Coh bh’rợ pa xiêr đha rựt, tỉnh Quảng Nam t’đui đoọng bh’rợ quy hoạch, ra pặ đhanuôr ặt crêê cơnh xa nay âng Nghị quyết 12 HDND tỉnh. C’lâng xa nay âng tỉnh coh quy hoạch nắc ‘k’tiếc ặt lâng k’tiếc bhrợ têng cha liêm crêê cơnh lâng pr’đợơ tr’mông tr’meh, bh’rợ tr’nêng cung cơnh tệêm ngăn đăh tu đác đươi dua đhị vel t’mêê. Đh’rưah lâng apêê zr’lụ ặt t’mêê nắc apêê cr’noọ bh’rợ k’rong bhrợ têng đh’rưah tợơ điện, c’lâng, trường học, trạm y tế, tước apêê zr’lụ bhui har ặt cha ơh, đong sinh hoạt cộng đồng, zooi đhanuôr vêy c’lâng pa dưr tr’mông tr’meh. Bêl vêy chính sách zúp zooi đăh zên bạc tợơ Nghị quyết 12, doó đương vel đong t’pâh, pr’loọng đong a noo Đinh Xuân Việt, pr’loọng đong đhanuôr Ca Dong, ặt đhị chr’val Trà Đốc, chr’hoong Bắc Trà My pa ghit zước lâng chr’val đoọng bơơn ra pặ đhị ặt t’mêê: “Lalăm a hay ặt coh bôl dal, xang nắc chô ặt coh đâi, vêy Nhà nước zúp zooi 55 ức đồng đoọng câl k’tiếc bhrợ têng đong. Nâu kêi  nắc đong ặt ơy tệêm ngăn, k’tiếc liêm tih lâh. Pr’đợơ apêê ca coon học hành, lướt vốch liêm buôn lâh mơ, lâng đăn c’lâng nắc tr’câl tr’bhlêy, bhrợ cha liêm buôn lâh mơ

Tệêm ngăn đhị ặt ma mông, pa dưr tr’mông tr’meh g’nưm tợơ crâng lâng choh tơơm za nươu, băn  bh’năn, xăl cơnh bhrợ têng… nắc pazêng cơnh bhrợ têng liêm choom bhlầng đoọng pa xiêr đha rựt đhị zr’lụ da ding ca coong Quảng Nam. T’coóh Đỗ Tài, Bí thư Huyện ủy Đông Giang, Quảng Nam đọong năl:“Chr’hoong Đông Giang k’rong đoọng ha bh’rợ pa xiêr đha rựt đoọng ha đhanuôr. 5 c’moo lalăm, nắc Đông Giang vêy đợ pr’loọng đong đha rựt 50%, tước x’rịa c’moo 2018 nắc pr’oọng đong đha rựt dzợ mơ 28%. Nâu đoo  nắc choom moon rau pa zay bhrợ têng, rau zúp zooi tợơ tỉnh, rau pa zay âng Đảng bộ, chính quyền lâng đhanuôr chr’hoong Đông Giang. Pa bhlầng nắc k’rong đoọng pa dưr bh’nơơn bh’rợ đoọng a đhanuôr”.

Choom  moon, 5 c’moo hay, da ding ca coong Quảng Nam ơy vêy bấc rau tr’xăl liêm choom bhlầng. Cơ sở hạ tầng điện, clâng, trường học, trạm y tế bơơn k’rong bhrợ têng tước chr’val, vel bhươl ; đợ pr’loọng đong đha rựt xiêr r’dợ ting t’ngay, tr’mông tr’méh âng đhanuôr ha dưr lâh mơ. Bh’nơơn nắc đoo nắc đươi tợơ pazêng c’lâng xa nay liêm crâng âng Tỉnh ủy, HĐND, UBND tợơ tỉnh tước chr’hoong. Pa bhlầng, 9 chr’hoong da ding ca coong ơy pa dưr loom luônh đoàn kết, rau c’rơ âng đhanuôr acoon coh ha dưr lâh mơ. Pa căn Lê Thị Thủy, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Quảng Nam đọong năl :“Lâng apêê bh’rợ k’rong bhrợtêng âng Trung ương lâng âng tỉnh cơnh lâng bh’rợ 135, Quyết định 102, Quyết định 2085 chính sách chr’năp lalay đoọng pa dưr tr’mông tr’meh âng đhanuôr acoon coh cung cơnh apêê chinh sách lơơng cơnh Nghị quyết 05, Nghị quyết 12 âng HĐND tỉnh… nắc tr’mông tr’meh âng đhanuôr đhị 9 chr’hoong da ding ca coong vêy bấc rau ha dưr liêm lâh ”.

T’cooh Lê Trí Thanh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam đọong năl, Ủy ban Thường vụ Quốc hội ơy pa zưm boop p’rá nắc pa xoọng muy bh’rợ âng k’tiếc k’ruung dzợ, nắc đoo bh’rợ pa dưr zr’lụ da ding ca coong lâng đhanuôr acoon coh ha dưr đanh mâng. Tợơ đếêc, tỉnh Quảng Nam nắc cung pa căh pazêng cơ chế, chính sách đâh loon đoọng liêm crêê cơnh lâng pazêng chr’năp âng vel đong: «Nghị quyết 05 âng Tỉnh ủy cung cơnh Nghị quyết 12 âng HĐND tỉnh t’mêê xay bhrợ tợơ c’moo 2017. Tu cơnh đếêc, cr’chăl xay bhrợ dzợ ếp, a hêê nắc lêy pa đanh lâng pa xoọng bơr pêê rau xa nay dzợ đoọng tệêm ngăn Nghị quyết 05 âng Tỉnh ủy pa dưr liêm choo lâh coh cr’chăl ha y. Cơnh đếêc, a cu tin đươi nắc lâng pazêng chính sách t’mêê âng Trung ương lâng bhrợ pa ghit Nghị quyết 05 đoọng ha cr’chăl t’tun nắc đhanuôr da ding ca coong âng Quảng Nam nắc vêy c’lâng đoọng pa dưr liêm choom lâh mơ./. »

Miền núi Quảng Nam trên hành trình đổi mới

Tấn Sỹ - Duy Bình

5 năm qua, từ Đại hội đại biểu các dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Nam  lần thứ 2 năm 2015-2019 đến nay, bộ mặt miền núi tỉnh Quảng Nam đã có nhiều khởi sắc, Đời sống vật chất, tinh thần của bà con miên núi nói chung, đồng bào dân tộc thiểu số nói riêng đã không ngừng được cải thiện, nâng cao.

Trong giảm nghèo ở miền núi, tỉnh Quảng Nam ưu tiên và tập trung nguồn lực cho công tác quy hoạch, sắp xếp, bố trí dân cư theo đúng tinh thần Nghị quyết 12 HDND tỉnh. Chủ trương của tỉnh trong quy hoạch là “đất ở và đất sản xuất phù hợp với điều kiện sinh sống, canh tác, cũng như đảm bảo về nguồn nước sinh hoạt, tưới tiêu nơi làng mới. Đi kèm với các khu tái định là các công trình, hạng mục đầu tư mang tính đồng bộ, từ điện - đường - trường - trạm, đến các khu vui chơi, nhà sinh hoạt cộng đồng, giúp người dân có cơ hội phát triển kinh tế, nâng cao đời sống. Khi có chính sách hỗ trợ kinh phí từ Nghị quyết 12, không chờ địa phương vận động, gia đình anh Đinh Xuân Việt, hộ đồng bào Ca Dong, ở xã Trà Đốc, huyện Bắc Trà My chủ động đăng ký với xã để được bố trí nơi ở mới theo hình thức xen ghép:“Trước kia mình ở trên cao, xong mình chuyển qua đây thì Nhà nước hỗ trợ 55 triệu mua lại đất để làm nhà. Bây giờ nhà cũng an toàn, đất đai bằng hơn. Điều kiện con cái học hành dễ đi và ở gần đường thì buôn bán, làm ăn được hơn”.

Ổn định nơi ở, phát triển kinh tế dựa vào rừng như trồng dược liệu, cây nguyên liệu, chăn nuôi, chuyển dịch lao động…. là những yếu tố tác động mạnh đến công tác giảm nghèo ở khu vực miền núi Quảng Nam. ông Đỗ Tài, Bí thư Huyện ủy Đông Giang, Quảng Nam cho hay:“Huyện Đông Giang tập trung cho công tác giảm nghèo cho người dân. Năm năm trước thì Đông Giang có tỷ lệ hộ nghèo 50%, đến cuối năm 2018 thì hộ nghèo giảm còn 28% theo điều tra hộ nghèo đa chiều. Đây có thể nói là sự nỗ lực lớn trên cơ sở nguồn lực hỗ trợ của tỉnh và nỗ lực của Đảng bộ, chính quyền và nhân dân của huyện Đông Giang. Đặc biệt là tập trung cho phát triển sản xuất tăng thu nhập cho người dân”.

Có thể nói, 5 năm qua miền núi Quảng Nam đã có nhiều đổi thay đáng kể. Cơ sở hạ tầng điện, đường trường trạm được đầu tư đến tận xã, thôn; tỷ lệ hộ nghèo ngày càng giảm, đời sống vật chất, tinh thần của đồng bào ngày càng được cải thiện. Thành quả ấy là nhờ những chủ trương và định hướng đúng đắn của Tỉnh ủy, HĐND, UBND từ tỉnh đến huyện. Đặc biệt, 9 huyện miền núi đã khơi dậy được tinh thần đoàn kết, sức mạnh nội lực của đồng bào các dân tộc thiểu số. Bà Lê Thị Thủy, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Quảng Nam cho biết:“Bằng các chương trình đầu tư của Trung ương và của tỉnh như chương trình 135, Quyết định 102, Quyết định 2085 chính sách đặc thù phát triển kinh tế xã hội vùng đồng bào DTTS cùng những chính sách khác như Nghị quyết 05, Nghị quyết 12 của HĐND tỉnh… thì kinh tế - xã hội ở 9 huyện miền núi Quảng Nam có nhiều chuyển biến tích cực, càng ngày đời sống nhân dân càng được nâng cao hơn”.

Ông Lê Trí Thanh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Nam cho biết, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã thống nhất sẽ bổ sung thêm một chương trình mục tiêu Quốc gia nữa, đó là Chương trình mục tiêu Quốc gia phát triển bền vững khu vực miền núi và đồng bào dân tộc thiểu số. Trên cơ sở đó,  tỉnh Quảng Nam cũng sẽ ban hành những cơ chế, chính sách kịp thời để phù hợp với những đặc điểm của địa phương: «Nghị quyết 05 của Tỉnh ủy cũng như Nghị quyết 12 của HĐND tỉnh cũng mới được triển khai từ năm 2017. Do đó, thời gian triển khai còn quá ngắn, chúng ta cần phải kéo dài và bổ sung thêm một số nội dung nữa để đảm bảo Nghị quyết 05 của Tỉnh ủy phát huy tốt hơn trong giai đoạn sắp tới. Như thế, tôi tin rằng với những chính sách mới của Trung ương và cụ thể hóa Nghị quyết 05 cho giai đoạn sau thì chắc chắn đồng bào miền núi của Quảng Nam sẽ có cơ hội để phát triển tốt hơn./. »