Tỵ cơnh bh’rợ u looih, ra diu thứ 7 zập tuần, apêê ađhi amoó chr’val Lăng, chr’hoong da ding k’coong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam tươc ooy Gươl đoọng ven pa liêm pa sạch môi trường lâng pa liêm c’lâng pô. Bhui har năc cr’noọ âng đhanuôr ooy bh’rợ zư lêy pa liêm pa sạch môi trường ting t’ngay vêy ta ha dưr dal. Đhr’năng b’băn căh cậ băn p’loh bh’năn coh đong năc doọ dzợ. Amoó Cao Minh, ăt coh chr’val Lăng xay moon, zập ngai căh muy pa liêm, pa crêê đong ăt, pa liêm bhươn ting n’năc năc dzợ zư lêy môi trường coh bhươl cr’noon ta luôn liêm t’mêê:“Tơợ bh’rợ xay prá xay, p’too pa choom, xoọc đâu đhanuôr, apêê ađhi amoó ơy tr’xăl ooy cr’noọ bâc pa bhlâng. Tơợ bêl vêy xa nay bh’rợ 5 căh vêy, 3 sạch, apêê ađhi amoó xay bhrợ liêm choom bhlâng bh’rợ n’nâu. Xoọc đâu, c’lâng p’rang coh bhươl cr’noon sạch liêm. L’lăm ahay, a ọc, c’roóc ăt đh’rưah lâng acoon manuyh, đhanuôr doọ dzợ vêy bh’rợ vất lơi n’đoh n’noh căh liêm cơnh ahay.”

Coh pazêng chr’hoong da ding k’coong tỉnh Quảng Nam, Xa nay ta đang moon “bhrợ pa dưr pr’loọng đong 5 doọ, 3 sạch” ting t’ngay vêy ta bhrợ t’bhưah lâng chr’va zập ooy prang pazêng bhươl cr’noon ch’ngai bha dăh. Ngai tươc ooy chr’val Tà Pơơ, chr’hoong da ding k’coong Nam Giang xoọc đâu năc c’jệ lêy ooy râu tr’xăl âng chr’val da ding k’coong n’nâu. Pazêng c’lâng bê tông tươc ooy pazêng bhươl cr’noon, xa nay bh’rợ âng bhươl cr’noon t’mêê năc n’leh ghít coh pazêng đhr’nong đong lâng râu bhui har âng đhanuôr coh đâu. Amoó Coor Đới, ăt coh chr’val Tà Pơơ, chr’hoong da ding k’coong Nam Giang xay moon, c’lâng n’nâu coh l’lăm ahay, k’tiêc đhêl bâc ơl, n’đoh n’noh ta vất lơi prang zập ooy. Tơợ t’ngay xay bhrợ xa nay bh’rợ “bhrợ pa dưr pr’loọng đong 5 doọ, 3 sạch” năc Hội pân đil ta đang moon bhrợ têng, apêê ađhi amoó căh muy doọ dzợ vêy bh’rợ vất lơi n’đoh n’noh căh liêm ting n’năc năc dzợ ting t’bhlâng pa liêm pa sạch môi trường coh t’ngay thứ 7 zập tuần:“Tơợ bêl vêy xa nay ta đang moon n’nâu, coh prang bhươl cr’noon năc tr’xăl bâc pa bhlâng, vêy pô, vêy n’loong, vêy điện pa ang năc coh bêl ahay ha dum k’năm. Bhươl cr’noon sạch liêm, đong hân đoo công vêy c’riing, vêy g’roong. Đhr’năng ộm buah a lăc công doọ dợ lâh bấc.”

Bh’rợ ta đang moon “Bhrợ pa dưr pr’loọng đong 5 doọ, 3 sạch” âng Hội Liên hiệp pân đil Việt Nam ta đang moon pazêng vêy đợ cr’noọ xa nay cơnh đâu: Doọ ha ul đharựt, doọ bhrợ bh’rợ lất xa nay pháp luật lâng râu căh liêm crêê âng xã hội; doọ tr’vey tr’lin coh pr’loọng đong; Doọ n’niên k’coon thứ 3; doọ vêy p’niên oom ooch, lơi học; Sạch đong; sách đọng za nêệ; sạch tang, k’riing. Pazêng cr’noọ xa nay n’nâu pa têệt lâng 8/9 cr’noọ xa nay coh xa nay bh’rợ cr’noọ âng k’tiêc k’ruung bhrợ pa dưr bhươl cr’noon t’mêê.

Đoọng xa nay bh’rợ ting t’ngay đhậu bhưah lâh mơ, chô đơơng râu liêm choom la lua, ta nih, Hội Liên hiệp pân đil tỉnh Quảng Nam ơy lêy pay pazêng cr’noọ xa nay bh’rợ crêê lâng vel đong mị vêy coh xuôi, da ding k’coong lâng biển đảo. Ting n’năc, Hội ơy lêy pay 2/5 cr’noọ “doọ vêy” (doọ vêy ha ul đharựt, doọ vêy tr’vey tr’lin coh pr’loọng đong) lâng 2/3 cr’noọ xa nay “Sạch” (sạch tơợ đong tươc ooy c’riing, sạch tơợ tang, c’riiing tươc ooy c’lâng) đoọng xay bhrợ coh prang tỉnh. Pazêng cr’noọ bh’rợ ha mơ dzợ năc pazao đoọng ooy cơ sở hội đoọng lêy pay crêê cơnh lâng đhr’năng la lua đhị pazêng vel đong.

Tơợ pr’đơợ n’năc, zập cấp Hội pân đil tỉnh Quảng Nam ta luôn t’bhlâng bhrợ k’rơ bh’rợ xay moon tươc ooy bhươl cr’noon, ting t’ngay vêy bâc apêê hội viên ting pâh bhrợ, bhrợ t’vaih râu k’rơ coh bhươl cr’noon. P’căn Lê Thị Xuân, Chủ tịch Hội Liên hiệp pân đil chr’hoong Đông Giang, tỉnh Quảng Nam xay moon, Xa nay bh’rợ ta đang moon “Bhrợ pa dưr pr’loọng đong 5 doọ, 3 sạch” căh muy bhrợ tr’xăl ooy pr’ăt tr’mông âng bhươl cr’noon, da ding k’coong ting n’năc năc dzợ ting pa dưr cr’noọ bh’rợ âng đhanuôr da ding k’coong coh bh’rợ zư pa liêm pa sạch môi trường: “Dưr vaih tơợ chr’hoong da ding k’coong vêy đhanuôr acoon coh pr’ăt tr’mông dzợ bấc râu zr’năh k’đhap, lâng đợ bh’rợ tr’nêng ta béch g’lăng, xa nay ta đang moon căh muy bhrợ tr’xăl ooy cr’noọc’năl âng hội viên pân đil coh pr’loọng đong lâng xã hội ting n’năc năc dzợ ting chroi đoọng râu chr’năp ooy bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê đhị vel đong. Đươi tơợ xa nay bh’rợ liêm choom, cơnh ting pa dưr kinh tế t’bhlâng t’bil đharựt. Tơợ đêêc, ting t’ngay n’leh vêy bấc bh’rợ t’mêê ting pazum têy bhrợ pa dưr bhươl cr’noon t’mêê đhị vel đong.”

Lâh 4 c’moo xay bhrợ bh’rợ ta đang moon (tơợ c’moo 2018 tước 2022), tỉnh Quảng Nam ơy bhrợ k’nặ 120 bh’rợ “Chi hội pân đil 5 doọ, 3 sạch cơnh t’mêê bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê”, coh đêêc vêy bấc bh’rợ liêm choom, ta béch cơnh: Bh’rợ đong sạch, bhươl cr’noon liêm pr’hay” âng Hội Liên hiệp pân đil chr’val Lăng, chr’val A Tiêng, chr’hoong Tây Giang; “đong sạch, bhươl liêm” coh chr’val Tiên Cảnh, chr’hoong Tiên Phước… lâng bâc bh’rợ “c’lâng pô xăl ha bhơi xậc” coh cr’noon Pà Tôi, chr’val Tà Pơơ, chr’hoong da ding k’coong Nam Giang. Căh muy bhrợ liêm pr’hay ha môi trường bhươl cr’noon, zập cấp Hội Pân đil coh tỉnh Quảng Nam năc dzợ bhrợ bấc bh’rợ bhrợ cha, zooi zên vặ, quy tr’zooi coh bhươl cr’noon. Zập cấp Hội pân đil tỉnh Quảng Nam ơy ta đang moon pay đoọng bh’rợ bhrợ cha ha lâh 7 r’bhâu apêê hội viên pân đil đharựt lâng pazêng zên lâh 20 tỷ đồng; zooi bhrợ têng, bhr’lậ k’nặ 600 đhr’nong đong cr’er.

P’căn Nguyễn Thị Liên, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp pân đil tỉnh Quảng Nam xay moon: Lâng bh’rợ tr’nêng liêm choom lâng ta béch, g’lăng, bh’rợ ta đang moon “bhrợ pa dưr pr’loọng đong 5 doọ, 3 sạch” âng zập cấp hội pân đil tỉnh Quảng Nam ơy ting bhrợ pa dưr bhươl cr’noon t’mêê lâng bhươl cr’noon t’mêê cơnh liêm pr’hay đhị zr’lụ tỉnh:  “Zập cấp hội coh tỉnh công ơy xay bhrợ liêm choom xa nay bh’rợ ta đang moon bhrợ pa dưr pr’loọng đong “5 doọ 3 sạch” pa têệt lâng bh’rợ bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê, bơơn bâc bh’nơơn bh’rợ liêm choom. Lâng Hội Liên hiệp pân đil tỉnh, azi ơy bhrợ bấc bha ar bhatơ xay bhrợ bh’rợ zooi pân đil pa dưr pr’ăt tr’mông, pa xiêr đharựt nhâm mâng pa têệt lâng xa nay bh’rợ ta đang moon bhrợ pa dưr pr’loọng đong “5 doọ, 3 sạch”, bhrợ têng bhươl cr’noon t’mêê liêm pr’hay. Chr’năp bhlâng, t’bhlâng bhrợ k’rơ bh’rợ xay moon chính sách ng’zooi pân đil t’bil đharựt./.”

Cuộc vận động “5 không, 3 sạch” lan tỏa sâu rộng ở miền núi Quảng Nam

                                       Tuyết Lê VOV-Miền Trung

       Cuộc vận động xây dựng gia đình “5 không, 3 sạch” do Trung ương Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phát động ngày càng lan tỏa rộng khắp từ đồng bằng đến những thôn bản xa xôi ở tỉnh Quảng Nam, thu hút đông đảo hội viên phụ nữ tham gia. Cuộc vận động này không chỉ làm thay đổi nhận thức của hội viên phụ nữ trong gia đình và xã hội, còn góp phần tích cực vào việc xây dựng nông thôn mới.

      Thành thói quen, sáng thứ Bảy hàng tuần, chị em xã Lăng, huyện miền núi Tây Giang, tỉnh Quảng Nam có mặt tại Gươl để dọn dẹp vệ sinh môi trường và chăm sóc những con đường hoa. Vui nhất là ý thức của bà con về vệ sinh môi trường ngày càng được nâng cao. Tình trạng chăn nuôi hay thả rông gia súc, gia cầm trong nhà đã không còn. Chị Cao Minh, ở xã Lăng cho biết, mọi người không chỉ giữ sạch nhà, sạch vườn mà còn giữ cảnh môi trường quan thôn xóm luôn tươi mới:“Qua quá trình vận động hiện tại bà con nhân dân, chị em phụ nữ thay đổi rất nhiều. Từ khi có Chương trình 5 không, 3 sạch, chị em phụ nữ rất hưởng ứng phong trào này tốt. Hiện nay, đường làng ngõ xóm sạch đẹp. Trước đây, bò heo sống chung với con người, bà con không có ý thức xả rác bừa bãi.”

      Tại các huyện miền núi tỉnh Quảng Nam, Cuộc vận động “xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” ngày càng được nhân rộng và lan tỏa khắp các bản làng xa xôi. Ai đến xã Tà Pơơ, huyện miền núi Nam Giang giờ đây sẽ không khỏi ngỡ ngàng trước sự đổi thay của xã vùng cao này. Những con đường bê tông dẫn vào các thôn, dấu ấn nông thôn mới hiện rõ trên từng ngôi nhà và nét mặt rạng ngời của người dân nơi đây. Chị Coor Đới, ở xã Tà Pơơ, huyện miền núi Nam Giang cho biết, con đường này trước đây, đất đá gập ghềnh, vương vãi rác thải khắp nơi. Từ ngày hưởng ứng Cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” do Hội Phụ nữ phát động, chị em không những từ bỏ thói quen xả rác bừa bãi mà còn tích cực tham gia phong trào dọn dẹp vệ sinh môi trường vào ngày thứ 7 hàng tuần.“Từ khi có cuộc vận động, đầu làng đến cuối thôn thấy thay đổi nhiều, có hoa, có cây, có điện năng lượng chiếu sáng chứ trước đây tối. Diện mạo thôn sạch sẽ đẹp đẽ, ngăn nắp, nhà nào cũng có cổng, ngõ, có hàng rào. Tụ tập rượu chè cũng giảm”

      Cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” do Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phát động gồm các tiêu chí: Không đói nghèo; Không vi phạm pháp luật và tệ nạn xã hội; Không có bạo lực gia đình; Không sinh con thứ 3; Không có trẻ em suy dinh dưỡng, bỏ học; Sạch nhà; Sạch bếp; Sạch ngõ. Các tiêu chí này gắn với 8/9 tiêu chí trong Chương trình mục tiêu Quốc gia xây dựng Nông thôn mới.

      Để Cuộc vận động ngày càng đi vào chiều sâu, đem lại hiệu quả thiết thực, Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Nam đã linh hoạt lựa chọn các tiêu chí phù hợp với địa phương có cả đồng bằng, trung du, miền núi và biển đảo. Theo đó, Hội đã chọn 2/5 tiêu chí “Không” (không đói nghèo, không bạo lực gia đình) và 2/3 tiêu chí “Sạch” (sạch từ nhà ra ngõ, sạch từ ngõ ra đường) để thực hiện trên phạm vi toàn tỉnh. Các tiêu chí còn lại giao cho các cơ sở hội chủ động lựa chọn cho phù hợp với tình hình thực tế tại từng địa phương.

      Trên cơ sở đó, các cấp Hội Phụ nữ tỉnh Quảng Nam luôn đẩy mạnh công tác truyền thông đến tận thôn, xóm, khu dân cư, thu hút ngày càng đông hội viên tham gia tạo sự mạnh mẽ trong cộng đồng. Bà Lê Thị Xuân, Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ huyện miền núi Đông Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết, Cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” không chỉ làm đổi thay diện mạo nông thôn, miền núi mà còn góp phần nâng cao ý thức của bà con vùng cao trong việc giữ gìn vệ sinh môi trường:“Xuất phát từ huyện miền núi đồng bào dân tộc thiểu số còn khó khăn, bằng những việc làm năng động sáng tạo, cuộc vận động không chỉ làm thay đổi nhận thức của hội viên phụ nữ trong gia đình và xã hội mà còn góp phần tích cực vào việc xây dựng nông thôn mới tại địa phương. Thông qua những việc làm thiết thực, như tham gia phát triển kinh tế phấn đấu thoát nghèo. Qua đó xuất hiện ngày càng nhiều mô hình mới góp phần chung tay xây dựng nông thôn mới trên địa bàn.”

      Qua hơn 4 năm triển khai thực hiện cuộc vận động (từ năm 2018 đến 2022), tỉnh Quảng Nam đã xây dựng được gần 120 mô hình “Chi hội phụ nữ 5 không, 3 sạch kiểu mẫu xây dựng Nông thôn mới”, trong đó có nhiều mô hình hay, sáng tạo như: “Mô hình sạch nhà, đẹp bản” của Hội Liên hiệp phụ nữ xã Lăng, xã A Tiêng, huyện Tây Giang; “Nhà sạch, vườn đẹp” ở xã Tiên Cảnh, huyện Tiên Phước….và nhiều mô hình “Đường hoa thay cỏ dại”ở thôn Pà Tôi, xã Tà Pơơ, huyện miền núi Nam Giang. Không chỉ làm đẹp cảnh quan môi trường thôn, bản, các cấp hội Phụ nữ ở tỉnh Quảng Nam còn  xây dựng nhiều mô hình, hoạt động giúp đỡ phụ nữ vươn lên thoát nghèo, thông qua hỗ trợ sinh kế, giúp vốn xoay vòng, quỹ tương trợ cộng đồng. Các cấp Hội Phụ nữ tỉnh Quảng Nam đã vận động nguồn lực trao phương tiện sinh kế cho hơn 7.000 lượt hội viên phụ nữ nghèo với tổng số tiền hơn 20 tỷ đồng; hỗ trợ xây dựng, sửa chữa gần 600 mái ấm tình thương.

     Bà Nguyễn Thị Liên, Phó Chủ tịch Hội Liên hiệp Phụ nữ tỉnh Quảng Nam cho biết: Với những cách làm linh động và sáng tạo, Cuộc vận động “Xây dựng gia đình 5 không, 3 sạch” của các cấp hội Phụ nữ tỉnh Quảng Nam đã góp phần xây dựng Nông thôn mới và nông thôn mới kiểu mẫu trên địa bàn tỉnh:“Các cấp hội trong tỉnh cũng đã triển khai cuộc vận động xây dựng gia đình “5 không 3 sạch” gắn với xây dựng nông thôn mới, đạt nhiều kết quả. Đối với Hội Liên hiệp phụ nữ tỉnh, chúng tôi đã ban hành các văn bản triển khai hoạt động hỗ trợ phụ nữ phát triển kinh tế, giảm nghèo bền vững gắn với cuộc vận động xây dựng gia đình “5 không, 3 sạch", xây dựng nông thôn mới đô thị văn minh. Đặc biệt, tập trung đẩy mạnh công tác tuyên truyền chính sách hỗ trợ phụ nữ thoát nghèo./.”