Tết Xíp xí bơơn bhrợ têng moot t’ngay 14/7 âm lịch zâp c’moo ( Xíp xí năc đoo 14). Ting cơnh ma nưih Thái bhooc moon, nâu đoo năc t’ngay ca coon cha chau chô pa chăp ooy a bhô dang, năc bêl ma nưih ga rứa đơc đoọng râu ca er, zư lêy tươc lâng lang p’niên. Tu cơnh đêêc, đha nuôr Thái bhooc dzợ moon Tết Xíp xí năc Tết acoon p’niên. Moot t’ngay n’nâu, p’niên veye bơơn ca conh ca căn tôm a vị đhooh, lêệ a tưch, tôm bánh ít đoọng cha. T’cooh Hoàng Quách Cầu, t’cooh vel coh vel Mo 2 chr’val Quang Huy, chr’hoong Phù Yên, tỉnh Sơn La đoọng năl: “ Coh đhr’niêng bh’rợ âng ma nưih Thái bhooc năc tết Xip xí năc Tết đoọng k’rong pa zêng muy hân noo bh’rợ têng, công năc cr’chăl doó tr’vâng. N’dhang coh t’ruih lang a hay năc moon, nâu đoo năc tết ha p’niên k’tứi p’tang t’rí. L’lăm a hay p’niên p’tang t’rí toong t’ngay n’đhơ coh tết nguyên đán công moot ooy crâng p’tang t’rí, đhị bêl ma nưih ga rứa năc cha ộm coh đong. Cơnh đêêc năc apêê lang a hay moon đh’rưah xay moon, bhrợ đoọng ha p’niên p’tang t’rí muy chu Tết. Cơnh đêêc năc tơợ đêêc, chơơih pay t’ngay 14/7 âm lịch zâp c’moo bhrợ Tết ha p’niên k’tứi./.

Tết xíp xí của đồng bào Thái trắng Phù Yên

Những ngày này, đồng bào Thái trắng ở các tỉnh Sơn La, Yên Bái, Lai Châu đang chuẩn bị các điều kiện đón Tết xíp xí. 

Tết xíp xí được tổ chức vào ngày 14/7 âm lịch hằng năm (xíp xí nghĩa là 14). Theo quan niệm của người Thái trắng, đây là ngày con cháu hướng về tổ tiên, là dịp người lớn dành sự quan tâm, chăm sóc đặc biệt đến thế hệ trẻ. Vì vậy, đồng bào Thái trắng còn gọi Tết xíp xí là tết thiếu nhi, tết cho con trẻ. Vào ngày này, trẻ em sẽ được bố, mẹ gói xôi, thịt gà, gói bánh ít cho ăn. Ông Hoàng Quách Cầu, già làng ở bản Mo 2 xã Quang Huy, huyện Phù Yên, tỉnh Sơn La cho biết: Trong phong tục của người Thái trắng thì tết xíp xí là tết để tổng kết một mùa vụ khi cày cấy đã xong rồi, cũng là thời gian nông nhàn. Nhưng trong truyền thuyết thì nói rằng là đây là cái tết cho bọn trẻ chăn trâu. Trước đây trẻ chăn trâu cả ngày tết nguyên đán cũng phải lùa trâu vào rừng, trong khi người lớn ăn uống ở nhà. Thế là các cụ mới bàn nhau, thôi phải làm cho bọn trẻ chăn trâu một cái tết. Thế là từ đấy chọn ngày 14/7 âm lịch hàng năm làm tết cho trẻ con./.