Ha dang coh c’moo 2016, prang k’tiêc k’ruung vêy k’nặ 2 147 zr’lụ băn a oc ga măc bhưah liêm crêê sinh học năc tươc c’moo 2018, đợ zr’lụ băn a oc ga măc bhưah liêm crêê sinh học năc vaih tươc 2 r’bhâu 500 zr’lụ băn, pay mơ 25,6% pazêng zr’lụ băn a oc âng prang k’tiêc k’ruung lâng pazêng p’nong a oc lâh 2,82 ưc p’nong, pay mơ 9,9%.

Coh rau la lua bâc bh’rớ lâng kinh nghiệm b’băn liêm crêê sinh học ơy vêy ta bhrớ coh cr’chăl ahay lâng bh’rớ bâc cơnh năc tu k’rang ooy pr’luh vaih cớ năc bâc vel đong công căh lâh pân bhrớ cớ bh’rớ b’băn. Lâng 15 bh’rớ b’băn liêm crêê sinh học coh 6 chr’val âng 5 chr’hoong coh tỉnh Thừa Thiên Huế, bêl apêê vel đong coh toor đêêc ơy xay moon vêy pr’luh dưr vaih năc pazêng p’nong a oc k’nặ 1 r’bhâu p’nong âng Tập đoàn Quế Lâm năc dzợ nhâm mâng, lâng năc vêy ta băn ruuh 3 đươi dua ha Tết coh ha y. P’căn Phạm Thị Vượng, Viện trưởng Viện pa chăp ch’mêêt lêy lâng đươi dua pr’đươi sinh học  âng Tập đoàn Quế Lâm xay moon, băn a oc hữu cơ đươi dua pr’đươi vi sinh a oc năc lưch ta băn lâng bh’năn đơ gooh, doọ vêy đac họm, rao c’rol đoọng ha oc ha dang a oc crêê pr’luh năc bh’rơ zâl pr’luh buôn pa bhlâng, doọ choom trơơi boọ bâc ooy. Tập đoàn ơy choom băn cớ coh apêê tỉnh cơnh: Vĩnh Phúc, Sơn La, Thái Nguyên năc zr’lụ ơy vaih pr’luh pa zruah a oc Châu Phi. Coh ha y, đh’rưah lâng vel đong Tập đoàn năc t’bhlâng bhrớ t’bhưah bh’rớ n’nâu: “Ha dang đhanuôr kiêng băn cớ năc muy pr’loọng đong băn, zr’lụ băn ga măc chêêc lêy n’năl rau a oc crêê pr’luh n’hau. Rau k’đhap bhlâng ha dang đhanuôr băn goóh năc băn coh bhr’lếp sinh học năc bh’rớ băn cớ, đhị zr’lụ crol pr’luh buôn lâh mơ. Ha dang băn căh liêm crêê sinh học, căh cậ băn p’loh lơi coh môi trường năc ch’mêêt lêy ghít bhlâng năc vêy choom băn t’bâc cớ. Cơnh đêêc năc, đh’rưah lâng t’bil vi trùng coh c’rol năc t’bil vi trùng coh pazêng zr’lụ toor. Bêl k’nặ băn t’bâc cớ năc ahêê choom pa liêm pa sạch lâng pazêng rau hoá chất.”      

T’cooh Nguyễn Xuân Dương, quyền Cục trưởng Cục b’băn moon pa rơớt, đh’rưah lâng bh’rớ bhrớ têng liêm choom bh’rớ zâl cha groong pr’luh coh zr’lụ b’băn, bh’rớ kỹ thuật năc chr’năp pa bhlâng coh bh’rớ băn cớ năc ng’bhrớ b’băn liêm crêê sinh học lâng bh’rớ đươi dua pazêng rau chế phẩm vi sinh. Tơợ bh’rớ pa chắp ch’mêết lêy pazêng bh’rớ bhrớ têng lêy coh pazêng vel đong, bh’rớ đươi dua chế phẩm vi sinh probiotic coh bh’năn băn năc choom pa xiêr pr’luh pa zruah a oc Châu Phi. T’cooh Nguyễn Xuân Dương xay moon ghít: “Đươi pazêng pr’đươi vi sinh bhrớ ha hêê doỌ ng’đươi hoá chất căh cậ doọ ng’đươi kháng sinh. Tơợ đêêc pa xiêr zên, nhâm mâng rau liêm crêê âng chr’na đha năh, bhrớ t’vaih môi trường liêm crêê ha vi sinh dưr vaih, pa bhlâng năc vi sinh liêm choom coh pazêng chế phẩm vi sinh. Ting cơnh a cu năc ng’xay moon đoọng ha đhanuôr b’băn apêê n’nắc cán bộ khuyến nông coh vel đong, apêê doanh nghiệp b’băn liêm crêê lâng đoọng chế phẩm. Nâu đoo năc c’lâng xa nay âng Bộ, ting n’năc pa dưr apêê doanh nghiệp bhrớ têng chế phẩm vi sinh coh k’tiếc k’ruung.”

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr pa xơc bhươl cr’noon Phùng Đức Tiến xay moon, hân đhơ lum bâc rau zr’năh k’đhap năc Bộ dzợ t’bhlâng xay bhrớ cơnh cr’noọ xa nay dưr vaih lâng 12 cr’noọ xa nay âng Chính phủ pazao đoọng. Pr’luh pa zruah a oc châu Phi căh ơy vêy văc xin đơ tiêng, tu cơnh đêếc đợ a oc crêê pr’luh chêêt bâc bhlâng, pazêng a oc prang k’tiêc k’ruung tươc nâu cơy ơy xiêr k’dâng 7%. Hân đhơ cơnh đêêc, bh’rớ ta bhuch lêệ a oc coh x’ria c’moo năc doọ lâh k’rang, tu năc choom p’xoọng lâng pa zêng đha năh rau lơơng cơnh: a tứch, a đha, a chông axiu, bh’nă ga măc…

Crêê tươc ooy bh’rớ băn cớ đoọng crêê cơnh xa nay bh’rớ đoọng chr’na đha năh lâng zâl cha groong pr’lúh pa zrụah a oc Châu Phi, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr pa xớc bhươl cr’noon Phùng Đức Tiến xay moon ghit: bh’rớ băn cớ a óc năc choom ha dang pazêng vel đong nhâm mâng rau liêm crêê sinh học, năc ng’đương lêy ghit bhlâng lâng pa choom manuyh b’băn xay bhrớ crêê bh’rớ nhâm mâng rau liêm crêê sinh học. Xa nay bh’rớ pr’luh pa zruah a oc Châu Phi năc xay moon lướt đh’rưah đanh đươnh tu căh ơy vêy z’nươu choom t’bil lơi, ha dang xay bhrớ crêê cơnh bh’rơ b’băn liêm crêê sinh học lâng bhrớ bhr’lậ ngành crêê cơnh năc ng’choom bhr’lậ lâng xay bhrớ liêm xang cơnh cr’noọ bh’rớ ơy ta xay moon. Thứ trưởng Phùng Đức Tiến xay moon ghít: “Pr’luh pa zruah a oc Châu Phi pa bhlâng căh liêm crêê trơơi tơợ vi rut căh ơy vêy văc xin, tu cơnh đêêc năc căh choom lu lơ coh bh’rớ zâl cha groong pr’luh pa zruah a oc Châu Phi, năc t’bhlâng bhrớ têng lâng bhrớ k’rơ lâh mơ tơợ nâu cơy tươc x’ria c’moo đoọng nhâm mâng vêy zập lêệ lâng nhâm mâng ooy chỉ số đươi dua CPI âng xã hội. Acu nhâm loom lâng bh’rớ dưr vaih k’rơ âng bh’rợ băn a oc liêm crêê sinh học coh pazêng tỉnh, thành coh prang k’tiêc k’ruung hêê năc đợ chr’na đha năh coh cr’chăl Tết ha y crêê cơnh cr’noọ đươi dua âng xã hội lâng CPI công bơơn nhâm mâng.”

Ting cơnh Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr pa xơc bhươl cr’noon, pazêng a oc crêê pr’luh pa zruah a oc Châi Phi ơy ta tập lơi coh c’xêê 8 xiêr 20% t’piing lâng c’xêê 7, lâng xiêr k’nặ 50% t’piing lanag c’xêê 5. Nâu đoo nắc bh’nơơn bh’rớ liêm choom ooy bh’rớ pa dưr cớ bh’rơ b’băn liêm crêê sinh học coh cr’chăl ahay coh bh’rớ zâl cha groong lâng ăt crêê cơnh lâng pr’luh pa zruah a oc Châu Phi./.

Tái đàn chăn nuôi gắn với điều kiện an toàn sinh học

Tái đàn chăn nuôi gắn với điều kiện an toàn sinh học

                                                                                                                                                       Minh Long

Trước nguy cơ thiếu nguồn cung thịt lợn vào những tháng cuối năm cùng với nỗ lực ngăn chặn dịch tả lợn Châu Phi, Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã và đang tăng cường hướng dẫn việc tái đàn cũng như khuyến khích các doanh nghiệp liên kết với nông dân trong chuỗi chăn nuôi an toàn ở nhiều địa phương.

  Nếu như năm 2016, cả nước có gần 2 nghìn 147 trang trại chăn nuôi lợn an toàn sinh học thì đến năm 2018, số trang trại chăn nuôi lợn an toàn sinh học tăng lên trên 2 nghìn 500 trang trại, chiếm tỷ lệ 25,6% số trang trại chăn nuôi lợn của cả nước với tổng đầu con trên 2,82 triệu con, chiếm tỷ lệ 9,9%.

Trên thực tế nhiều mô hình và kinh nghiệm chăn nuôi an toàn sinh học đã được triển khai thời gian qua với nhiều phương thức đa dạng và phong phú nhưng do lo ngại dịch tiếp tục bùng phát nhiều địa phương vẫn e dè trong việc tái đàn. Với 15 mô hình chăn nuôi an toàn sinh học ở 6 xã của 5 huyện trong tỉnh Thừa Thiên Huế, trong khi các địa phương xung quanh đã ghi nhận dịch bùng phát thì đàn lợn gần 1 nghìn con của Tập đoàn Quế Lâm vẫn đảm bảo an toàn, và chuẩn bị tái đàn lứa thứ 3 phục vụ thực phẩm dịp Tết sắp tới. Bà Phạm Thị Vượng, Viện trưởng Viện nghiên cứu và ứng dụng công nghệ sinh học của Tập đoàn Quế lâm cho biết, chăn nuôi lợn hữu cơ có ứng dụng công nghệ vi sinh lợn hoàn toàn được "nuôi khô", không nước tắm, rửa chuồng cho lợn nên nếu lợn có mắc bệnh thì việc khu trú dịch rất dễ, không để dịch lây lan. Tập đoàn đã tái đàn thành công tại những tỉnh như: Vĩnh Phúc, Sơn La, Thái nguyên là những nơi đã xuất hiện dịch tả lợn Châu Phi. Sắp tới, cùng với địa phương Tập đoàn sẽ tiếp tục nhân rộng các mô hình này: “Nếu bà con muốn tái đàn thì mỗi hộ chăn nuôi, gia trại phải tìm nguyên nhân lợn mắc bệnh gì. Cái khó nhất nếu như bà con nuôi khô nghĩa là nuôi trên đệm lót sinh học thì việc tái đàn, khu trú dịch dễ hơn. Còn nếu chăn nuôi không an toàn sinh học hoặc thả rông ra môi trường thì phải kiểm soát bài bản thì mới tái đàn an toàn. Tức là bên cạnh khử trùng chuồng trại thì phải khử trùng những vùng đệm. Trước khi tái đàn có thể chúng ta xử lý bằng các hóa chất.”

Ông Nguyễn Xuân Dương, quyền Cục trưởng Cục chăn nuôi lưu ý, cùng với làm tốt việc kiểm soát nguồn dịch bệnh vào khu chăn nuôi, biện pháp kỹ thuật quan trọng trong tái đàn đó là ứng dụng chăn nuôi an toàn sinh học với sử dụng các chế phẩm vi sinh. Qua nghiên cứu các mô hình thí điểm ở các địa phương, việc sử dụng chế phẩm vi sinh probiotic trong thức ăn chăn nuôi có thể hạn chế được bệnh dịch tả lợn Châu Phi, ông Nguyễn Xuân Dương khẳng định: “Sử dụng các chế phẩm vi sinh giúp chúng ta không phải dùng hóa chất hay không dùng kháng sinh. Qua đó giảm giá thành, đảm bảo an toàn thực phẩm, tạo môi trường tốt cho vi sinh phát triển nhất là những vi sinh vật có lợi trong các chế phẩm vi sinh. Tôi cho rằng phải tuyên truyền cho người chăn nuôi đó là các cán bộ khuyến nông ở cơ sở, các doanh nghiệp chăn nuôi an toàn và cung cấp chế phẩm. Đây là chủ trương của Bộ, theo đó khuyến khích các doanh nghiệp sản xuất chế phẩm vi sinh trong nước.” 

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến cho rằng, mặc dù gặp nhiều khó khăn nhưng Bộ vẫn giữ quyết tâm phấn đấu giữ vững mục tiêu tăng trưởng và 12 chỉ tiêu mà Chính phủ giao. Bệnh dịch tả lợn châu Phi hiện chưa có vắc xin đặc trị nên tỷ lệ chết cao, tổng đàn lợn cả nước đến nay đã giảm khoảng 7%. Mặc dù vậy, việc thiếu hụt nguồn thịt lợn cuối năm không đáng lo ngại bởi có thể bù đắp bằng các loại thực phẩm khác như: gia cầm, thủy sản, đại gia súc…

Liên quan đến tái đàn chăn nuôi đáp ứng nguồn cung thực phẩm và ngăn chặn lây lan dịch tả lợn Châu Phi, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Phùng Đức Tiến khẳng định: việc tái đàn lợn là có thể nếu các địa phương bảo đảm an toàn sinh học, nhưng phải giám sát rất chặt chẽ và hướng dẫn người chăn nuôi thực hiện đúng quy trình đảm bảo an toàn sinh học. Vấn đề dịch tả lợn Châu Phi phải xác định song hành lâu dài vì chưa có thuốc chữa nhưng nếu có lựa chọn đúng phương pháp chăn nuôi an toàn sinh học và tái cơ cấu ngành hợp lý thì hoàn toàn có thể khắc phục và hoàn thành các chỉ tiêu, kế hoạch đề ra, Thứ trưởng Phùng Đức Tiến nêu rõ: “Dịch tả lợn Châu Phi rất nguy hiểm lây truyền qua vi rút chưa có vắc xin nên không chủ quan phòng chống dịch tả lợn Châu Phi vẫn phải duy trì và tăng cường trong từ nay đến cuối năm để đảm bảo sản lượng thịt và đảm bảo chỉ số tiêu dùng CPI của xã hội. tôi tin chắc chắn rằng với sự phát triển chăn nuôi lợn an toàn sinh học nhân rộng ở những tỉnh, thành trong cả nước thì lượng thực phẩm cung cấp trong dịp Tết sắp tới sẽ đáp ứng được cơ bản nhu cầu của xã hội và CPI cũng sẽ được đảm bảo.”

Theo Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn, tổng số lợn mắc bệnh dịch tả lợn Châu Phi phải tiêu hủy trong tháng 8 đã giảm 20% so với tháng 7, và giảm gần 50% so với tháng 5. Đây là kết quả khả quan về việc đẩy mạnh chăn nuôi an toàn sinh học thời gian qua trong ngăn chặn và thích ứng với bệnh dịch tả lợn Châu Phi./.