Xang bêl nhăn choh crâng n’loong ga mắc ting cơnh xa nay FSC, t’cooh Nguyễn Văn Đáng, coh cr’noon Phường Thuốc, chr’val Tiên Phong năc vêy ta đoọng m’ma t’nơơm n’loong, pa choom ooy bh’rợ choh lâng zên bhrợ têng mơ 8 ức đồng muy héc ta. T’coóh Đáng, xay moon, pr’loong đong đoo xoọc choh bhrợ 2 héc ta keo. Lâh vêy ta đoọng m’ma, zên choh bhrợ, doanh nghiệp dzợ gr’hoot moon năc pay câl pazêng n’loong bêl tước ooy hân noo pa câl lâng đợ zên câl bâc lâh mơ, tu cơnh đêêc t’cooh Đáng lâng đhanuôr ting choh crâng n’loong ga mắc coh chr’val Tiên Phong têêm loom choh bhrợ: “Bh’rợ zup zooi năc choh 1 héc ta năc azi choh bhrợ ting cơnh xa nay xay moon choh crâng n’loong ga mắc FSC năc vêy ta đoọng đợ zên mơ 8 ức đồng choh lâng zư lêy. Ting n’năc, tợơ công ty cộng moon năc pay câl lâng đợ zên câl bâc lâh mơ lâng coh thị trường, ha dang câl m’bứi lâh mơ năc đhanuôr choom pa câl ooy lơơng.”

        Rau liêm buôn lâng pr’loong đong choh crâng n’loong ga mắc đhị Tiên Phước năc vel đong vêy zr’lụ công nghiệp Tài Đa, ăt pa bhrợ đhị chr’val Tiên Phứơc. Đhị đâu pazêng doanh nghiệp, cơ sở bhrợ têng m’băh n’loong lâng n’loong pa pan ta ép ta luôn pay câl n’loong crâng choh. Ghit năc cơnh Công ty mộc dân dụng Văn Sỹ xoọc pa bhrợ đhị zr’lụ công nghiệp Tài Đa xoọc đâu năc pay câl n’loong keo đoọng bhrợ têng pa pan ép, chreh n’loong glặ pa têệt đơơng pa câl ooy k’tiếc k’ruung n’lơơng. T’cooh Võ Văn Sỹ, Giám đốc Công ty mộc dân dụng Văn Sỹ, chr’val Tiên Phong, chr’hoong Tiên Phước xay moon: Bh’rợ pay câl n’loong tơợ crâng n’loong ga mắc âng đhanuôr bâc pa bhlâng bêl apêê doanh n ghiệp, công ty đhị zr’lụ công nghiệp Tài Đa xoọc bhrợ k’rơ bh’rợ đơơng pa câl ooy k’tiếc k’ruung n’lơơng: “Coh ha y năc công câl n’loong keo tơợ crâng n’loong ga mắc, tu n’loong clặ pa têệt lâng bhrợ pa pan năc cr’noọ đươi dua tơợ thành phố Hồ Chí Minh ting t’ngay bâc lâh mơ. Đhanuôr năc têêm loom choh bhrợ crâng n’loong ga măc đoọng pa câl, công ty năc pay câl lâng đợ zên câl bâc lâh mơ lâng n’loong bhrợ bha ar. Xoọc đâu n’loong clặ pa têệt tơợ công ty zi công câl bâc lâh mơ đoọng đơơng pa câl ooy k’tiêc k’ruung n’lơơng.”

Coh pazêng c’moo ahay, chr’hoong Tiên Phước choh 800 héc ta n’loong ga mắc, coh đêêc bâc bhlâng năc keo axậ ga măc Úc lâng keo lai cấy mô. Ting n’năc, vel đong ơy zup zooi đhanuôr pazêng chr’val choh bhrợ crâng n’loong ga măc lâh 6 tỷ đồng. T’cooh Lê Trí Hiệu, Phó Chủ tịch UBND chr’hoong Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam xay moon, chr’hoong ơy bhrợ têng Dự án pa dưr zr’lụ choh bhrợ n’loong ga mắc cr’chăl c’moo 2018 – 2022 lâng đợ ga măc năc 6 r’bhâu héc ta lâng Dự án k’rong bhrợ têng tơợ Trung tâm m’ma công nghệ dal đhị đhăm lâh 10 héc ta. Nâu đoo năc pr’đơợ chr’năp đoọng pa dưr rau chr’năp kinh tế lâm nghiệp âng vel đong: “Tiên Phước năc choom choh bhrợ k’dâng 2.500 héc ta crâng n’loong ga măc lâng coh đêêc muy bơr đhăm ơy vêy ta đoọng bha ar xay moon chứng chỉ crâng n’loong ga mắc. Tơợ đêêc, coh cr’chăl ahay năc choom moon lâh bh’rợ xay moon, zup zooi năc azi dzợ vêy bh’rợ zup zooi đoọng ha pazêng doanh nghiệp, HTX đoọng bhrợ cơ sở bhrợ têng, pa dưr bh’rợ choh crâng n’loong ga măc n’nâu.”

Xoọc đâu, chr’hoong da ding k’coong Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam ơy đoọng chứng chỉ crâng choh nhâm mâng FSC ha 1.500 héc ta đhị pazêng chr’val cơnh Tiên Phong, Tiên Sơn, Tiên Lãnh, Tiên Hiệp, xang n’năc bhrợ t’bhưah ooy pazêng chr’val vêy bh’rợ choh crâng k’rơ lâh mơ. Đhăm crâng vêy ta đoọng bha ar năc bhrợ pa dưr rau chr’năp âng kinh tế crâng, bhrợ đoọng ha pr’đươi tơợ n’loong âng Tiên Phước năc bơơn ting pâh pa câl ooy thị trường k’tiêc k’ruung n’lơơng./.

Phát triển kinh tế bền vững từ rừng gỗ lớn

                      CTV Duy Bình

Những năm gần đây, người  dân các xã miền núi của huyện Tiên Phước chuyển từ trồng rừng gỗ nhỏ, chu kỳ ngắn sang trồng rừng gỗ lớn cho hiệu quả kinh tế cao. Chính quyền địa phương đã triển khai nhiều phương án  hỗ trợ kỹ thuật, tạo điều kiện thuận lợi cho các HTX, doanh nghiệp chế biến gỗ trên địa bàn sản xuất, chế biến và xuất khẩu gỗ. Từ đó, mở ra hướng phát triển kinh tế bền vững, góp phần nâng cao thu nhập cho người dân trồng rừng. 

Sau khi đăng ký trồng rừng gỗ lớn theo chứng chỉ FSC, ông Nguyễn Văn Đáng  ở thôn Phường Thuốc, xã Tiên Phong được hỗ trợ ngay giống cây trồng, hướng dẫn kỹ thuật và kinh phí 8 triệu đồng mỗi héc ta. Ông Đáng, cho biết, gia đình ông đang trồng 2 ha keo. Ngoài được hỗ trợ giống, kinh phí, doanh nghiệp còn cam kết bao tiêu sản phẩm sau thu hoạch với giá cao  nên ông Đáng và các hộ tham gia trồng rừng gỗ lớn ở xã Tiên Phong rất yên tâm:“Hình thức hỗ trợ là trồng mỗi 1ha mình trồng theo chứng chỉ rừng gỗ lớn FSC sẽ được hỗ trợ số tiền 8 triệu đồng trồng và chăm sóc. Theo đó, bên công ty cam kết sẽ mua giá cao hơn ngoài thị trường, nếu mua thấp hơn người dân có quyền bán ra ngoài”.

Thuận lợi đối với hộ trồng rừng gỗ lớn ở Tiên Phước là trên địa bàn có cụm công nghiệp Tài Đa, đóng chân tại xã Tiên Phong. Tại đây các doanh nghiệp, cơ sở chế biến dăm gỗ và gỗ lạn ván ép thường xuyên thu mua sản phẩm gỗ rừng trồng. Cụ thể như công ty mộc dân dụng Văn Sỹ đang hoạt động tại cụm công nghiệp Tài Đa hiện đang thu mua gỗ keo để làm gỗ lạn ván ép, xẻ gỗ ghép để xuất khẩu. Ông Võ Văn Sỹ, GĐ Công ty mộc dân dụng Văn Sỹ, xã Tiên Phong, huyện Tiên Phước cho hay: nhu cầu thu mua nguyên liệu từ rừng gỗ lớn trong nhân dân rất lớn khi các doanh nghiệp, công ty tại cụm công nghiệp Tài Đa đang đẩy mạnh xuất khẩu: “Sắp tới xu hướng cũng mua gỗ keo từ rừng gỗ lớn, bởi gỗ ghép và làm ván lạn nhu cầu từ thị trường trong TP.HCM nhu ngày càng tăng. Bà con nông dân cứ yên tâm trồng rừng gỗ lớn để khai thác bán, công ty sẽ thu mua với giá cao hơn gỗ làm giấy rất nhiều. Hiện gỗ ghép bên công ty chúng tôi cũng mua mạnh hơn để xuất khẩu”.

Những năm qua, huyện Tiên Phước trồng  800 ha gỗ lớn, trong đó chủ yếu là keo tai tượng Úc và keo lai nuôi cấy mô. Theo đó, địa phương đã hỗ trợ người dân các xã tham gia trồng rừng gỗ lớn hơn 6 tỷ đồng. Ông Lê Trí Hiệu, Phó Chủ tịch UBND huyện Tiên Phước, Quảng Nam cho biết, huyện đang xây dựng Dự án phát triển vùng nguyên liệu gỗ lớn giai đoạn 2018-2022 với diện tích 6.000 ha và Dự án đầu tư xây dựng Trung tâm giống công nghệ cao trên diện tích 10 ha. Đây sẽ là tiền đề quan trọng để nâng cao giá trị kinh tế lâm nghiệp của địa phương: “Tiên Phước có thể trồng khoảng 2.500ha rừng gỗ lớn và trong đó 1 số diện tích đã được cấp chứng chỉ trồng rừng gỗ lớn. Trên cơ sở đó, trong thời gian qua có thể nói ngoài việc tuyên truyền, vận động, hỗ trợ thì chúng tôi còn có giải pháp hỗ trợ cho các doanh nghiệp, HTX để mở ra các cơ sở chế biến, phát triển trồng rừng gỗ lớn này”

Hiện nay, huyện miền núi Tiên Phước, tỉnh Quảng Nam đang tập trung cấp chứng chỉ rừng trồng bền vững FSC cho 1.500 ha tại các xã như Tiên Phong, Tiên Sơn, Tiên Lãnh, Tiên Hiệp, sau đó sẽ nhân rộng sang các xã có thế mạnh trồng rừng khác. Diện tích rừng được cấp chứng tăng lên sẽ góp phần nâng cao giá trị kinh tế rừng, giúp các sản phẩm từ gỗ của Tiên Phước có điều kiện tham gia xuất khẩu sang thị trước các nước./.

      Ảnh: Khai thác