Bắc Trà My: Tr’mông tr’méh âng đhanuôr lưm k’đháp k’ra tu căh zập đác đươi dua
Thứ hai, 00:00, 22/07/2019
Pleng p’răng púih đanh đươnh tợơ bâc c’xêê đâu, bhrợ cha noọng xớơt prang apêê chr’hoong da ding k’coong tỉnh Quảng Nam. Đác cóh apêê k’ruung tâm rệê zêng, tơơm ha roo, tơơm abhoo răng xrắh lứch, đác đoọng đhanuôr đươi dua cung căh vêy. Cắh zập đác đoọng đươi dua, pr’ặt tr’mông zập t’ngay âng đhanuôr xoọc lưm k’đháp k’ra bhlầng.

Pleng p’răng puíh pa bhlầng, tu đác đươi dua âng đhanuôr đhị chr’hoong da ding k’coong Bắc Trà My ting pr’hăt bhlầng. Ơy bấc t’ngay a hay, zập bêl pa căn Nguyễn Thị Cảnhặt đhị tổ dân phố Đồng Trường, thị trấn Bắc Trà My cung đơơng thùng tước đong toor đếêc zước nhăn đác. Geng đác, zước đác, câl đác đoọng đươi dua nắc ơy lóih lâng k’ha riêng pr’loọng đhanuôr đhị tổ dân phố nâu. Vêy ngai nắc pay n’coon pa hooi đác truíh a ngoọn điện, ngai nắc pay n’coo nam đớc cóh truíh c’lâng lướt đoọng pa hooi đác chô ooy đong. Pa căn Nguyễn Thị Cảnh đha uốih, ơy bhrợ zập cơnh ha dợ cung căh zập đác đươi dua cóh:“Cơnh năl bhrợ, muy năl đương pleng boo hớ ặ, vêy boo năc vêy đác. Cắh vêy boo chếêc lướt zước tợơ đong apêê. Đhơ đhơ đhị cung phèn, r’lọc vêy choom pay đác, bil zên nắc vêy đác lọc, lướt zước đác cung muy dzợ đác t’căl”.

Lấh 2.000 pr’loọng đong đhanuôr đhị thị trấn Bắc Trà My xọoc zâng lâng đhr’năng căh zập đác ch’ngaach đươi dua, tu đác cóh tu k’ruung rệê zêng. Apêê pr’loọng zăng ca van nắc vêy k’rong bơr pêê zệt ức đồng đoọng pếch giếng t’mêê, ha dợ lưm đác phèn nắc bhrợ muy a bóc đoọc ra lọc lơi phèn dzợ.

K’ruung Trườngpazêng t’ngay đâu cung rệê đác, bấc đhị muy lêy n’léh đhêl chăng căh vêy đác. Đhị c’nặt k’ruung đăn lâng thị trấn Bắc Trà My, k’zệt pr’loọng đong đhanuôr chếêc lêy đoọng pếch giếng cóh m’pâng c’lâng ch’hooi đác cóh k’ruung đoọng pay đác. Lâng pazêng bệê giếng đác doó boọ phèn, đhanuôr k’pít pa liêm k’rong zên câl máy dziếu đác đoong pa hooi ooy zr’lụ đhanuôr ặt đoọng đh’rứah đươi dua. N’đoo giếng pếch xang boọ phèn nắc lơi. Đh’rứah lâng đhanuôr tước lêy cóh zr’lụ pếch giếng cóh k’ruung Trường. T’coóh Nguyễn Út, đhanuôr đhị thị trấn Bắc Trà My đọong năl:“Cắh zập đác đhanuôr cung k’rang, nắc chếêc lướt zước, geng đác chô, nắc cơnh cha noọng c’moo hay a zi dzợ câl đác đoọng đươi dua. C’moo đâu cung vêy đhị câl ha dợ cung lêy pếch giếng đác cóh m’pâng k’ruung nâu, đươi cơnh đếêc nắc doó lấh bấc câl đác. Căh năl nha nhự căh cợ đác ng’ngaach nắc lêy pay đơơng chô đươi.”

Moon nắc zr’lụ đăn lâng k’ruung Trường ha dợ tu la lấh bấc đhêl chăng, nắc pazêng giếng đác cóh thị trấn Bắc Trà My zêng căh zập đác. Đhị trụ sở UBND thị trấn Bắc Trà My, cán bộ, nhân viên cung ra lắp pa xoọng n’coo đác t’mêê nắc vêy đác hooi chô ha dợ cung m’bứi đươi dua k’bớch k’miáh bhlầng. T’coóh Phùng Văn Nam, Chủ tịch UBND thị trấn Bắc Trà My đọong năl:“Vel đong cung k’rong xay moon, t’pấh đhanuôr lêy pa liêm, lêy pếch giếng đoọng vêy đác đươi dua. Đhơ cơnh đếêc, nắc muy vel đong da ding k’coong bh’rợ pếch giếng đác âng âng đhanuôr cung lưm k’đháp k’ra tu ặt đhị zr’lụ da ding k’coong dal, đác nắc cóh dứp boọng k’tiếc đhậu. Tu cơnh đếêc, bấc pr’loọng pếch cung lơi tu căh vêy đác, xoọc đâu đhanuôr thị trấn lưm k’đháp k’ra bhlầng.”

Xọoc đâu, chr’hoong Bắc Trà My căh ơy vêy bh’nậ  pa hooi đác ch’ngaach n’đoo đoọng ha đhanuôr. Lấh 5 c’moo đâu đhanuôr thị trấn Bắc Trà My nắc ặt ma mông zâng lâng đhr’năng căh zập đác đươi dua moọt hân noo cha noọng xớơt lâng căh vêy tu đác liêm ch’ngaach, bhrợ căh liêm crêê tước pr’ặt tr’mông âng đhanuôr cóh đâu./.

               Bắc Trà My

                  Cuộc sống đảo lộn vì cạn kiệt nguồn nước

                                                                                                                                            CTV Duy Bình

Nắng nóng kéo dài nhiều tháng nay gây khô hạn ở hầu khắp các huyện miền núi tỉnh Quảng Nam. Nước trên các sông, suối cạn kiệt cạn, cây lúa, cây bắp chết héo, nguồn nước sinh hoạt ngày càng khan hiếm. Thiếu nước ăn uống, sinh hoạt hằng ngày đã ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của người dân.

Nắng nóng ngày càng gay gắt, nguồn nước sinh hoạt của người dân  ở huyện miền núi Bắc Trà My ngày càng trở nên khan hiếm. Đã nhiều ngày nay, hôm nào bà Nguyễn Thị Cảnh ở tổ dân phố Đồng Trường, thị trấn Bắc Trà My cũng phải mang thùng đến nhà hàng xóm xin nước. Gánh nước, xin nước, mua nước về sinh hoạt đã quá quen với hàng trăm hộ dân ở tổ dân phố này. Người thì bắt ống trên cao chay dọc theo các đường dây điện, người thì đặt ống thép trên nền đường cũng chỉ để đưa được nguồn nước về nhà. Bà Nguyễn Thị Cảnh than phiền, đã  làm đủ cách nhưng lượng nước vẫn không đủ để sử dụng trong gia đình: “Chừ biết ren chừ, cứ chờ trời mưa miết rứa, chờ mưa xuống mới có nước. Không có mưa thì cứ đi xin nước hàng xóm rứa đó. Ở đâu cũng phèn không nhưng phải lọc, tốn tiền nhiều mới có được nước lọc, đi xin nước ni lọc rồi đây nhưng vẫn còn đục”.

Hơn 2.000 hộ dân ở thị trấn Bắc Trà My đang lâm cảnh thiếu nước sinh hoạt trầm trọng do nguồn nước ngầm cạn kiệt. Hộ khá thì bỏ vài chục triệu đồng để khoang giếng mới, nhưng gặp nước phèn lại phải làm thêm bể lọc để khử phèn.

Sông Trường những ngày này cạn dần, nhiều đoạn trơ sỏi đá. Tại đoạn sông gần với thị trấn Bắc Trà My, hàng chục hộ dân tìm đến  đào giếng ngay dưới lòng sông để lấy nước. Với những giếng nước không bị nhiễm phèn, người dân bịt kín lại, góp tiền mua máy bơm mới đưa được nước về khu dân cư dùng chung. Những cái giếng đào xong có nhiều phèn buộc phải bỏ hoang. Trực tiếp cùng người dân đến khu vực nhiều hộ đào giếng ngay trên dòng sông Trường này. Ông Nguyễn Út, người dân ở thị trấn Bắc Trà My cho biết:“Nước thiếu thì người dân cũng lo chứ, cụ thể là phải đi gánh, đi tìm những nơi có nước, thậm chí hè năm vừa rồi cũng phải mua nước. Năm nay cũng có chỗ mua nhưng có cái linh hoạt đào giếng ngoài sông này thành ra mua ít hơn năm ngoái. Biết nhớp hay sạch thì vẫn lấy nước nớ xài thôi”.

Nói là ở khu vực gần sông Trường nhưng do địa chất nhiều đá, nên  hầu hết các giếng nước trên địa bàn thị trấn Bắc Trà My đều thiếu hụt nước. Tại trụ sở UBND thị trấn Bắc Trà My, cán bộ, nhân viên cũng phải lắp thêm đường ống mới đưa được nước về nhưng nguồn nước cũng rất ít nên phải sử dụng hết sức tiết kiệm. Ông Phùng Văn Nam, Chủ tịch UBND thị trấn Bắc Trà My cho biết thêm:“Địa phương cũng tập trung tuyên truyền, vận động bà con nhân dân tự khắc phục, tự đào các loại giếng để phục vụ sinh hoạt. Tuy nhiên, là một địa bàn của miền núi việc đào giếng của bà con rất khó khăn bởi vì nằm trong khu vực núi cao, nguồn nước nằm sâu trong lòng đất. Do vậy, nhiều hộ đào xuống cũng bỏ do không có nước, hiện tại bây giờ bà con nhân dân thị trấn rất chi là khó khăn”.

Hiện tại, huyện Bắc Trà My chưa có công trình cung cấp nước sạch nào cho người dân. Hơn 5 năm nay cư dân thị trấn Bắc Trà My phải sống chung với cảnh thiếu nước sinh hoạt trong mùa khô và không có nguồn nước sạch đảm bảo, ảnh hưởng đến cuộc sống sinh hoạt của bà con nơi đây./.

 

 

 

 

 

 

 

Tags:

Viết bình luận

TIN CÙNG CHUYÊN MỤC