X’ría c’moo 2016, lơi bh’rợ yêm têêm âng bâc ngai kiêng coh thành phố Hồ Chí Minh, Võ Thị Minh Nga rach chô ooy vel đong Hiệp Đức, tỉnh Quảng Nam, t’bhlâng  tơơp bhrợ cha tơợ apêê bh’nơơn pr’đươi liêm sach âng đha nuôr vel đong đay. Cơnh lâng đhêêng 5 ưc đồng zên tơơp bhrợ cha tr’nơơp, Minh Nga plăm lươt prang zâp vel Bh’nong coh apêê chr’hoong Hiệp Đức, Phước Sơn pay câl apêê bh’nơơn ha rêê đhuôch xang năc xay truih, pa câl coh mạng xã hội. Apêê t’ngay cha, bêch, pêêh pay bh’nơơn ha rêê đhuôch đh’rưah lâng đha nuôr Bh’nong, Võ Thị Minh Nga âi bơơn năl chr’năp âng ch’nêêh bhrah baton lâng p’too loom, n’đhơ đhơ cơnh công t’bhlâng bhrợ pa dưr bh’nơơn n’nâu:“Hâu tu Nga chơơih pay ch’nêêh bhrah âng ma nưih Bh’nong, năc tu Nga bơơn năl ma nưih âng đay kiêng pa câl năc đoo apêê thành phố, apêê ta luôn tr’vâng lâng bh’rợ tr’nêng lâng rơơm kiêng âng apêê đoo năc bơơn cha râu sạch, ộm sạch lâng yêm. Bele âi bơơn năl ma nưih a đay pa câl năc tơơp moot bhrợ ă!”

Bơơn chơơih pr’đươi lâng năl ma nưih câl, Võ Thị Minh Nga năc đơơh moot bhrợ apêê bh’nơơn tơợ ch’nêêh bhrah. C’mâr Nga năc lươt pay câl ch’nêêh bhrah bơơn dha nuôr Bh’nong choh coh ha rêê, doó vêy phân hóa học, doó vêy z’nươu c’chêêt bh’ruy xang năc chô pa điing đhị ta pêêh oih, bhrợ bánh, bhrợ pr’nung, ha dum tươc năc plăm xó pa câl hàng. N’jưah bhrợ, n’jưah pa choom, bh’nơơn crêê cat căh câ căh choom đươi năc lơi jợ, năc râu ta luôn dưr vaih. N’đhang, đợ râu zr’năh k’đhap n’năc căh mơ t’piing lâng râu xay moon âng ca căn, râu loom hêch âng apêê n’lơơng. K’đhap tơợ pr’lọong đong lâng vel ma nang bhrợ ha Minh Nga bâc chu cơnh ngoọ zăr xươl:“Râu k’đhap bhlâng bêl đêêc năc đoo tơợ pr’lọong đong lâng vel bhươl. Cr’chăl đêêc năc cr’chăl a cu trầm cảm bhlâng tu pr’loọng đong lâng vel bhươl căh đươi ooy bh’rợ âng cu bhrợ, n’đhang năc đoo công năc pr’đơợ đoọng zooi a cu t’bhlâng lâh mơ.”

Bơơn dưr vaih đợ bh’nơơn ta bhrợ tơợ ch’nêêh bhrah, c’moo 2017, Võ Thị Minh Nga bhrợ t’vaih Công ty TNHH Sản xuât Thương mại Dịch vụ Minh Nga cơnh lâng pr’đơc chr’năp “ Pân đil Bh’nong”. Tơợ muy đong pợ k’tứi, tươc c’moo 2020, Minh Nga âi bơơn bhrợ pa dưr zr’lụ đong bhưah 500 mét vuông đh’rưah lâng c’bhuh máy móc hiện đại, bơơn chuẩn yêm têêm ch’na đh’năh cơnh lâng pa zêng zên k’noọ 6 tỷ đồng. Xooc đâu, Công ty âi pa căh 10 c’bhuh bh’nơơn tơợ ch’nêêh bhrah, cơnh lâng 200 đại lý pa câl coh Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh dh’rưah lâng bâc vel đong n’lơơng. Pa chô c’moo a hay bơơn 10 tỷ đồng, Minh Nga xay moon p’zay bơơn 15 tỷ đồng coh c’moo đâu. T’mêê đâu, bh’nơơn âng Công ty công âi bơơn xay moon zâp pr’đơợ đơơng pa câl ooy Mỹ. P’too moon apêê pr’zơc xooc vêy cr’noọ brhợ cha, Võ Thị Minh Nga moon ghit, râu chr’năp bhlâng đoọng tơơp bhrợ cha liêm choom năc đoo loom grơơ âng c’la đay:“Coh tơơp bhrợ cha vêy bâc râu cr’đơơng tươc râu liêm choom pa đhang cơnh năc bh’nơơn tơơp bhrợ cha, cr’chăl tơơp bhrợ cha, zên tơơp bhrợ cha, acoon ma nưih tơơp bhrợ cha… N’đhang ting Nga, chr’năp bhlâng công năc acoon ma nưih tơơp bhrợ cha. Bâc pr’zơc k’noọ, chô vel đong tơơp bhrợ cha năc choom vêy bơr pêê ha riêng ưc căh câ bơr pêê tỷ n’đhang ha dang apêê pr’zơc căh vêy loom bhrơợng, căh zâp c’năl năc công căh mă bhrợ têng.”

Tơơp bhrợ cha liêm choom, zâp c’moo Võ Thị Minh Nga pay m’bứi zên bơơn pa chô tr’pac lâng apêê ngai zr’năh k’đhap coh pr’ăt tr’mông âng đha nuôr vel đong đay. Minh Nga công bhrợ pa dưr bâc zr’lụ choh bhrợ ha roo, bhrợ t’vaih bh’rợ ha đha nuôr. Minh Nga năl ghit, vêy tr’pang têy zay t’bach bhrợ ha rêê đhuôc  đoọng tơơm ha roo bơơn liêm choor âng đha nuôr da ding ca coong năc a đay vêy bơơn liêm choom cơnh t’ngay đâu. C’moo 2021, dự án “ Pân đil Bh’nong- đơơng bh’nơơn da ding ca coong chô ooy phố” âng Võ Thị Minh Nga, Giám đốc Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ Minh Nga âi bơơn ch’ner Nhì Bh’rợ xa nay pa dưr Dự án tơơp bhrợ cha k’tiêc k’ruung, năc muy dự án n’năc a nâm coh zr’lụ miền Trung – Tây Nguyên bơơn chăp hơnh. Đhị bâc hội thảo, bh’rợ xa nay oo tơơp bhrợ cha âng tỉnh Quảng nam bhrợ têng, Minh Nga ta luôn năc ma nưih pa trơơi loom ha pêê pr’zơc p’niên đhị c’lâng tơơp bhrợ cha. T’cooh Phạm Ngọc Sinh, Phó Giám đốc Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Quảng Nam moon: Pr’dhang tơơp bhrợ cha âng Minh Nga âi chroi đoọng bhrợ băr dzang loom grơơ tơơp bhrợ cha dưr k’rơ coh đha đhâm c’mâr da ding ca coong:“Minh Nga âi đơơng bh’nơơn ch’nêêh bhrah dưr vaih bh’nơơn z’zăng tr’haanh prang k’tiêc cơnh xooc đâu. Nắc đoo râu liêm choom bhlâng. Năc a đoo lâng đợ râu bhrơợng loom tơợ a đoo âi bhrợ t’vaih râu ha der loom, bhrợ ha Hội đồng xay moon dự án tơợp bhrợ cha tr’xăl t’mêê bhriêl g’lăng K’tiêc k’ruung chơơih pay lâng pa đơp ch’ner Bơr prang k’tiêc c’moo 2021. Năc pr’zơc công ma nưih bhrợ t’vaih pr’đơợ đoọng ha zi pa chăp tươc c’lâng chơơc lêy slogan, bhrợ t’vaih văn hóa, loom grơơ ha bh’rợ tơơp bhrợ cha coh da ding ca coong Quảng Nam năc đoo “ Đơơng âng bh’nơơn âng crâng ca coong chô ooy phố”.

“Đơơng âng bh’nơơn crâng chô ooy phố”, c’lâng bh’rợ âng Võ Thị Minh Nga nâu câi âi dưr vaih bh’rợ bơơn bâc ngai pr’zơc coh prang da ding ca coong Quảng Nam xơợng bhrợ. Tơợ apêê bh’nơơn ha rêê dhuôch âng vel đong, apêê pr’zơc âi đơơng âng tươc t’mooi thành thị lâng bhr’riêl âng đay cr’chăl công nghệ số. Đhị mạng xã hội cơnh Facebook, zalo…, apêê đha đhâm c’mâr Cơ Tu coh apêê chr’hoong Tây Giang, Nam Giang, Đông Giang… cơnh Riah Dung, Cơlâu Lanh, Arât Nung, Pơloong Thư… âi ma xay pa căh đoọng pa câl bh’nơơn, chroi đoọng đơơng pa câl bh’nơơn âng đha nuôr tỵ tơợ a hay năc muy năl tr’xăl, tr’câl coh vel bhươl a năm. Bh’rợ đha đhâm c’’mâr tơơp bhrợ cha tr’xăl t’mêê bhriêl g’lăng đhị đhăm k’tiêc vel đong xooc băr dzang k’rơ đhị apêê chr’hoong da ding ca coong đha nuôr acoon coh tỉnh Quảng Nam./.

Võ Thị Minh Nga: cô gái trẻ “Mang hương rừng ra phố”

                                      PV VOV Miền Trung

Bỏ phố về quê lập nghiệp từ số vốn ít ỏi, Võ Thị Minh Nga, ở huyện Hiệp Đức tỉnh Quảng Nam đã xây dựng thành công thương hiệu “Cô gái Bh.nong”với các sản phẩm bánh, trà, sữa… từ gạo lứt, doanh thu mỗi năm hơn 10 tỷ đồng. Thành công của cô gái trẻ này đã góp phần lan tỏa ý chí khởi nghiệp, làm giàu trên mảnh đất quê hương cho các bạn trẻ ở khu vực miền núi, vùng đồng bào dân tộc thiểu số tỉnh Quảng Nam.

Cuối năm 2016, từ bỏ công việc ổn định mà bao người mơ ước ở thành phố Hồ Chí Minh, Võ Thị Minh Nga khăn gói trở về quê hương Hiệp Đức, tỉnh Quảng Nam, quyết tâm khởi nghiệp từ những mặt hàng nông sản sạch của bà con quê mình. Với vỏn vẹn 5 triệu đồng ban đầu, Minh Nga lặn lội khắp các bản làng Bh.nong ở các huyện Hiệp Đức, Phước Sơn thu mua các loại nông sản rồi quảng bá, bán hàng trực tiếp trên mạng xã hội. Những ngày ăn, ngủ, thu hái nông sản cùng đồng bào Bh.nong, Võ Thị Minh Nga đã nhận ra giá trị của gạo lứt baton và tự nhủ, bằng mọi giá mình phải thành công với loại nông sản này:“Tại sao mà Nga chọn gạo lứt của người Bh.nong, vì Nga xác định được đối tượng khách hàng của mình là những người thành phố, những người luôn bận rộn với công việc và mong muốn của họ là được ăn sạch, uống sạch và đảm bảo dinh dưỡng. Khi đã chọn được đối tượng khách hàng thì mình bắt tay vào làm thôi!”

Chọn được nguyên vật liệu và xác định đối tượng khách hàng, Võ Thị Minh Nga bắt tay ngay vào thử nghiệm chế biến các sản phẩm từ gạo lứt. Cô gái tự mình thu mua từng bao gạo lứt được đồng bào Bh.nong gieo trồng trên rẫy, không phân hóa học, không thuốc trừ sâu đem về rang trên bếp củi rồi làm bánh, xay bột, tối đến lại chạy đôn chạy đáo bỏ mối, bán hàng. Vừa làm, vừa học hỏi, sản phẩm bị cháy hoặc hư hỏng phải bỏ đi là chuyện xảy ra thường xuyên. Thế nhưng, những vất vả, cực nhọc đó chẳng thấm vào đâu so với những lời cằn nhằn của mẹ, ánh mắt nghi ngờ của hàng xóm. Áp lực từ gia đình và xã hội khiến Minh Nga nhiều lần tưởng chừng trầm cảm:“Cái khó khăn nhất lúc đó là áp lực từ gia đình và xã hội nó đặt lên vai những người trẻ, mà đặc biệt là ở vùng cao. Thời gian đó là thời gian em trầm cảm rất là nhiều vì gia đình và xã hội không tin vào mình, nhưng thật sự đó cũng là động lực để giúp mình quyết tâm hơn, nỗ lực hơn.”

        Hình thành được các sản phẩm chủ đạo từ gạo lứt, năm 2017, Võ Thị Minh Nga thành lập Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ Minh Nga với thương hiệu “Cô gái Bh.nong”. Từ một góc nhà kho nhỏ hẹp, đến năm 2020, Minh Nga đã xây dựng được khu nhà xưởng rộng 500m2 cùng hệ thống máy móc hiện đại, đạt chuẩn an toàn vệ sinh thực phẩm với tổng vốn gần 6 tỷ đồng. Hiện nay, Công ty đã ra mắt 10 dòng sản phẩm từ gạo lứt, với 200 đại lý bán hàng ở Hà Nội, thành phố Hồ Chí Minh cùng nhiều địa phương khác. Doanh thu năm ngoái đạt 10 tỷ đồng, Minh Nga đặt mục tiêu đạt 15 tỷ đồng trong năm nay. Mới đây, sản phẩm của Công ty cũng đã được chứng nhận đủ điều kiện xuất khẩu sang Mỹ. Nhắn nhủ các bạn trẻ đang có ý tưởng khởi nghiệp, Võ Thị Minh Nga khẳng định, điều tiên quyết để khởi nghiệp thành công chính là ở ý chí, nghị lực của bạn:“Trong khởi nghiệp có rất nhiều yếu tố ảnh hưởng đến sự thành công ví dụ như là sản phẩm khởi nghiệp, thời điểm khởi nghiệp, nguồn vốn khởi nghiệp, con người khởi nghiệp…Nhưng theo Nga, quan trọng nhất vẫn là con người khởi nghiệp. Nhiều bạn nghĩ rằng, về quê khởi nghiệp thì phải có vài trăm triệu hay vài tỷ nhưng nếu các bạn không có đủ ý chí, nghị lực, kiến thức thì cũng không thể thành công.”

        Khởi nghiệp thành công, hàng năm Võ Thị Minh Nga trích một phần lợi nhuận chia sẻ với những khó khăn trong đời sống của bà con quê mình. Minh Nga cũng xây dựng nhiều vùng nguyên liệu, trao sinh kế cho đồng bào. Nga luôn hiểu rằng, có đôi tay cần cù chịu khó phát nương, làm rẫy cho cây lúa được mùa của đồng bào vùng cao thì mình mới được thành công như ngày hôm nay. Năm 2021, dự án “Cô gái Bh.nong - Mang hương rừng ra phố", của Võ Thị Minh Nga, Giám đốc  Công ty TNHH Sản xuất Thương mại Dịch vụ Minh Nga đã đoạt giải Nhì Chương trình phát triển Dự án khởi nghiệp Quốc gia, là dự án duy nhất ở khu vực miền Trung – Tây Nguyên được vinh danh. Tại nhiều hội thảo, chương trình về khởi nghiệp do tỉnh Quảng Nam tổ chức, Minh Nga luôn là người truyền cảm hứng cho các bạn trẻ trên con đường khởi nghiệp.  Ông Phạm Ngọc Sinh, Phó Giám đốc Sở Khoa học Công nghệ tỉnh Quảng Nam cho rằng: Mô hình khởi nghiệp của Minh Nga đã góp phần lan tỏa ý chí khởi nghiệp mạnh mẽ trong thanh niên miền núi, vùng cao: “Minh Nga đã đem sản phẩm gạo lứt trở thành một sản phẩm khá nổi tiếng, phủ sóng toàn quốc như hiện nay. Đó là sự thành công khá lớn. Chính bạn và nguồn cảm hứng từ bạn đã tạo ra cảm xúc, làm cho Hội đồng đánh giá dự án khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Quốc gia chọn và trao giải Nhì toàn quốc năm 2021. Chính bạn cũng là người tạo cảm hứng để chúng tôi suy nghĩ hướng đến tìm câu Slogan, tạo văn hóa, tinh thần, khí thế cho khởi nghiệp ở miền núi Quảng Nam đó là “Mang hương rừng ra phố”.

        “Mang hương rừng ra phố”, phương châm kinh doanh của Võ Thị Minh Nga giờ đã trở thành phong trào được đông đảo các bạn trẻ ở khắp các vùng miền núi Quảng Nam hưởng ứng. Từ những mặt hàng nông sản sạch của quê hương, các bạn hướng đến đối tượng khách hàng thành thị bằng tư duy của những thanh niên thời công nghệ số. Thông qua mạng xã hội như Facebook, Zalo…, những thanh niên trẻ vùng đồng bào Cơ Tu ở các huyện Tây Giang, Nam Giang, Đông Giang…như Riah Dung, Cơlâu Lanh, A Rất Nung, Pơloong Thư… đã mạnh dạn tuyên truyền, quảng bá để gia tăng giá trị hàng hóa, góp phần tiêu thụ nông sản cho bà con vốn xưa nay chỉ quen trao đổi, mua bán bó hẹp trong cộng đồng. Phong trào thanh niên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo trên mảnh đất quê hương đang lan tỏa mạnh mẽ tại các huyện miền núi, vùng đồng bào DTTS  tỉnh Quảng Nam./.