Ấp c’moo, cơnh lâng lấh 2 sào k’tiếc n’jứah chóh prớ, n’jứah chóh đu đủ, p’căn Huỳnh Thị Bình ặt cóh vel Nghĩa Lập, chr’val Đức Hiệp, chr’hoong Mộ Đức âi pa chô lấh 30 ức đồng. Đhêêng cơnh tơơm đủ đủ, nắc muy choh muy rúh, n’đhang choom pa chô prang c’moo lâng bh’nơơn dal. P’căn Bình đoọng năl: “ Nắc đoo cắh âi dáp bêl lứch hân noo prớ, tước hân noo boo a cu nắc choh p’xoọng apêê bhơi r’véh đoọng pa câl Tết, pa chô công z’zăng yêm têêm. Cóh đâu, bấc đha nuôr zêng chóh bhơi r’véh, p’lêê p’coo ting c’lâng chóh liêm ch’ngaach, tu cơnh đêếc bơơn bấc ngai tước pay câl đươi. Vêy bấc pr’loọng đong dzợ vặ p’xoọng k’tiếc đoọng bhrợ t’bhứah đhăm chóh”.
Công cơnh p’căn Huỳnh Thị Bình, p’căn Huỳnh Thị Nên coong ặt cóh chr’val Đức Hiệp âi vêy đanh lâng bh’rợ chóh bhơi r’véh liêm ch’ngaach lấh 10 c’moo. L’lăm a hay, p’căn Nên nắc muy chóh apêê tơơm đơớh pay pa chô cơnh xà lách, hẹ… n’đhang đăn đâu, díc điêl đoo k’rong p’xoọng chóh đu đủ, bồ ngốt… đoọng pa dưr râu liêm choom cóh muy đhăm k’tiếc. P’căn Nên xay moon: “Đươi vêy tr’xăl bấc râu tơơm chr’nóh nắc pr’loọng đong vêy p’xoọng râu pa chô choom hơnh déh, pa bhlâng nắc đợ tơơm vêy chr’nắp dal. Ha dợ apêê râu bhơi r’véh chóh ting hân noo nắc ting cơnh chr’nắp thị trường nắc ma k’rong bhrợ têng.”
Ha dang cơnh c’moo 2006, đhăm chóh bhơi r’véh cốh chr’val Đức Hiệp nắc đhêêng lấh 5 ha, nắc tước nâu câi âi dzoóc lấh 12 ha. Zr’lụ choh bhrợ r’véh k’rong cóh 3 vel Chú Tượng, Nghĩa Lập lâng Phú An. Nâu đoo bơơn lêy nắc muy cóh bấc pr’đhang bh’rợ chóh bhrợ zooi đha nuôr chr’val Đức Hiệp t’bil ha ul pa xiêr đha rựt lâng dưr z’lấh bhrợ cha ca van.
Tước nâu câi, chr’val Đức Hiệp âi bơơn pa dưr zr’lụ muy choh bhrợ bhơi r’veh liêm ch’ngaach. Apêê pr’loọng đha nuôr âi ma năl lấh cốh bh’rợ zư lêy môi trường, cắh đươi dua z’nươu zư lêy ch’nóh đoọng phun ha bhơi r’véh. Chủ tịch UBND chr’val Đức Hiệp Huỳnh Văn Như đoọng năl: Tơợ t’ngay chr’val vêy c’lâng pa dưr bh’rợ chóh dâu băn tằm, đha nuôr âi chóh c’chăl tơơm prớ, tơơm bhơi r’véh cơnh lâng dâu. Pr’đơợ âng acoon tằm nắc pa bhlâng cắh mặ ặt lâng z’nươu zư lêy chr’noh, tu cơnh đêếc bh’rợ c’chăl chóh bhơi r’véh lâng tơơm dâu nắc đoo muy cóh bấc cơnh bhrợ pr’hay đoọng pa dưr pr’đhang chóh bhơi r’véh liêm ch’ngaach. “Zấp pr’loọng đong zêng vêy đhăm chóh bhơi r’veh tơợ 1.000mét vuông nắc a tếh. N’đhơ cơnh đêếc, a zi cắh yêm ặt tợt xoọc đâu nắc cắh âi vêy đhị đương pay câl bhơi r’véh liêm ch’ngaach ha đha nuôr, tu c’lâng lúh công dzợ cắh yêm têêm”.
Đoọng đha nuôr bhrợ têng bhơi r’véh yêm têêm ting c’lâng nhâm mâng, chr’val Đức Hiệp âi k’rong p’too moon đha nuôr cắh choom đươi dua z’nươu zư lêy tơơm chr’nóh, zư lêy pa liêm môi trường. Bh’rợ zư lêy môi trường cóh zr’lụ chóh bhơi r’véh nắc đoo râu đoọng bhrợ t’váih bh’nơơn bhơi r’véh liêm ch’ngaach. Bêl bh’nơơn liêm ch’ngaach pa câl ooy thị trường bơơn bấc ngai đươi dua nắc bh’rợ bhrợ têng vêy choom mâng đanh”./.

( Nguồn: Dân Việt)
Hướng đến vùng chuyên canh rau sạch
Theo báo Quảng Ngãi
. Hiện nay, xã Đức Hiệp, huyện Mộ Đức, tỉnh Quảng Ngãi đang hướng nông dân đầu tư phát triển mạnh vùng chuyên canh rau sạch. Đây được xem là một trong những mô hình nông nghiệp triển vọng, mang tính bền vững ở địa phương.
Hằng năm, với hơn 2 sào đất vừa trồng ớt, vừa trồng đu đủ, bà Huỳnh Thị Bình ở thôn Nghĩa Lập, xã Đức Hiệp, huyện Mộ Đức đã thu về hơn 30 triệu đồng. Riêng cây đu đủ, chỉ cần trồng một lứa, nhưng có thể thu nhập cả năm và năng suất đạt cao. Bà Bình cho biết: “Đó là chưa kể khi hết vụ ớt, tới mùa mưa tôi lại trồng thêm các loại rau để bán Tết, thu nhập cũng ổn định. Ở đây, đa số người dân đều trồng rau, củ theo hướng canh tác rau sạch, nên được người tiêu dùng tin tưởng chọn mua. Có nhiều hộ còn thuê thêm đất để mở rộng diện tích trồng rau”.
Cũng như bà Huỳnh Thị Bình, bà Huỳnh Thị Nên cũng ở xã Đức Hiệp có thâm niên trồng rau sạch trên 10 năm. Trước đây, bà Nên chỉ trồng các loại rau ngắn ngày như xà lách, hẹ… nhưng gần đây, vợ chồng bà đầu tư trồng thêm đu đủ, bồ ngót... để tăng hiệu quả kinh tế trên một đơn vị diện tích. Bà Nên cho hay: “Nhờ thay đổi nhiều loại cây trồng mà gia đình có thêm thu nhập đáng kể, nhất là những cây có giá trị kinh tế cao. Còn những loại rau trồng theo mùa thì tùy theo giá cả thị trường mà đầu tư”.
Nếu như năm 2006, diện tích trồng rau sạch ở xã Đức Hiệp chỉ hơn 5ha, thì đến nay đã tăng lên 12ha. Khu vực trồng rau sạch tập trung ở 3 thôn Chú Tượng, Nghĩa Lập và Phú An. Đây được xem là một trong những mô hình canh tác giúp người dân xã Đức Hiệp xóa đói, giảm nghèo và vươn lên làm giàu.
Đến nay, xã Đức Hiệp đã phát triển được vùng chuyên canh rau sạch. Các hộ dân đã ý thức hơn trong việc bảo vệ môi trường, không sử dụng thuốc bảo vệ thực vật để phun cho rau. Chủ tịch UBND xã Đức Hiệp Huỳnh Văn Như cho biết: Từ ngày xã có định hướng vực dậy nghề trồng dâu nuôi tằm, người dân đã trồng xen canh cây ớt, cây rau với cây dâu. Đặc tính của con tằm là “nhạy cảm” với thuốc bảo vệ thực vật, nên việc xen canh rau với cây dâu chính là một trong những cách làm hay để phát triển mô hình trồng rau sạch. “Mỗi một hộ dân đều có diện tích trồng rau từ 1.000m2 trở lên. Tuy nhiên, điều chúng tôi trăn trở hiện nay là chưa có đầu mối thu mua rau sạch cho người dân, nên đầu ra vẫn còn bấp bênh”.
Để người dân sản xuất rau an toàn theo hướng bền vững, xã Đức Hiệp đã tập trung tuyên truyền cho người dân không được lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật, giữ vệ sinh môi trường. Việc giữ môi trường ở vùng trồng rau chính là yếu tố để tạo ra sản phẩm rau sạch. Khi sản phẩm sạch bán ra thị trường được nhiều người tin dùng thì việc sản xuất mới bền vững”./.
Viết bình luận