T’cooh Hồ Văn Quang, ma nuyh Cor ặt đhị vel 3 chr’val Trà Thủy năc ma nuyh vêy chr’năp dal coh chr’hoong da ding ca coong Trà Bồng, tỉnh Quảng Ngãi. T’cooh năc muy coh hắt ngai vêy choom bhrợ têng cha tơợ cr’noọ bh’rợ cơnh choh keo, choh quế, băn k’roọc, băn a’ọc tăm… T’cooh cung năc ma nuyh tơợ xay bhrợ cr’noọ bh’rợ băn a’ọc tăm lâng pa choom cơnh băn đoọng ha đhanuôr vel đong, xọoc tơợp năc ơy đơơng chô bh’nơơn. T’cooh Hồ Văn Quang xay moon: “Lalăm năc a đay bhrợ xr’mil liêm đăh bhrợ têng cha, đăh ch’choh b’băn. Coh đâu đhanuôr choh keo, choh quế đơ bấc, b’băn năc vêy băn k’roọc, a’ọc, a tưch. Tơợ king nghiệm acu bhrợ, lêy vêy pa chô bh’nơơn năc k’dua t’pâh đhanuôr ting lêy bhrợ, pa dưr trang trại, băn p’loh coh k’tiếc pậ bhưah lâng băn a’ọc m’ma vel đong đơơng chô bh’nơơn dal.”

Căh muy choom bhrợ cha, t’cooh Hồ Văn Quang ơy xay moon lâng zooi đhanuôr acoon coh đhị vel pa dưr bhrợ têng cha, tr’zooi pa dưr ca van, z’lâh đha rựt đanh mâng, chroi k’rong bhrợ têng vel bhươl t’mêê. Cr’nọo bh’rợ băn a’ọc vel đong âng amoó Hồ Thị Thương ơy băn ta luôn coh 2 c’moo đâu. Lalăm a hay, bh’nơơn pa chô âng pr’lọong đong amoó năc tơợ tơơm keo, tơơm quế. Đươi vêy pa choom băn a’ọc m’ma đhị vel đong tơợ t’cooh Hồ Văn Quang, pr’loọng amoó năc ơy k’rong bhrợ c’rọol, bơơn m’ma chô băn lâng pa dưr t’bấc. Coh đhr’năng băn, diic điêl amoó Thương ta luôn bơơn t’cooh Quang zooi, xay moon, pa choom đoọng cơnh băn vêy pa chô bh’nơơn dal, doọ bọo pr’luh cr’ay. Amoó Hồ Thị Thương đoọng năl: “Anoo Quang năc manuyh chr’năp liêm coh vel nâu, coh đhr’năng b’băn năc pr’loọng đong zi bơơn a đoo pachoom đoọng bấc rau, tơợ bhiệc đoọng a’ọc cha cha tước pa sạch c’rọol, lâng bêl a’ọc cr’ay năc t’đang ma nuyh pa dưah. Đươi vêy anoo Quang năc cu vêy pa xoọng kinh nghiệm đoọng băn bh’năn vêy bơơn bh’nơơn dal cơnh t’ngay đâu.”

T’cooh Hồ Văn Bình-ma nuyh vêy chr’năp dal ặt đhị vel 1, chr’val Trà Giang, chr’hoong Trà Bồng năc vêy cơnh bhrợ têng lalay coh bh’rợ zooi đhanuôr bhrợ têng cha, pa xiêr đha rựt liêm choom. Năc tước ruh t’cooh đhur cắh mặ bhrợ têng ha rêê dzợ, ha dợ t’cooh Hồ Văn Bình ta luôn pay kinh nghiệm bhrợ têng âng c’la đay xay moon đoọng ha đhanuôr năl. Tơợ apêê xa nay xay moon năc đoo, tơợ apêê g’luh tập huấn, lướt lêy apêê cr’noọ bh’rợ tơợ lơơng âng chr’hoong, tỉnh bhrợ têng, t’cooh ơy p’loon xay moon cớ đoọng ha đhanuôr lâng đh’rưah prá xay lêy chơih pay hau cr’nọo bh’rợ liêm choom đoọng bhrợ pa dưr đhị đhăm k’tiếc âng vel đong đay. T’cooh Hồ Văn Bình xay moon: “C’la cu năc cung ta luôn xay moon đoọng ha đhanuôr năl, kiêng ta bil ha ul pa xiêr đha rựt năc c’la đay pa zay lưch c’rơ đoọng bhrợ têng. Nhà nước ơy k’rang đoọng vặ zên, đhanuôr năc lêy vặ đoọng bhrợ cha, cu lướt lêy bấc ooy, lêy apêê bhrợ cha liêm choom bhlầng, coh đêêc đhị Trà Giang đợ đhanuôr đha rựt dzợ bấc, đhanuôr hêê lêy pa zay bhrợ têng cha lâh mơ dzợ. Acu cung ta luôn moon đhanuôr năc oó đương g’nưm tơợ Nhà nước dzợ, c’la hêê ma lêy pa zay bhrợ têng cha, z’lâh đha rựt.”

T’coooh Hồ Phúc Long, Phó Trưởng phòng Dân tộc chr’hoong Trà Bồng đoọng năl, apêê chr’năp dal năc vaih bh’cộ tơợp k’đơơng c’lâng bhrợ têng cha, căh muy coh pr’loọng đong đay năc dzợ ting chroi k’rong pa dưr xã hội, pa xiêr đha rựt đanh mâng lâng bhrợ têng vel bhươl t’mêê đhị vel đong: “Pa chô kinh nghiệm tơợ apêê c’moo lalăm, a zi năc năl pa ghit apêê cr’noọ bh’rợ liêm choom bhlầng âng apêê chr’hoong lơơng ơy xay bhrợ, xang năc đoọng apêê vêy chr’năp dal coh loom đhanuôr đoọng ha pêê tước lêy, pa choom bhrợ, xang năc chô moon đoọng ha đhanuôr vel bhươl ting bhrợ têng, ta bil ha ul pa xiêr đha rựt.”

K’bhuh vêy chr’năp liêm coh loom đhanuôr đhị chr’val Trà Bồng ting t’ngay ting bấc zêng đăh đợ bấc ma nuyh lâng bh’nơơn bh’rợ âng pêê ơy bhrợ. Ting t’ngay vêy bấc apêê dzợ ruh p’niên bơơn bầu năc ma nuyh vêy chr’năp dal coh loom đhanuôr coh apêê vel đong, zr’lụ đhanuôr acoon coh. Apêê ta luôn tơợp bhrợ têng zập bh’rợ tr’nêng, năc xr’mil liêm ang, năc poong pa têệt bhlưa Đảng, chính quyền lâng đhanuôr, năc đhị zanươr c’rơ đoàn kết coh đhanuôr acoon coh đhị chr’hoong da ding ca coong Trà Bồng./.

Quảng Ngãi:

 Phát huy vai trò người uy tín trong công tác giảm nghèo

CTV Xuân Yến

Tại vùng miền núi tỉnh Quảng Ngãi, người có uy tín là hạt nhân tiên phong trên lĩnh vực phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo, xây dựng nông thôn mới. Với tinh thần cần cù, sáng tạo, người có uy tín  đã mạnh dạn áp dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật vào sản xuất, từng bước xóa bỏ những tập quán canh tác lạc hậu, tạo ra những mô hình kinh tế hiệu quả.

Ông Hồ Văn Quang, người dân tộc Cor ở thôn 3, xã Trà Thủy là người uy tín ở huyện miền núi Trà Bồng, tỉnh Quảng Ngãi. Ông là một trong số ít người thành công với nhiều mô hình kinh tế hiệu quả như trồng keo, trồng quế, chăn nuôi bò, heo bản địa … Ông cũng là người đi đầu trong triển khai  mô hình chăn nuôi heo bản địa và  đã chuyển giao kinh nghiệm cho nhiều hộ dân địa phương thực hiện, bước đầu mang lại hiệu quả. Ông Hồ Văn Quang chia sẻ: “Trước tiên mình phải gương mẫu trong làm kinh tế như trồng trọt chăn nuôi. Ở đây bà con chủ yếu trồng keo , trồng quế , chăn nuôi thì có bò, heo gà. Theo kinh nghiệm, mình làm có hiệu quả thì mình vận động bà con làm như chăn nuôi thì phát triển theo mô hình trang trại, chăn nuôi bò bán chăn thả , chăn nuôi có chuồng trại, chăn nuôi heo bản địa mang lại hiệu quả kinh tế cao.”

Không chỉ làm kinh tế giỏi, ông Hồ Văn Quang đã tuyên truyền và giúp đỡ bà con đồng bào dân tộc thiểu số trong thôn phát triển sản xuất, giúp nhau làm giàu và giảm nghèo bền vững, góp phần xây dựng nông thôn mới ở địa phương. Mô hình chăn nuôi heo bản địa của chị Hồ Thị Thương duy trì được 2 năm nay. Trước đây, nguồn thu của gia đình chị chủ yếu là từ trồng keo và quế. Nhờ  học hỏi kỹ thuật chăn nuôi heo bản địa từ người uy tín Hồ Văn Quang, gia đình chị đã mạnh dạn đầu tư chuồng trại, con giống để phát triển mô hình này. Trong quá trình chăn nuôi, vợ chồng chị luôn nhận được sự  hỗ trợ tích cực từ ông Quang trong việc chăm sóc, vệ sinh chuồng trại và xử lý mầm bệnh khi vật nuôi có dấu hiệu bị bệnh. Chị Hồ Thị Hương cho biết: “Anh Quang là người uy tín ở thôn, trong chăn nuôi gia đình tôi được anh hỗ trợ rất là nhều. Anh thường xuyên đến thăm hỏi, động viên, hướng dẫn kỹ thuật chăn nuôi từ cách cho heo ăn , vệ sinh chuồng trại và khi heo bị bệnh phải gọi thú y. Nhờ anh Quang mà tôi có thêm kinh nghiệm để chăn nuôi hiệu quả.”

 Người uy tín Hồ Văn Bình ở thôn 1, xã Trà Giang, huyện Trà Bồng lại có một cách làm khác trong việc hỗ trợ người dân phát triển kinh tế , giảm nghèo hiệu quả. Đã gần cái tuổi thất thập, không còn sức khỏe để lên nương rẫy, nhưng ông Hồ Văn Bình vẫn luôn dùng kinh nghiệm trong sản xuất của mình để truyền đạt cho bà con. Thông qua những thông tin được cập nhật, những chuyến tập huấn, tham quan mô hình do huyện, tỉnh tổ chức, ông tranh thủ truyền đạt lại cho bà con, cùng bà con bàn bạc nên chọn những mô hình nào phù hợp có thể triển khai ở vùng đất quê hương mình. Người uy tín Hồ Văn Bình bày tỏ: “Bản thân tôi cũng tuyên truyền cho bà con, bà con mình muốn xóa đói giảm nghèo thì phải tự lực vươn lên. Nhà nước quan tâm cho vay vốn, bà con mạnh dạn đầu tư làm kinh tế. tôi đi tham quan một số nơi người dân làm kinh tế rất mạnh, trong khi ở Trà Giang tỷ lệ hộ nghèo còn cao, bà con phải biết tính toán làm ăn. Tôi tuyên truyền bà con không trồng chờ ỷ lại, phải tự vươn lên để xóa đói giảm nghèo.”

Ông Hồ Phúc Long, Phó Trưởng phòng Dân tộc huyện Trà Bồng cho biết, người uy tín đã trở thành đầu tàu gương mẫu không chỉ trong cuộc sống gia đình mà cả trong làm ăn kinh tế, góp phần thực hiện mục tiêu phát triển kinh tế xã hội , giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới ở địa phương: “Rút kinh nghiệm những nắm trước, chúng tôi sẽ nắm bắt những mô hình kinh tế hiệu quả mà các huyện bạn đã triển khai , tổ chức cho người uy tín đến đó tham quan, học tập , từ đó sẽ về vận dụng tại địa phương, xem mô hình nào có thể vận động bà con  phát triển . Trong quá triển triển khai các mô hình kinh tế tại địa phương, người uy tín cũng định hướng cho người dân phát triển những mô hình có triển vọng để phát triển kinh tế, xóa đói giảm nghèo.”

Lực lượng người uy tín ở Trà Bồng ngày càng phát triển về số lượng và chất lượng, không gới hạn độ tuổi. Ngày càng có nhiều người trẻ tuổi được tín nhiệm bầu là người có uy tín ở địa bàn các thôn vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Họ luôn tiên phong đi đầu trong các phong trào, luôn là tấm gương sáng, là cầu nối giữa Đảng, chính quyền với dân, là điểm tựa tinh thần đoàn kết trong đồng bào các dân tộc thiểu số ở huyện vùng cao Trà Bồng./.