Vel đha đhâm c’moor bhrợ têng cha A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế bơơn bhrợ pa dưr tơợ c’moo 2009 lâng pa zêng zên k’rong bhrợ lấh 19 tỷ đồng đhị k’tiếc bhứah k’noọ 4.300 hécta. Nâu đoo nắc mưy ooy 18 vel bhươl đha đhâm c’moor bhrợ têng cha cóh prang k’tiếc k’ruung âng Trung ương Đoàn pazưm lâng zâp tỉnh Đoàn, Thành đoàn bhrợ đoọng pa dưr bh’rợ xung kích, tình nguyện lêy bhrợ ặt, bhrợ cha âng đha đhâm c’moor, chrooi pa xoọng pa dưr pa xớc pr’ắt tr’mung, zư nhâm mâng an ninh quốc phòng zr’lụ k’noong k’tiếc. Xang lấh 10 c’moo moót bhrợ, hân đhơ dzợ bấc zr’nắh k’đhạp nắc choom moon ghít, pr’ắt tr’mung âng đhanuôr cóh vel bhươl đha đhâm c’moor bhrợ têng cha A Lưới ơy vêy bấc tr’xăl, bấc pr’loọng vêy pa chô zên z’zăng tơợ zâp bh’rợ bhrợ cha liêm choom.

Lứch c’moo 2011, diịc điêl amoó Nguyễn Thị Hiền tơợ chr’hoong Phong Điền dưr lướt ặt ma mung đhị vel bhươl đha đhâm c’moor bhrợ têng cha A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Chô ặt đhị vel bhươl t’mêê, diịc điêl amoó bơơn đoọng 2 r’bhâu mét vuông k’tiếc ặt, 2 hécta k’tiếc chóh crâng lâng zooi đoọng 20 ực đồng bhrợ đông xang. Đợ t’ngay nâu, zr’lụ k’noong k’tiếc chr’val Hương Phong, chr’hoong A Lưới cắh ơy liêm áih, dzợ bấc bhơi k’tang, bấc râu cắh váih. Chô ặt cóh vel đông t’mêê, pr’ắt tr’mung diịc điêl amoó Hiền lưm bấc zr’nắh k’đhạp váih k’coon ha dợ bhiệc bhrợ cắh têêm ngăn. T’bhlâng ặt ma mung bhrợ pa dưr pr’ắt tr’mung pr’loọng đông, xoọc bêl k’diịc bhrợ thuê t’bơơn zên, amoó Hiền p’loon bhrợ pa liêm k’tiếc, chóh zâp râu tơơm cha p’lêê, băn a’tứch, a’đha. Amoó cung vặ zên chính sách đoọng k’rong chóh cao su, pếch a’bóc băn a’xiu... Tước đâu, xang lấh 10 c’moo bhrợ cha đhị zr’lụ k’tiếc t’mêê, lấh mơ 2 hécta cao su ơy bơơn bhrợ dzêết tr’nơợp, t’nooi a’tứch a’đha lấh 200 p’nong, bé, k’roóc k’noọ 10 p’nong, t’mêê đâu amoó Hiền dzợ t’bhlâng bhrợ pa dưr bhươn mẫu lâng 130 tơơm thanh long loom bhrông. Tơợ bh’rợ bhrợ cha pazưm cơnh đâu, zâp c’moo pr’loọng đông amoó Hiền vêy pa chô lấh 150 ực đồng. Amoó Nguyễn Thị Hiền moon, xang bấc c’moo ắt bhrợ, xoọc đâu, k’tiếc Hương Phong ơy nặc vel bhươl thứ 2 âng đay:“T’ngay t’mêê chô ooy đâu nắc zêng crâng da ding, bhiệc bhrợ cắh váih, pr’ắt tr’mung zr’nắh k’đhạp nắc mưy kiêng rạch chô. Hân đhơ cơnh đêếc, 2 diịc điêl cung p’too p’zương đh’rứah t’bhlâng bhrợ thuê, ch’chóh, b’băn k’rong k’tom đoọng t’mung. Nâu cơy pr’ắt tr’mung nhâm mâng, têêm ngăn lấh mơ, k’coon cha học liêm zâp. Ắt ma mung đenh, acu cung lêy đhị đâu nắc vel bhươl thứ 2 âng cu.”

Cung cơnh pr’loọng đông amoó Nguyễn Thị Hiền, c’moo 2013, diịc điêl amoó Nguyễn Thị Hè, acoon cóh Pa Cô cóh chr’val Phú Vinh, chr’hoong A Lưới xrặ bha ar zước chô ặt cóh vel bhươl đha đhâm c’moor bhrợ cha. Chô ặt đhị t’mêê doọ lấh ch’ngai lâng đông k’căn k’conh, hân đhơ cơnh đêếc, diịc điêl amoó cắh lấh vêy chô lưm ặt lâng k’căn k’conh tu lêy bhrợ đông ặt lâng bhrợ cha. Bhrợ đông liêm xang, diịc điêl amoó Hè nắc lêy bhrợ pa dưr tơợ râu zên lâng acoon bh’năn âng vel đông zooi đoọng. Dưr zi lấh đợ zr’nắh k’đhạo tr’nơợp, xoọc pr’loọng đông amoó ơy vêy bh’rợ bhrợ cha k’rong pazưm lâng t’nooi bé, k’roóc lấh 20 p’nong, a’tứch lấh 200 p’nong lâng 2 hécta keo, zâp c’moo vêy pa chô lấh 100 ực đồng. Amoó Nguyễn Thị Hè moon, ting lêy lâng đợ c’moo tr’nơợp chô ặt bhrợ cha, pr’ắt tr’mung pr’loọng đông xoọc đâu têêm ngăn lấh mơ:“Tr’nơợp chô ặt cóh vel bhươl nâu zr’nắh k’đhạp bhlâng, nhà nước zooi đoọng 30 ực đồng đoọng bhrợ đông, hân đhơ cung cắh zâp, dzợ chấc vặ pa xoọng 30 ực đoọng bhrợ đông. T’bhlâng bhrợ cha r’dợ cung ta clơ lấh mơ, k’roóc lấh 10 p’nong, bé 15 p’nong. Xoọc đâu cung rơơm nhà nước, vel đông đoọng vặ zên đoọng bhrợ t’bhứah băn k’roóc bé lâng chóh cỏ voi đoọng bhrợ ch’na ha k’roóc. Lêy đhị zr’lụ k’tiếc nâu liêm buôn băn bé, k’roóc.”

Vel bhươl đha đhâm c’moor bhrợ cha A Lưới xoọc vêy 34 pr’loọng đhanuôr. Xang 7 c’moo bhrợ têng, c’moo 2016, vel bhươl nâu bơơn Tỉnh Đoàn Thừa Thiên Huế đoọng vel đông k’đhơợng zư. Ting lêy lâng đợ t’ngay tơợp chô ặt, bhrợ cha, pr’ắt tr’mung zâp pr’loọng cóh đâu vêy bấc tr’xăl, têêm ngăn lấh mơ, bấc pr’loọng đông pa dưr bh’rợ tr’nêng, pa chô zên ting bấc. Lâng đợ pr’loọng dzợ zr’nắh k’đhạp, vel đông p’loon zên vốn tơợ zâp xa nay bh’rợ, dự án đoọng ha đhanuôr vặ zên t’đui đoọng, lâng pa choom, tr’xăl khoa học kỹ thuật đoọng đhanuôr pa dưr pa xớc b’băn, ch’chóh. P’căn Nguyễn Thị Hải Thuý, Chủ tịch UBND chr’val Hương Phong, chr’hoong A Lưới đoọng năl:“Zr’nắh k’đhạp âng zâp pr’loọng đông nắc cắh ơy váih sổ đỏ. Bhiệc nâu t’mêê đâu Sở tài nguyên lâng môi trường, zâp ban ngành, bh’cộ chr’hoong lâng chr’val ơy lêy họp lâng pazưm đh’rứah bhiệc lêy cha mêết bhrợ thẻ bhrông ha đhanuôr. Chr’val nắc vêy trách nhiệm moon pa choom đhanuôr lêy bhrợ. XoỌc đâu nắc cung liêm buôn, đoọng bha ar bhrông ha đhanuôr, ngai vêy cr’noọ đươi nắc vêy đoọng lứch.”

Anoo Trần Toàn, Bí thư Huyện Đoàn A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế đoọng năl, c’xêê 8 t’mêê đâu, bơơn râu zooi đoọng âng Trung ương Đoàn, Huyện Đoàn A Lưới ơy pa độp đoọng 10 bh’rợ bhrợ têng cha băn a’tứch têêm ngăn sinh học sing bh’rợ pa zêng 1.000 p.nong zooi đoọng zâp pr’loọng đha đhâm c’moor âng Huyện Đoàn cung ta luôn t’đui đoọng, ra văng ha zâp pr’loọng đha đhâm c’moor cóh vel đông nâu pa dưr pa xớc pr’ắt tr’mung:“Hân đhơ lứch tuổi đoàn nắc azi năl ghít bhiệc pa dưr pa xớc pr’ắt tr’mung âng zâp pr’loọng đhị vel đha đhâm c’moor bhrợ cha nâu ta luôn vêy trách nhiệm âng tổ chức đoàn zâp cấp tơợ chr’hoong tước chr’val. Tu cơnh đêếc, nắc azi ta luôn chấc lêy c’lâng bh’rợ lướt đh’rứah. Bêl đâu đhị vel bhươl nâu azi cung lêy bhrợ pa dưr zr’lụ chi ớh thể dục thể thao đoọng pa dưr dal c’rơ ha đhanuôr lâng apêê ađhi học sinh âng vel đông./.”

Đổi thay ở Làng thanh niên lập nghiệp A Lưới

  Làng Thanh niên lập nghiệp A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế được khởi công xây dựng từ năm 2009 với tổng kính phí đầu tư hơn 19 tỷ đồng trên diện tích gần 4.300 héc ta. Đây là 1 trong 18 Làng Thanh niên lập nghiệp trên cả nước do Trung ương Đoàn phối hợp với các Tỉnh Đoàn, Thành Đoàn thực hiện nhằm phát huy vai trò xung kích, tình nguyện lập thân, lập nghiệp của thanh niên, góp phần phát triển kinh tế- xã hội, giữ vững an ninh quốc phòng ở khu vực biên giới. Sau hơn 10 năm đi vào hoạt động, mặc dù còn nhiều khó khăn, vướng mắc nhưng có thể khẳng định rằng, cuộc sống của cư dân ở Làng thanh niên lập nghiệp A Lưới đã có nhiều đổi thay, nhiều hộ có thu nhập khá từ các mô hình kinh tế hiệu quả.

 Cuối năm 2011, vợ chồng chị Nguyễn Thị Hiền từ huyện Phong Điền khăn gói lên định cư tại Làng Thanh niên lập nghiệp A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế. Đến làng mới, vợ chồng chị được cấp 2 ngàn mét vuông đất ở, 2 héc ta đất trồng rừng và hỗ trợ 20 triệu đồng để xây dựng nhà. Những ngày đó, vùng biên giới xã Hương Phong, huyện A Lưới, còn hoang sơ, cây cỏ um tùm, cơ sở hạ tầng chưa có gì. Rời xa quê hương đến nơi ở mới, cuộc sống vợ chồng chị Hiền gặp rất nhiều khó khăn khi các con lần lượt chào đời, nhà thêm miệng ăn nhưng thu nhập lại bấp bênh. Quyết tâm bám trụ phát triển kinh tế gia đình, trong khi chồng đi làm thuê kiếm thêm thu nhập, chị Hiền tranh thủ khai hoang đất, trồng các loại cây ăn quả, nuôi gà, vịt. Chị cũng vay nguồn vốn chính sách để đầu tư trồng cao su, đào ao nuôi cá…Đến nay, sau hơn 10 năm lập nghiệp trên vùng đất mới, ngoài 2 héc ta cao su đã cho thu hoạch lứa mủ đầu tiên, đàn gà, vịt hơn 200 con, dê, bò gần 10 con, mới đây chị Hiền còn được hỗ trợ xây dựng vườn mẫu với 130 cây thanh long ruột đỏ. Từ mô hình kinh tế tổng hợp này, mỗi năm gia đình chị Hiền có nguồn thu về hơn 150 triệu đồng. Chị Nguyễn Thị Hiền tâm sự: sau nhiều năm gắn bó, giờ đây, mảnh đất Hương Phong đã là quê hương thứ 2 của mình:“Ngày mới lên đây thấy toàn rừng với núi em lạ lẫm lắm, công việc không có, cuộc sống khó khăn nữa nên chỉ muốn quay về. Tuy nhiên rồi 2 vợ chồng cũng động viên nhau cố gắng đi làm thuê, trồng trọt, chăn nuôi tích cóp ngày một ít để trang trải cuộc sống. Bây giờ thì kinh tế gia đình đã vững, ổn định rồi, lo cho con cái ăn học đầy đủ. Gắn bó nhiều năm giờ em đã coi đây là quê hương thứ 2 của mình.”

Cũng như gia đình chị Nguyễn Thị Hiền, năm 2013, vợ chồng chị Nguyễn Thị Hè, người dân tộc Pa Cô ở xã Phú Vinh, huyện A Lưới viết đơn xin gia nhập Làng Thanh niên lập nghiệp. Nơi ở mới chỉ cách nhà cha mẹ mấy cây số nhưng cặp vợ chồng trẻ hiếm khi được về thăm bố mẹ vì vừa phải làm nhà ở, vừa lo sản xuất. Dựng xong ngôi nhà mới, vợ chồng chị Hè bắt tay gầy dựng từ nguồn vốn và con giống do địa phương hỗ trợ. Vượt qua những khó khăn ban đầu, hiện gia đình chị đã có trong tay mô hình kinh tế tổng hợp với đàn dê, bò hơn 20 con, đàn gà hơn 200 con cùng 2 héc ta keo, mỗi năm cho thu nhập hơn 100 triệu đồng. Chị Nguyễn Thị Hè chia sẻ, so với những năm đầu lập nghiệp, cuộc sống gia đình chị bây giờ đã ổn định hơn nhiều:“Mới đầu đến làng lập nghiệp khó khăn lắm, nhà nước hỗ trợ 30 triệu đồng để làm nhà nhưng không đủ mình phải vay mượn thêm 30 triệu nữa để làm nhà. Mình cố gắng rồi dần dần cũng đỡ, có bò mười mấy con, đàn dê 15 con. Bây giờ, mình cũng mong nhà nước, địa phương cho vay vốn để mở rộng nuôi bò dê và trồng cỏ voi để làm thức ăn cho bò. Vì mình thấy vùng đất này rất hợp để nuôi bò, dê.”

 Làng thanh niên lập nghiệp A Lưới hiện có 34 hộ dân. Sau 7 năm hoạt động, năm 2016, Làng được Tỉnh Đoàn Thừa Thiên Huế chuyển giao về địa phương quản lý. So với những ngày đầu lập nghiệp, hiện, đời sống các hộ dân nơi đây đã có nhiều thay đổi, cuộc sống ổn định hơn, nhiều hộ đi đầu trong phát triển kinh tế, thu nhập ngày càng tăng. Đối với những hộ còn khó khăn, địa phương tranh thủ nguồn vốn từ các chương trình, dự án cho bà con vay ưu đãi, đồng thời tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật để bà con phát triển chăn nuôi, trồng trọt. Bà Nguyễn Thị Hải Thúy, Chủ tịch UBND xã Hương Phong, huyện A Lưới cho biết: “Khó khăn của các hộ là chưa được cấp sổ đỏ. Việc này thứ thứ 6 vừa rồi, Sở tài nguyên Môi trường, các ban, ngành, lãnh đạo huyện và xã đã tổ chức họp và thống nhất việc cập nhật hệ thống để làm thẻ đỏ cho dân. Xã sẽ có trách nhiệm hướng dân thủ tục cho bà con. Bây giờ thì cũng rất thuận lợi rồi, sẽ cấp sổ đỏ cho bà con, ai có nhu cầu là sẽ được cấp hết.”

 Anh Trần Toàn, Bí thư Huyện Đoàn A Lưới, tỉnh Thừa Thiên Huế cho biết, tháng 8 vừa qua, được sự hỗ trợ của Trung ương Đoàn, Huyện Đoàn A Lưới đã trao 10 mô hình sinh kế nuôi gà an toàn sinh học với quy mô 1.000 con hỗ trợ các hộ thanh niên tại Làng Thanh niên lập nghiệp. Nguồn Quỹ hỗ trợ thanh niên lập nghiệp của Huyện Đoàn cũng luôn ưu tiên, sẵn sàng cho các hộ thanh niên tại Làng vay để phát triển kinh tế:“Mặc dù đã hết tuổi Đoàn rồi nhưng chúng tôi xác định rằng việc phát triển sinh kế của các hộ tại Làng thanh niên lập nghiệp luôn luôn có trách nhiệm của tổ chức đoàn các cấp từ huyện đến xã. Vì vậy mà chúng tôi luôn tìm cách để đồng hành. Hôm nay tại Làng thì chúng tôi cũng tiến hành xây dựng khu tập luyện thể dục thể thao để nâng cao sức khỏe cho người dân và các em học sinh của Làng./.”