Bh’rợ chóh ha roo hữu cơ cắh đươi dua phân bón vô cơ lâng zanươu zư lêy tơơm chr’nóh nắc xoọc đơơng chô bh’nơơn liêm dal lấh mơ cơnh chóh bhrợ l’lăm ahay. T’coóh Văn Công Phước, cóh vel Long Hưng, chr’val Hải Phú, chr’hoong Hải Lăng đoọng năl, bêl ahay, ruộng âng t’coóh nắc lêy k’tiếc ma mốp bênh tu đươi dua phân bón hoá học lâng zanươu zư lêy tơơm chr’nóh lalấh bấc, cắh vêy râu dzợ mặ choom ma mung. 2 c’moo chô ooy đâu, đhăm k’tiếc nâu nắc ơy dưr váih laliêm cớ lâng đợ ruộng ha roo hữu cơ t’viêng liêm, a’chông a’xiu cung tơợp dưr váih bấc đoọng ha đhanuôr. ting cơnh t’coóh Văn Công Phước, c’lâng bh’rợ âng bh’nơơn pr’đươi liêm crêê môi trường, têêm ngăn quyền âng manứih đươi dua, c’rơ đoọng ha đhanuôr: “Râu liem choom âng bhiệc chóh ha roo nâu nắc bh’nơơn liêm bấc lấh mơ m’ma l’lăm ahay 30%, cha groong oó đoỌng c’lâm rạp, cha groong g’rưy, acu nắc lêy vêy 7 tấn đhị 1 hécta. Cắh mưy zư lêy zanươu zư lêy tơơm chr’nóh lâng zâp râu zanươu lơơng, têêm ngăn c’rơ tr’mung, manứih đươi dua, pa câl năc bơơn công ty câl pay. Nâu đoo nắc râu bhui har âng đhanuôr, đợ t’tưn học tập đh’rứah lêy bhrợ.”

Manứih chóh ha roo hữu cơ đhị tỉnh Quảng Trị bhui har bhlâng bêl hân noo bơơn bhrợ bấc, doọ bhrợ nha nhự hệ sinh thái lâng chrooi pa xoọng bhrợ pa dưr thương hiệu cha nêếh hữu cơ Quảng Trị. T’coóh Lê Văn Quang, cóh chr’val Vĩnh Thuỷ, chr’hoong Vĩnh Linh đoọng năl, chóh ha roo hữu cơ, bêl xoót nắc vêy máy, ha roo pa câl đoọng ooy doanh nghiệp doọ dzợ púah pa goóh zr’nắh cơnh l’lăm: “Ha roo doọ váih g’rưy cha pa hư. Râu liêm choom nâu nắc tơơm ha roo liêm choom dưr váih, pa zêng đợ đhị đhăm k’tiếc chóh ha roo zêng tr’cơnh liêm, doọ vêy đhị cắh liêm crêê n’đoo ha dợ acoon manứih crêê độc nha nhự râu.”

Tỉnh Quảng Trị vêy 6 hợp tác xã ký gr’hoót hợp đồng p’têết pazưm bhrợ têng đhị k’tiếc bhứah 105 hécta ha roo. hân noo chóh bhrợ t’mêê đâu, Công ty cổ phần Nông sản hữu cơ Quảng Trị zooi zúp đhanuôr pa zêng đợ phân bón, câl pay ha roo t’mêê lâng zên 6.000 đồng đhị 1 ký. T’coóh Bùi Đức Huy, Phó Gíam đốc Công ty Nông sản hữu cơ Quảng Trị đoọng năl, doanh nghiệp ta luôn lướt đh’rứah lâng đhanuôr: “Azi câl pay pa zêng tơợ tr’nơợp tước t’tưn, lêy đoọng phân bón tước bêl bơơn bhrợ nắc azi lêy câl ha roo t’mêê, chroót zên đhị ruộng đoọng ha đhanuôr.”

T’coóh Nguyễn Đức Chính, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị đoọng năl, xang 4 hân noo bhrợ têng lâng k’noọ 500 hécta ha roo chất lượng liêm choom, bh’rợ chóh ha roo hữu cơ nắc ơy bh’nơơn bh’nơơn kinh tế, xã hội lâng môi trường. đhanuôr lêy chóh bhrợ ting c’lâng hữu cơ nắc đoọng lêy chroót pa chô môi trường sinh thái đoọng ha đhăm ruộng, bhrợ padưr bh’nơơn pr’dươi liêm sạch, vêy tơơm ríah liêm crêê, chrooi pam xoọng bhrợ pa dưr thương hiệu cha nêếh hữu cơ Quảng Trị. Ting cơnh t’coóh Nguyễn Đức Chính, râu n’léh váih âng zâp râu cơnh a’chông, a’xiu, a’tam, a’puội cóh ruộng ha roo nắc đoọng lêy bhiệc chóh bhrợ ha roo hữu cơ têêm ngăn hệ sinh thái: “Acu nắc ơy lướt lưm lêy 2, 3 đhị đhăm ruộng hữu cơ nắc lêy dưr váih liêm choom, lấh mơ nắc zâp râu a’chông, a’xiu. Bhiệc bhrợ têng nâu nắc lêy têêm ngăn lêy cha mêết nhâm mâng, bhrợ ha cơnh đoọng cha nêếh  bhrợ têng têêm ngăn crêê chất lượng, crêê c’lâng bh’rợ chóh bhrợ hữu cơ đoọng bhrợ padưr thương hiệu tơợ đêếc pa câl cóh thị trường Việt Nam cung cơnh xuất khẩu.”./.

Hạt lúa ngày xưa hiện hữu trên cánh đồng hữu cơ ở Quảng Trị

PV Thanh Hiếu/VOV miền Trung

Tỉnh Quảng Trị đã triển khai thành công mô hình lúa hữu cơ qua 4 mùa vụ. Mô hình này hoàn toàn không sử dụng phân bón vô cơ và thuốc bảo vệ thực vật trừ sâu bệnh, chỉ sử dụng phân hữu cơ nhưng vẫn cho năng suất cao hơn sản xuất truyền thống. Nhờ sản xuất nông nghiệp sạch nên hệ sinh thái được hồi sinh trên những cánh đồng từng “chết” vì thuốc bảo vệ thực vật, thuốc trừ sâu.

Mô hình lúa hữu cơ không sử dụng phân bón vô cơ và thuốc bảo vệ thực vật trừ sâu bệnh hiện cho năng suất cao hơn sản xuất truyền thống. Ông Văn Công Phước, ở thôn Long Hưng, xã Hải Phú, huyện Hải Lăng cho biết, trước đây, ruộng của ông đất đai cằn cỗi do sử dụng phân bón hoá học và thuốc bảo vệ thực vật quá nhiều, không sinh vật nào sống được. Hai năm trở lại đây, cánh đồng này đã hồi sinh bằng những ruộng lúa hữu cơ xanh tốt, tôm cá theo đó sinh sôi đem lại nguồn thu cho bà con. Theo ông Văn Công Phước, xu hướng của sản phẩm nông sản thân thiện với môi trường, đảm bảo quyền của người tiêu dùng, sức khỏe cho cộng đồng: “Hiệu quả của canh tác lúa này là năng suất cao hơn giống trước 30%, chống ngã rạp, chống sâu bệnh, tôi xác nhận năng suất 7 tấn/ha. Không thuốc bảo vệ thực vật và các loại thuốc khác, bảo đảm sức khỏe người dùng, đầu ra được công ty bao tiêu. Đây là niềm vui của người nông dân, sau này học tập nhau để làm.”

Người trồng lúa hữu cơ tại tỉnh Quảng Trị rất phấn khởi khi vụ mùa bội thu, không làm ô nhiễm hệ sinh thái và góp phần xây dựng thương hiệu gạo hữu cơ Quảng Trị. Ông Lê Văn Quang, ở xã Vĩnh Thủy, huyện Vĩnh Linh cho biết, trồng lúa hữu cơ, lúc gặt thì có máy, lúa bán cho doanh nghiệp không cần phơi khô vất vả như trước: “Lúa không bị các loại bệnh, không bị rầy, không bị sâu. Điểm ưu việt đó là cây lúa tốt đều, cả cánh đồng lúa đều răm rắp như nhau, không có chỗ nào xấu mà con người cũng không bị độc hại gì cả.”

Tỉnh Quảng Trị có 6 hợp tác xã, tổ hợp tác ký kết hợp đồng liên kết sản xuất trên diện tích 105 ha đất lúa. Vụ vừa qua, Công ty cổ phần Nông sản hữu cơ Quảng Trị hỗ trợ bà con toàn bộ phân bón, thu mua lúa tươi với giá 6.000 đồng/kg. Ông Bùi Đức Huy, Phó Giám đốc Công ty Nông sản hữu cơ Quảng Trị cho rằng, doanh nghiệp luôn đồng hành với bà con: “Chúng tôi bao tiêu trọn gói từ đầu đến cuối, cấp phân bón cho đến khi thu hoạch thì chúng tôi mua lúa tươi, trả tiền ngay tại ruộng cho bà con.”

Ông Nguyễn Đức Chính, Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Trị cho biết, sau 4 vụ triển khai với gần 500 ha lúa chất lượng cao, mô hình lúa hữu cơ đã đạt hiệu quả rõ nét về kinh tế, xã hội và môi trường. Người nông dân canh tác theo hướng hữu cơ để trả lại môi trường sinh thái cho đồng ruộng, tạo ra nông sản sạch, có nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, góp phần xây dựng thương hiệu gạo hữu cơ Quảng Trị. Theo ông Nguyễn Đức Chính, sự hiện hữu của các loại sinh vật như tôm, cá, cua ốc trên ruộng lúa cho thấy việc canh tác lúa hữu cơ đảm bảo an toàn cho hệ sinh thái: “Tôi đã đi thăm 1 số cánh đồng hữu cơ thấy rằng thiên địch phát triển và sinh thái được phục hồi, nhất là các loại tôm, cá. Việc sản xuất này phải bảo đảm sự kiểm soát chặt chẽ, làm thế nào đó để gạo sản xuất ra đảm bảo đúng chất lượng, đúng phương pháp canh tác hữu cơ để xây dựng thương hiệu từ đó bán trên thị trường Việt Nam cũng như xuất khẩu./.”