Pazêng t’ngay x’rịa c’xêê 8, đhr’năng pr’luh Covid-19 dưr vaih k’rơ ngân bhlầng. Cơnh lâng đhr’năng trơơi bọo đâh coh zr’lụ ặt ma mông, t’cooh bhươl A Bơ, Bí thư Chi bộ vel Tua Tem, chr’val Đăk Long, chr’hoong Đăk Hà pa too moon đhanuôr zư lêy pr’ặt tr’nớt liêm sạch, pa hay đhanuôr poor bóop bêl gluh ooy c’lâng, rao têy k’chệêt khuẩn lâng xay moon y tế ta nih liêm bêl vêy acoon đhi căh cợ ma nuyh đong chô tợơ zr’lụ bọo vaih pr’luh. Bêl t’mooh đăh bh’rợ “pr’hay chr’năp lalay” xay moon vêy đơơng chô bh’nơơn dal, t’cooh A Bơ k’chăng, căh vêy bh’rợ “pr’hay chr’năp lalay”  ốt, nắc muy a đay lêy bhrợ lưch k’rơ, k’rang đhanuôr nắc đhanuôr năl loom ta nih âng đay.“Acu ta luôn lưm đhanuôr, tước zập pr’loọng đong xay moon, pa bhlầng nắc đăh cơnh pa chăp, cơnh bhrợ đoọng pa dưr pr’ặt tr’mông ting t’ngay ha dưr dal. Đăh c’rơ đoàn kết đhị zr’lụ ặt ma mông, đăh học hành acoon đhi nắc căh rau căh choom căh vêy. Pa dưr pr’ặt tr’mông ta nih liêm coh vel bhươl, bhrợ cơnh ooy đoọng đhanuôr choom bhrợ têng cha, choh bệêt, băn rơơi, tr’mông tr’meh lâng học hành ha dưr lâh mơ.

Đhơ âi 70 c’moo, ha dợ t’cooh bhươl, Bí thư Chi bộ A Bơ zập t’ngay vêy zêng mặt dhị pazêng zr’lụ đhanuôr t’pâh, bêl nắc coh  vel piing, bêl nắc coh vel dưp. Lâng râu trách nhiệm, lưch loom lâng nắc kinh nghiệm âng ma nuyh bhrợ đăh nhà giáo, xang nắc bhrợ bh’rợ k’đhơợng lêy trường học cung ơy zooi t’cooh bấc rau. Ơy năl cơnh xay moon đh’rưah lâng c’rơ bhriêl choom đăh c’lâng xa nay âng Đảng, Nhà nước, lâng xa nay âng chính quyền zập cấp t’cooh A Bơ ơy xay moon tước đhanuôr đâh bhlầng, đhanuôr đâh năl. Nắc cơnh bhiệc ting bhrợ têng cơnh xa nay pa dưr Đảng coh zr’lụ đhanuôr acoon coh ting đạo ặt ma mông,  Chi bộ vel Tua Tem âng t’cooh bhrợ Bí thư vêy 11 đảng viên  nắc 10 đảng viên ma nuyh vêy ting đạo. Coh đhr’năng ting bhrợ têng cơnh xa nay Chỉ thị số 05 âng Bộ Chính trị “t’bhlầng ting pa choom lâng ting bhrợ têng cơnh cr’noọ bh’rợ, pr’ặt tr’nớt âng Hồ Chí Minh”, Chi bộ vel Tua Tem dzọong tr’nợơp coh 9 Chi bộ âng Đảng bộ chr’val. Bí thư Đảng ủy chr’val Đăk Long Trần Ngọc Trực, đọong năl: “Đảng bộ lêy Chi bộ nâu xay bhrợ xa nay Chỉ thị 05 lieme choom bhlầng. Apêê xay moon tước zập đản viêng. Vêy đoo cr’nọo bh’rợ, bấc cơnh bhrợ têng đơơng chô bh’nơơn dal bhlầng. Đảng viên, đhanuôr ting pâh bhrợ ta nih bhlầng. Sơ kết 5 c’moo bhrợ têng xa nay Chỉ thị 05, Chi bộ lâng c’la đồng chí A Bơ bơơn Đảng bộ chr’val xay moon lâng Ban Thường vụ Huyện ủy lêy cha mệêt cher đoọng Giấy khen đọong ha k’bhuh lâng cha nắc đảng viên âng Chi bộ nâu bhrợ têng liêm choom bhlầng xa nay Chỉ thị 05”.

Pa dưr c’rơ bh’rợ âng đay, t’cooh bhươl, Bí thư Chi bộ vel Tua Tem A Bơ ơy chroi k’rong đoọng pr’đợơ ha dưr âng vel đong lâng chr’val Đăk Long. Dâng 7 c’moo a hay, mọot cr’chăl đợ pr’loọng ha ul đha rựt âng chr’val bấc tước lâh 73%, t’cooh A Bơ jưah bhrợ “xr’mil”, jưah âng đơơng c’năl lướt pa too pa choom đhanuôr cơnh choh bhrợ, băn rơơi, k’rang lêy cà phê, cao su; chra groong pr’luh ha t’eị k’roọc, băn t’bấc cr’năn a đhăh… Ting bhrợ têng cơnh t’cooh, zập đha nuôr đh’rưah thi đua bhrợ têng cha, ta bil ha ul pa xiêr đha rựt. Đươi vêy cơnh đếêc nắc đợ pr’loọng đong đha rựt âng chr’val Đăk Long ting t’ngay ting xiêr, xọoc dzợ mơ 37%. T’cooh A Sự, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam chr’val Đăk Long đọong năl, vel Tua Tem vêy 125 pr’loọng đha nuôr acoon coh Xơ Đăng, t’cooh A Bơ nắc ma nuyh tợơp ting bhrợ coh pa dưr c’rơ đoàn kết, k’rong đhanuôr, nắc xr’miêng tr’ang liêm âng pr’loọng đong cung cơnh đoọng ha đhanuôr vel bhươl ting dzool lêy bhrợ. “T’cooh A Bơ pâh bhrợ ta nih liêm, bhrợ lưch loom lâng nắc ma nuyh ta nih đọong a coon a chau ting lêy bhrợ zêng lâng đhanuôr coh vel bhươl ting lêy pa choom tợơ a đoo. Mơ chu họp vel, t’cooh A Bơ prá xay nắc đhanuôr ting xợơng lưch”.

         Đh’rưah lâng pa dưr dal pr’ặt tr’mông, pazêng c’moo đăn đâu, bấc chr’năp văn hóa ty đanh âng đhanuôr Xơ Đăng đhị chr’val Đăk Long, chr’hoong Đăk Hà, tỉnh Kon Tum, bơơn zư lêy lâng pa dưr lâh mơ. Chr’val Đăk Long vêy 5 vel nắc zập vel zêng vêy choh đong Rông (a  hêê moon Gươl) bơơn ta bhrợ têng crêê cơnh xa nay tơợ lang a hay âng ma nuyh Xơ Đăng, bhrợ đhị k’rong họp hành, bhrợ têng bhiệc bhan âng vel. Apêê k’bhuh chiing goong, t’nớơt xoang bơơn ta zư pa dưr đoọng ha lang p’niên. Bấc bh’rợ thủ công ty đanh, cơnh t’naanh bhrợ lâng am cr’đe lâng taanh a din… Xọoc t’vaih c’lâng đoọng ha đhanuôr Xơ Đăng đhị đâu pa dưr pr’ặt tr’mông pr’loọng đong. Lâng rau ha dưr âng Đăk Long t’ngay đâu vêy c’rơ chroi k’rong âng t’cooh A Bơ./.

Già làng A Bơ học tập và làm theo Bác Hồ

PV Khoa Điềm-3/9

 Xuất phát từ lòng yêu kính Bác Hồ, tại các thôn làng của người Xơ đăng ở tỉnh Kon Tum, việc học tập và làm theo gương Bác Hồ được người dân tự giác thực hiện. Trong CM “ Sống vui, sống khoẻ” tuần này, mời các cụ và bà con cùng PV Khoa Điềm gặp gỡ già làng A Bơ, Bí thư Chi bộ làng Tua Tem, xã Đăk Long, huyện Đăk Hà, tỉnh Kon Tum, một điển hình trong học tập và làm theo Bác Hồ trong vùng dân tộc thiểu số tỉnh Kon Tum.

Những ngày cuối tháng 8, tình hình dịch bệnh COVID-19 tiếp tục diễn biến hết sức phức tạp. Trước nguy cơ dịch bệnh có thể lây lan trong cộng đồng, Già làng A Bơ, Bí thư Chi bộ làng Tua Tem, xã Đăk Long, huyện Đăk Hà nhắc nhở người dân giữ vệ sinh môi trường, sử dụng nước sát khuẩn, mang khẩu trang mỗi khi ra đường và trung thực khai báo khi có con em hoặc người thân về từ vùng dịch. Khi được hỏi “bí quyết” về công tác tuyên truyền, vận động đạt hiệu quả cao, già làng A Bơ cười vui, không có “bí quyết” gì cả, mình quan tâm, lo lắng cho cộng đồng là bà con hiểu lòng mình:“Tôi luôn bám sát vào dân đi đến tận gia đình để tuyên truyền cho dân nhất là vấn đề cách nghĩ, cách làm để phát triển kinh tế càng ngày càng lớn mạnh. Về sự đoàn kết trong khu dân cư, về học hành con cháu không thể thiếu được. Xây dựng nếp sống văn hóa trong thôn làm sao để dân biết làm, chăn nuôi, trồng trọt phát triển kinh tế rồi học hành càng ngày càng tiến lên”.

Đã bước sang tuổi 70 song già làng, Bí thư Chi bộ A Bơ vẫn hàng ngày có mặt ở những nơi bà con cần, khi ở làng trên, lúc lại xóm dưới. Cùng với tinh thần trách nhiệm, lòng nhiệt tình thì kinh nghiệm của một người từng là giáo viên, rồi làm công tác quản lý trường học cũng giúp già rất nhiều. Có phương pháp sư phạm cộng với khả năng diễn đạt tốt, chủ trương của Đảng, Nhà nước, của chính quyền các cấp qua già A Bơ đến với bà con rất nhanh, dễ hiểu và gần gũi. Cụ thể như việc thực hiện chủ trương phát triển Đảng trong đồng bào có đạo, Chi bộ làng Tua Tem mà già làm Bí thư có 11 đảng viên thì 10 đảng viên là người có đạo. Trong thực hiện Chỉ thị số 05 của Bộ Chính trị “Về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh”, Chi bộ làng Tua Tem luôn dẫn đầu trong số 9 Chi bộ thuộc Đảng bộ xã. Bí thư Đảng ủy xã Đăk Long Trần Ngọc Trực, cho biết:“Đảng bộ đánh giá Chi bộ này việc triển khai thực hiện Chỉ thị 05 rất là tốt. Về công tác triển khai đến từng đảng viên. Có những mô hình, nhiều cách làm rất hiệu quả. Đảng viên, Nhân dân hưởng ứng rất tốt. Sơ kết 5 năm thực hiện Chỉ thị 05, Chi bộ và cá nhân đồng chí A Bơ được Đảng bộ xã giới thiệu, đề xuất đối với Ban Thường vụ Huyện ủy xem xét tặng Giấy khen cho tập thể và cá nhân của Chi bộ này thực hiện xuất sắc Chỉ thị 05”.

Phát huy vai trò của mình, Già làng, Bí thư Chi bộ làng Tua Tem A Bơ đã có nhiều đóng góp cho sự phát triển chung của làng và của xã Đăk Long. Cách đây 7 năm, vào thời điểm tỷ lệ hộ đói nghèo của xã chiếm trên 73%, già A Bơ vừa gương mẫu đi đầu, vừa chia sẻ kiến thức, hướng dẫn bà con kỹ thuật trồng, chăm sóc cà phê, cao su; phòng bệnh cho trâu bò, phát triển đàn heo rừng lai… Noi gương ông, mọi người cùng nhau thi đua sản xuất, xoá đói giảm nghèo. Nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo của xã Đăk Long ngày càng giảm, hiện còn khoảng 37%. Ông A Sự, Chủ tịch UBMTTQ Việt Nam xã Đăk Long cho biết, làng Tua Tem có 125 hộ dân tộc thiểu số Xơ đăng, già A Bơ là ngọn cờ đầu trong phát huy tinh thần đoàn kết, tập hợp Nhân dân, là gương sáng của gia đình và cộng đồng:“Già làng A Bơ rất là nhiệt tình và Già làng sống rất là gương mẫu cho con cái trong nhà và kể cả trong thôn làng. Cứ mỗi lần họp thôn Già làng A Bơ nói bà con, bà con rất là nghe”. 

Cùng với cải thiện, nâng cao chất lượng cuộc sống, những năm gần đây, nhiều giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của người Xơ đăng ở xã  Đăk Long, huyện Đăk Hà, tỉnh Kon Tum, được giữ gìn, phát huy. Xã Đăk Long có 5 làng thì tất cả các làng đều dựng được Nhà rông đúng theo truyền thống của người Xơ đăng làm nơi sinh hoạt, học tập cộng đồng. Các đội cồng chiêng, múa xoang được duy trì và truyền lại cho thế hệ trẻ. Một số ngành nghề thủ công truyền thống, như đan lát, dệt vải…đang mở ra cơ hội cho người Xơ đăng ở đây phát triển kinh tế gia đình. Và sự phát triển của Đăk Long hôm nay có công đóng góp tích cực của già làng A Bơ /.