Bh’rợ xay bhrợ apêê chính sách acoon coh đhị pazêng c’moo hay ơy bơơn pazêng bh’nơơn chr’năp, pr’ặt tr’mông âng đhanuôr xoọc tợơp ha dưr dal, đhơ cơnh đếêc nắc dzợ tước 1.957 chr’val lâng 20.176 vel pa  bhlầng k’đhap k’ra. Nâu đoo  nắc zr’lụ dzợ ặt vaih “5 bha lầng” t’ping lâng prang k’tiếc k’ruung: zr’lụ vêy đhr’năng pleng k’tiếc k’đhap k’ra bhlầng; bh’nơơn ma nuyh bhrợ têng ếp bhlầng; tr’mông tr’meh âng đhanuôr ha dưr zih bhlầng; bơơn đươi dua lâng apêê bh’rợ dịch vụ xã hội ếp bhlầng; lâng đợ ma nuyh đha rựt bấc bhlầng.

         Bh’rợ Quốc hội moon đớc đăh Đề án pa dưr xã hội zr’lụ pa bhlầng k’đhap k’ra bơơn apêê đại biểu Quốc hội ting xợơng lâng moon ghit nâu đoo nắc c’nặt lêy bhrợ ga mắc bhlầng. Coh đếêc, rau pa căh nắc bhrợ vaih pr’đợơ pháp lý liêm choom đoọng t’bhlầng pa dưr zr’lụ nâu. Rau t’mêê âng Đề án nắc Quốc hội pa căh chính sách lâng xang đếêc nắc ra pặ ma nuhh đoọng liêm zập đoọng ha Đề án bhrợ têng liêm choom. Bơr pêê boop p’rá moon, rau k’đhap k’ra bhlầng âng đề án g’luh nâu nắc bhrợ vaih cơ chế chính sách pa dưr rau chr’năp âng đhanuôr. Đại biểu Nguyễn Tiến Sinh, k’bhuh Hòa Bình xay moon: “Lêy bhrợ cơnh ooy đoọng đh’rưah lâng apêê pr’đợơ âng k’tiếc k’ruung, xã hội k’rong bhrợ nắc lêy pa dưr c’rơ tự chủ, lêy đhanuôr nắc bha lầng nắc Đề án vêy bơợn bh’nơơn dal, ha dưr đanh mâng pazêng chính sách zúp zooi, chính sách  t’vaih pr’đợơ lâng nắc k’rong bhrợ têng đăh cơ sở hạ  tầng, tu ha dang đhanuôr zr’lụ acoon coh zr’lụ pa  bhlầng k’đhap k’ra doó pa dưr c’rơ âng đay đoọng đâh loon năl ghit apêê bh’rợ, chính sách ha dợ nắc dzợ đương, xang nắc rơơm pr’đợơ tợơ lơơng nắc bêl lứch bh’rợ căh vêy bơơn bh’nơơn cơnh đương rơơm.”

        Bơr pêê boop p’rá nắc moon, lêy k’rang bhrợ têng pazêng rau dzợ k’đhap k’ra, rau pr’hân bhlầng xoọc đâu âng zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong, ting cơnh ra pặ t’đui đoọng cơnh: trưah bhlêh lơi đhr’năng căh zập k’tiếc ặt, k’tiếc bhrợ têng cha, đác đươi dua; quy hoạch, ra pặ đhanuôr đhị ặt nhâm mâng; pa dưr bhrợ têng ha rêê đhuôch pa tệêt lâng dươi dua khoa học công nghệ, bhrợ têng ting c’lâng hàng hoá, ting t’nooi chr’năp bh’rợ; pa dưr pr’đợơ c’rơ đhị zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong; k’rong bhrợ têng cơ sở hạ tầng lalua ta nih đhị bhrợ têng lâng đhị pr’ặt tr’mông âng đhanuôr; pa dưr văn hoá-du lịch, pa tệêt lâng zư lêy, pa dưr văn hoá, ma nuyh bhriêl t’béch coh đhanuôr acoon coh; pa dưr hệ thống chính trị, tệêm ngăn quốc phòng, an ninh…Đại biểu Tô Thị Bích Châu, k’bhuh thành phố Hồ Chí Minh xay moon: “Zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding cacoong vêy pazêng văn hoá lalay tu cơnh đếêc nắc c’lâng bh’rợ chăp hơnh văn hoá cung cơnh j’niêng cr’bưn âng apêê. Lêy tợơ đếêc nắc pa căh apêê c’lâng bh’rợ h’cơnh choom đoọng a pêê dzợ choom zư liêm chr’năp văn hoá, j’niêng cr’bưn. Rau bơr nắc bhrợ têng cơnh ooy đoọng pa dưr bh’rợ âng đay, zooi đhanuôr đhị đếêc ha dưr lâh, g’đéch đhr’năng pa đhấc đhanuôr xang nắc a hêê chếêc lêy cơnh đoọng bhrợ têng, cơnh căh vêy đơơng chô bh’nơơn.”

       Ting xợơng cơnh boop p’rá nâu, đại biểu Phạm Văn  Hoà, k’bhuh Đồng Tháp nắc moon, Đề án lâng pa zay bhrợ têng đoọng pa dưr dal pr’ặt tr’mông âng đhanuôr zr’lụ acoon coh nắc rau chr’năp pr’hân bhlầng, đhơ cơnh đếêc ha dang c’lâng xa nay crêê cơnh ha dợ đhr’năng bhrợ têng căh ơy liêm nắc cung căh vêy bơơn bh’nơơn dal: “Chính phủ ơy pa căh bấc bha ar xrặ, chính sách ghit liêm, đhơ cơnh đếêc nắc coh đhr’năng bhrợ têng vêy pazêng rau căh ơy liêm nắc đoo: đăh coon ma nuyh, zên bạc, a cu lêy rau bha lầng nắc đhị zên bạc. Tu cơnh đếêc, g’luh nâu cu lêy Chính phủ cung vêy rau k’rong đớc zên bạc ra pặ đọong đươi dua đhị cr’chăl zăng đanh lâng đhị đanh đươnh đoọng bhrợ têng đhị zr’lụ nâu ha dợ pa bhlầng nắc đăh  văn hóa, xã hội.”

        Cơnh đếêc, ting cơnh apêê đại biểu Quốc hội: Đọong Đề án Pa dưr tr’mông tr’meh âng đhanuôr zr’lụ pa bhlầng k’đhap k’ra vêy pa dưr bh’nơơn dal, nắc lêy vêy cơnh bhrợ pa dưr k’rong pazêng zp đăh, kinh tế- văn hóa- xã hội- an ninh- quốc phòng, tợơ đếêc nắc pa dưr pr’đợơ c’rơ âng zập zr’lụ, t’hước tước pa hệêp bhlưa da ding ca coong lâng coh dứp xuôi./.

--------------

         Bh’rợ xay moon Đề án k’rong pazêng tr’mông tr’meh âng đhanuôr acoon coh zr’lụ da ding ca coong, zr’lụ pa bhlầng k’đhap k’ra cr’chăl c’moo 2021-2030, pa căh rau k’rang bhlầng âng Đảng, Nhà nước cơnh lâng đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong; bhlêh lơi rau k’đhap k’ra, t’vaih pr’đợơ đoọng zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong ha dưr.

         Nâu đoo nắc g’luh tr’nợơp coh lịch sử, Ủy ban Dân tộc bơơn pa đớp k’đhợơng lêy, pazưm bhrợ têng muy đề án ga mắc đoọng Chính phủ pa căh đoọng ha Quốc hội lêy, xợơng.

        Ting cơnh Bộ trưởng Chủ nhịêm Ủy ban Dân tộc Đỗ Văn Chiến: Bh’rợ Quốc hội xay moon đề án nâu nắc muy pr’hêl chr’năp lâng lâu ta nih bhlầng cher đoọng ha đhanuôr acoon coh zr’lụ da ding ca coong lalăm Đại hội đại biểu zập acoon coh prang k’tiếc k’ruung g’luh 2 moọt c’xêê 4/2020 ha y.

          Đọong ra văng xay bhrợ đề án nâu vêy bh’nơơn dal coh cr’chăl ha y, bấc vel đong xoọc lêy cha mệêt lâng xay bhrợ muy coh pazêng bh’rợ chr’năp bhlầng nắc pa dưr dal c’năl bhriêl choom âng k’bhuh cán bộ, pa choom ma nuyh bhrợ têng nắc đhanuôr acoon coh lâng ta bhưah pazêng cr’noọ bh’rợ bhrợ têng liêm choom đoọng pa dưr c’rơ âng đhanuôr.

         Ha dợ Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng nắc pa căh loom luônh tin đươi: Đhị rau k’đhợơng lêy âng Đảng lâng rau k’đhợơng bhrợ rợơng nhâm âng Chính phủ, lâng loom luônh chăp đhanuôr, k’er đhanuôr, vêy trách nhiệm lâng đhanuôr, Quốc hội quyết định chính sách acoon coh ting cơnh c’lâng Hiến pháp lâng tin đươi nắc ahêê lêy bhrợ têng liêm choom Đề án chr’năp nâu âng k’tiếc k’ruung, đoọng đhr’năng ha dưr bhlưa đhanuôr acoon coh da ding ca coong lâng apêê zr’lụ kinh tế lơơng bơơn pa hệêp lâng đoọng oó muy ngai crêê ta lơi đăh hoọng âng bh’rợ pa dưr lâng moọt bhrợ têng đh’rưah lâng k’tiếc k’ruung lơơng./.

Cần chính sách tổng thể cho vùng có điều kiện đặc biệt khó khăn 

                                                               Minh Long - Phương Thoa

  Tại kỳ họp thứ 8, Quốc hội khóa XIV, một trong những vấn đề đựơc dư luận đặc biệt quan tâm là  Quốc hội đã thông qua Đề án tổng thể phát triển kinh tế- xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, vùng có điều kiện đặc biệt khó khăn.

Để triển khai đề án này hiệu quả, nhiều đại biểu quốc hội bày tỏ quan điểm, cần  quan tâm tập trung giải quyết những vấn đề khó khăn, bức thiết nhất hiện nay của vùng dân tộc thiểu số và miền núi theo thứ tự ưu tiên, đồng thời ban hành chính sách phải đi đôi với nguồn lực thực hiện.

        Việc triển khai thực hiện chính sách dân tộc trong những năm qua đã đạt được những thành tựu quan trọng, đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào từng bước được nâng cao, tuy nhiên vẫn còn tới 1 nghìn 957 xã và 20 nghìn 176 thôn đặc biệt khó khăn. Đây là khu vực còn tồn tại "5 nhất" so với cả nước: vùng có điều kiện tự nhiên khó khăn nhất; chất lượng nguồn nhân lực thấp nhất; kinh tế - xã hội phát triển chậm nhất; tiếp cận các dịch vụ xã hội cơ bản thấp nhất; và tỷ lệ người nghèo cao nhất.

        Việc Quốc hội thông qua Đề án phát triển xã hội vùng đặc biệt khó khăn được các đại biểu Quốc hội đồng tình và nhận định đây là một bước tiến lớn. Trong đó, vấn đề đặt ra là tạo cơ sở hàng lang pháp lý hiệu quả để thúc đẩy phát triển khu vực này. Điểm mới của Đề án là Quốc hội ban hành chính sách và sau đó bố trí nguồn lực đảm bảo cho Đề án hoạt động có hiệu quả. Một số ý kiến cho rằng, thách thức khó khăn lớn nhất của đề án lần này là tạo ra cơ ché chính sách phát huy tính tự chủ của người dân. Đại biểu Nguyễn Tiến Sinh, đoàn Hòa Bình phân tích: “Cần thực hiện như thế nào để cùng với các nguồn lực của nhà nước, xã hội đầu tư phải khơi dậy được tính tự chủ, coi người dân là trung tâm thì Đề án mới thực sự đạt được hiệu quả, phát triển một cách bền vững những chính sách hỗ trợ, chính sách tạo điều kiện, thậm chí là đầu tư về cơ sở hạ tầng, bởi nếu người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số vùng đặc biệt khó khăn không phát huy nội lực của mình để bắt kịp được các mục tiêu, chính sách mà chỉ là trông chờ rồi mong muốn nguồn lực từ bên ngoài thì khi kết thúc chương trình sẽ không thu được kết quả như mong đợi.”        

       Một số ý kiến cho rằng, cần quan tâm tập trung giải quyết những vấn đề khó khăn, bức thiết nhất hiện nay của vùng dân tộc thiểu số và miền núi, theo thứ tự ưu tiên như: giải quyết tình trạng thiếu đất ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt; quy hoạch, sắp xếp, bố trí dân cư ở nơi cần thiết; phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp gắn với ứng dụng khoa học công nghệ, hướng đến sản xuất hàng hóa theo chuỗi giá trị; khơi dậy, phát huy tiềm năng, thế mạnh ở vùng dân tộc thiểu số và miền núi; đầu tư cơ sở hạ tầng thiết yếu phục vụ sản xuất, đời sống; phát triển, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực; phát triển văn hóa – du lịch, gắn với bảo tồn, phát huy văn hóa, tri thức của đồng bào các dân tộc; xây dựng hệ thống chính trị, bảo đảm quốc phòng, an ninh…Đại biểu Tô Thị Bích Châu, đoàn thành phố Hồ Chí Minh nêu ý kiến: “Vùng miền núi dân tộc thiểu số có những văn hóa riêng vì vậy giải pháp phải tôn trọng văn hóa cũng như tập quán của họ. Dựa vào đó đưa vào những giải pháp làm sao họ có thể giữ được tập tục, tập quán để tồn tại trong văn hóa dân tộc. Thứ hai làm thế nào phát triển nghề của mình, giúp người dân ở đó phát triển, tránh việc người dân phải di dân, tha hương rồi chúng ta mới đưa ra những giải pháp nhưng không hiệu quả.”

        Đồng tình với quan điểm này, đại biểu Phạm Văn Hòa, đoàn Đồng Tháp cho rằng, Đề án và quyết tâm thực hiện để nâng cao đời sống thu nhập của người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số vùng đặc biệt khó khăn là hết sức cần thiết, tuy nhiên, nếu chủ trương đúng mà quá trình thực thi chưa tốt thì hiệu quả cũng sẽ không được cao: “Chính phủ đã ban hành nhiều văn bản chính sách cụ thể, tuy nhiên phải nói rằng trong quá trình tổ chức thực hiện còn những mặt khiếm khuyết đó là: vấn đề con người, tài chính tôi cho rằng cốt lõi đó là vấn đề tài chính. Cho nên lần này tôi nghĩ là Chính phủ cũng phải có phân kỳ dự trù ngân sách phân bổ vốn là trung và dài hạn để đầu tư quyết liệt cho vùng miền này mà đặc biệt trên lĩnh vực văn hóa, xã hội.”

Vì vậy, theo các đại biểu Quốc hội: để Đề án Phát triẻn kinh tế xã hội vùng đặc biệt khó khăn phát huy hiệu quả, cần phải đặt mục tiêu phát triển trong tổng hòa các yếu tố, kinh tế- văn hóa- xã hội- an ninh- quốc phòng, từ đó phát huy lợi thế từng vùng, tiến tới thu hẹp khoảng cách giữa miền núi và miền xuôi.

------------

Việc thông qua Đề án Tổng thể phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng có điều kiện đặc biệt khó khăn giai đoạn 2021-2030 , thể hiện sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước đối với vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi; giải quyết những khó khăn, thách thức, tạo điều kiện để vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi phát triển.

Đây là lần đầu tiên trong lịch sử, Ủy ban Dân tộc được giao chủ trì, phối hợp xây dựng một đề án lớn để Chính phủ trình Quốc hội thông qua.

Theo Bộ trưởng chủ nhiệm uỷ ban dân tộc Đỗ Văn Chiến: Việc quốc hội thông qua đề án này, là  một món quà vô cùng đặc biệt thật sự ý nghĩa tặng cho đồng bào vùng dân tộc thiểu số miền núi trước thềm Đại hội đại biểu các dân tộc thiểu số toàn quốc lần thứ 2 vào tháng 4/ 2020 tới.

Để chuẩn bị triển khai đề án này cho hiệu quả trong thời gian tới, hiện nhiều địa phương đang rà soát và triển khai một trong những việc rất quan trọng là nâng cao trình độ của đội ngũ cán bộ, đào tạo nguồn nhân lực là người dân tộc thiểu số và nhân rộng những mô hình phát triển kinh tế xã hội phát huy tốt nội lực của cộng đồng.  

       Còn Phó Chủ tịch Thường trực Quốc hội Tòng Thị Phóng thì  bày tỏ tin tưởng rằng: Dưới sự lãnh đạo của Đảng và sự điều hành quyết liệt của Chính phủ, với tấm lòng yêu dân, thương dân, có trách nhiệm với dân, Quốc hội quyết định chính sách dân tộc theo đúng Hiến pháp và tin rằng chúng ta sẽ thực hiện thành công Đề án quan trọng này của quốc gia, để khoảng cách phát triển giữa vùng dân tộc thiểu số miền núi với các vùng kinh tế phát triển rút ngắn khoảng cách và để không một ai bị bỏ lại phía sau của công cuộc phát triển và hội nhập./.

 Ảnh: Báo Đại đoàn kết