêm crêê.”

Nhà báo Nguyễn Vân Anh, Ban Quốc tế Báo Lao động xay moon, Việt Nam ơy t’bhlâng đh’rứah lâng apêê k’tíêc k’ruung kinh tế âng APEC bhrợ têng cơnh xa nay âng c’moo APEC 2017 nắc: Bhrợ t’váih c’rơ t’mêê, đh’rứah bhrợ pa dưr pr’ắt tr’mông zazum cóh ha y chroo, ting n’nắc xay moon 4 rau xa nay l’lăm k’rong bhrợ. Ting cơnh a đoo nhà báo Nguyễn Vân Anh, nâu đoo nắc xa nay bh’rợ ghít pa bhlâng lâng pazêng 21 k’tíêc k’ruung kinh tế âng APEC. Rau chr’nắp liêm bhlâng nắc Ban bhrợ têng ơy k’rong 2 xa nay bh’rợ ga mắc nắc Hội nghị Thượng đỉnh Kinh doanh lâng Hội nghị Thượng đỉnh doanh nghiệp ooy xa nay bh’rợ prá xay. A moó Vân Anh xay moon, nâu đoo cắh muy bhrợ t’váih rau liêm crêê ha apêê doanh nghiệp k’tứi, ga mắc âng Việt nam ting n’nắc nắc dzợ bhrợ t’váih bh’rợ k’rong bhrợ đh’rứah bhlưa apêê doanh nghiệp Việt Nam lâng bha lang k’tiếc. Nhà báo Nguyễn Vân Anh prá: “Cóh xa nay c’moo đâu, vêy crêê tước ooy xa nay bhrợ t’váih rau liêm buôn cóh bh’rợ tr’câl tr’bhlêy, t’bil lơi đợ rau zr’nắh k’đháp cóh bh’rợ tr’câl tr’bhlêy, chr’nắp bhlâng nắc t’bhlâng ooy rau dưr váih âng doanh nghiệp k’tứi bhlâng, k’tứi lâng z’zăng ga mắc. Nâu đoo nắc rau liêm chr’nắp pa bhlâng.”

Đh’rứah lâng bh’rợ xay moon dal bh’rợ k’tiếc k’ruung c’la đong APEC 2017 bhrợ t’váih rau liêm buôn đoọng ha báo chí quốc tế pa bhrợ liêm buôn, apêê phóng viên k’tiếc k’ruung n’lơơng công xay moon dal pazêng rau xa nay gr’hoót ơy bơơn bhrợ cóh apêê t’ngay cấp dal APEC 2017 nắc chrooi đoọng bhrợ pa dưr xa nay bh’rợ k’rong bhrợ đh’rứah bhlưa apêê k’tiếc k’ruung kinh tế thành viên. T’coóh Patrick O’meara, phóng viên âng Radio New Zealand xay moon: “Acu k’noọ APEC nắc dưr váih muy bh’rợ prá xay chr’nắp đoọng ha apêê k’tiếc k’ruung prá xay liêm buôn pazêng rau xa nay lâng đợ bh’rợ tr’nêng, hân đhơ cơnh đêếc nắc doọ vêy xa nay hân đoo xay moon oó cắh ng’bhrợ. Apêê k’tiếc k’ruung nắc choom chêếc lêy đợ rau dưr váih ha đay. Đhị đhr’năng an ninh bha lang k’tiếc vêy bấc rau cắh liêm choom, zr’nắh k’đháp tơợ bh’rợ đương zúp zooi cóh bh’rợ tr’câl tr’bhlêy, acu k’noọ bh’rợ prá xay APEC nắc ting t’ngay xay moon rau chr’nắp cóh pazêng xa nay bha lang k’tiếc”./.

Đánh giá của các nhà báo trong

và ngoài nước về Tuần lễ cấp cao APEC

Thanh Hà-Hồng Vân- Cẩm Thi

Tuần lễ Cấp cao APEC 2017 khép lại với những dư âm tốt đẹp. Nhiều nội dung nghị sự được bàn thảo, nhiều sáng kiến, ý tưởng hợp tác được đề xuất triển khai đã phát đi từ Đà Nẵng. Hình ảnh về một thành phố Đà Nẵng xinh đẹp mến khách, một đất nước Việt Nam hòa bình, thân thiện được các nhà báo trong và ngoài nước chuyển tải đến với bạn bè gần xa. Đó là nhờ sự làm việc tích cực của 3000 nhà báo trong và ngoài nước tác nghiệp tại Tuần lễ Cấp cao APEC 2017. Các nhà báo cũng có cái nhìn tích cực về công tác tổ chức, nội dung các chương trình nghị sự của năm APEC 2017.

Các nhà báo trong và ngoài nước đánh giá cao công tác tổ chức của nước chủ nhà Việt Nam, nhất là sự chuẩn bị về cơ sở vật chất của TP Đà Nẵng, trong đó nổi bật là Trung tâm Báo chí quốc tế. Nhiều nhà báo cho rằng công tác đảm bảo an ninh tại các khách sạn lưu trú, thủ tục xuất nhập cảnh thuận tiện, công tác an ninh, phiên dịch được quan tâm... Trung tâm Báo chí Quốc tế có khu vực làm việc chung, đáp ứng cho hơn 1.000 phóng viên làm việc cùng lúc với các hệ thống internet tốc độ cao; cùng các phòng họp báo lớn, nhỏ, phòng phỏng vấn, khu vực làm việc riêng của các cơ quan báo chí, khu vực ăn uống, y tế, cầu nguyện, dịch vụ ngân hàng, bưu điện. Chị Erwida Maulia, phóng viên báo Nikkei (Nhật Bản) cho biết, các nhà báo đều có chung ấn tượng tốt đẹp về công tác tổ chức của nước chủ nhà Việt Nam dành cho báo chí và đánh giá cao những thỏa thuận đạt được tại APEC 2017. “Từ ngày đầu tôi đến đây đã thấy trung tâm báo chí được tổ chức rất tốt giúp phóng viên dễ dàng biết được các sự kiện được tổ chức ở đâu. Đồ ăn rất ngon và tôi thấy rất thích đồ ăn Việt Nam. Cho dù các địa điểm họp xa nhau nhưng phóng viên vẫn có thể theo dõi được đầy đủ qua màn hình ở đây.”

Mặc dù các sự kiện được tổ chức ở nhiều địa điểm, cách xa nhau nhưng Trung tâm Báo chí Quốc tế APEC có hệ thống tường thuật trực tiếp từ các địa điểm về trung tâm, giúp phóng viên có thể theo dõi trực tiếp các sự kiện. Trung tâm đảm bảo hoạt động từ 7 giờ đến 22 giờ hằng ngày; riêng hai ngày diễn ra hội nghị cấp cao, mở cửa đến 24 giờ, thuận tiện cho các nhà báo làm việc. Đài TNVN, Đài THVN và TTXVN là những hãng phát thanh, truyền hình, thông tấn chủ nhà đã làm tốt việc cung cấp tín hiệu âm thanh, hình ảnh sạch cho các hãng thông tấn trên thế giới. Nhà báo Bùi Hồng Phúc, Phó Trưởng Ban Thời sự, Đài Truyền hình Việt Nam cho biết: “Ban Thư ký APEC tạo mọi điều kiện cho chúng tôi làm việc. Vì thế, cho đến giờ này, chúng tôi nhận định rằng là Truyền hình Việt Nam đã làm tốt vai trò truyền hình chủ nhà tại Tuần lễ Cấp cao APEC 2017. Qua thông tin tôi nắm được cũng như qua trò chuyện với các bạn bè quốc tế thì tôi thấy các bạn đánh giá rất cao công tác chuẩn bị của nước chủ nhà Việt Nam.”

Ông  Patrick O’meara, phóng viên của  Radio New Zealand, bày tỏ: “Tôi đến đây khoảng 2 năm trước khi Ngài Thủ tướng New Zealand dẫn một đoàn doanh nghiệp đến Việt Nam. Nói về cơ sở vật chất ở đây thì wifi rất tốt. Đồ ăn tuyệt vời đúng như những gì tôi mong đợi về đồ ăn Việt Nam. Con người thân thiện, dễ mến và nhiệt tình giúp đỡ khách.”

        Cùng chung cảm nhận này, nam phóng viên của CNN(Mỹ) nhận xét: “Môi trường cho phóng viên tác nghiệp thoải mái, thân thiện và  phóng viên được chào đón, phục vụ chu đáo.”

Nhà báo Nguyễn Vân Anh, Ban Quốc tế Báo Lao động đánh giá, Việt Nam đã nỗ lực cùng với các nền kinh tế thành viên APEC hiện thực hoá chủ đề của Năm APEC 2017 là “Tạo động lực mới, cùng vun đắp tương lai chung”, đồng thời đề ra bốn ưu tiên hợp tác. Theo nhà báo Nguyễn Vân Anh, đây là chủ đề thiết thực đối với tất cả 21 nền kinh tế thành viên của APEC. Điều ấn tượng nhất là Ban Tổ chức đã lồng được 2 sự kiện lớn là Hội nghị Thượng đỉnh Kinh doanh và Hội nghị Thượng đỉnh doanh nghiệp vào chương trình nghị sự. Chị Vân Anh cho rằng, đây là điều không chỉ có lợi cho các doanh nghiệp lớn nhỏ của Việt Nam mà còn tạo cơ hội liên kết giữa các doanh nghiệp Việt Nam với thế giới. Nhà báo Nguyễn Vân Anh bày  tỏ: “Trong chủ đề của năm nay, có liên quan đến vấn đề tạo thuận lợi tự do thương mại, gỡ bỏ các rào cản thương mại, đặc biệt là  chú trọng vào sự phát triển của doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa. Đây là điều có rất có lợi.”

Cùng với việc đánh giá cao việc nước chủ nhà APEC 2017 tạo điều kiện cho cho báo chí quốc tế tác nghiệp thuận lợi, các phóng viên nước ngoài cũng cho rằng những thỏa thuận đạt được trong khuôn khổ Tuần lễ cấp cao APEC 2017 sẽ góp phần tăng cường hợp tác giữa các nền kinh tế thành viên. Ông Patrick O’meara, phóng viên của  Radio New Zealand cho rằng: “Tôi nghĩ APEC đã trở thành một diễn đàn quan trọng cho các quốc gia thảo luận các vấn đề và giải pháp, tuy nhiên không có ràng buộc cần thiết phải thực hiện. Các quốc gia có thể tìm kiếm cơ hội phát triển của mình.  Trước tình hình an ninh thế giới có nhiều bất ổn, thách thức từ bảo hộ thương mại, tôi nghĩ hội nghĩ APEC đã ngày càng khằng định tầm quan trọng trong các vấn đề quốc tế”./.