5 c’moo l’lăm ahay, pr’loọng đông anoo Giàng A Nhà, acoon cóh Mông, ắt cóh vel Phìn Ngan, chr’val Tả Lèng, chr’hoong Tam Đường (Lai Châu) nắc pr’loọng đha rứt bhlâng cóh vel đông, buôn ặt đương g’nưm ooy cha nêếh trông dấc âng nhà nước. Hân đhơ cơnh đêếc, xoọc đâu tu vêy bơơn cán bộ chô ooy vel đông xay moon, pa choom đoọng bhiệc bhrợ cha lâng bơơn đoọng m’ma chr’nóh, bh’năn băn nắc pr’loọng đông anoo ơy năl cơnh bhrợ cha lâng xoọc ơy vêy zên pa chô têêm ngăn:“Xoọc đâu đhanuôr cóh vel đông zi pazưm pa dưr pa xớc kinh tế lấh mơ nắc băn ta rí, k’roóc, zư lêy p’lêê zanươu lâng bhrợ chè. Cr’chăl nâu a’tốh azi pazưm đoọng zư lêy pa dưr pa xớc, pay zên băn k’coon cha học.”

Pr’loọng đông Giàng A Nhà nắc mưy ooy bấc pr’loọng đhanuôr cóh Tà Lèng bơơn đươi chính sách zooi đoọng âng Nhà nước đắh m’ma chr’nóh, bh’năn băn đoọng pa dưr pa xớc pr’ắt tr’mung. Ting cơnh t’coóh Giàng A Sình, Phó Chủ tịch UBND chr’val Tả Lèng, chính quyền ơy moon pa choom đhanuôr pazưm ooy bh’rợ tr’nêng, pa dưr pr’ắt tr’mung đhanuôr, t’bhứah zâp bh’rợ cơnh pa dưr pa xớc bh’năn băn, zâp bh’rợ chóh bhrợ ha roo hàng hoá chr’nắp dal, chóh tơơm cha p’lêê, zư lêy đợ đhị k’tiếc chóh tơơm zanươu, zư lêy zr’lụ chóh chè ty chr’nắp pazưm lâng pa dưr pa xớc du lịch:“Chr’val t’bhlâng xay moon tước đhanuôr bhrợ zâp cr’noọ bh’rợ âng chr’hoong moon, lấh mơ nắc đắh chóh zâp râu m’ma chr’nóh liêm choom cơnh chóh ha roo, zư lêy chè. Lấh mơ, đhị vel đông chr’val cung ơy moon k’đươi đhanuôr pazưm chóh 2, 3 râu tơơm chr’nóh chr’nắp dal cơnh chanh leo lâng bhiệc nâu xoọc bơơn xay bhrợ.”

Xa nay t’ruíh pa xiêr đha rứt tơợ chr’val Tả Lèng, chr’hoong Tam Đường, tỉnh Lai Châu xoọc đoọng lêy c’lâng lướt liêm crêê ooy đắh chính sách pa xiêr đha rứt nhâm mâng âng Việt Nam.

Ting cơnh xay moon âng xa nay bh’rợ pa dưr pa xớc LHQ, đợ mơ pr’loọng đha rứt bấc đắh âng Việt Nam xiêr ta luôn lâng bấc, tơợ 18,1% c’moo 2012 xiêr dzợ 10,9% c’moo 2016 lâng 4,4% ooy c’moo 2021. Việt Nam xoọc nắc k’tiếc k’ruung k’đơơng a’cọ đắh pa xiêr đha rứt bấc đắh, cr’noọ bh’rợ cắh mưy g’nưm ooy đắh zên pa chô âng zâp bh’rợ n’lơơng nắc acoon manứih lêy đoọng ooy pr’ắt tr’mung. Việt Nam ơy t’moót đha rứt bấc đắh moót mặc định chính sách lâng moon pa glúh zâp cr’noọ bh’rợ liêm ghít.

Việt Nam tr’xăl taluôn xay moon chuẩn đha rứt đoọng đhanuôr bơơn đươi chr’nắp liêm tơợ chính sách bấc lấh. Tơợ c’moo 2015, Việt Nam nắc k’tiếc k’ruung tr’nơợp ooy Châu Á đươi bhrợ bhiệc pa đăn đha rứt bấc đắh ooy đắh bhrợ pa dưr chuẩn đha rứt k’tiếc k’ruung. Tơợ đêếc, bhrợ t’bhứah lấh mơ dzợ đợ apêê bơơn đươi zooi đoọng đắh zên pa chô lâng t’bhlâng pa đăn zâp dịch vụ công cơ bản. Tu vêy zâp cr’noọ bh’rợ t’mêê, đợ mơ pr’loọng đha rứt, pr’loọng đăn đha rứt ooy c’moo 2022 nắc 9,35%, lâng pa xoọng 10 ực manứih bơơn đươi tơợ zâp chính sách lâng xa nay bh’rợ k’tiếc k’ruung âng Chính phủ đắh bảo trợ xã hội lâng pa xiêr đha rứt. T’coóh Ốt-mên Đi-oăn, chuyên gia âng Ngân hàng bha lang k’tiếc moon:“Đợ mơ đha rứt âng Việt Nam ơy xiêr dứp 10% lâng đợ mơ đha rứt bhlâng cung xiêr k’rơ bấc dứp 3%, m’bứi lấh đắh mơ chuẩn âng bha lang k’tiếc. Bhiệc nâu xay moon râu liêm choom âng 1 k’tiếc k’ruung lâng bh’rợ pa xiêr đha rứt.”

Ooy cr’chăl zooi Việt Nam bhrợ tr’xăl zâp bh’rợ bhrợ t’bil ha ul pa xiêr đha rứt, t’coóh Thô-mát Rát, chuyên gia âng Quỹ pa dưr pa xớc vel bhươl bha lang k’tiếc xay moon:“Lâng bh’rợ nắc đối tác âng Việt Nam ooy 25 c’moo hanua, azi hâng hơnh zooi Việt Nam pa xiêr đợ mơ pr’loọng ha ul đha rứt, lấh mơ nắc zr’lụ đhanuôr vel bhươl zr’nắh k’đhạp. Azi ơy k’rong bhrợ lấh 400 ực đôla ooy cr’chăl 25 c’moo hanua lâng zooi Việt Nam zâp bh’rợ pa dưr pa xớc kinh tế vel đông. Nâu đoo cung nắc bhiệc đoọng zooi đhanuôr zi lấh đha rứt. Việt Nam ơy vêy dưr bh’dzang k’rơ liêm đắh tr’xăl kinh tế. Việt Nam vêy đợ bh’nơơn ga mắc liêm lâng nắc c’léh bh’rợ đắh pa dưr pa xớc vel bhươl cung cơnh kinh tế moon zr’nưm.”

Bh’nơơn pa xiêr đha rứt ooy đợ c’moo hanua nắc bh’nơơn âng đợ râu xăl t’mêê đắh c’lâng bh’rợ zooi manứih đha rứt âng Chính phủ Việt Nam, lấh mơ nắc cr’noọ bh’rợ chr’nắp liêm nâu ta luôn pay acoon manứih nắc bha lâng âng râu pa dưr pa xớc, đoọng doọ ngai ta lơi đắh hoọng./.

Việt Nam có nhiều tiến bộ trong mục tiêu giảm đói nghèo

PV TTTB

Theo báo cáo mới của Chương trình phát triển LHQ, tỷ lệ nghèo của Việt Nam đã giảm từ hơn 18% năm 2012 xuống còn hơn 4% năm 2021. Đây được xem là con số ấn tượng trong chính sách giảm đói nghèo của Việt Nam nhằm thực hiện mục tiêu phát triển Thiên niên kỷ cuả Liên Hợp quốc và đảm bảo quyền con người với phương châm không để ai bị bỏ lại phía sau.

5 năm trước, gia đình anh Giàng A Nhà, dân tộc Mông, ở bản Phìn Ngan, xã Tả Lèng, huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu là hộ nghèo, phải trông chờ vào gạo cứu đói của Nhà nước. Nhưng nay, nhờ được cán bộ về bản tuyên truyền, hướng dẫn cách làm kinh tế và được hỗ trợ cây, con giống, nên gia đình anh đã biết cách làm ăn và có thu nhập ổn định:“Hiện nay người dân trên bản chúng tôi tập trung phát triển kinh tế chủ yếu là chăn nuôi trâu, bò, chăm sóc thảo quả và làm chè thôi. Thời gian tới chúng tôi sẽ tập trung để chăm sóc cho nó phát triển, để lấy tiền nuôi con ăn học”

Gia đình Giàng A Nhà chỉ là một trong rất nhiều hộ dân ở Tả Lèng được hưởng chính sách hỗ trợ của Nhà nước về cây, con giống để phát triển sản xuất. Theo ông Giàng A Sình, Phó Chủ tịch UBND xã Tả Lèng, chính quyền đã hướng dẫn bà con tập trung vào sản xuất, đa dạng hóa sinh kế, nhân rộng các mô hình như phát triển đàn gia súc, sản xuất lúa hàng hóa chất lượng cao, trồng cây ăn quả, bảo vệ và chăm sóc vùng chè cổ thụ gắn với phát triển du lịch...:“Xã sẽ tiếp tục tuyên truyền bà con thực hiện các chỉ tiêu, kế hoạch của huyện giao, nhất là về trồng các loại giống chất lượng cao, như là trồng lúa tẻ dâu, chăm sóc chè cổ thụ. Ngoài ra, trên địa bàn xã cũng đã chỉ đạo bà con tập trung trồng một số cây trồng có giá trị kinh tế như chanh leo và việc này đang được triển khai”

        Câu chuyện giảm nghèo từ xã Tả Lèng, huyện Tam Đường, tỉnh Lai Châu cho thấy hướng đi đúng đắn trong chính sách giảm nghèo bền vững của Việt Nam.

        Theo báo cáo của Chương trình phát triển LHQ (UNDP), tỷ lệ nghèo đa chiều của Việt Nam giảm liên tục và đáng kể, từ 18,1% năm 2012  xuống còn 10,9% năm 2016 và  4,4% trong năm 2021. Việt Nam đang là nước tiên phong trong giảm nghèo đa chiều, tiêu chí không chỉ dựa trên thu nhập mà cả các yếu tố khác mà con người cần cho cuộc sống. Việt Nam đã đưa nghèo đa chiều vào mặc định chính sách và đưa ra các mục tiêu rất cụ thể.

Việt Nam thay đổi liên tục đánh giá chuẩn nghèo để người dân được hưởng lợi từ chính sách nhiều hơn nữa. Từ năm 2015, Việt Nam là quốc gia đầu tiên ở Châu Á áp dụng cách tiếp cận nghèo đa chiều trong xây dựng chuẩn nghèo quốc gia. Từ đó, mở rộng hơn nữa những đối tượng được hưởng hỗ trợ cả về thu nhập và tiếp cận các dịch vụ công cơ bản. Nhờ các tiêu chí mới, tỷ lệ hộ nghèo, hộ cận nghèo trong năm 2022 là 9,35%, đồng nghĩa với thêm hơn 10 triệu người được hưởng lợi từ các chính sách và chương trình mục tiêu của Chính phủ về bảo trợ xã hội và giảm nghèo. Ông Ốt-s-mên Đi-oăn (Ousmane Dione), chuyên gia của Ngân hàng Thế giới (WB) nhận định:“Tỷ lệ giảm nghèo của Việt Nam đã giảm xuống dưới 10% và tỷ lệ cực nghèo cũng đã giảm mạnh xuống dưới 3%, ít hơn cả tỷ lệ chuẩn của quốc tế. Điều này phản ánh sự thành công của một quốc gia đối với công cuộc giảm đói nghèo”

Trong quá trình hỗ trợ Việt Nam thực hiện  chuyển đổi các mô hình sản xuất giúp xóa đói giảm nghèo, ông Thô-mát Rát (Thomas Rath) – Chuyên gia của Qũy phát triển nông thôn quốc tế đánh giá:“Với vai trò là đối tác của Việt Nam trong 25 năm qua, chúng tôi tự hào giúp Việt Nam giảm tỷ lệ nghèo đói, đặc biệt là ở vùng nông thôn khó khăn. Chúng tôi đã đầu tư hơn 400 triệu đôla trong vòng 25 năm qua và hỗ trợ cho Việt Nam các mô hình phát triển kinh tế ở nông thôn. Đó cũng là cách để giúp người dân thoát nghèo.  Việt Nam đã có bước nhảy vọt ấn tượng về chuyển đổi kinh tế. Việt Nam sẽ có những thành tựu lớn hơn và sẽ là hình mẫu về phát triển nông thôn cũng như kinh tế nói chung”

Thành tựu giảm nghèo trong những năm qua là kết quả của những đổi mới trong phương pháp hỗ trợ người nghèo của Chính phủ Việt Nam, đặc biệt là quan điểm nhất quán lấy con người là trung tâm của sự phát triển, để không ai bị bỏ lại phía sau./.