Âi 4 c’xêê đâu dap tơợ t’ngay xiêr ooy Đà Nẵng bhrợ công nhân ơ ih, căh ha dum n’đoo a moó A lăng Thị Son, ăt coh vel Vinh chr’val Tà Pơơ, chr’hoong da ding ca coong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam căh hay ca coon. A lăng Thị Sơn xay moon, ca coon âng đoo đhêêng lâh 2 c’moo năc cớ buôn jeh ca ay, tu cơnh đêêc, a đoo ta luôn zươc đhêy pa bhrớ đoọng chô lêy ca coon. Bâc bêl bh’rợ tr’vâng, bh’cộ xưởng ơ ih căh đoọng chô, a moo năc ăt pa bhrợ n’đhang loom luônh cơnh ngoọ za hul oih.  Pa bhrợ căh zâp t’ngay, năc zên pa chô công căh ha mơ vêy, năc cớ chroot zên vă đong lâng zên cha ộm zâp t’ngay năc zên lương zâp c’xêê căh dzợ mơ vêy. Âi cơnh đêêc, k’dic đoo ta luôn t’đang điện moon căh tộ chô lêy ca coon, a đoo pa bhlâng k’đhap loom. A moo Son truih, bêl a hay, a moo bhrợ Chi hội trưởng Chi hội Pân đil vel, zâp c’xêê vêy ta đoọng bơr pêê ha riêng r’bhâu, n’đhang cơnh lâng a moó năc đoo pr’đơợ râu bhui har đoọng a moó ăt bhrợ đoơng đoọng c’rơ bh’riêl p’niên âng đay ha vel đong. Chr’năp lâh, pa bhrợ đhị đong vêy cr’chăl zư băn ca coon k’dic. A moó A lăng Thị Son đoọng năl, xoọc bh’rợ Chi hội trưởng pân đil vel Vinh âng chr’val Tà Pơơ công dzợ cơnh đêêc căh âi ngai k’đhơợng bhrợ. “La lua năc, a cu căh vêy căh tô pa bhrợ. Năc tu a cu công dzợ k’rang lêy pr’ăt tr’moong pr’loọng ddong, k’rang ha bở rp’nong ca coon nhum. K’dic cu bhrợ Bí thư Chi đoàn. Mị a zi pa bhrợ coh vel năc căh vêy ma zên ma bac, bh’rợ tr’nêng âng Hội k’dâng lêy bhrợ bâc ơl. Côh bêl tơợ c’xêê 1/2019 tươc đâu, muy bơr ngai pa bhrợ coh vel cơnh dic điêl zi căh dzợ bơơn đươi dua phụ cấp dzợ. Năc đoo quy định âng Nhà nước ă. Tu cơnh đêêc a cu đhưh đơc ca coon ha k’dic lêy, xiêr ooy Đà Nẵng pa bhrợ.”

A lăng Thị Son ( a đai) xooc bhrớ công nhân coh thành phố Đà Nẵng.

A lăng Thị Son ( trái) hiện là công nhân may mặc ở thành phố Đà Nẵng. Ảnh: FB A lăng Thị Son.

Căh muy a moó Alăng Thị Son năc bâc ngai n’lơơng cơnh: Alăng Bác, Chi hội trưởng Chi hội pân đil vel Tơ Pơ; Bhnướch Hàn, Bí thư Chi đoàn thôn Tơ Pơ, chr’val Tà Pơơ; A lăng Biếc, Chi hội trưởng Chi hội pân đil vel Pà Rông, chr’val Cà Dy... bêl xơợng xa nay ooy pa xiêr ma nưih pa bhrợ năc công zêng ma lơi bh’rợ. Bh’rợ muy bơr cán bộ cấp vel ma lơi bh’rợ, đơc lơi bâc bh’rợ căh k’dhơợng bhrợ, bhrợ ha bh’rợ tr’nêng âng bộ máy chính quyền cấp vel lum căh hăt zr’năh k’đhap. T’cooh Pơloong Vừa, Bí thư Chi bộ lâng k’dhơợng bhrợ Trưởng vel  Đăk Rế, chr’val La Dê, chr’hoong da ding ca coong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam đoọng năl, Nghị định 34 âng chính phủ năc xa nay crêê. N’đhơ cơnh đêêc bêl đươi dua oôy đhr’năng la lua năc dưr vaih bâc râu căh liêm choom. Ting t’cooh Pơloong Vừa, ha dang đươi dua Nghị định n’nâu, đợ ma nưih bơơn đươi dua phụ câp cơnh t’cooh bêl đêêc năc k’đhơợng bhrợ bâc bh’rợ tr’nêng, đhị bêl zên ta đoọng năc đhêêng lâh 1 ưc năc râu căh liêm glăp: “Ha dang vêy đợ bh’rợ p’jơh năc apêê đoo công bhrợ, n’đhang ha dang đoọng bhrợ ta luôn năc căh mă. Tu cơnh đêêc, chất lượng bh’rợ acu lêy căh vêy măc cơnh l’lăm a hay. Xoọc đâu năc đheêng vêy 3 cha năc coh Ban k’đhơợng lêy vel bhrợ, ha dợ apêê n’lơơng kiêng năc bhrợ, căh năc đhêy, vêy cơnh g’nưm ooy zi. Tu apêê đoo năc công k’rang ha pr’ăt tr’mông âng apêê. Ting a cu pa chăp, bh’rợ n’đoo công choom vêy quyền lợi p’têệt lâng trách nhiệm, n’đhơ căh bâc năc công vêy đoọng zâp c’xêê ha pêê.”

Ting Nghị định 34/2019 âng Chính phủ, cán bộ pa bhrợ căh chuyên trach cho vel, coh tổ phố năc căh z’lâh 3 cha năc bơơn đươi dua zooi đoọng zâp c’xêê xăl đoọng ha 5 cha năc cơnh a hay. Nghị định n’nâu năc muy đươi dua cơnh lâng apêê bhrợ: Bí thư Chi bộ k’đhơợng bhrợ Trưởng vel căh cậ tổ phố; Thôn đội, công an viên; Trưởng Ban pa bhrợ mặt trận. Xoọc đâu, coh chr’hoong da ding ca coong Nam Giang, tỉnh Quảng Nam  căh âi xay bhrợ Nghị định, n’đhang x âny n’nâu âi bhrợ muy bơr cán bộ câp vel ăt coh đhr’năng căh bơơn đươi dua phụ câp vêy cơnh k’pân k’rang, pang ra, căh kiêng bhrợ bh’rợ, vêy ngai âi lơi bh’rợ lươt pa bhrợ ooy ch’ngai. T’cooh Chơrum Nhiên, Bí thư Huỵen ủy Nam Giang, tỉnh Quảng Nam đoọng năl, prang chr’hoong vêy lâh 60 vel cơnh lâng lâh 300 cán bộ căh chuyên trách. Ha dang xơợng bhrợ ting Nghị định 34, năc vêy dzợ căh tươc 200 cán bộ câp vel đươi dua phụ cấp. T’cooh Chơrum Nhiên moon, râu đâu bhrợ  k’đhap căh hăt tươc pa bhrợ âng chính quyền vel đong: “Tơợ bêl pa zum vel coh pa zêng 12 chr’val âng chr’hoong âi pa xiêr 84 cán bộ căh chuyên trách. N’dhơ cơnh đêêc, la lua đoọng lêy nâu đoo năc cán bộ pa bhlâng bâc, bâc ngai apêê n’nâu âi vêy pa bhrợ đanh hăt bhlâng 10 c’moo ă. Đoọng pa xiêr muy chu apêê n’nâu pa bhlâng năc zr’năh k’đhap. Azi công xay moon lâng UBND tỉnh ng’cơnh choom vêy chính sách t’meê hăt bhlâng công vêy m’bưi zooi đoọng, đoọng apêê đoo n’nâu vêy pr’đơợ pa bhrợ công cơnh coh pr’ăt tr’mông âng apêê. Lâng n’dup tỉnh công vêy gr’hoot, brương tr’nu vêy t’bhlâng t’mơ zên, t’bhlâng pay m’bưi zên đoọng zooi ha pêê c’bhuh n’nâu./.”

Ảnh: A Lăng Ngước

Nam Giang:

 Nghe tinh giản biên chế, nhiều cán bộ thôn bỏ  việc

                                                   Alăng Lợi

Nghị định 34/2019/NĐ-CP của Chính phủ sửa đổi, bổ sung một số quy định về cán bộ, công chức và người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố đã có hiệu lực từ ngày 25/6/2019. Ở huyện miền núi Nam Giang, tỉnh Quảng Nam đến nay chưa chính thức triển khai NĐ này nhưng lo bị tinh giản biên chế nhiều người đã tự ý bỏ việc, xuống  phố mưu sinh. Việc này không chỉ gây khó khăn trong việc điều hành của địa phương mà còn làm xáo trộn cuộc sống của nhiều gia đình.

  Đã 4 tháng nay kể từ ngày bỏ quê xuống Đà Nẵng làm công nhân dệt may, chưa đêm nào Chị Alăng Thị Son, ở thôn Vinh xã Tà Pơơ, huyện miền núi Nam Giang, tỉnh Quảng Nam nguôi nỗi nhớ con. A Lăng Son trải lòng, con chị mới hơn 2 tuổi thường hay đau ốm dặt dẹo nên dăm bữa nửa tháng chị lại xin nghỉ về quê chăm con. Những hôm công việc bận rộn, lãnh đạo phân xưởng may không cho nghỉ, chị ở lại làm mà tâm trạng rối bời. Làm việc không đều, thu nhập chẳng là bao lại phải trả tiền thuê nhà và chi phí sinh hoạt hàng ngày nên lương tháng không còn mấy đồng. Đã vậy, chồng chị thường xuyên gọi điện la mắng, trách móc làm chị rất khổ tâm. Chị Sơn kể, trước đây chị làm Chi hội trưởng Chi hội Phụ nữ thôn, phụ cấp mỗi tháng chỉ vài trăm ngàn đồng nhưng với chị đó là động lực, niềm vui để chị gắn bó và cống hiến sức trẻ của mình cho quê hương. Quan trọng hơn, làm việc tại nhà chị có thời gian chăm sóc gia đình, chồng con. Chị A Lăng Thị Son cho biết, hiện chức danh Chi hội phụ nữ thôn Vinh của xã Tà Pơơ vẫn còn bỏ trống: “Thực tế, không phải không muốn cống hiến sức trẻ cho quê hương. Thế nhưng, tôi cũng cần lo cho cuộc sống gia đình, lo cho hai đứa con đang còn rất nhỏ. Chồng thì làm Bí thư Chi đoàn. Cả hai vợ chồng đều làm ở thôn mà lại không làm ra tiền, công việc của Hội, hầu như chiếm hơn phần nửa thời gian. Trong khi từ tháng 1/2019 đến nay, một số chức danh ở thôn như vợ chồng tôi không còn được hưởng phụ cấp nữa. Đó là quy định của Nhà nước rồi. Nên tôi đành gửi hai đứa nhỏ cho chồng, để tôi xuống Đà Nẵng làm công nhân kiếm tiền trang trải cuộc sống.”

Không chỉ chị Alăng Thị Son mà nhiều trường hợp khác như: Alăng Bác, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ thôn Tơ Pơ; Bhnướch Hàn, Bí thư chi Đoàn thôn Tơ Pơ, xã Tà Pơơ; Alăng Biếc, Chi hội trưởng Chi hội phụ nữ thôn Pà Rông, xã Cà Dy... khi nghe thông tin về tinh giản biên chế cũng đã lần lượt bỏ việc. Việc một số cán bộ cấp thôn tự ý bỏ việc, để trống nhiều chức danh khiến hoạt động của bộ máy chính quyền cấp thôn gặp không ít khó khăn. Ông Pơloong Vừa, Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn Đăk Rế, xã biên giới La Dê, huyện miền núi Nam Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết,  Nghị định 34 của Chính phủ về tinh giản biên chế đây là  chủ trương đúng. Tuy nhiên khi áp dụng vào thực tiễn sẽ nẩy sinh nhiều bất cập. Theo ông Pơloong Vừa, nếu áp dụng Nghị định này, những người được hưởng phụ cấp như ông lúc đó sẽ phải kiêm nhiệm nhiều việc, trong khi mức phụ cấp chỉ hơn 1 triệu đồng là không hợp lý: “Nếu như có những hoạt động nào đột xuất họ vẫn có thể làm, nhưng nếu để hoạt động thường xuyên thì e rằng khó lắm. Do đó, chất lượng công việc tôi thấy không được như trước nữa. Hiện nay chỉ có 3 đồng chí trong Ban quản trị thôn làm, còn những chức danh khác thích thì làm, không thích thì thôi, có phần ỉ lại cho chúng tôi. Bởi họ cũng phải lo cho cuộc sống của gia đình. Theo tôi nghĩ, hoạt động nào cũng nên có quyền lợi gắn với trách nhiệm, có thể không nhiều nhưng hàng tháng phải có hỗ trợ cho họ.”

Theo Nghị định 34/2019/NĐ-CP của Chính phủ, cán bộ hoạt động không chuyên trách ở thôn, tổ dân phố sẽ không quá 03 người được hưởng phụ cấp hàng tháng thay vì 5 người như trước đây. Nghị định này chỉ áp dụng đối với các chức danh: Bí thư Chi bộ kiêm Trưởng thôn hoặc Tổ trưởng tổ dân phố; Thôn đội/công an viên; Trưởng Ban công tác mặt trận. Hiện nay, ở huyện miền núi Nam Giang, tỉnh Quảng Nam hiện chưa triển khai thực hiện Nghị định , nhưng thông tin này đã làm một số cán bộ cấp thôn nằm trong diện không được hưởng phụ cấp có tâm lý chán nản, không mặn mà với công việc, thậm chí bỏ quê đi xa làm ăn. Ông Chơrum Nhiên, Bí thư Huyện ủy Nam Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết, toàn huyện có hơn 60 thôn với hơn 300 cán bộ không chuyên trách. Nếu thực hiện theo Nghị định 34, sẽ chỉ còn chưa tới 200 cán bộ cấp thôn được hưởng phụ cấp. Ông Chơ rum Nhiên cho rằng, điều này sẽ ảnh hưởng không nhỏ đến hoạt động của chính quyền địa địa phương: “Từ khi sáp nhập thôn trên tất cả 12 xã của huyện đã tinh giảm 84 cán bộ không chuyên trách cấp thôn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy đây là số lượng cán bộ rất đông, đa phần số cán bộ này có thâm niên công tác ít nhất là 10 năm rồi. Để tinh giảm một lúc lực lượng này thì vô cùng khó khăn. Chúng tôi cũng kiến nghị với UBND tỉnh làm sao có chính sách mới ít nhất cũng phải có một phần nào đó để các hội này có điều kiện hoạt động trong công việc cũng như cuộc sống của họ. Và dưới tỉnh cũng có hứa, nay mai sẽ cân đối ngân sách, cố gắng trích một phần ngân sách nào đó để hỗ trợ cho  đội ngũ này./.”