Tơợ đanh, apêê chuyên gia âi p’too moon: đươi dua lêệ a đhăh dzăm vêy đhr’năng trơơi boọ lâng pr’luh cr’ay dal tơợ a đhăh dzăm tươc ma nưih. Bh’rợ n’nâu căh muy bhrợ pa xiêr apêê a đhăh dzăm, bil râu bâc ơl sinh học năc dzợ pa dưr dal đhr’năng dưr vaih pr’luh apêê cr’ay trơơi boọ tơợ ađhăh dzăm tươc ma nưih. Apêê g’luh dưr vaih pr’luh cr’ay ngân cơnh: c’lâng pr’hơơm cấp tính ngân (SARS), Hội chúng c’lâng pr’hơơm Trung Đông (MERS), cr’ay đh’mâl coh a oc (H1N1), pr’luh a tưch a đha ( H5 N1), Covid-19 lâng pr’luh bhih pa trơơi tơợ bhot zêng năc apêê pr’luh cr’ay trơơi tơợ a đhăh dzăm tươc ma nưih.

       C’lâng bh’rợ xay truih p’too moon tr’xăl bh’rợ đươi dua lêệ ađhăh âng ma nưih thành thị moon ghit tươc 2 râu cr’pân năc ooy c’rơ âng đha nuôr lâng ooy crâng ca coong. C’lâng bh’rợ năc đoọ xay pa căh xa nay crêê tươc c’bhuh đơơng âng ađhăh dzăm lâng đhr’năng trơơi boọ apêê cr’ay  tơợ a đhăh dzăm tươc ma nưih; đhr’năng trơơi boọ pr’luh cr’ay tơợ adhăh dzăm tươc ma nưih coh cr’chăl bh’zi, cut, uh zêệ lâng đươi dua lêệ adhăh dzăm; đhr’năng trơơi bọo pr’luh cr’ay coh bh’rợ băn croọl lâng k’đhơợng lêy ađhăh dzăm xooc đâu./.

Thay đổi hành vi tiêu thụ thịt thú rừng của người tiêu dùng thành thị

        Sáng ngày 21/10 tại Hà Nội, Tổ chức quốc tế về Bảo tồn thiên nhiên ra mắt “Chiến dịch truyền thông thay đổi hành vi tiêu thụ thịt thú rừng của người tiêu dùng thành thị”. Chiến dịch thực hiện tại 3 quốc gia gồm: Việt Nam, Lào và Cam-pu-chia. Tại Việt Nam, Tổ chức quốc tế về Bảo tồn thiên nhiên phối hợp với Báo Nông nghiệp Việt Nam, Bộ Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn phát động và thực hiện .

        Từ lâu, các chuyên gia đã khuyến cáo: tiêu thụ thịt thú rừng có nguy cơ cao lây truyền bệnh và dịch bệnh từ động vật sang người. Hành vi này không chỉ gây suy giảm quần thể các loài động vật hoang dã, mất đa dạng sinh học mà còn tăng nguy cơ bùng phát đại dịch các bệnh lây truyền từ động vật sang người. Các đợt bùng phát dịch bệnh nghiêm trọng như: hội chứng hô hấp cấp tính nghiêm trọng (SARS), hội chứng hô hấp Trung Đông (MERS), cúm lợn (H1N1), cúm gia cầm (H5N1), Covid-19 và bệnh đậu mùa khỉ đều là các bệnh lây truyền từ động vật sang người. 

        Chiến dịch truyền thông thay đổi hành vi tiêu thụ thịt thú rừng của người tiêu dùng thành thị nhấn mạnh đến 2 mối đe dọa là rủi ro về sức khỏe cộng đồng và rủi ro về thiên nhiên. Chiến dịch nhằm chia sẻ những hình ảnh, thông điệp và các thông tin liên quan đến chuỗi cung ứng động vật hoang dã và nguy cơ lây truyền các bệnh truyền nhiễm từ động vật sang người; nguy cơ lây nhiễm dịch bệnh từ động vật sang người trong quá trình giết mổ, tiếp xúc và tiêu thụ thịt động vật hoang dã; nguy cơ lây truyền bệnh trong nuôi nhốt và quản lý động vật hoang dã hiện nay./.