Zâp apêê coh bhuông ngai vêy n’hâu năc chrooi đoọng n’năc, đh’rưah cha, prá k’chăng bhui har, bhrợ p’căh pr’ăt bh’rợ đoàn kết coh biển. Năc râu xay truih âng zâp bhuông trưởng, đhanuôr bơơn a’xiu bâc c’moo ăt pa zưm lâng zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa. Lâng apêê, biển căh mưy âng đơơng pr’ăt tr’mung k’bhộ ngăn năc dzợ đông, vêêl bhươl. Zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa năc đhị lêy ăt bhrợ đh’rưah liêm ta nih

Đợ t’ngay đăn Tết Bính Ngọ c’moo 2026, ch’nang biển Mỹ Á, phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi r’rộ r’răm coh piing ch’nang coh dứp bhuông. Đợ acoon bhuông đơơh hân chô đhị ch’nang lêy pa câl a’chông a’xiu đoọng đơơh loon lêy lươt bhrợ cớ toót Tết đhị zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa.

T’cooh Ngô Tấn Lộc, coh phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi moon pr’zợc coh bhuông đơơh hân lêy ra văng bhrợ bhiệc đông đoọng lươt bơơn bhrợ coh biển. 42 c’moo ơy, ha dợ anoo Lộc ơy vêy lâh 20 c’moo ăt bơơn bhrợ coh zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa. Bêl ahay, tơợ bha bhướp tươc k’conh anoo Lộc cung zêng lươt bơơn bhrợ coh biển. Anoo lơi học ting k’conh lươt ooy biển, hân đhơ cơnh đêêc năc boọl sóng lâng rạch chô lươt học cớ. Học xang cấp 3, anoo lươt bộ đội, chô đăh bộ đội năc lêy lươt bơơn bhrợ cớ coh biển tươc xoọc đâu. Lâng anoo, bh’rợ coh biển căh nặc mưy đoọng t’bơơn t’mung, năc dzợ mưy râu căh choom lơi jợ.

Lâh 3 c’moo lăm ahay, anoo Ngô Tấn Lộc bhrêy tăh bêl bơơn bhrợ đhị zr’lụ biển Hoàng Sa. Bêl anoo xoọc dzoọng đhị bhuông p’zroọ pr’đươi pr’dua coh sàn năc crêê bêl đac tưn glươi k’rơ bhrợ bhuông đa đêng, anoo Lộc crêê ha tộ tơợ dal ha vooh n’hang da doọl, bil bâc a’ham. Pr’zợc pa bhrợ đh’rưah coh bhuông lêy zư, ha dợ a’ham ăt hooi bâc k’đhạp p’hơơm, xang nặc anoo ra ngăt. Apêê lươt trông dâc ơy đơơh loon đơơng anoo chô ooy toor k’tiêc đoọng pa dưah. Anoo Ngô Tấn Lộc moon, lươt zi lâh bâc râu zr’năh k’đhạp, bhrêy tăh ha dợ anoo ta luôn lêy zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa năc đông, năc vêêl bhươl âng đay:

“Acu kiêng bhlâng bh’rợ coh biển, xơợng lươt ooy biển kiêng bhlâng, lâh mơ năc đhị zr’lụ biển Hoàng Sa, Trường Sa. Ooy đêêc mơ 11, 12 giờ đhâng, t’đang moon zâp bhuông chô pa zưm mơ 5 tưươc 7 bhuông, ngai vêy n’hâu pay pa gluh cha đh’rưah, prá xay đh’rưah bhui har tươc mơ 2, 3 giờ hi bu lươt pa bhrợ. Moon zr’nưm pa bhrợ coh biển cơnh đêêc, căh vêy bơơn đhêy, chăp kiêng bh’rợ biển”.

“Hay biển, hay Hoàng Sa, hay Trường Sa” năc đoo cr’noọ âng bâc ngai đhanuôr bơơn bhrợ a’xiu coh phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi. Năl mơ c’moo ăt bơơn bhrợ coh biển ch’ngai, chô cậ coh toor năc apêê ting hay râu a’tăng âng biển, hay đợ xa nay t’ruih bhui har coh biển. Biển ga măc lâng đac tưn glươi liêm ha dợ cung vêy bâc râu k’rang k’pân. Bâc chu, biển dưr glươi k’rơ bhrợ pa clệch bhuông a’xiu lâng đợ apêê pa bhrợ coh bhuông. Hân đhơ cơnh đêêc, xang zâp g’luh lươt ooy biển, đhanuôr cung p’zay ăt bơơn bhrợ coh đâu.

Anoo Ngô Thanh Phong, ăt đhị phường Trà Câu c’moo đâu 46 c’moo ơy, cung vêy lâh 20 c’moo ăt bhrợ coh biển. Anoo Phong moon, tơợ t’ngay Ủy ban Châu Âu pa rơơt moon thẻ rơợc IUU, zâp bhuông a’xiu vêy ra văng đợc máy liên lạc vệ tinh, máy châc lêy a’xiu, pr’đươi pr’dua định vị. Đhanuôr cung vêy bơơn ta xay moon zâp quy định pháp luật đăh bơơn bhrợ a’xiu coh biển, zr’lụ ta đoọng bơơn bhrợ, zr’lụ n’đoo căh đoọng... anoo Ngô Thanh Phong đoọng năl cớ:

“Bêl ahay căh ơy vaih thẻ rơợc IUU, a’xiu k’tứi ga măc azi cung bơơn zêng. Bhuông bơơn bhrợ ch’ngai toor ha dợ zâp bêl bơơn bhrợ đăn toor, a’xiu tứi pậ zêng bơơn, ma bil lưch. Tơợ t’ngay pa gluh thẻ rơợc, bhuông zi lêy lươt bơơn crêê đhị zr’lụ ta đoọng năc pa câl vêy dal zên. Bêl ahay bhuông căh vêy lêy cha mêêt truih c’lâng lươt năc k’rang bhlâng. Tơợ t’ngay vêy lêy cha mêêt vệ tinh xang nặc azi lươt coh zr’lụ biển Việt Nam”.

Zêng lêy đợ apêê pa bhrợ coh biển zêng “tơợ k’conh tươc k’coon”. Coh bhuông a’xiu QNg 98676-TS, bhuông trưởng Phan Văn Hiệp ta luôn pa choom bh’rợ biển đoọng ha k’coon n’jưah Phan Thanh Bình (22 c’moo). Tu kiêng lươt bhrợ coh biển năc Bình lơi học, lươt bơơn bhrợ coh biển. Năc mưy manưih dzợ p’niên, Phan Thanh Bình moon a’đay t’bhlâng ting p’têêt bhrợ bh’rợ âng a’conh a’bhướp đợc đoọng, chrooi pa xoọng zư lêy c’la biển đảo âng k’tiêc k’ruung:

“Acu rơơm kiêng ăt bhrợ đenh lâng ha y chroo cung cơnh đêêc, zư lêy bh’rợ biển. Tr’nơợp năc t’bơơn zên ha tr’mung, râu 2 năc kiêng lươt coh biển đoọng chrooi pa xoọng zư lêy c’la biển đảo âng Việt Nam. Acu ơy vêy chô đhị zr’lụ biển Hoàng Sa bâc chu, zâp chu chô zêng vêy cơnh cr’noọ, bhui har lalay cơnh. Lêy zâp bêl chô ooy đâu bhui har lâh, biển đảo âng đay, vêêl bhươl âng đay hâng hơnh, liêm bhlâng”.

Hoàng Sa, Trường Sa năc đhị bơơn bhrợ ty đenh pa tơợ ahay tươc đâu âng đhanuôr Việt hêê. Zâp lang apêê dhanuôr ăt bơơn bhrợ coh biển, bơơn bhrợ a’chông a’xiu, n’jưah bhrợ cha, n’jưah p’căh ghit c’la, lêy biển đảo năc đoo a’ham lêệ, vêêl bhươl liêm chr’năp./.

                            ÂN TÌNH VỚI HOÀNG SA, TRƯỜNG SA                                           

Đánh bắt ở vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa, mỗi lần thả lưới xong, các tàu đánh cá kết lại thành một vòng tròn trên biển. Các thuyền viên ai có gì góp nấy, cùng ăn, chuyện trò vui vẻ, thể hiện tinh thần đoàn kết trên biển. Đó là tâm sự của các thuyền trưởng, ngư dân nhiều năm gắn bó với vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa. Với họ, biển không những mang lại cuộc sống no ấm mà còn là nhà, là quê hương. Vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa là duyên nợ, ân tình

Những ngày cận Tết Bính Ngọ năm 2026, cảng Mỹ Á, phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi nhộn nhịp trên bến dưới thuyền. Những con tàu vội vàng cập cảng bán hải sản để kịp đi chuyển biển mới, đánh bắt xuyên Tết tại vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa. 

Ngư dân Ngô Tấn Lộc, ở phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi nhắc bạn thuyền khẩn trương sắp xếp việc nhà chuẩn bị ra khơi. Ở tuổi 42 nhưng anh Lộc đã có hơn 20 năm bám biển, gắn bó với vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa. Trước đây, từ ông nội đến bố anh Lộc cũng đều đi biển. Anh từng bỏ học theo cha ra biển, nhưng say sóng chịu không nổi phải quay về đi học tiếp. Học xong cấp 3, anh đi bộ đội, xuất ngũ về quê quyết tâm gắn bó với biển đến tận bây giờ. Với anh, nghề biển không chỉ là kế mưu sinh mà còn là duyên nợ.

Hơn 3 năm trước, anh Ngô Tấn Lộc bị tai nạn khi đang đánh bắt trên vùng biển Hoàng Sa. Khi anh đang đứng trên mui tàu thả dụng cụ xuống sàn đúng lúc sóng biển đánh mạnh làm tàu chao đảo, anh Lộc trượt chân ngã từ trên mui xuống sàn tàu, bị vỡ xương chậu, mất nhiều máu. Bạn thuyền sơ cứu nhưng vết thương chảy máu khá nhiều có triệu chứng khó thở, rồi anh bất tỉnh. Lực lượng cứu nạn đã kịp đưa anh vào bờ điều trị. Anh Ngô Tấn Lộc cho biết, trải qua nhiều biến cố nhưng anh luôn coi vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa là nhà, là quê hương của mình:

“Tôi rất yêu nghề biển, nghe đi biển là thích lắm, nhất là vùng biển Hoàng Sa, Trường Sa. Ở ngoài đó, tầm 11, 12 giờ trưa, gọi hú các tàu lại, cập một nhóm 5, 7 tàu lại, ai có gì đem ra ngồi ăn, nói chuyện với nhau đến tầm 2, 3 giờ chiều đi làm. Nói chung nghề biển lôi cuốn chúng tôi vậy, không cách nào nghỉ được, ân tình nghề biển” 

“Nhớ biển, nhớ Hoàng Sa, nhớ Trường Sa” là cảm xúc của nhiều ngư dân ở phường Trà Câu, tỉnh Quảng Ngãi. Bao năm đạp sóng vươn khơi xa, cứ về bờ là họ nhớ vị mặn của biển, nhớ những câu chuyện vui giữa biển khơi mênh mông. Biển cả bao la với sóng nước hiền hòa nhưng cũng ẩn chứa những hiểm nguy khó lường. Bao lần, biển nổi phong ba, nhấn chìm những con tàu cá và những phận đời bé nhỏ. Ấy vậy mà sau mỗi chuyến biển, ngư dân vẫn can trường bám biển.

Anh Ngô Thanh Phong, trú phường Trà Câu năm nay 46 tuổi cũng có hơn 20 năm gắn bó với nghề biển. Anh Phong tâm sự, kể từ ngày bị Uỷ ban Châu Âu cảnh cáo thẻ vàng IUU, các tàu cá được trang bị máy liên lạc vệ tinh, máy dò cá, thiết bị định vị. Ngư dân cũng được tuyên truyền phổ biến các quy định pháp luật về đánh bắt trên biển, khu vực được phép hoạt động, khu vực nào nghiêm cấm… Anh Ngô Thanh Phong cho biết thêm:

“Hồi trước đây khi chưa bị rút thẻ vàng IUU, cá to nhỏ gì chúng tôi cũng bắt hết. Tàu đánh bắt xa bờ mà lúc đó cứ khai thác vùng lộng, sát ven bờ, cá to nhỏ gì bắt hết, tuyệt chủng luôn. Từ ngày bị rút thẻ vàng, tàu tôi phải đi đánh bắt đúng vùng thì về bán mới có giá. Trước kia tàu chưa có giám sát hành trình đi mình lo lắm. Từ ngày có giám sát vệ tinh rồi tôi chỉ đi trong vùng biển Việt Nam”.

Hầu hết những người con của biển cả đều “cha truyền con nối”. Trên tàu cá QNg 98676-TS, thuyền trưởng Phan Văn Hiệp thường xuyên truyền nghề cho con trai Phan Thanh Bình (22 tuổi). Vì thích đi biển nên Bình bỏ học, lên tàu ra khơi. Là ngư dân trẻ, Phan Thanh Bình tự nhủ tiếp nối truyền thống cha ông, góp phần gìn giữ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc:

“Tôi mong muốn gắn bó lâu dài và sau này cũng vậy, giữ hoài nghề biển. Thứ nhất là kiếm tiền mưu sinh, thứ hai là muốn ra khơi để góp phần bảo vệ chủ quyền biển đảo của Việt Nam. Tôi đã có mặt ở vùng biển Hoàng Sa rất nhiều lần, mỗi lần mỗi cảm xúc, niềm vui khác nhau. Thấy mỗi lần ra đó tôi thấy vui hơn, biển đảo của mình, quê hương của mình tự hào, rất đẹp”.

Hoàng Sa, Trường Sa là ngư trường truyền thống từ ngàn đời nay của người dân nước Việt. Các thế hệ ngư dân kiên cường bám biển, khai thác hải sản, vừa phát triển kinh tế, vừa khẳng định chủ quyền, coi biển đảo là máu thịt, là quê hương ân tình./.