Râu dưr vaih âng pr’luh cr’ay c’lâng pr’hơơm tu vi rút Covid-19 bhrợ t’vaih bhrợ ha bh’rợ đơơng pa câl bh’nơơn bhlưa Việt Nam lâng Trung Quốc  crêê cr’đơơng căh liêm crêê, bâc pr’đươi pr’dua bh’nơơn ha rêê đhuôch xiêr đệ bhlâng. T’cooh Nguyễn Tôn Quyền, Phó Chủ tịch lâng ting k’đhơợng bhrợ Tổng Thư ký Hiệp hội N’loong lâng cr’van tơợ crâng Việt Nam l’lăm a hay đoọng năl, cr’đơơng âng pr’luh cr’ay n’nâu, bâc c’bhuh pr’đươi bh’nơơn cơnh n’loong dăm đơơng ooy Trung Quốc xiêr êp:“Pa xiêr dăm n’loong đơơng pa câl vêy p’xoọng c’bhuh nguyên liệu n’loong côh k’tiêc hêê đoọng bhrợ t’vaih ván, n’loong MDF, viên nén nhiên liệu dưr bâc, đoọng bhrợ t’vaih đợ bh’nơơn chr’năp dal năc đoo pr’đơợ coh cr’chăl đâu. Pr’luh cr’ay đanh năc c’năl âng doanh nghiệp công vêy cơnh tr’xăl liêm. Hiệp hội âi bhrợ bhiêc lâng apêê doanh nghiệp, bâc doanh nghiệp mr’cơnh loom lâng xăl c’lâng bhrợ cơnh xooc đâu muy bơr doanh nghiệp bhrợ dăm mảnh cóh Trung Quốc xooc âi xăl dzang câl pr’đươi pr’dua bhrợ têng ván n’loong ép, viên nén nhiên liệu.”

Mr’cơnh cơnh đêêc, ting t’cooh Nguyễn Hoài Nam, Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến thủy sản Việt Nam – VASE, cr’đơơng ta lơi đơn hàng cơnh lâng bâc pr’đươi thủy sản tu pr’luh cúm vi rút corona doó âi vêy, n’đhang đơn hàng căh cậ bh’rợ bhrợ bhr’lậ đơn hàng xooc k’zih. Tươc đâu, muy bơr hãng tàu biển ga măc âi pa đhêy đơp apêê container pr’đươi thủy sản đơơng âng ooy Trung Quốc. Cơnh lâng apêê thị trường cơnh: Liên minh Châu Âu, Mỹ, tơơp c’moo đâu âi tươc xay moon lâng lum lêy đong máy bhrợ têng n’đhang xooc đâu pa đhêy, năc muy xay moon tơợ ch’ngai. Xooc đâu, apêê k’tiêc k’ruung căh câl a xiu ngừ Trung Quốc tu cơnh đêêc chr’năp xiêr đệ, nâu đoo năc pr’đơợ liêm cơnh lâng apêê doanh nghiệp a xiu ngừ Việt Nam:“Vêy bhrợ pa dưr apêê pr’đơợ liêm đoọng p’loon ng’cơnh choom bhrợ têng doó  ăt zâng cr’đơơng tu pr’luh cr’ay la lâh bâc. Xa nay apêê đong t’moot câl coh Trung Quốc đoọng năl, Việt Nam choom ra văng c’bhuh pr’đươi tọ, đông lạnh. Tu bâc pr’luh cr’ay cơnh đâu, vêy đhr’năng xang 3 c’xêê tươc 5 c’xêê ha dang căh mă t’păt pr’luh năc bh’rợ bhrợ bhr’lậ văn hóa đươi dua ghit lêy, căh cha đăh râu hât, ma mông,  bâc, pr’đươi t’mêê năc vêy u hăt lâh, bêl đêêc cr’noọ đươi dua ch’na đh’năh dưr bâc n’đhang choom p’ghit lêy đợ pr’đươi tọ, đông lạnh đoọng choom uh zêệ pa chêên.”

Căh muy apêê doanh nghiệp đơơng pa câl năc n’đhơ đhị thị trường coh k’tiêc k’ruung, bâc doanh nghiệp, c’bhuh siêu thị công âi ma năl bhrợ kế hoạch lâng chơơc lêy pr’đơợ liêm đhị apêê thị trường t’mêê. T’cooh Vũ Thanh Sơn, Tổng Giám đốc Tổng Công ty thương mại Hà Nội đoọng năl, doanh nghiệp xooc vêy c’bhuh siêu thị Hapromart lâng xooc p’têêt pa zum ta luôn pay câl apêê pr’đươi bh’nơơn ha rêê đhuôch côh apêê vel đong. Coh đhr’năng n’nâu, vêy t’bhlâng p’têêt pa zum lâng apêê vel đong lâng Hiệp hội ngành hàng đoọng pay câl bh’nơơn ha rêê đhuôch, pa bhlâng năc  apêê bh’nơơn ha rêê đhuôch xooc crêê ăt k’đoong coh c’noong k’tiêc căh choom đơơng pa câl ooy Trung Quốc: “Xooc đâu thanh long Việt Nam lâh thị trường Trung Quốc năc thị trường ga măc n’đhang công vêy thị trường pa bhlâng ga măc năc đoo Mỹ. Bơơn năl nắc Bộ Nông nghiệp ra văng  vêy c’bhuh lươt pa bhrợ ooy Mỹ, nâu đoo năc pr’đơợ liêm, a zi vêy đh’rưah ting pâh lâng apêê dôanh nghiệp n’lơơng đoọng bhrợ t’bhưah p’xoọng thị trường đươi dua thanh long coh Mỹ lâng muy bơr thị trường n’lơơng.”

Bh’rợ cr’đơơng âng  pr’luh âi lâng xooc cr’đơơng k’rơ tươc bhrợ têng lâng câl bhlêy bh’nơơn âng Việt Nam. Coh c’xêê 1, chr’năp đơơng pa câl bh’nơơn ha rêê đhuôch âng Việt Nam tươc Trung Quốc âi xiêr 14%. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp lâng Pa dưr vel bhươl Nguyễn Xuân Cường moon ghit, đợ c’lâng bh’rợ bha lâng âng Bộ Nông nghiệp lâng pa dưr vel bhươl âi lâng xooc bhrợ năc đoo k’đươi ch’mêêt k’rong lêy cớ đợ bh;nơơn ha rêê đhuôch đơơng pa câl ooy Trung Quốc m’mơ bâc. Đh’rưah lâng t’bhlâng bh’rợ câl bhlêy coh k’tiêc hêê; k’rong bhrợ têng đhộ cơnh lâng râu ting pâh âng apêê doanh nghiệp bhrợ têng đhị pr’đơợ p’têêt pa zum lâng zr’lụ choh bhrợ. Đh’rưah lâng n’năc, ch’mêêt lêy cớ pa zêng mơ bâc  đợ đông lạnh đoọng đơơng âng muy bơr bh’nơơn t’moot ươp đông lạnh đanh cr’chăl coh bh’rợ câl bhlêy:“Năc coh c’xêê n’nâu vêy bhrợ pa dưr thương mại đhị muy bơr thị trường. Vêy k’đươi muy c’bhuh pa bhrợ tươc Đu bai ( apêê Tiểu vương quốc Ả rập thống nhát); muy c’bhuh năc tươc thị trường Mỹ, Nhật Bản, Braxin lâng apêê k’tiêc k’ruung n’lơơng đoọng muy cr’noọ xa nay căh vêy bêl đâu vêy ha dợ lươt, năc đoo lươt tu ha râu đanh mâng lâh. Ahêê choom lêy công vêy pr’đơợ k’rơ bhrợ r’vaih muy zr’năh k’đhap đoọng bhrợ pa dưr bh’rợ ra pă bh’rợ choh bêêt, băn rơơi liêm lâh coh c’bhuh p’têêt pa zum./.”

Ứng phó dịch viêm đường hô hấp cấp do vi rút Covid-19

     Cơ hội để doanh nghiệp tham gia sâu vào chuỗi giá trị nông sản

                       Minh Long

Tìm kiếm thị trường mới, đầu tư công nghệ chế biến sâu, tăng cường gắn kết vùng nguyên liệu trong thương mại và tiêu thụ nông sản là những giải pháp đang được các doanh nghiệp triển khai cùng với những giải pháp đồng bộ của Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn để ứng phó với dịch viêm phổi cấp do vi rút cô rô na gây ra.

Sự bùng phát của dịch viêm đường hô hấp cấp do vi rút Covid-19 gây ra khiến hoạt động xuất nhập khẩu giữa Việt Nam và Trung Quốc bị tác động không nhỏ, nhiều mặt hàng nông sản giá giảm chạm đáy. Ông Nguyễn Tôn Quyền, nguyên Phó chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Gỗ và Lâm sản Việt Nam cho biết, ảnh hưởng của dịch bệnh này, những lô hàng xuất khẩu dăm gỗ sang Trung Quốc đã giảm mạnh: “Giảm dăm gỗ xuất khẩu sẽ bổ sung nguồn nguyên liệu gỗ trong nước để sản xuất ván nhân tạo, gỗ MDF, viên nén nhiên liệu gia tăng số lượng này rất nhiều để làm ra những sản phẩm giá trị cao đó là lợi thế trong thời điểm này. Dịch còn kéo dài thì nhận thức của doanh nghiệp chắc chắn sẽ chuyển hướng rất tốt. Hiệp hội đã làm việc với các doanh nghiệp, nhiều doanh nghiệp đồng tình và đã chuyển hướng như hiện nay một số doanh nghiệp làm dăm mảnh ở Trung Quốc hiện đã chuyển hướng mua thiết bị sản xuất gỗ ván ép, viên nén nhiên liệu.”

Tương tự, theo ông Nguyễn Hoài Nam, Phó Tổng Thư ký Hiệp hội Chế biến thủy sản Việt Nam – VASE, tác động hủy đơn hàng với mặt hàng thủy sản do dịch cúm vi rút cô ra na chưa có, nhưng đơn hàng hay việc điều chỉnh đơn hàng đang chậm lại. Đến nay, một số hãng tàu biển lớn đã ngưng nhận các công ten nơ hàng thủy sản chở đi Trung Quốc. Đối với các thị trường như: Liên minh Châu Âu, Mỹ, đầu năm nay đã sang đánh giá và thăm nhà máy chế biến nhưng hiện nay tạm ngừng, chỉ đánh giá từ xa. Hiện nay các nước không mua cá ngừ Trung Quốc nên giá giảm sâu, đây là cơ hội đối với các doanh nghiệp cá ngừ Việt Nam: “Sẽ thúc đẩy các cơ hội để tranh thủ làm sao để sản xuất không  chịu ảnh hưởng quá nhiều bởi dịch. Thông tin những nhà nhập khẩu ở Trung Quốc cho biết, Việt Nam cần chuẩn bị hàng đồ hộp, đông lạnh. Vì những dịch như thế này có thể sau 3 tháng đến 5 tháng mà dập được dịch thì việc điều chỉnh văn hóa tiêu dùng rõ rệt, không ăn sống nhiều, hàng tươi sẽ ít đi, lúc đó nhu cầu thực phẩm sẽ tăng cao nhưng mà cần chú ý là những hàng đồ hộp, đông lạnh để có thể chế biến chín.”

Không chỉ các doanh nghiệp xuất khẩu mà ngay tại thị trường trong nước, nhiều doanh nghiệp, hệ thống siêu thị cũng đã chủ động xây dựng kế hoạch và tìm kiếm cơ hội tại các thị trường mới. Ông Vũ Thanh Sơn, Tổng Giám đốc Tổng Công ty thương mại Hà Nội cho biết, doanh nghiệp hiện có chuỗi siêu thị Hapromart và đang kết nối thường xuyên thu mua các mặt hàng nông sản ở các địa phương. Trong bối cảnh này, sẽ tăng cường kết nối với các địa phương và Hiệp hội ngành hàng để thu mua nông sản, đặc biệt là những nông sản đang bị ứ đọng ở biên giới không xuất được Trung Quốc: “Hiện nay thanh long Việt Nam ngoài thị trường Trung Quốc là thị trường lớn nhưng cũng có thị trường rất lớn là Mỹ. Được biết là Bộ Nông nghiệp chuẩn bị đoàn công tác sang Mỹ, đây là cơ hội, chúng tôi sẽ cùng vào cuộc với các doanh nghiệp khác để mở rộng thêm thị trường tiêu thụ thanh long ở Mỹ và một số thị trường khác.”

Tác động của dịch đã và đang ảnh hưởng lớn đến sản xuất và thương mại nông sản của Việt Nam. Trong tháng 1, giá trị xuất khẩu nông sản của Việt Nam sang Trung Quốc đã giảm 14%. Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Nguyễn Xuân Cường nhấn mạnh, những giải pháp trọng tâm mà Bộ Nông nghiệp và Phát triển nông thôn đã và đang triển khai là yêu cầu tổng rà soát lại khối lượng nông sản, các nhóm mặt hàng để xuất khẩu sang Trung Quốc.  Đồng thời tăng cường công tác thương mại trong nước; tập trung chế biến sâu với sự tham gia của các doanh nghiệp chế biến trên cơ sở liên kết chặt chẽ với vùng nguyên liệu giảm bớt xuất khẩu tươi. Song song đó kiểm tra lại tổng kho dự trữ đông lạnh để đưa một số sản phẩm vào ướp đông lạnh kéo dài thời gian trong phân phối thương mại: “Ngay trong tháng này sẽ xúc tiến thương mại tại một số thị trường. Sẽ cử 1 đoàn công tác sang Đu bai(Các Tiểu Vương quốc Ả Rập Thống nhất); một đoàn tiếp tục sang thị trường Mỹ, thị trường Nhật Bản, thị trường Braxin và các thị trường khác nhằm một mục tiêu không phải lúc này mới đi mà đi vì chiến lược dài hơi hơn. Chúng ta phải nhìn nhận rằng cũng có cơ hội tạo một áp lực bức bách để đẩy mạnh tái cơ cấu nông nghiệp sâu hơn trên cơ sở chuỗi liên kết”./.