Zr’lụ c’kir lịch sử crâng k’bhông Bảy Mẫu đhị chr’val Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam ặt cóh zr’lụ toor âng zr’lụ zư đớc sinh quyển bha lang k’tiếc Cù Lao Chàm - Hội An. Đhị đâu, bơr pêê công ty ơy bhrợ têng tour du lịch crâng đác lâng bh’rợ đuối a pậ nung cóh k’ruung lêy crâng k’bhông. Đhị rau k’đhợơng lêy căh ghit liêm âng chính quyền vel đong, bơr pêê tổ chức, cha nắc ma nuyh bhrợ têng lết xa nay, k’xịa pay k’tiếc lết xa nay. Ghit nắc, zr’lụ crâng đác Vũ Lê âng t’cooh Lê Thanh Vũ bhrợ c’la, bhrợ têng 6 c’nặt bh’rợ k’xịa pay 520m2 k’tiếc cóh m’pâng k’ruung đác. UBND thành phố Hội An tọom 4 ức đồng, k’dua t’cooh Vũ nắc pa liêm pa crêê cơnh tr’nợơp. Đhơ cơnh đếêc, t’cooh Vũ nắc muy đoọng zên toomh, ha dợ cr’noọ bh’rợ bhrợ têng căh tộ trứah bhlếh lơi. Ha dợ Công ty TNHH Discovery âng t’cooh Nguyễn Tuấn Liên bhrợ Giám đốc cung ơy đươi dua n’coo zr’roh đác ta bhrợ lâng bê tông, k’tiếc lêy g’lấp lấh 300m3 mặt đác âng zr’lụ c’kir crâng k’bhông Bảy Mẫu. K’bhuh lươt lêy cha mệêt âng chr’val Cẩm Thanh lêy bhrợ bha ar xay moon bhrợ têng lết, k’dua pa liêm pa chô đhăm k’ruung đác cơnh ty đanh lalăm t’ngay 20/8 ha dợ tước nâu kêi doanh nghiệp  nâu cung căh ơy bhrợ têng. Căh ơy lứch, UBND chr’val Cẩm Thanh dzợ bơơn lêy Công ty TNHH Rừng Dừa bhrợ têng zr’lụ pa đhêy xe, đong pa câl a xiu a chông; zr’lụ du lịch crâng đác Vạn Dừa bhrợ têng a bóc bh’luốh đác cóh zr’lụ crâng a bhuy… T’cooh Nguyễn Hùng Linh, Chủ tịch UBND chr’val Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam moon, đhr’năng bhrợ têng căh vêy ta đoọng phép, pay k’xịa đăh toor c’lâng tước poong Cửa Đại cung cơnh pa hư crâng k’bhông, g’lấp k’ruung đác dưr váih tợơ bấc c’moo hay: “Xọoc đâu cơnh lâng đhr’năng âng Vũ Lê, a zi ơy bhrợ têng xang bha ar bha tơ pa căh đoọng ha UBND thành phố, pa gơi ooy Phòng Tư pháp lêy cha mệêt cớ cơnh bhrợ têng đoọng ghit. Ha dợ cơnh lâng đhr’năng âng Tuấn Liên xọoc đâu nắc bhậ bh’nậ toor k’ruung mơ 300 mét. A zi ơy bhrợ têng, xay moon, bhlếh lơi ting cơnh bha ar pa bhrợ nắc a zi lêy tọom bhrợ hành chính.”

        C’moo 2015, Khu du lịch crâng đác vel bhươl crâng k’bhông Bảy Mẫu, chr’val Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam dưr bhui har r’rộ r’răm. Zập t’ngay vêy tợơ 200-300 t’mooi tước l’lêy, chếêc năl pr’ặt tr’mông văn hoá âng đhanuôr cóh đâu. Pazêng t’ngay đhêy, đợ t’mooi tước crâng k’bhông k’nặ 2000 chu. Rau dưr bấc âng t’mooi tước đâu ơy chroi k’rong pa dzoóc zên đoọng ha vel đong, t’váih bhiệc bhrợ đoọng ha đhanuôr. Đhơ cơnh đếêc, rau ha dưr nâu ơy bhrợ căh liêm tước crâng k’bhông Bảy Mẫu ơy vêy tợơ k’ha riêng c’moo đâu. C’moo 2016, chính quyền thành phố Hội An ơy xay moon đăh đoọng tợơp bhrợ têng apêê bh’rợ đhị a bóc băn a chông đoọng bhrợ têng du lịch. Nâu đoo nắc bêl đoọng ha pêê doanh nghiệp đh’rứah bhrợ têng apêê cr’noọ bh’rợ cóh zr’lụ crâng k’bhông. Bấc đoo doanh nghiệp nắc tự n’tóh k’tiếc đoọng k’xịa pay đợ bhứah đoọng bhrợ têng. T’coóh Trần Ánh, Bí thư Thành ủy Hội An, tỉnh Quảng Nam moon, tu cr’chăl tr’nợơp căh ơy vêy kinh nghiệm tu cơnh đếêc quy định căh ơy ghít liêm cơnh bhrợ têng, pr’đươi bhrợ têng liêm crêê lâng đhr’năng âng k’ruung đác zr’lụ crâng k’bhông: “Tợơ tr’nợơp thành phố cung căh ơy vêy zên, a bóc băn a chông đơ bhlầng, căh ơy vêy cr’nọo bh’rợ n’đoo. Xọoc tợơp quy định căh ghit liêm đoọng bhrợ têng cơnh ooy. Xọoc tợơp đoọng apêê bhrợ dịch vụ pa zưm lâng băn a chông. Tu cơnh đếêc căh vêy quy định ghít. Ha dang bhrợ lalấh mốp nắc k’dua n’jấh lơi. Lalăm a hay căh ơy vêy quy định nắc apêê lêy bhrợ têng, apêê bhrợ nắc đay căh vêy cha mệêt lêy, ơy bhrợ xang nắc bơơn lêy, cơnh đếêc căh cơnh ta đoọng lâng căh liêm crêê).”./.

Hội An: Nhiều dự án lấn chiếm rừng dừa Bảy Mẫu

                                                                                                       PV Hoài Nam/ VOV- miền Trung

          Vài năm trở lại đây, khi dự án cầu Cửa Đại và đường dẫn qua cầu nối xã Duy Nghĩa, huyện Duy Xuyên với thành phố Hội An hoàn thành cũng là lúc một số cá nhân đổ đất làm kè, lấn sông, phá hại cảnh quan rừng dừa Bảy Mẫu ở xã Cẩm Thanh. Không ít trường hợp tự ý chặn dòng chảy để xây dựng, mở rộng các khu dịch vụ ăn uống.

       Khu Di tích lịch sử rừng dừa Bảy Mẫu ở xã Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam nằm trong vùng đệm của Khu Dự trữ sinh quyển Thế giới Cù Lao Chàm - Hội An. Tại đây, một số công ty đã tổ chức tour du lịch sinh thái bằng hình thức chèo thúng trên sông, tham quan rừng dừa. Trước sự quản lý lỏng lẻo của chính quyền địa phương, một số tổ chức, cá nhân xây dựng trái phép, lấn chiếm đất bất hợp pháp. Cụ thể, Khu du lịch sinh thái Vũ Lê do ông Lê Thanh Vũ làm chủ, xây dựng 6 hạng mục công trình lấn chiếm 520m2 đất lòng sông. UBND thành phố Hội An xử phạt 4 triệu đồng, yêu cầu ông Vũ khôi phục lại hiện trạng ban đầu. Tuy nhiên, ông Vũ mới chấp hành nộp phạt 4 triệu đồng, riêng công trình xây dựng trái phép vẫn không chịu tháo dỡ. Còn Công ty TNHH Discovery do ông Nguyễn Tuấn Liên làm Giám đốc cũng đã sử dụng bi ống cống, đất, tổ chức san lấp hơn 300m2 mặt nước thuộc Khu di tích rừng dừa Bảy mẫu. Đoàn kiểm tra của xã Cẩm Thanh tiến hành lập biên bản vi phạm, yêu cầu tự khắc phục trả lại nguyên hiện trạng ban đầu trước ngày 20/8 nhưng đến nay doanh nghiệp này chưa chấp hành. Chưa hết, UBND xã Cẩm Thanh còn phát hiện Công ty TNHH Rừng Dừa xây dựng bãi đỗ xe, nhà trưng bày hải sản; Khu du lịch sinh thái Vạn Dừa xây dựng hồ bơi trên khu vực rừng dừa tự nhiên… Ông Nguyễn Hùng Linh, Chủ tịch UBND xã Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam cho rằng, tình trạng xây dựng không phép, lấn chiếm hành lang đường dẫn cầu Cửa Đại cũng như phá rừng dừa, lấn, lấp sông xảy ra từ nhiều năm trước: “Hiện nay như trường hợp Vũ Lê, chúng tôi đã hoàn chỉnh hồ sơ để trình UBND thành phố, gửi Phòng Tư pháp rà soát lại quy trình cưỡng chế, phải có quy trình cụ thể. Còn riêng đối với trường hợp Tuấn Liên hiện nay họ đang kè lấn sông khoảng 300 mét. Chúng tôi đã làm việc, tuyên truyền tự tháo dỡ, kiểm tra lại nếu không tháo dỡ theo biên bản làm việc thì chúng tôi sẽ tiến hành xử lý hành chính.”

        Năm 2015, Khu du lịch sinh thái cộng đồng rừng dừa Bảy Mẫu, xã Cẩm Thanh, thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam trở nên sôi động. Trung bình mỗi ngày có từ 200 đến 300 khách tham quan, tìm hiểu đời sống văn hóa của người dân nơi đây. Những ngày nghỉ, lượng khách đến tham quan rừng dừa đạt con số gần 2.000 lượt. Sự tăng trưởng lượng khách tham quan góp phần tăng thu ngân sách địa phương, tạo công ăn việc làm cho người dân. Tuy nhiên, sự phát triển nóng này cũng đã phá vỡ cảnh quan rừng dừa Bảy Mẫu tồn tại hàng trăm năm nay. Năm 2016, chính quyền thành phố Hội An có Thông báo về việc cho phép xây dựng các công trình tạm trên hồ tôm để phục vụ du lịch. Đây chính là cơ hội để các doanh nghiệp ồ ạt xây dựng công trình trong khu vực rừng dừa. Một số doanh nghiệp còn tự ý đổ cát lấn chiếm, mở rộng diện tích sử dụng ngoài phạm vi hồ tôm. Ông Trần Ánh, Bí thư Thành ủy Hội An, tỉnh Quảng Nam cho rằng, do thời gian đầu còn thiếu kinh nghiệm nên không quy định chặt chẽ mật độ xây dựng, vật liệu sử dụng phù hợp với cảnh quan môi trường khu vực rừng dừa: “Ngay từ ban đầu thành phố cũng chưa có tiền lệ, chủ yếu hồ nuôi tôm thôi chứ chưa có dịch vụ nào hết. Chủ trương cho họ thử nghiệm kết hợp với dịch vụ. Thời gian đầu không quy định chặt chẽ xây dựng như thế nào. Nếu vi phạm quá thì phải cưỡng chế tháo dỡ thôi. Trước đây chưa có quy định thì họ xây dựng, họ làm mình không giám sát, làm rồi mới phát hiện ra làm như vậy là quá cho phép và không phù hợp”./.