Dân Hóa năc chr’val c’noong k’tiêc, vêy đhăm k’tiêc bhưah, đhăm k’tiêc k’đhap k’ra, đha nuôr acoon coh ma mông căh bâc tu cơnh đêêc bh’rợ khám, pa dưah cr’ay ha đha nuôr dzợ bâc râu zr’năh k’đhap. Bâc c’moo ha nua, đươi vêy Trạm Y tế quân dân y kết hợp âng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Cha Lo đhị vel Bãi Dinh, chr’val Dân Hóa, chr’hoong Minh Hóa, đha nuôr da ding ca coong ta luôn bơơn k’rang zư x’mir lêy c’rơ liêm ta nih. N’đhơ âi t’cooh đhur, t’cooh Hồ Luật, 70 c’moo, ăt đhị vel Bãi Dinh, chr’val Dân Hóa buôn ca ay ca naanh. T’cooh Luật ma mông 1 a đay, jeh ca ay căh vêy ngai zư x’mir lêy tu cơnh đêêc zâp t’ngay, bâc ma nưih pa dưah đh’reh cr’ay coh Trạm Y tế quân dân y kết hợp ta luôn moot ooy vel lum khám lâng zooi đoọng g’luh cha cha ha đoo.

T’cooh Hồ Luật truih, bêl a hay đha nuôr dzợ bhr’bhôh bhr’pooc, zâp bêl jeh ca ay năc chơơc tươc apêê ma dang đoọng zư. Tơợ bêl vêy Trạm quân dân y âng apêê a dêy bộ đội chô ooy vel, đha nuôr ngai jeh ca ay zêng ga vơh apêê Biên phòng tươc khám lâng đoọng z’nươu.“Bộ đội Biên phòng zooi đha nuôr bâc râu, bh’rợ ăt ma mông bhrợ têng bhlưa quân lâng đha nuôr cơnh a xiu lâng đac, cơnh a chịm lâng crâng. Bêl jeh ca ay căh zâp zên lươt viện năc bêl đêêc đươi vêy apêê a dêy bộ đội biên phòng đoọng z’nươu, đoọng  bâc râu lơơng zooi đha nuôr.”

Thiếu tá Phan Anh Tuấn, Cán bộ Quân y đhị Trạm Y tế quân dân y kết hợp âng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha La ta luôn tươc lum t’mooh, p’too moon dha nuôr vel ng’cơnh zư lêy c’rơ tr’mung. Thiếu tá Phan Anh Tuấn đoọng năl, l’lăm a hay đha nuôr jeh ca ay ta luôn chơơc zư pa dưah cơnh dhr’niêng âng đha nuôr, coh đêêc vêy bh’rợ căh crêê khoa học, đh’reh cr’ay căh mă dưah, năc dzợ bhrợ ca ay ngân lâh. Tơợ mơ bêl vêy Trạm quân dân y kết hợp năc đha nuôr ngai ca ay đơơh tươc khám đhị đâu.

Coh zr’lụ Trạm quân dân y kết hợp vêy muy nang z’nươu liêm t’viêng, năc đhị c’bhuh z’nươu chr’năp âng crâng ca coong Trường Sơn choom zư pa dưah muy bơr râu cr’ay.Thiếu tá Phan Anh Tuấn xay moon, râu căh choom ha vil bhlâng năc đợ g’luh z’lâh tuh,  z’lâh crâng moot ooy vel đoọng trông dâc đơơh ma nưih ca ay. Moot hân noo boo, apêê vel coh đâu zêng crêê k’đoong, đac đhị apêê acoon toọm hooi hor. Coh cr’chăl đêêc năc vêy bâc ngai ca ay jeh tu cơnh đêêc đêêc a noo dh’rưah lâng đồng đội chang z’lâh đac hor đoọng moot ooy vel. Thiếu Tá Phan Anh Tuấn truih: Vêy bâc ha dum boo đhí zâp ngai t’bhlâng moot ooy đong đha nuôr đoọng loon trông dâc ma nưih ca ay ngân l’lăm bêl đơơng âng ooy bệnh viện:“Hân noo p’răng năc dzợ z’zăng ha dang moot hân noo boo năc zr’năh k’đhap câi a năm. Vêy bâc bêl, m’pâng ha dum dzợ bêch đha nuôr t’coó p’loọng, apêê lươt ooy crâng bhrêy tăh năc công dưr zư pa dưah lêy. Đợ apêê t’cooh t’ha căh choom lươt ra vach năc a đay tươc vel, bâc bêl pơng đèn pin toong ha dum đoọng tươc bhrợ têng. Đhi noo chơơc zâp cơnh đoọng tươc lâng zư pa dưah đợ bh’rợ tr’nơơp bhlâng ha ma nưih ca ay.”

Xooc đâu, Trạm quân dân y kết hợp âng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo xooc ra văng đăn cơnh zâp pr’đươi pr’dua y tế lâng apêê râu z’nươu tr’hâu, zư pa dưah zâp râu cr’ay doó lâh ngân lâng sơ cứu tr’nơơp ha đha nuôr. Bâc bêl  ma nưih ca ay ngân kiêng zư pa dưah đanh năc vêy đơơng âng tươc apêê bệnh viện tuyến m’ping.

Thượng tá Phan Thanh Bổng, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha La, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình đoọng năl, bâc c’moo ha nua, đươi bh’rợ âng phòng khám quân dâng y, c’rơ tr’mung âng đha nuôr zr’lụ da ding ca coong ta luôn bơơn k’đhơợng nhâm, bh’rợ ăt ma mông bhlưa quân lâng đha nuôr liêm nhâm.  Apêê ma nưih pa dưah đh’reh cr’ay đơơng quân hàm t’viêng coh c’noong k’tiêc ta luôn bơơn đơp đợ râu chăp hơnh  tơợ đha nuôr coh đâu. Ting Thượng tá Phan Thanh Bổng, coh bêl pr’luh Covid-19 dưr vaih k’đhap, c’bhuh quân y Bộ đội Biên phòng  coh c’noong k’tiêc năc đhị za nươr âng đha nuôr k’zệ lơi pr’luh cr’ay, yêm têêm pr’ăt tr’mông:“Bộ đội Biên phòng cohc r’chăl ha nua âi k’đhơợng xay liêm choom bh’rợ Quân dân y. Xay truih đoọng ha đha nuôr  bơơn năl ghit apêê cr’ay doó lâh ngân. Zâp t’ngay, zâp tuần, zâp c’xêê zêng bhrợ têng khám pa dưah cr’ay apêê cr’ay doó lâh ngân. K’rong apêê đong liêm loom zooi đha nuôr zâp râu z’nươu tr’hâu muy cơnh loon đơơh./.”

Trạm quân dân y kết hợp, điểm tựa của bà con nơi vùng biên giới

Thanh Hiếu/VOV miền Trung

Dưới nắng hè gay gắt nơi vùng biên giới tỉnh Quảng Bình, bà con nơi đây vẫn thấy những thầy thuốc mang quân hàm xanh tay xách túi cứu thương đi về từng bản làng. Trước tình hình dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, các thầy thuốc Trạm quân dân y thuộc Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo thực hiện nhiệm vụ kép, vừa khám, chữa bệnh, chăm sóc sức khỏe; vừa tuyên truyền công tác phòng, chống dịch Covid-19 đến người dân nơi biên cương.

Dân Hoá là xã vùng biên, có diện tích rộng, địa hình cách trở, đồng bào dân tộc thiểu số sống thưa thớt nên công tác khám, chữa bệnh cho người dân còn nhiều khó khăn, hạn chế. Những năm qua, nhờ có Trạm Y tế quân dân y kết hợp thuộc Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo tại bản Bãi Dinh, xã Dân Hoá, huyện Minh Hoá, đồng bào vùng cao luôn được quan tâm chăm sóc sức khỏe chu đáo. Ở tuổi xế chiều, ông Hồ Luật, 70 tuổi, trú tại thôn Bãi Dinh, xã Dân Hoá thường bị bệnh tật hành hạ. Ông Luật sống 1 mình, ốm đau không có người thân bên cạnh nên hằng ngày, những thầy thuốc ở Trạm Y tế quân dân y kết hợp thường xuyên vào bản thăm khám và hỗ trợ bữa ăn cho ông.

Ông Hồ Luật kể, hồi xưa bà con dân bản còn mê muội lắm, mỗi lần đau ốm là tìm đến thầy cúng để đuổi “con ma rừng” cho mau khỏi bệnh. Từ khi có Trạm quân dân y của mấy chú bộ đội về bản, người dân ai ốm đau đều tìm tới nhờ các thầy thuốc Biên phòng thăm khám và cho thuốc.“Bộ đội Biên phòng giúp bà con rất nhiều, tình cảm quân với dân như cá với nước, như chim với rừng. Lúc ốm đau không đủ tiền đi viện thì lúc đó nhờ có các chú bộ đội biên phòng cho thuốc, cho cái này cái khác giúp đỡ bà con.”

Thiếu tá Phan Anh Tuấn, Cán bộ Quân y tại Trạm Y tế quân dân y kết hợp thuộc Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo thường xuyên thăm hỏi, dặn dò bà con dân bản cách tự chăm sóc sức khỏe. Thiếu tá Phan Anh Tuấn cho biết, trước đây bà con đau ốm luôn tìm đến những phương thức chữa trị truyền thống, trong đó có một số phương pháp phản khoa học, không chữa được bệnh mà còn khiến sức khoẻ của người bệnh xấu đi. Từ khi có Trạm y tế quân dân y kết hợp thì người dân có bệnh là tới đây thăm khám.

Trong khuôn viên của Trạm quân dân y kết hợp có một vườn thuốc nam xanh mướt, là nguồn dược liệu quý của núi rừng Trường Sơn có thể chữa trị một số loại bệnh. Thiếu tá Phan Anh Tuấn tâm sự, kỷ niệm khó quên nhất là những lần vượt lũ, băng rừng vào bản xa để cấp cứu bệnh nhân. Vào mùa mưa, các bản làng tại đây hầu hết bị chia cắt, nước tại các con suối chảy xiết. Trong thời gian ấy lại có nhiều người đau ốm nên anh cùng đồng đội phải vượt suối nước chảy xiết để vào bản. Thiếu tá Phan Anh Tuấn kể: Có những đêm mưa gió mọi người quyết tâm vào tận nhà bà con để kịp thời sơ cứu, cấp cứu bệnh nhân nguy kịch trước khi chuyển lên bệnh viện:“Mùa nắng thì đang còn đỡ chứ vào mùa mưa bão thì rất vất vả. Có những lúc nửa đêm còn ngủ thì người dân gõ cửa, họ đi rừng về bị thương mình phải dậy xử lý, khâu vá kiểm tra vết thương. Những người già không đi lại được thì mình phải đến các bản, nhiều khi đội đèn pin đi cả đêm để đến xử lý. Mùa mưa bão các bản làng đều bị chia cắt bởi khe suối mình khó tiếp cận. Anh em tìm đủ mọi cách để sang và tiếp cận xử lý những bước đầu cho bệnh nhân.”

Hiện nay, Trạm Quân dân y kết hợp thuộc đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo được trang bị gần như đầy đủ vật tư, dụng cụ y tế và các loại thuốc phục vụ khám, chữa các loại bệnh thông thường và sơ cứu ban đầu cho bà con. Chỉ những trường hợp người bệnh nặng cần điều trị lâu dài thì mới chuyển lên các bệnh viện tuyến trên.

Thượng tá Phan Thanh Bổng, Đồn trưởng Đồn Biên phòng Cửa khẩu Quốc tế Cha Lo, Bộ đội Biên phòng tỉnh Quảng Bình cho biết, những năm qua, nhờ hoạt động của phòng khám quân dân y, sức khỏe của đồng bào vùng cao luôn được đảm bảo, nghĩa tình quân dân khăng khít hơn. Những thầy thuốc mang quân hàm xanh nơi biên giới cao luôn nhận được sự tin yêu từ đồng bào nơi đây. Theo Thượng tá Phan Thanh Bổng, trong lúc dịch Covid-19 diễn biến phức tạp, lực lượng quân y của Bộ đội Biên phòng trên tuyến biên giới chính là điểm tựa tin cậy cùng bà con đẩy lùi dịch bệnh, ổn định cuộc sống:“Bộ đội Biên phòng trong thời gian qua đã duy trì có hiệu quả hoạt động Quân dân y. Tuyên truyền cho bà con nhân dân nắm rõ các bệnh thông thường, cách sơ cứu. Hàng ngày, hàng tuần, hàng tháng đều tổ chức khám chữa bệnh các bệnh thông thường. Huy động các nhà hảo tâm, các tổ chức hỗ trợ bà con các loại thuốc thiết yếu thông thường một cách kịp thời./.”