Chr’val da ding ca coong Ba Vinh (chr’hoong Ba Tơ ty), tỉnh Quảng Ngãi nâu kêi, pazêng rau tr’xăl xoọc leh vaih coh zập vel, bhươl. C’lâng p’rang bơơn k’rong bhrợ nhâm mâng lâh, zập cr’noọ bh’rợ bhrợ têng đoọng k’rang pr’ặt tr’mông đhanuôr bơơn bhrợ têng liêm choom, t’vaih pr’đơợ đoọng ha đhanuôr pa dưr pr’ặt tr’mông. Jưah lâng pr’đơợ k’ronh bhrợ tơợ Nhà nước, zập xa nay bh’rợ đoọng vặ zên t’đui đoọng năc đoo pr’đơợ k’rơ, năc đhị za nươr ơy zooi bấc pr’loọng k’rong bhrợ cha. Năc cơnh pr’loọng t’cooh Phạm Văn Rôm. Tơợ zên vặ t’đui đoọng, t’cooh Phạm Văn Rôm ơy k’rong choh 4ha keo, băn a’ọc, a tưch, đươi cơnh đêêc năc pr’ặt tr’mông pr’loọng đong ơy r’dợ têệm ngăn:“Bơơn rau zooi âng Nhà nước, Ngân hàng Chính sách t’vaih pr’đơợ ha đhanuôr vặ zên bhrợ cha năc đhanuôr bhrợ cha liêm buôn lâh, r’dợ zêl lơi ha ul đha rựt. Căh muy zooi đăh zên k’rong bhrợ, zập xa nay bh’rợ âng k’tiếc k’ruung dzợ t’vaih pr’đơợ đoọng ha đhanuôr bhrợ cha. Đươi tơợ đêêc, bấc pr’loọng năc ơy z’lâh đha rựt lâng vêy pr’ặt tr’mông tệêm ngăn  lâh mơ”.

Bhrợ xa nay bh’rợ âng k’tiếc k’ruung pa dưr pr’ặt tr’mông đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong, pazêng c’moo hay, chr’val Ba Vinh, tỉnh Quảng Ngãi năc ơy t’đui đoọng pr’đơợ k’rong bhrợ pa dưr cơ sở hạ tầng, c’lâng p’rang vel bhươl, đong văn hóa, zập cr’noọ bh’rợ k’rang pr’ặt tr’mông đhanuôr. Pr’căn Trần Thị Thanh Thúy, Phó Chủ tịch UBND chr’val Ba Vinh đoọng năl, jưah lâng k’rong bhrợ hạ tầng, vel đong pa ghit zooi đhanuôr pa dưr bhrợ cha, t’vaih bhiệc bhrợ đoọng đhanuôr pa dưr pr’ặt tr’mông pr’loọng đong, pa dal thu nhập lâng z’lâh đha rựt đanh mâng. Cr’chăl 2026 – 2035, chr’val Ba Vinh ơy năl ghit bhiệc pa dưr c’rơ, zư lêy lâng pa dưr zập bh’rợ ty  năc c’lâng lướt chr’năp đoọng t’vaih bhiệc bhrợ cha đanh mâng đoọng ha đhanuôr. Pr’căn Trần Thị Thanh Thúy, Phó Chủ tịch UBND chr’val Ba Vinh đoọng năl:“Xa nay bh’rợ âng k’tiếc k’ruung crêê tước zên prặ bhrợ têng cha, lalăm năc vel đong k’rong pa zưm bhrợ đoọng zooi lâng pa dưr zập cr’noọ bhrợ tơợ a hay đhanuôr ơy bhrợ pa dưr. Năc cơnh lớp pa choom taanh adin, nâu năc pazêng bh’rợ bơơn zooi năc lêy bhrợ t’bhưah lâng bhrợ  vaih pr’đươi liêm choom đoọng ha đhanuôr pa câl. Ha dợ zên k’rong bhrợ nâu căh vêy bấc, tu cơnh đêêc vel đong năc tơơm pa zưm lâng zập xa nay bh’rợ lơơng đoọng k’rong bhrợ, t’vaih pr’đươi bha lầng đoọng ha đhanuôr”.

5 c’moo hay, tơợ pr’đơợ âng zập xa nay bh’rợ k’tiếc k’ruung, tỉnh Quảng Ngãi năc ơy xay bhrợ 26 dự án zooi bhrợ pa dưr ting t’nooi chr’năp lâng 399 dự án pa dưr vel bhươl, zooi đhauôr r’dợ bhrợ c’la đhị bhrợ têng, pa xiêr đhr’năng g’nưm tơợ rau zooi đoọng. Cơnh coh c’moo 2026, Quảng Ngãi ra pặ lâh 1.000 tỷ đồng toợ zên âng xa nay bh’rợ k’tiếc k’ruung pa dưr pr’ặt tr’mông zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong c’moo 2025 pa đớp đoọng. Zập vel đong xoọc chơih pay cr’noọ bh’rợ liêm choom đoọng pa dưr pr’đơợ âng zập zr’lụ. Năc đoo pa dưr zr’lụ choh chứa pa têệt lâng bhrợ têng cơnh lơơng đhi chr’val Ba Vì, t’bhưah zập cr’noọ bh’rợ bhrợ tơợ p’nang, b’băn đhị Ba Xa lâng pa dưr zr’lụ choh tơơm za nươu đhị Măng Ri. Tước c’moo 2030, tỉnh Quảng Ngãi moon đơc nắc bhrợ xang lâh 5.000ha Sâm Ngọc Linh, jưah lâng zập zr’lụ đẳng sâm, quế lâng bấc rau za nươu lơơng.

Ting cơnh t’cooh Xiêng Thanh Phúc, Giám đốc Sở Dân tộc lâng Tôn giáo tỉnh Quảng Ngãi, bhiệc xay bhrợ coh cr’chăl t’mêê nắc bhrợ ghit cơnh đhr’năng lalua âng vel đong, t’hước tước pazêng cr’noọ bh’rợ bhrợ têng liêm choom lâng đơơng chô rau liêm choom ta nih liêm đoọng ha đhanuôr:“Xa nay bh’rợ âng k’tiếc k’ruung cr’chăl 2026 – 2030, bhiệc xay bhrợ zập bh’rợ âng k’tiếc k’ruung pa dưr zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong năc xay bhrợ ghit lâh mơ cơnh lâng đhr’năng lalua. Năc xay bhrợ zập cr’noọ bh’rợ liêm choom âng đhanuôr acoon coh đhị vel đong bhrợ têng, đọong bhrợ t’bhưah lâh mơ, bh’nơơn pa chô dal lâh lâng vêy pr’đươi ghit liêm, pa têệt lâng bhiệc zooi đhanuôr z’lâh đha rựt đanh mâng”.

Cơnh lâng rau k’rang âng Đảng, Nhà nước jưah lâng rau c’rơ ha dưr âng đhanuôr, zập xa nay bh’rợ âng k’tiếc k’ruung năc pa dưr bh’nơơn, t’vaih pr’đơợ k’rơ đoong pa dưr pr’ặt tr’mông zr’lụ đhanuôr acoon coh lâng da ding ca coong đhị vel đong tỉnh Quảng Ngãi coh cr’chăl t’mêê./.

QUẢNG NGÃI: GIÚP ĐỒNG BÀO DTTS VÀ MIỀN NÚI THOÁT NGHÈO BỀN VỮNG

 Những năm qua, từ nguồn lực của 3 Chương trình mục tiêu quốc gia, tỉnh Quảng Ngãi đã tập trung đầu tư phát triển hạ tầng, hỗ trợ sản xuất và tạo sinh kế hỗ trợ đồng bào dân tộc thiểu số và miền vươn lên thoát nghèo bền vững.

Xã vùng cao Ba Vinh (huyện Ba Tơ cũ), tỉnh Quảng Ngãi bây giờ, những đổi thay đang hiện hữu trong từng thôn, xóm. Đường giao thông được đầu tư khang trang hơn, các công trình phục vụ sinh hoạt cộng đồng được xây dựng, tạo điều kiện thuận lợi cho người dân phát triển kinh tế, nâng cao chất lượng cuộc sống. Cùng với nguồn lực đầu tư của Nhà nước, các chương trình tín dụng ưu đãi là động lực, là điểm tựa giúp nhiều hộ mạnh dạn phát triển sản xuất. Điển hình như gia đình ông Phạm Văn Rôm. Từ nguồn vốn vay ưu đãi, ông Phạm Văn Rôm mạnh dạnh đầu tư trồng 4 ha keo, chăn nuôi heo, gà, nhờ vậy kinh tế gia đình từng bước ổn định:“Được sự hỗ trợ của Nhà nước, Ngân hàng Chính sách tạo điều kiện cho nhân dân vay vốn làm ăn thì nói chung người dân có điều kiện để phát triển kinh tế gia đình, từng bước xóa được cái nghèo. Không chỉ hỗ trợ về vốn, các chương trình mục tiêu quốc gia còn tạo điều kiện để người dân tiếp cận kiến thức sản xuất, thay đổi tư duy làm kinh tế. Nhờ đó, nhiều hộ gia đình đã vươn lên thoát nghèo và có cuộc sống ổn định hơn".

Thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, những năm qua, xã Ba Vinh, tỉnh Quảng Ngãi đã ưu tiên nguồn lực đầu tư xây dựng cơ sở hạ tầng, đường giao thông nông thôn, nhà văn hóa, các công trình phục vụ sinh hoạt cộng đồng và chăm sóc sức khỏe nhân dân. Bà Trần Thị Thanh Thúy, Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vinh cho biết, bên cạnh đầu tư hạ tầng, địa phương chú trọng hỗ trợ bà con phát triển sản xuất, tạo sinh kế để người dân làm kinh tế hộ gia đình, nâng cao thu nhập và giảm nghèo bền vững. Giai đoạn 2026 - 2035, xã Ba Vinh xác định việc phát huy nội lực, bảo tồn và phát triển các nghề truyền thống là hướng đi quan trọng nhằm tạo sinh kế lâu dài cho người dân. Bà Trần Thị Thanh Thúy, Phó Chủ tịch UBND xã Ba Vinh cho biết thêm:“Chương trình mục tiêu quốc gia liên quan đến vốn sự nghiệp, thì trước hết địa phương tập trung lồng ghép để hỗ trợ và phát huy những mô hình lâu nay bà con đã làm. Ví du như lớp dệt thổ cẩm, đây là những hoạt động đã được hỗ trợ thì sẽ tiếp tục được nhân rộng và làm thành chuỗi sản phẩm cho bà con. Nhưng vốn này được giao vốn không nhiều nên địa phương mong muốn sẽ lồng ghép hết tất cả các chương trình mục tiêu để đầu tư tạo sản phẩm chính cho bà con.”

5 năm qua, từ nguồn lực các chương trình mục tiêu quốc gia, tỉnh Quảng Ngãi đã triển khai 26 dự án hỗ trợ phát triển sản xuất theo chuỗi giá trị và 399 dự án phát triển cộng đồng, giúp người dân từng bước chủ động sản xuất, giảm phụ thuộc vào hỗ trợ. Riêng trong năm 2026, Quảng Ngãi phân khai hơn 1.000 tỷ đồng từ nguồn vốn Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2025 chuyển sang. Các địa phương đang lựa chọn những mô hình phù hợp để phát huy lợi thế từng vùng. Đó là phát triển vùng nguyên liệu dứa gắn với chế biến tại xã Ba Vì, mở rộng các mô hình cau, chăn nuôi tại Ba Xa và phát triển vùng dược liệu tại Măng Ri. Đến năm 2030, tỉnh Quảng Ngãi đặt mục tiêu hình thành hơn 5.000 ha Sâm Ngọc Linh, cùng các vùng đẳng sâm, quế và nhiều loại dược liệu khác. 

Theo ông Xiêng Thanh Phúc, Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Quảng Ngãi, việc triển khai chương trình trong giai đoạn mới sẽ bám sát nhu cầu thực tiễn của địa phương, hướng tới những mô hình sản xuất hiệu quả và mang lại lợi ích thiết thực cho người dân:“Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026 – 2030, việc tổ chức triển khai thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia phát triển vùng đồng bào dân tộc thiểu số sẽ triển khai sát hơn với tình hình thực tế hơn. Sẽ triển khai các mô hình gương điểm hình người dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh hiệu quả hơn, sát hơn, có kết quả hơn và có sản phẩm cụ thể, gắn liền với việc giúp người dân thoát nghèo và thoát nghèo bền vững”.

Với sự quan tâm của Đảng, Nhà nước cùng sự nỗ lực vươn lên của người dân, các chương trình mục tiêu quốc gia sẽ tiếp tục phát huy hiệu quả, tạo động lực mạnh mẽ cho phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn tỉnh Quảng Ngãi trong giai đoạn mới./.