Pleng k’tiếc p’răng puýh đanh đươnh đh’rứah lâng bh’rợ óch bhơi xấc đoọng chóh keo âng đhanuôr nắc bhrợ t’váih đhr’năng roóh crâng cóh zr’lụ da ding k’coong k’rơ lấh mơ. Đhị chr’val Trà Dương, chr’hoong Bắc Trà My, tơợ tr’nơớp hân noo xơớt goóh tước nâu cơy nắc dưr váih 3 g’lúh roóh crâng, roóh lấh 1 héc ta crâng keo. Zr’lụ crâng crêê roóh nắc đhị da ding Đu, âng cr’noon Dương Lâm t’mêê u roóh. T’coóh Lê Văn Mong, ắt cóh cr’noon Dương Lâm, chr’val Trà Dương, chr’hoong Bắc Trà My prá: “Bêl đhanuôr apêê col crâng lâng apêê đoo vêy cr’noọ óch bhơi xấc đoọng chóh t’mêê cớ. Vêy pr’loọng đong cắh lấh k’rang lêy, vêy đoo pr’loọng đong công lêy ghít bêl óch nắc tu đhí k’rơ bhrợ t’váih đhr’năng rọ crâng, hân đhơ ơy chắl bhrợ chr’pắh zâl óih nắc công rọ tước, bhrợ t’váih roóh crâng.”

T’coóh Phan Duy Khánh, Chủ tịch Hội Nông dân, lâng bhrợ Phó Ban Nông nghiệp chr’val Trà Dương xay moon, vel đong nắc ơy bhrợ têng bh’rợ zâl cha groong roóh crâng đơớh bhlâng: “Đhị vel đong cóh pazêng c’moo ahay công dưr váih roóh crâng, công bhrợ rau cắh liêm crêê ooy pr’ắt tr’mông âng đhanuôr. Tơợ tr’nơớp hân noo p’răng puýh cóh t’ngay 1.4 nắc Ban Nông nghiệp chr’val, Tư pháp chr’val xay moon bh’rợ tr’nêng ooy UBND chr’val bhrợ têng cr’noọ bh’rợ xay moon ooy bh’rợ zư lêy crâng lâng zâl cha groong roóh crâng. T’mêê bêl đêếc ahay ơy xay moon prang cóh 4 cr’noon lâng lấh 600 cha nắc đhanuôr ting pấh xơợng. Cóh cr’chăl ahay nắc p’răng puýh đanh đươnh, đhanuôr công óch bhơi xấc, hân đhơ ơy k’rang lêy ghít nắc tu đhí k’rơ, p’răng puýh pa bhlâng buôn bhrợ t’váih roóh crâng đhị chr’val.”

T’coóh Lê Văn Quế, Kiểm lâm k’đhơợng lêy zr’lụ chr’val Trà Dương, chr’hoong Bắc Trà My ta đang moon xoọc đâu nắc cr’chăl p’răng puýh pa bhlâng, đhanuôr nắc lêy ghít cóh bh’rợ đươi óih đoọng óch bhơi xấc, bêl k’nặ óch nắc xay moon lâng chính quyền vel đong, lâng kiểm lâm k’đhơợng lêy zr’lụ đoọng chính quyền vel đong p’too pa choom, đương lêy: “Bêl dưr váih roóh crâng nắc đơớh xay moon ooy cơ quan công an, chính quyền vel đong đăn bhlâng đoọng t’bhlâng bhrợ têng bh’rợ t’pắt roóh crâng. Nắc k’rong pazêng lực lượng đhị đêếc đoọng xay bhrợ k’rơ bh’rợ t’pắt roóh crâng.”

Pazêng g’lúh roóh crâng keo đhị zr’lụ nắc vêy chính quyền vel đong k’dua đhanuôr lâng lực lượng chức năng ting t’pắt óih đơớh loon, cắh choom đớc roóh bấc ooy, tu cơnh đêếc nắc ơy choom pa xiêr rau bil hư tu roóh crâng bhrợ t’váih. Xay moon đớc cóh cr’chăl ha y p’răng puýh dưr váih k’rơ bhlâng, đhr’năng váih roóh crâng bấc lấh mơ. Tu cơnh đêếc, đhanuôr nắc xay bhrợ bh’rợ zư lêy crâng liêm choom lấh mơ, đhêy óch bhơi xấc cóh cr’chăl p’răng puýh pa bhlâng lâng căh choom bhrợ đợ bh’rợ buôn bhrợ t’váih roóh crâng./.

Cảnh giác trước nguy cơ cháy rừng

                                             CTV Duy Bình

Liên tiếp những ngày qua, trên địa bàn tỉnh Quảng Nam xảy ra nhiều vụ cháy rừng khiến nhiều diện tích rừng tự nhiên bị thiêu rụi. Thời tiết nắng nóng, khô hanh vẫn diễn biến phức tạp, đang tiềm ẩn nguy cơ cháy rừng, nhất là ở vùng miền núi rất cao.

Thời tiết nắng nóng kéo dài cộng với nhu cầu phát đốt thực bì để trồng keo của người dân càng làm cho nguy cơ cháy rừng ở miền núi rất cao. Tại xã Trà Dương, huyện Bắc Trà My, từ đầu mùa khô đến nay đã xảy ra 3 vụ cháy rừng sản xuất, thiêu rụi hơn 1 hecta rừng keo. Khoảnh rừng bị cháy thuộc đồi gò Đu, thuộc thôn Dương Lâm vừa mới xảy ra cháy rừng. Ông Lê Văn Mong, ở thôn Dương Lâm, xã Trà Dương, huyện Bắc Trà My cho biết:“Khi dân họ khai thác rừng và họ có nhu cầu đốt để trồng mới để tái sản xuất. Có những hộ cũng chủ quan, có những hộ không chủ quan nhưng vì gió thổi bay tàn tro, mặc dù đã tạo ranh ra nhưng vẫn bay qua đất bên cạnh cũng ngún và dẫn đến cháy rừng”.

Ông Phan Duy Khánh, Chủ tịch Hội Nông dân, kiêm Phó Ban Nông nghiệp xã Trà Dương cho hay, địa phương đã chủ động lên kế hoạch phòng chống cháy rừng từ rất sớm:“Trên địa bàn những năm trước cũng đã xảy ra nhiều vụ cháy, cũng đã ảnh hưởng đến tính mạng của nhân dân. Nên từ đầu mùa nắng vào ngày 1.4 thì Ban Nông nghiệp xã, Tư Pháp xã tham mưu cho UBND xã xây dựng kế hoạch để tổ chức tuyên truyền công tác quản lý, bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng. Vừa qua đã tuyên truyền rộng rãi trên địa bàn 4 thôn với trên 600 lượt người tham dự. Trong thời gian qua thì nắng nóng kéo dài, nhân dân cũng đốt thực bì, tuy không chủ quan nhưng do điều kiện gió, nắng quá rất dễ gây cháy nên xảy ra những vụ cháy trên địa bàn xã”.

Ông Lê Văn Quế, Kiểm lâm phụ trách địa bàn xã Trà Dương, huyện Bắc Trà My khuyến cáo hiện đang là thời điểm nắng nóng cao độ, người dân cần thận trọng trong việc sử dụng lửa để đốt dọn thực bì, trước khi đốt phải báo với chính quyền địa phương, với kiểm lâm phụ trách địa bàn để chính quyền địa phương quản lý. “Khi xảy ra cháy rừng phải báo cáo cơ quan công an, chính quyền địa phương nơi gần nhất để tập trung cho công tác chữa cháy rừng. Phải huy động mọi lực lượng tại chỗ để tập trung cho công tác chữa cháy rừng”.

Hầu hết các vụ cháy rừng keo trên địa bàn được chính quyền được phương huy động người dân và các lực lượng chức năng dập lửa kịp thời, không để cháy lan diện rộng nên đã giảm được thiệt hại do cháy rừng gây ra. Dự báo thời gian tới thời tiết tiếp tục diễn biến phức tạp, nắng nóng kéo dài, nguy cơ xảy ra cháy rừng cao. Vì vậy, người dân cần nâng cao cảnh giác nhằm bảo vệ rừng, tạm dừng các hoạt động xử lý thực bì bằng lửa và những hành vi có nguy cơ gây cháy rừng./.