Cr’chăl c’moo 2015-2018, Tổ chức Cứu trợ p’niên bha lang k’tiếc- SCI ơy pa zưm lâng Bộ Giáo dục lâng Đào tạo pa căh, tợơp xay bhrợ k’bhúh pr’đươi zúp zooi p’niên mầm non bhrợ năl lâng đọc xrặ toán lâng p’rá Việt (ELM) đhị chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam lâng Văn Chấn, tỉnh Yên Bái. Vêy mơ 4.000 p’niên âng bơr chr’hoong nâu bơơn đươi dua tợơ cr’nọo bh’rợ nâu. K’bhúh pr’đươi zúp zooi p’niên mầm non bhrợ năl lâng đọc xrắ toán lâng p’rá Việt bơơn ngành giáo dục 2 vel đong đươi dua nắc ơy bhrợ váih rau tr’xăl liêm choom cóh tr’nợơp.

Ảnh: H.Tân

Đọong pa tệêt cr’nọo bh’rợ nâu, cung tợơ rau zúp zooi âng Tổ chức SCI, cr’nọo bh’rợ “Pa dưr c’rơ đấh loon lướt học lâng bh’nơơn học tập đoọng ha p’niên acoon cóh đhị Việt Nam” nắc ơy bhrợ têng moọt c’xêê 6 a hay. Cr’nọo bh’rợ zúp zooi đoọng ha 4 trường tiểu học đhị chr’hoong Tây Giang pazêng: A Tiêng, Bha Lêê, A Vương, Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học lâng THCS chr’val Dang. Bh’rợ nâu nắc t’hước tước zúp zooi 1.000 học sinh đhị 4 trường học, 100 giáo viên lâng 600 aconh căn học sinh bơơn đươi dua rau liêm choom tợơ  bh’rợ k’rang lêy, pa too pa choom p’niên rúh tợơ 6-11 c’moo.  Pazêng đợ zên zúp zooi nắc 11 tỷ 800 ức đồng.

      Lalăm c’moo học t’mêê, Phòng Giáo dục lâng Đào tạo chr’hoong Tây Giang pa zưm lâng Ban k’đhợơng lêy cr’noọ bh’rợ ơy bhrợ têng pa choom đoọng ha giáo viên, aconh căn học sinh lâng học sinh. Lớp pa choom nâu đanh cóh 5 t’ngay, apêê thầy cô giáo lâng aconh căn học sinh bơơn ra văng ghít đăh đọc xrặ đoọng ha học sinh tiểu  học đhị trường lâng đhị đong đoọng pa dưr bh’nơơn học tập âng p’niên. Cơnh bhrợ pa đăn nâu nắc bơơn pa xoọng pa too pa choom mị rau p’rá lêy tợơ p’rá âng căn luônh đoọng bhlếh lơi rau k’đháp đăh p’rá bhlưa giáo viên lâng học sinh.

       A moó Phong Thị Ba, giáo viên trường Tiểu học chr’val A Vương moon:“Tợơ bêl vêy bh’rợ nâu tước bêl bhrợ têng nắc a cu lêy bh’nơơn liêm choom bhlầng, rau 1 nắc zooi aconh căn học sinh năl cơnh pa too pa choom ca coon đay, rau 2 nắc aconh căn năl cơnh đoọng pa choom ca coon. Bêl căh ơy vêy cr’noọ bh’rợ nâu, aconh căn nắc pa choom, pa hay ca coon a năm ha dợ căh vêy tớt học đh’rứah lâng ca coon. Aconh căn ơy học đh’rứah lâng ca coon, bhrợ têng apêê pr’đươi học tập lâng ca coon. Cr’nọo bh’rợ nâu nắc zooi đoọng ha conh căn k’rang lấh mơ ca coon đay. Ha dợ lâng học sinh nắc kiêng bhlầng học, tu bh’rợ nâu nắc pa zưm đh’rứah lâng apêê chr’ớh.Pa bhlầng nắc pazưm lâng apêê câu lạc bộ, aconh căn tước trường đoọng giáo viên pa choom cơnh chô pa choom cớ ca coon đay cóh đong”.

       Ting pấh cr’nọo bh’rợ nâu, tợơp lớp tập huấn a moó A Vô Thị Thiên, vel A rung, chr’val Bha Lêê đoọng năl, ca coon âng đay ơy vêy bấc rau liêm choom cóh học tập: “Tợơ lớp tập huân nâu ơy zooi đoọng ha cu bấc rau c’năl đăh pa choom acoon nại học tập liêm choom lấh lâng năl bấc rau đăh cha nụp apêê pa căh. Lalăm a hay ca coon cu căh choom đọc lâng nâu kêi nắc ting pấh câu lạc bộ ca coon cu ơy choom. Cr’nọo bh’rợ nâu lalua lêy liêm choom bhlầng, ghít liêm lâng đhr’năng lalua âng đhanuôr cóh đâu. Căh muy ca coon cu nắc bấc aconh căn p’niên lơơng zêng bơơn đươi dua rau liêm choom tợơ cr’nọo bh’rợ nâu”.

       Lâng p’niên da ding k’coong Tây Giang, rau đăh p’rá nắc đoo rau bhrợ p’niên lưm k’đháp cóh học tập, tu cơnh đếêc bh’rợ pa too pa choom tợơ cr’noọ bh’rợ nâu nắc lalua ta níh bhlầng, zooi đoọng ha giáo viên lâng học sinh năl ghít chr’nắp bêl pa choom lâng đọc, zooi p’niên pa dưr lâng năl lấh đăh boóp p’rá bêl prá xay, k’dua t’pấh p’niên prá xay, tr’truíh bấc lấh… Bh’rợ nâu dzợ đươi dua bh’rợ xay moon ta luôn đhị p’niên tợơ apêê bh’rợ lêy cha mệêt đoọng năl pazêng đợ p’niên  lưm k’đháp đăh đọc, prá đoọng vêy cơnh zooi p’niên. Apêê tình nguyện viên âng cr’noọ bh’rợ cung đấh loon zúp zooi, đh’rứah lâng apêê p’niên tợơ lớp pa choom pa tước pr’loọng đong. Ting đếêc, k’bhúh aconh căn, mị pr’zợc đh’rứah học, t’ngay bhiệc bhan đọc sách… nắc đoọng p’niên pa đăn lâng văn hoá đọc, pa dưr rau lóih đọc sách đoọng ha p’niên. P’niên đhị rúh 6-11 c’moo âng apêê trường bơơn Phòng Giáo dục lâng Đào tạo chr’hoong Tây Giang zúp zooi sách giáo khoa, tài liệu học tập lâng pazêng đợ zên zúp zooi lấh 500 ức đồng tợơ cr’noọ bh’rợ nâu. A moÓ Trần Hương Thảo, ma nuýh k’đhợơng lêy cr’noọ bh’rợ moon:“Bh’rợ âng dự án pa zưm bhlưa Tổ chức cứu trợ P’niên lâng phòng GD-ĐT chr’hoong Tây Giang đoọng t’bhlầng kỹ năng đọc xrặ đoọng ha học sinh tiểu học, pa bhlầng nắc pa ghít apêê học sinh lớp 1 tước lớp 3, nắc apêê a đhi ma nuýh acoon cóh lưm k’đháp đăh p’rá đhị  lớp học. Cr’nọo  bh’rợ pazêng 4 hợp phần bha lầng. Hợp phần tr’nợơp xay moon học sinh; hợp phần 2 t’bhlầng tập huấn c’rơ chuyên môn đoọng ha giáo viên tiểu học. Hợp phần 3 k’rong rau ting pấh âng đhanuôr ooy  bh’rợ k’rang lêy, pa too pa choom p’niên k’tứi, hợp phần 4 nắc bhrợ váih môi trường bấc chữ xrặ, bấc sách, bấc tranh truyện  đoọng ha pêê a đhi tước trường căh cợ ặt cóh đong zêng bơơn pa đăn lâng apêê môi trường ha dợ vêy bấc rau đăh chữ xrặ đoọng t’bhlầng c’rơ đọc xrặ âng p’niên”.

      Cr’nọo bh’rợ “Pa dưr c’rơ đấh loon lướt học lâng bh’nơơn học tập đoọng ha p’niên acoon cóh đhị Việt Nam” cr’chăl c’moo 2018-2020 nắc chroi k’rong pa liêm môi trường pa too pa choom đhị apêê trường cóh chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Tợơ đếêc, pa liêm cơ sở vật chất cơnh thư viện, zr’lụ đọc sách đhị apêê trường, đơơng tài liệu bha ar xrặ pa too pa choom liêm choom lâng p’niên. Chr’nắp lấh mơ nắc cr’noọ bh’rợ căh muy pa dưr dal bh’nơơn học tập âng p’niên nắc dzợ pa dưr dal c’năl đoọng ha conh căn học sinh đhị da ding k’coong đăh chr’nắp âng bh’rợ pa too pa choom đấh đoọng ha p’niên./.

Tây Giang triển khai dự án “Nâng cao khả năng sẵn sàng

đi học và kết quả học tập cho trẻ em dân tộc thiểu số tại Việt Nam”

                                                                             CTV Hiền Thúy

Sau Dự án “Bộ công cụ hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với đọc viết và toán” (2015-2018) huyện Tây Giang triển khai dự án kế tiếp là “Nâng cao khả năng sẵn sàng đi học và kết quả học tập cho trẻ em dân tộc thiểu số tại Việt Nam” (2018-2020) góp phần cải thiện chất lượng học tập của trẻ em tại địa phương.

Giai đoạn 2015 - 2018, Tổ chức Cứu trợ trẻ em quốc tế - SCI đã phối hợp với Bộ Giáo dục và Đào tạo giới thiệu, triển khai thí điểm bộ công cụ hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với đọc viết toán và tiếng Việt (ELM) tại huyện Tây Giang của Quảng Nam và Văn Chấn của Yên Bái. Có khoảng 4.000 trẻ em của hai huyện này được hưởng lợi từ chương trình. Bộ công cụ hỗ trợ trẻ mầm non làm quen với đọc viết toán và tiếng Việt được ngành giáo dục 2 địa phương áp dụng đã tạo sự chuyển biến tích cực bước đầu.

Để tiếp nối dự án này, cũng từ sự hỗ trợ từ Tổ chức SCI, dự án “Nâng cao khả năng sẵn sàng đi học và kết quả học tập cho trẻ em dân tộc thiểu số tại Việt Nam” chính thức khởi động vào tháng 6 vừa qua. Dự án hỗ trợ cho 4 trường tiểu học ở huyện Tây Giang gồm: A Tiêng, Bha Lêê, A Vương, Phổ thông Dân tộc bán trú Tiểu học và THCS xã Dang. Mục tiêu dự án hướng tới là giúp đỡ 1.000 học sinh tại 4 trường học, 100 giáo viên và 600 đối tượng phụ huynh học sinh được hưởng lợi từ việc chăm sóc, giáo dục trẻ độ tuổi từ 6 đến 11. Tổng nguồn hỗ trợ là 11 tỷ 800 triệu đồng.

Trước năm học mới, Phòng Giáo và Đào tạo huyện Tây Giang dục phối hợp với Ban Quản lý dự án đã tổ chức tập huấn cho giáo viên, phụ huynh và học sinh. Lớp tập huấn kéo dài trong 5 ngày, các thầy cô giáo và phụ huynh được trang bị nhiều kỹ năng đọc viết cho học sinh tiểu học tại trường và tại nhà nhằm cải thiện kết quả học tập của trẻ. Phương pháp tiếp cận này sẽ được bổ sung thêm yếu tố giáo dục song ngữ (GDSN) dựa trên tiếng mẹ đẻ nhằm giải quyết các rào cản ngôn ngữ giữa giáo viên và học sinh.

Chị Phong Thị Ba, giáo viên trường Tiểu học xã A Vương nói: “Từ khi có chương trình này đến thực hiện thì tôi thấy rất hiệu quả, thứ 1 giúp phụ huynh biết cách giáo dục con mình, thứ 2 phụ huynh nắm được cách dạy học cùng con. Khi chưa có dự án, phụ huynh dạy đơn thuần chỉ nhắc con học thôi nhưng chưa có cơ hội học cùng con. Phụ huynh đã cùng học với con, làm các đồ dùng học tập cùng con. Chương trình này giúp phụ huynh quan tâm, gần gũi hơn với con. Còn đối với học sinh rất hứng thú học, vì chương trình này lồng ghép các trò chơi. Đặc biệt chương trình lồng ghép các câu lạc bộ, phụ huynh đến trường để giáo viên hướng dẫn cách giáo dục con mình”.

Tham gia dự án này, qua lớp tập huấn chị Avô Thị Thiên, thôn Arung, xã Bhalêê cho biết, con của mình đã có nhiều tiến bộ: “Qua lớp tập huấn này giúp tôi có nhiều kỹ năng hơn dạy con học tốt hơn biết về cái chữ và nhận biết nhìn vào tranh ảnh. Bữa trước con tôi không biết đọc và bây giờ tham gia câu lạc bộ con tôi đã tiến bộ hơn. Thật sự dự án này rất hiệu quả, rất thực tế phù hợp với người đồng bào ở đây. Không riêng con tôi mà nhiều phụ huynh có con em khác đều được hưởng quyền lợi từ dự án”.

Với trẻ em miền núi Tây Giang, rào cản ngôn ngữ là yếu tố khiến trẻ khó khăn trong học tập nên phương pháp giáo dục đa ngữ từ dự án đưa ra là hết sức cần thiết, giúp giáo viên và học sinh hiểu được ý nghĩa khi dạy, đọc, giúp trẻ phát triển ngôn ngữ nói, khuyến khích trẻ nói chuyện, kể chuyện… Chương trình còn áp dụng hình thức đánh giá thường xuyên ở trẻ qua các bước kiểm tra đánh giá để xác định những trẻ khó khăn về đọc, nói để điều chỉnh hướng giúp trẻ cải thiện. Các tình nguyện viên của dự án cũng sẵn sàng sát cánh cùng các em từ lớp học lẫn gia đình. Theo đó, hội cha mẹ, đôi bạn cùng học, ngày hội đọc sách… để trẻ tiếp cận với văn hóa đọc, cải thiện thói quen đọc sách ở trẻ. Trẻ em độ tuổi 6 - 11 thuộc các trường được Phòng Giáo dục và Đào tạo huyện Tây Giang hỗ trợ sách giáo khoa, tài liệu học tập với tổng nguồn hỗ trợ hơn 500 triệu đồng từ dự án. Chị Trần Hương Thảo, quản lý dự án, nói: “Mục đích dự án kết hợp giữa Tổ chức cứu trợ Trẻ em với phòng GDĐT huyện Tây Giang nhằm tăng cường kỹ năng đọc viết cho học sinh tiểu học, đặc biệt chú trọng đối tượng học sinh lớp 1 đến lớp 3 là các em thuộc đồng bào thiểu số gặp khó khăn rất nhiều về mặt ngôn ngữ trong lớp học. Dự án bao gồm 4 hợp phần chính. Hợp phần đầu tiên đánh giá học sinh; hợp phần thứ 2 tăng cường tập huấn năng lực chuyên môn cho giáo viên tiểu học. Hợp phần thứ 3 huy động sự tham của cộng đồng vào sự nghiệp chăm sóc giáo dục trẻ em, hợp phần thứ 4 tạo môi trường giàu chữ viết giàu sách giàu tranh truyện để các em đến trường hay ở nhà đều được tiếp xúc với các môi trường mà có nhiều yếu tố chữ viết để tăng cường khả năng đọc viết các em lên”.

Dự án Nâng cao khả năng sẵn sàng đi học và kết quả học tập cho trẻ em  dân tộc thiểu số tại Việt Nam giai đoạn 2018-2020 sẽ góp phần cải thiện môi trường giáo dục tại các trường ở huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Qua đó, cải thiện cơ sở vật chất thư viện, góc đọc sách tại các điểm trường, cung cấp tài liệu giáo dục phù hợp cho giáo dục trẻ. Ý nghĩa hơn, Dự án không chỉ nâng chất lượng học tập của trẻ mà còn nâng cao ý thức cho phụ huynh miền núi về tầm quan trọng của giáo dục sớm ở trẻ./.