Mưy ooy đợ cr’noọ bh’rợ chr’năp âng hội nghị g’luh nâu năc lêy cha mêêt râu căh liêm crêê tơợ g’luh bầu cử m’pâng nhiệm kỳ đhị Mỹ lâng zâp chính sách đối ngoại âng Tổng thống Donald Trump, lâh mơ năc bhiệc pa đăn lâng Ukrraine, Trung Đông lâng zâp đồng minh G7.

Đăh bhiệc Iran, đợ râu k’rang âng zâp đồng minh đăh đhr’năng Mỹ vêy zâp bh’rợ quân sự bhrợ căh liêm choom, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio năc zư lêy rơợng nhâm cr’noọ bh’rợ âng Washington. T’cooh Rubio moon ghit: “Mưy Iran vêy k’đhơợng p’nanh cha răh hạt nhân năc căh đươi lâng pa bhlâng k’rang k’pân lâng căh mưy Israel, Trung Đông, năc dzợ coh bha lang k’tiêc lâng k’tiêc k’ruung Mỹ”. T’cooh cung moon zâp râu k’đươi moon đăh Tehran xoọc năc căh la lua lâng mưy râu gung dưr đăh ngoại giao dzợ ch’ngai.

Lâng g’luh zêl panh âng Nga - Ukraine, hội nghị pa zưm ooy bhiệc zư đợc zr’năh ooy Nga lâng k’đươi pa xoọng zooi đoọng zên, năng lượng, lâh mơ năc quân sự đoọng ha Ukraine. Bhiệc pa xoọng tên lửa zêl cha groong Patriot lâng zâp hệ thống phòng không xoọc năc râu t’đui đoọng đơơh hân bhlâng. Ngoại trưởng Mỹ cung xay moon ơy vêy liêm choom đăh prá xay zâp râu têêm ngăn an ninh hậu chiến ha Ukraine.

Ooy pa zêng pr’họp, bhiệc lêy cha mêêt lâng crêê tươc âng Trí tuệ nhân tạo cung vêy moon pa gluh. G7 xay moon k’rang đăh đhr’năng AI ta đươi bhrợ căh liêm choom đoọng bhrợ vũ khí sinh học, hoá học, moót zêl cơ sở hạ tầng mạng, lâng lêy ra văng lăm đhr’năng AI bhrợ pa đhêy kinh tế coh bha lang k’tiêc.

Cr’chăl zâp k’tiêc k’ruung thành viên, Pháp cung k’đươi Brazil, Ai Cập, Ả Rập Xê Út lâng Ukraine ting pâh bơr pêê g’luh prá xay bhưah liêm. Hân đhơ cơnh đêêc, đợ râu la lay đăh cr’noọ bh’rợ âng Mỹ lâng zâp đolòng minh châu Âu, cơnh bhiệc Mỹ k’đươi pa đhêy t’đui đoọng thương mại ha EU, moon đợc năc bhrợ zâp vòng prá xay đhị G7 vêy ăt zâng lâng bâc râu zr’năh k’đhạp./.

G7 nhóm họp giữa bối cảnh thế giới nhiều biến động

Hội nghị Ngoại trưởng Nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G7) vừa tiến hành tại Paris (Pháp) trong bối cảnh các cuộc khủng hoảng quốc tế đang leo thang và tình hình chính trị nội bộ của các quốc gia thành viên đối mặt nhiều thách thức.

Một trong những mục tiêu quan trọng của hội nghị lần này là đánh giá tác động từ kết quả cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ tại Mỹ đối với các chính sách đối ngoại của Tổng thống Donald Trump, đặc biệt là cách tiếp cận đối với Ukraine, Trung Đông và các đồng minh G7.

Về vấn đề Iran, trước những lo ngại của các đồng minh về khả năng Mỹ có các động thái quân sự làm trầm trọng thêm tình hình, Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tiếp tục bảo vệ lập trường cứng rắn của Washington. Ông Rubio nhấn mạnh: "Một Iran sở hữu vũ khí hạt nhân là hoàn toàn không thể chấp nhận được và vô cùng nguy hiểm đối với không chỉ Israel, Trung Đông, mà còn cả thế giới và nước Mỹ." Ông cũng cho biết các yêu cầu từ phía Tehran hiện tại là phi thực tế và một đột phá ngoại giao vẫn còn rất xa vời.

Đối với cuộc xung đột Nga - Ukraine, hội nghị tập trung vào việc duy trì áp lực lên Nga và huy động thêm hỗ trợ tài chính, năng lượng, đặc biệt là quân sự cho Ukraine. Việc bổ sung tên lửa đánh chặn Patriot và các hệ thống phòng không đang là ưu tiên cấp bách nhất. Ngoại trưởng Mỹ cũng thông báo đã có tiến triển trong thảo luận về các bảo đảm an ninh hậu chiến cho Ukraine.

Trong khuôn khổ cuộc họp, vấn đề kiểm soát và tác động của Trí tuệ nhân tạo (AI) cũng được đưa ra thảo luận. G7 bày tỏ lo ngại về nguy cơ AI bị lợi dụng để chế tạo vũ khí sinh học, hóa học, tấn công cơ sở hạ tầng mạng, đồng thời cần chuẩn bị sẵn sàng trước nguy cơ AI gây gián đoạn nền kinh tế toàn cầu.

Bên cạnh các nước thành viên, Pháp cũng mời Brazil, Ai Cập, Ả Rập Xê Út và Ukraine tham gia một số phiên thảo luận mở rộng. Tuy nhiên, những khác biệt trong quan điểm giữa Mỹ và các đồng minh châu Âu, đơn cử như việc Mỹ yêu cầu chấm dứt ưu đãi thương mại cho EU, dự báo sẽ khiến các vòng đàm phán tại G7 tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn./.