Bơr pêê t’ngay n’nâu, bác sĩ manuyh Lào Sou Phanh Likhasit năc bơơn bhrợ bh’rợ siêu âm luônh đoỌng ha manuyh jeh k’ăy đhị Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Tơợ bh’rợ siêu âm, Sou Phanh bơơn lêy manuyh jeh k’ăy n’nâu năc crêê k’ăy luônh. Tơợ bh’rợ pa choom siêu âm n’năc, anoo ơy prá xay trực tiếp lâng apêê y bác sỹ đhị Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang, chêêc c’lâng bh’rợ pa dưah crêê cơnh. Sou Phanh năc muy coh 6 y bác sỹ âng bệnh xá chr’hoong Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông, xoọc vêy ta pa choom c’năl, bh’rợ tr’nêng ghit bhlâng đhị Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Bác sĩ Sou Phanh Likhasit, Bệnh xá chr’hoong Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông, Lào bhui har xay moon: “6 c’xêê học coh đâu, căh muy bơơn học lâng bhrợ têng bh’rợ tr’nêng ooy siêu âm, acu lâng pazêng apêê pr’zớc nắc dzợ vêy apêê bác sĩ chr’hoong Tây Giang k’rang lêy đhị ăt tớt, cha đăh lâng lêy năc cơnh manuyh bhuh xoọng âng pr’loọng đong. Đợ c’năl ơy choom bơơn học, azi năc chô xay bhrợ coh bh’rợ khám pa dưah đhr’reh cr’ăy ha đhanuôr Lào.”

L’lăm ahay, zập c’moo Trung tâm Y tế Tây Giang năc dzợ đương pa dưah k’gooh tơợ 400 tươc 800 chu manuyh jeh k’ăy tơợ Lào coh pazêng bhươl cr’noon âng chr’hoong Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông. Hân đhơ cơnh đêêc, năc tơợ c’moo 2019, Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang ơy xay moon lâng chr’hoong lâng Sở Y tế Quảng Nam ooy bh’rợ pa choom pa dưr dal rau liêm choom âng manuyh pa bhrợ đoọng ha c’bhuh y bác sĩ âng chr’hoong pr’zơc. Coh đêêc, zên pa choom năc chr’hoong Tây Giang zup zooi 100%, ha dzợ ooy bh’rợ tr’nêng, zr’lụ ăt mamông năc Trung tâm y tế chr’hoong xay bhrợ. Bh’rợ n’nâu căh muy zup zooi ha 6 y bác sĩ âng chr’hoong Kạ Lùm nhâm mâng ooy bh’rợ tr’nêng, ting n’năc pa xiêr đợ manuyh Lào z’lâh c’noong k’tiêc tươc pa dưah đh’reh cr’ăy. Bác sĩ Nguyễn Huy Thông, Giám đốc Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam prá: “Pa choom siêu âm, X Quang, điện tim năc đợ pr’đươi máy móc năc coh nâu cơy đhị pr’zơc Lào ơy vêy ha dzợ căh ơy vêy ngai đươi dua, pa choom đoọng ha pr’zơc ooy cấp cứu đa khoa công cơnh ooy sản khoa. Tơợ lâh 6 c’xêê pa choom xay moon kinh nghiệm năc apêê đoo ma bhrợ pazêng bh’rợ máy móc pr’đươi công cơnh bh’rợ tr’nêng pa dưah đh’reh cr’ăy coh zập t’ngay.”

Năc muy chr’hoong da ding k’coong đhr’năng kinh tế xã hội dzợ bâc rau zr’năh k’đhap; năc lâng cr’noọ xa nay đoàn kết zr’ziêng chr’năp ga măc Việt Nam – Lào, Trung tâm Y tế chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam ơy xay bhrợ liêm xang bh’rợ pa choom, pa choom đoọng ooy kỹ thuật y tế t’mêê… đoọng ha c’bhuh bác sĩ k’tiêc k’ruung pr’zơc. Tơợ đêêc, ting t’ngay zup zooi k’tiêc k’ruung pr’zơc coh bh’rợ zư lêy c’rơ ha đhanuôr Lào n’đăh tôh c’noong k’tiêc. T’cooh A Rât Blui, Phó Chủ tịch UBND chr’hoong Tây Giang, tỉnh Quảng Nam xay moon: “Chr’hoong Tây Giang xay moon nâu đoo năc muy coh pazêng bh’rợ chính trị zr’ziêng quốc tế chr’năp pa bhlâng, zup zooi pr’zơc năc ng’zup zooi ađay. Tơợ zên âng quỹ liêm loom c’noong k’tiêc, chr’hoong năc t’bhlâng pa choom lâng pa choom đoọng kỹ thuật bh’rợ tr’nêng ha pazêng bác sĩ Lào đoọng apêê đoo bhrợ têng bh’rợ zư lêy c’rơ ha đhanuôr liêm choom lâh mơ.”

Tươc nâu cơy, muy coh tỉnh Quảng Nam a năm vêy bh’rợ pa choom bh’rợ tr’nêng ha k’tiêc k’ruung n’lơơng tơợ muy Trung tâm y tế chr’hoong. Nâu đoo năc rau liêm choom coh bh’rợ zư lêy c’rơ ha đhanuôr coh zr’lụ da ding k’coong Quảng Nam./.

Đào tạo nhân lực y tế cho nước bạn Lào

                                         CTV Tấn Sỹ

                                          Ảnh bìa: SK&ĐS

Lần đầu tiên ở nước ta, một Trung tâm Y tế tuyến huyện miền núi nhận đào tạo chuyên môn cho đội ngũ y bác sĩ người Lào. Chúng tôi đang nói đến tinh thần vượt khó theo phương châm “giúp bạn là giúp mình” của đội ngũ thầy thuốc ở huyện miền núi Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Đây là địa phương có đến 98% dân số là người Cơ Tu  và có hơn 70km đường biên giáp với huyện Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông, nước cộng hòa dân chủ nhân dân Lào.

Mấy hôm nay, bác sĩ người Lào Sou Phanh Likhasit được trực tiếp thực hành ca siêu âm bụng cho bệnh nhân tại Trung tâm Y Tế huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Qua siêu âm, Sou Phanh phát hiện bệnh nhân này bị chứng rối loạn nhu động ruột. Từ kết quả thực hành, anh đã trao đổi trực tiếp với các y bác sĩ tại Trung tâm Y tế huyện Tây Giang, tìm ra hướng điều trị phù hợp. Sou Phanh là một trong 6 y bác sĩ của bệnh xá huyện Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông, đang được đào tạo kiến thức, chuyên môn sâu tại Trung tâm Y tế huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam. Bác sĩ Sou Phanh Likhasit, Bệnh xá huyện Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông, Lào vui mừng chia sẻ: “Sau 6 tháng học ở đây, không những được học và thực hành chuyên môn về siêu âm, tôi và các bạn còn được các y bác sĩ huyện Tây Giang lo cho chỗ ăn, ở và đối xử như những người thân trong gia đình. Những kiến thức đã học được, chúng tôi sẽ về áp dụng trong khám chữa bệnh cho bà con nhân dân các bộ tộc Lào.”

Trước đây, mỗi năm Trung tâm Y tế Tây Giang đón và điều trị miễn phí từ 400 đến 800 lượt bệnh nhân Lào ở các bản của huyện Kạ Lùm, tỉnh Sê Kông. Tuy nhiên, bắt đầu từ năm 2019, Trung tâm Y tế huyện Tây Giang đã mạnh dạn đề xuất với huyện và Sở y tế Quảng Nam về việc đào tạo nâng cao nhân lực cho đội ngũ y bác sĩ của huyện bạn. Trong đó, kinh phí đào tạo do huyện Tây Giang hỗ trợ 100%, còn về chuyên môn, nơi ăn ở do Trung tâm y tế huyện đảm bảo. Cách làm này không chỉ giúp cho 6 y bác sĩ của huyện Kạ Lùm nắm vững chuyên môn, mà còn giảm tải lưu lượng người Lào qua lại biên giới. Bác sĩ Nguyễn Huy Thông, Giám đốc Trung tâm Y tế huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết: “Đào tạo siêu âm, X Quang, điện tim đó là những thiết bị máy móc mà hiện tại bạn Lào đã có nhưng chưa có người sử dụng, đào tạo cho bạn về cấp cứu đa khoa cũng như về sản khoa. Qua hơn 6 tháng đào tạo chia sẻ kinh nghiệm thì bạn đã tự triển khai được tất cả các công việc máy móc thiết bị cũng như công việc chuyên môn hằng ngày.”

Là một huyện biên giới điều kiện kinh tế xã hội còn nhiều khó khăn; song trên tinh thần đoàn kết hữu nghị đặc biệt Việt Nam-Lào, Trung tâm Y tế huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam đã làm tốt việc đào tạo, chuyển giao kỹ thuật y tế hiện đại…cho đội ngũ bác sĩ nước bạn. Qua đó, từng bước giúp nước bạn trong công tác chăm sóc sức khỏe cho nhân dân các bộ tộc Lào bên kia biên giới. Ông ARất Blúi, Phó Chủ tịch UBND huyện Tây Giang, tỉnh Quảng Nam cho biết:“Huyện Tây Giang xác định đây là một trong những nhiệm vụ chính trị quan hệ quốc tế hết sức quan trọng để giúp bạn chính là giúp ta. Trên cơ sở đó từ nguồn huy động quỹ “nghĩa tình biên giới”, huyện sẽ tiếp tục quan tâm đào tạo và chuyển giao kỹ thuật chuyên môn cho các bác sĩ Lào để bạn về triển khai nhiệm vụ chăm sóc sức khỏe nhân dân tốt hơn.”

Đến thời điểm hiện nay, duy nhất ở tỉnh Quảng Nam có một mô hình đào tạo chuyên môn cho nước ngoài từ một Trung tâm y tế tuyến huyện. Đây là điểm sáng trong công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân ở miền núi Quảng Nam./.