T’cooh Trần Thanh Liêm nắc Phó Trưởng Ban p’too moon đhanuôr Tỉnh uỷ Cà Mau l’lăm a hay, cóh cr’chăl a hay dzợ pa bhrợ, t’cooh ta luôn lưch loom, bhrợ têng liêm xang bh’rợ bơơn pa đớp đoọng. Bêl ơy chô đhêy hưu, t’cooh lêy bhrợ têng, pa dưr pr’ặt tr’mông, chếêc lêy c’lâng lướt t’mêê đh’rưah lâng đhanuôr zr’lụ U Minh hạ ha dưr.

T’cooh Trần Thanh Liêm (dzợ đớc nắc Ba Liêm, ặt đhị chr’val Nguyễn Phích, chr’hoong U Minh, Cà Mau) c’moo đâu ơy 70 c’moo ha dợ căh lâh lêy t’cooh ặt coh đong. Bêl doó trơ nắc t’cooh ta luôn pa liêm bhươn đong bhưah 7ha. Bhươn cha p’lêê pa zưm lâng bhrợ du lịch vel bhươl âng pr’loọng đong t’cooh Ba Liêm bêl a hay nắc rau pr’hăt bhlầng âng zr’lụ k’tiếc U Minh hạ.

Đọong vêy bơơn bhươn cha p’lêê, a bóc băn a xiu bhrợ du lịch cơnh t’ngay đâu, t’cooh Ba Liêm ơy lơi bấc c’rơ g’lếêh. C’moo 2011, tợơ lâh bêl đhêy hưu, t’cooh chô pa liêm đhăm k’tiếc vel đong đay lâng pa zay chếêc lêy c’lâng t’mêê đoọng ha đhanuôr vel bhươl. Bêl đếêc, zr’lụ k’tiếc phèn nâu đhanuôr nắc lêy choh tràm đơ bhlầng. Muy đăh đhăm đhanuôr choh ha roo ha dợ bh’nơơn ếp. T’cooh Ba Liêm ơy năl pr’đợơ  liêm choom, choom pa dưr tơơm cha p’lêê đhị đâu. Ơy k’rong bấc c’năl đăh bhrợ têng ha rêê đhuôch bêl xoọc bhrợ bh’rợ t’pâh, xay moon đhanuôr nắc t’cooh ơy lêy bhrợ, choh prí lalăm đếêc bơr pêê c’moo đoọng pa liêm k’tiếc. Bêl k’tiếc phèn k’dzúa bơơn pa liêm, t’cooh nắc k’rong choh mơ 4000 tơơm p’lêê vêy đ’đong, lâng c’lâng bh’rợ pa zưm pa dưr du lịch. “A cu lêy zr’lụ k’tiếc nâu vêy bấc pr’đơợ liêm choom. Coh đhr’năng pa dưr ha rêê đhuôch, chr’noh bh’năn coh đác nắc cung vêy pr’đợơ đoọng bhrợ padưr du lịch crâng đác. Đhanuôr nắc căh ơy vêy kinh nghiệm, Ngai cung năl kiêng bhrợ pa dưr nắc lêy tr’xăl ha dợ tr’xăl cơnh ooy đoọng pa tệêt ha rêê đhuôch lâng dịch vụ? A cu cung vêy kinh nghiệm, năl lưch lâng rau pa zay tợơloom nắc bhrợ têng bh’rợ nâu. Pa zay đơơng rau t’mêê coh bh’rợ bhrợ têng ha rêê đhuôch. Lalay lâng đhanuôr lơơng nắc đươi dua khoa học kỹ thuật đoọng bhrợ lâng pa dưr đhăm k’tiếc âng đay.” T’cooh Ba Liêm xay moon.

Tợơ c’moo 2015 tước nâu kêi, zập c’moo pr’loọng t’cooh Ba Liêm vêy bh’nơơn đơơng chô  mơ 500-600 ức đồng tợơ bhươn cha p’lêê pa zưm lâng bhrợ têng du lịch. Nâu đoo  nắc đợ zên lalâh ga mắc lâng bấc ngai coh zr’lụ k’tiếc crâng U Minh hạ dzợ k’đhap zr’năh. Tợơ đếêc, bấc đhanuôr ơy pa choom ta mooh, bhrợ têng cr’nọo bh’rợ âng pr’loọng đong t’cooh Ba Liêm. C’moo 2018, ,t’cooh Liêm dzoọng t’pâh đhanuôr bhrợ t’vaih Hợp tác xã Lâm-Nông nghiệp lâng Du lịch Trai Trại Xanh đoọng đhanuôr đh’rưah ha dưr. T’cooh Lê Trung Kiên, Chủ tịch UBND chr’val Nguyễn Phích đươi xợơng pazêng chroi k’rong âng t’cooh Ba Liêm đoọng ha vel đong:”A dêi Ba Liêmỏch’năp pa bhlầng nắc choh tơom cha p’lêê coh vel đong. A đoo pa zay  bhrợ cr’nọo bh’rợ zêng vêy đơơng chô bh’nơơn. Tợơ đếêc, bhrợ t’vaih Hợp tác xã Trang Trại Xanh, xay moon, zup zooi đhanuôr đh’rưah pa dưr. Nâu kêi apêê pr’loọng đăn đong a dêi Ba Liêm nắc ơy ting bhrợ têng. Rau bơr dzợ nắc, a dêi Ba Liêm dzơ zooi đoọng ha chr’val bấc cr’noọ bh’rợ du lịch vel bhươl, t’pâh bấc t’mooi đhị zr’lụ quy hoạch pa dưr du lịch âng chr’val.”

Căh muy 28 hội viên âng Hợp tác xã Trang Trại Xanh nắc dzợ bấc pr’loọng lơơng ơy bơơn t’cooh Ba Liêm zup zooi, tr’pác kinh nghiệm, kỹ thuật đoọng bhrợ pa liêm đhăm k’tiếc bấc phèn. Căh ngai k’dua ha dợ nắc lâng c’rơ chr’năp âng muy cha nắc Đảng viên, t’cooh Ba Liêm tự a đay bhrợ têng zooi đhanuôr vel dong ha dưr coh bhrợ têng cha. T’cooh Ba Liêm đoọng năl, c’moo đâu t’cooh ơy vêy 45 c’moo Đảng, lâng nắc muy cha nắc Đảng viên c’la đay ta luôn bhrợ xr’mil, pa zay bhrợ têng:“Tợơ bêl chô ooy đong nắc a cu cung vêy zooi apêê bhrợ bh’rợ xay moon. Ơy zooi apêê bhrợ t’vaih muy Hợp tác xã, cung nắc đhị pa căh c’lâng xa nay, pa choom cơnh bhrợ têng, k’đươi moon, pa choom bhrợ têng cha. A cu pa chăp xợơng nắc cung rau bhrợ têng đoọng ha đhanuôr. Lâng c’năl âng đay, kỹ thuật bhrợ têng âng đay chô bhrợ coh đhăm k’tiếc vel đong đay. Tợơ cr’noọ bh’rợ liêm choom nắc xay moon đoọng ha đhanuôr, rau liêm pr’hay apêê ting pa choom bhrợ têng.”

Bêl đhêy hưu t’cooh Trần Thanh Liêm căh vêy chô ooy đhăm k’tiếc “tập pun’ âng đay đhị chr’hoong Năm Căn nắc chô ooy zr’lụ U Minh- đhị bơơn ta lêy nắc zr’lụ đha rựt bhlầng âng tỉnh Cà Mau đoọng t’vaih c’lâng lướt đoọng ha đhanuôr. Manuyh Đảng viên ơy bhrợ têng xang zập bh’rợ âng Đảng, Nhà nước pa đớp đoọng bêl dzợ bhrợ cán bộ, tước chô đhêy hưu nắc lêy bhrợ cớ. T’cooh Ba Liêm năl ghit “Nắc muy cha nắc Đảng viên, tất lang lêy chroi k’rong c’rơ đoọng ha Đảng, Nhà nước, lâng cơnh đâu, cơnh lơơng nắc ta luôn bhrợ têng đoọng ha đhanuôr”./.

Ông Ba Liêm – Người Đảng viên luôn dấn thân, phục vụ

PV Trần Hiếu

Ông Trần Thanh Liêm nguyên Phó Trưởng Ban Dân vận Tỉnh ủy Cà Mau, trong thời gian còn công tác, ông luôn nhiệt huyết, hoàn thành tốt nhiệm vụ được giao. Khi về hưu, ông tiếp tục lao động sản xuất, phát triển kinh tế, tìm hướng đi mới cùng người dân vùng đất U Minh hạ vươn lên .

Ông Trần Thanh Liêm (hay còn gọi là Ba Liêm, ở xã Nguyễn Phích, huyện U Minh, Cà Mau) năm nay đã 70 tuổi nhưng ít khi thấy ông ở nhà. Thời gian rảnh là ông luôn tay cải tạo mảnh vườn 7 ha của gia đình. Vườn cây ăn trái kết hợp làm du lịch cộng đồng của gia đình ông Ba Liêm từng là “của hiếm” của vùng đất U Minh hạ.

Để có được vườn cây, ao cá làm du lịch như ngày nay, ông Ba Liêm đã bỏ biết bao công sức. Năm 2011, sau khi nghỉ hưu, ông về cải tạo mảnh đất quê mình với quyết tâm tìm hướng đi mới cho người dân địa phương. Khi đó, vùng đất phèn khắc nghiệt này người dân chủ yếu trồng cây tràm. Một phần diện tích bà con trồng lúa nhưng năng suất rất thấp. Ông Ba Liêm nhận ra tiềm năng, có thể phát triển trồng cây ăn trái ở đây. Vốn tích lũy được nhiều kiến thức trong lĩnh vực nông nghiệp khi còn làm công tác dân vận nên ông đã tiến hành lên liếp trồng chuối trước vài năm để cải tạo đất. Khi chất phèn chua được rửa trôi bớt, ông mới đầu tư trồng khoảng 4.000 gốc cây có múi, với định hướng để kết hợp phát triển du lịch. “Tôi thấy vùng đất ở đây có nhiều tiềm năng. Trong phát triển nông nghiệp, thủy sản thì còn có tiềm năng phát triển du lịch sinh thái. Người dân thì chưa có kinh nghiệm. Ai cũng biết là muốn phát triển thì phải thay đổi nhưng thay đổi như thế nào để gắn nông nghiệp với dịch vụ? Tôi có những kinh nghiệm, hiểu biết nhất định cộng với đam mê vì cũng xuất thân từ nông dân nên chọn phát triển từ nông nghiệp. Cố gắng đưa những cái mới vào nông nghiệp. Khác hơn nông dân chỗ đó, áp dụng khoa học kỹ thuật vào để mình làm chủ và chủ động trên mảnh đất của mình. Ông Ba Liêm chia sẻ.

Từ năm 2015 đến nay, mỗi năm gia đình ông Ba Liêm có nguồn thu khoảng 500 – 600 triệu đồng từ vườn cây ăn trái kết hợp làm du lịch. Đây là số tiền đáng mơ ước với đa số người dân vùng đất rừng U Minh hạ còn khó khăn. Từ đó, nhiều người dân đã học hỏi, làm theo mô hình của gia đình ông Ba Liêm. Năm 2018, ông Liêm đứng ra vận động bà con thành lập Hợp tác xã Lâm - Nông nghiệp và Du lịch Trang Trại Xanh để cùng người dân vươn lên. Ông Lê Trung Kiên, Chủ tịch UBND xã Nguyễn Phích ghi nhận những đóng góp của ông Ba Liêm cho địa phương: “Chú Ba Liêm đặc biệt nhất là trồng cây ăn trái trên địa bàn của xã. Chú làm các mô hình đều có hiệu quả. Từ đó, thành lập Hợp tác xã Trang Trại Xanh, tuyên truyền, hỗ trợ người dân cùng phát triển. Bây giờ những hộ ở gần chú Ba Liêm đã làm theo mô hình của chú. Cái nữa, chú Ba giúp cho xã được một số mô hình du lịch cộng đồng, thu hút được du khách tại điểm quy hoạch phát triển du lịch tổng thể của xã.”

Không chỉ 28 hội viên của Hợp tác xã Trang Trại Xanh mà rất nhiều hộ dân khác đã được ông Ba Liêm hỗ trợ, chia sẻ kinh nghiệm, kỹ thuật để “thuần phục” mảnh đất giàu phèn. Không ai bắt buộc nhưng với vai trò là người Đảng viên, ông Ba Liên đã tự nhận lấy nhiệm vụ giúp người dân địa vươn lên trong làm kinh tế. Ông Ba Liêm cho biết, năm nay ông đã có  45 năm tuổi Đảng, đã là Đảng viên thì phải luôn nêu gương và dấn thân phục vụ: “Tôi về từ đó đến giờ thì cũng luôn hỗ trợ cho anh em địa phương làm công tác tuyên truyền. Đã giúp cho anh em hình thành một Hợp tác xã, cũng là nơi cung cấp thông tin, hướng dẫn kỹ thuật, chỉ bảo giúp nhau làm ăn. Tôi nghĩ đó là phục vụ. Bằng kiến thức, kỹ thuật của mình về làm trên đồng đất đó làm. Từ mô hình hiệu quả đó phổ biến cho người dân, cái gì hay người dân học hỏi làm theo, đó chính là phục vụ.”

Khi nghỉ hưu ông Trần Thanh Liêm không về vùng đất “chôn rau cắt rốn” ở huyện Năm Căn mà về vùng đất rừng U Minh – nơi từng được xem là “túi nghèo” của tỉnh Cà Mau để mở hướng đi cho người dân. Người Đảng viên đã hoàn thành mọi nhiệm vụ Đảng, Nhà nước giao phó lúc đương nhiệm, khi về hưu lại tiếp tục dấn thân, phục vụ. Ông Ba Liêm xác định: “Là Đảng viên thì cả đời phải góp sức mình cho Đảng, Nhà nước. Bằng cách này hay cách khác phải luôn ra sức phục vụ nhân dân”./.