Bơr pêê c’moo chô ooy đâu, tợơ bêl dự án poong Cửa Đại lâng c’lâng pa tệêt chr’val Duy Nghĩa, chr’hoong Duy Xuyên lâng thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam ơy ta bhrợ têng xang nắc bêl đợ apêê n’tóh k’tiếc bhậ đác, k’xịa k’ruung, pa hư rau liêm cra âng crâng Bảy Mẫu đhị chr’val Cẩm Thanh.

        C’moo 2015, Khu du lịch sinh thái vel bhươl crâng k’bhông Bảy Mẫu, chr’val Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam dưr bhui har r’rộ r’răm. Zập t’ngay vêy tợơ 200-300 t’mooi tước l’lêy, chếêc năl pr’ặt tr’mông văn hoá âng đhanuôr cóh đâu. Pazêng t’ngay đhêy, đợ t’mooi tước crâng k’bhông k’nặ 2000 chu. Rau dưr bấc âng t’mooi tước đâu ơy chroi k’rong pa dzoóc zên đoọng ha vel đong, t’váih bhiệc bhrợ đoọng ha đhanuôr. Đhơ cơnh đếêc, rau ha dưr nâu ơy bhrợ căh liêm tước crâng k’bhông Bảy Mẫu ơy vêy tợơ k’ha riêng c’moo đâu. C’moo 2016, chính quyền thành phố Hội An ơy xay moon đăh đoọng tợơp bhrợ têng apêê bh’rợ đhị a bóc băn a chông đoọng bhrợ têng du lịch. Nâu đoo nắc bêl đoọng ha pêê doanh nghiệp đh’rứah bhrợ têng apêê cr’noọ bh’rợ cóh zr’lụ crâng k’bhông. Bấc đoo doanh nghiệp nắc tự n’tóh k’tiếc đoọng k’xịa pay đợ bhứah đoọng bhrợ têng. T’coóh Trần Ánh, Bí thư Thành ủy Hội An, tỉnh Quảng Nam moon, tu cr’chăl tr’nợơp căh ơy vêy kinh nghiệm tu cơnh đếêc quy định căh ơy ghít liêm cơnh bhrợ têng, pr’đươi bhrợ têng liêm crêê lâng đhr’năng âng k’ruung đác zr’lụ crâng k’bhông: Tợơ tr’nợơp thành phố cung căh ơy vêy zên, a bóc băn a chông đơ bhlầng, căh ơy vêy cr’nọo bh’rợ n’đoo. Xọoc tợơp quy định căh ghit liêm đoọng bhrợ têng cơnh ooy. Xọoc tợơp đoọng apêê bhrợ dịch vụ pa zưm lâng băn a chông. Tu cơnh đếêc căh vêy quy định ghít. Ha dang bhrợ lalấh mốp nắc k’dua n’jấh lơi. Lalăm a hay căh ơy vêy quy định nắc apêê lêy bhrợ têng, apêê bhrợ nắc đay căh vêy cha mệêt lêy, ơy bhrợ xang nắc bơơn lêy, cơnh đếêc căh cơnh ta đoọng lâng căh liêm crêê./.

Hội An: Nhiều dự án lấn chiếm rừng dừa Bảy Mẫu

         Vài năm trở lại đây, khi dự án cầu Cửa Đại và đường dẫn qua cầu nối xã Duy Nghĩa, huyện Duy Xuyên với thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam hoàn thành cũng là lúc một số cá nhân đổ đất làm kè, lấn sông, phá hại cảnh quan rừng dừa Bảy Mẫu ở xã Cẩm Thanh.

        Năm 2015, Khu du lịch sinh thái cộng đồng rừng dừa Bảy Mẫu, xã Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam trở nên sôi động. Trung bình mỗi ngày có từ 200 đến 300 khách tham quan, tìm hiểu đời sống văn hóa của người dân nơi đây. Những ngày nghỉ, lượng khách đến tham quan rừng dừa đạt con số gần 2.000 lượt. Sự tăng trưởng lượng khách tham quan góp phần tăng thu ngân sách địa phương, tạo công ăn việc làm cho người dân. Tuy nhiên, sự phát triển nóng này cũng đã phá vỡ cảnh quan rừng dừa Bảy Mẫu tồn tại hàng trăm năm nay. Năm 2016, chính quyền thành phố Hội An có Thông báo về việc cho phép xây dựng các công trình tạm trên hồ tôm để phục vụ du lịch. Đây chính là cơ hội để các doanh nghiệp ồ ạt xây dựng công trình trong khu vực rừng dừa. Một số doanh nghiệp còn tự ý đổ cát lấn chiếm, mở rộng diện tích sử dụng ngoài phạm vi hồ tôm. Ông Trần Ánh, Bí thư Thành ủy Hội An, tỉnh Quảng Nam cho rằng, do thời gian đầu còn thiếu kinh nghiệm nên không quy định chặt chẽ mật độ xây dựng, vật liệu sử dụng phù hợp với cảnh quan môi trường khu vực rừng dừa: Ngay từ ban đầu thành phố cũng chưa có tiền lệ, chủ yếu hồ nuôi tôm thôi chứ chưa có dịch vụ nào hết. Chủ trương cho họ thử nghiệm kết hợp với dịch vụ. Thời gian đầu không quy định chặt chẽ xây dựng như thế nào. Nếu vi phạm quá thì phải cưỡng chế tháo dỡ thôi. Trước đây chưa có quy định thì họ xây dựng, họ làm mình không giám sát, làm rồi mới phát hiện ra làm như vậy là quá cho phép và không phù hợp./.