Cóh 2 t’ngay, 18 lâng 19/6, UBND tỉnh Quảng Ngãi pazum đh’rứah lâng Uỷ ban k’tiếc k’ruung UNESCO Việt Nam bhrợ têng bh’rợ prá xay khoa học quốc tế rau chr’nắp c’cir công viên k’tiếc đhâl Lý Sơn – Sa Huỳnh. Nâu đoo nắc bh’rợ chr’nắp đoọng tỉnh Quảng Ngãi loon bhrợ xang bha ar pa tơ lâng xay pa cắh lâng UNESCO l’lăm t’ngay 30/11/2019.

Công viên địa chất Lý Sơn tr’nơợp bơơn xay moon vêy pa zêng đhăm k’tiếc bhứa lâh 100 km vuông, pa zêng đảo Lý Sơn lâng zr’lụ đăn toor apêê chr’val Bình Châu, Bình Hải, chr’hoong Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.  Đợ n’nâu ha y cớ cong viên bơơn bhrợ t’bhứah pa chắp ch’mêêt lêy apêê zr’lụ đăn đêếc c’bhúh ta hung da ding ca coong (Quảng Ngãi – Trà Bồng), clung trúih toor biển (Quảng Ngãi – Sa Huỳnh) lâng c’bhúh biển đảo (Quảng Ngãi – Lý Sơn). Ting n’nắc, tỉnh Quảng Ngãi k’rong bấc chr’nắp đhăm k’tiếc liêm pr’hay choom pác bhrợ 4 bha nụ c’kir đhăm k’tiếc: Bha nụ c’kir đảo Lý Sơn, Bha nụ c’kir trúih biển n’đắh Bắc Quảng Ngãi, Bha nụ c’kir n’đắh Nam Quảng Ngãi, Bha nụ c’kir zr’lụ Trà Bồng.

Công viên địa chất Lý Sơn – Sa Huỳnh vêy bấc pr’đơợ đoọng choom UNESCO xay moon nắc Công viên địa chất prang bha lang k’tiếc. N’dhdơ cơnh đêếc, bh’rợ ra văng lâng xay pa cắh bha ar pa tơ k’đươi UNESCO xay moon nắc Công viên địa chất prang bha lang k’tiếc dzợ z’lấh bấc bh’dzang lướt lâng bha ar pa tơ liêm ghít, kiêng vêy đợ pr’đơợ khoa học nhâm mâng lâng râu ra văng ghít liêm. T’coóh Lê Hoài Trung, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ tịch Ủy ban k’tiếc k’ruung UNESCO Việt Nam k’đươi: “Công viên địa chất Prang bha lang k’tiếc vêy k’rong pa zum đợ chr’nắp địa chất ma mơ lâng bha lang k’tiếc, đh’rứah lâng bấc chr’nắp văn hóa, lịch sử lâng vêy chr’nắp p’too pa choom. Đh’rứah lâng n’nắc, công viên địa chất prang bha lang k’tiếc choom k’đhơợng nhâm đoọng đha nuôr nắc ma nứih c’la âng bh’rợ zư đớc lâng pa dưr chr’nắp, vêy bơơn t’bơơn ma mông đhị cr’loọng râu chr’nắp n’nắc”./.

(Ảnh: Baovanhoa)

Gắn bảo tồn với phát triển Công viên địa chất Lý Sơn- Sa Huỳnh

Trong 02 ngày, 18 và 19/6, UBND tỉnh Quảng Ngãi phối hợp với Ủy ban quốc gia UNESCO Việt Nam tổ chức Hội thảo khoa học quốc tế Giá trị di sản công viên địa chất Lý Sơn- Sa Huỳnh. Đây là bước quan trọng để tỉnh Quảng Ngãi kịp hoàn tất hồ sơ và đệ trình UNESCO trước ngày 30/11/2019.

Công viên địa chất Lý Sơn ban đầu được xác định có tổng diện tích hơn 100 km2, bao gồm đảo Lý Sơn và vùng phụ cận ven bờ thuộc các xã Bình Châu, Bình Hải, huyện Bình Sơn, tỉnh Quảng Ngãi. Về sau phạm vi công viên được mở rộng nghiên cứu ra các khu vực lân cận phức hệ thung lũng miền núi (Quảng Ngãi - Trà Bồng), đồng bằng duyên hải (Quảng Ngãi - Sa Huỳnh) và phức hệ biển đảo (Quảng Ngãi - Lý Sơn). Theo đó, tỉnh Quảng Ngãi tập hợp nhiều giá trị địa mạo độc đáo có thể phân ra 4 cụm di sản địa mạo: Cụm di sản đảo Lý Sơn, Cụm di sản ven biển phía Bắc Quảng Ngãi, Cụm di sản phía Nam Quảng Ngãi, Cụm di sản khu vực Trà Bồng. 

Công viên địa chất Lý Sơn- Sa Huỳnh có nhiều triển vọng để được UNESCO công nhận là Công viên địa chất toàn cầu. Tuy nhiên, việc chuẩn bị và đệ trình hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận là Công viên địa chất toàn cầu còn trải qua nhiều bước đi và thủ tục cụ thể, đòi hỏi những luận chứng khoa học vững chắc và sự chuẩn bị kỹ càng. Ông Lê Hoài Trung, Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam đề nghị: Công viên địa chất Toàn cầu sẽ hội tụ những giá trị địa chất tầm cỡ quốc tế, cùng với những giá trị văn hóa, lịch sử và có ý nghĩa giáo dục. Đồng thời, công viên địa chất toàn cầu phải đảm bảo để cộng đồng dân cư là chủ thể trực tiếp của việc bảo tồn và phát huy danh hiệu, có được sinh kế ngay trong lòng danh hiệu”./.