Tơợt lang t’bhlâng xay bhrợ đoỌng ha xa nay bh’rợ trôông dzấc acoon manuýh, giải phóng a coon manuýh, Chủ tịch Hồ Chí Minh nắc vêy muy rơơm kiêng cắh dzợ cơnh nắc bhrợ têng cơnh ooy đoọng ha k’tiếc k’ruung hêê bơơn độc lập, đhanuôr hêê nắc zêng tự do, zập ngai lứch bơơn ắt lâng rau bhui har têêm ngăn. Tu cơnh đêếc, bêl k’nặ chô ooy a bhuúc a vuáh Ava Hồ cắh muy đớc đoọng ha prang Đảng, pazêng quân lâng pazêng đhanuôr ooy pr’ắt bh’rợ chr’nắp liêm pa bhlâng, muy cr’noọ bh’rợ ga mắc chr’nắp, muy xa nay bh’rợ ga mắc chr’nắp ting n’nắc nắc dzợ đớc Di chúc lịch sử. Hân đhơ Ava xrặ: đớc đoọng muy bơr cr’liêng lâng nắc xay moon muy bơr bh’rợ a năm, nắc Di chúc âng Chủ tịch Hồ Chí Minh nắc muy văn kiện lịch chr’nắp pr’hắt, vêy chr’nắp ooy cr’noọ xa nay lâng rau la lua lâng pr’ắt bh’rợ ghít pa bhlâng.

  Pazêng rau boóp p’rá p’too pa choom lâng rau rơơm kiêng âng Chủ tịch Hồ Chí Minh cóh tơ clắh Di chúc dzợ k’đháp n’năl lâng chr’nắp ma bhuy, vêy chr’nắp ooy lịch sử lâng cóh c’xêê c’moo t’mêê ghít pa bhlâng, ting n’nắc xay p’cắh ghít cr’noọ bh’rợ liêm crêê cắh dzợ cơnh âng acoon manuýh ga mắc chr’nắp. Rau đêếc nắc cr’noọ xa nay bhrợ pa dưr Đảng k’đhơợng xay quyền t’lăng liêm, nhâm k’rơ; Xay bhrợ chính sách xã hội, pa dưr kinh tế, văn hoá, pa dưr c’rơ acoon manuýh, ta luôn pa dưr dal pr’ắt tr’mông âng đhanuôr; k’rang pa dưr zập lang cách mạng đoọng ha lang t’tun; nhâm loom lâng cr’noọ xa nay dưr lướt ooy xã hội chủ nghĩa lâng xay bhrợ xa nay bh’rợ tr’xăl t’mêê… Phó Giáo sư, Tiến sỹ Doãn Thị Chín, Trưởng khoa Tư tưởng Hồ Chí Minh, Học viện Báo chí lâng Tuyên truyền xay moon: Cóh tơ clắh Di chúc lịch sử âng Chủ tịch Hồ Chí Minh, boóp p’rá p’too pa choom tr’nơớp nắc prá xay ooy Đảng. Rau đêếc nắc xa nay âng Ava Hồ k’rang pa bhlâng cóh tơợt lang xay bhrợ xa nay bh’rợ cách mạng âng đay. Xay moon ghít cr’noọ xa nay âng Ava, xa nay đoàn kết cóh Đảng ta luôn nắc vêy Đảng hêê t’bhlâng xay bhrợ, pa bhlâng nắc cóh cr’chăl xoọc đâu. Rau đêếc rau xay moon la lua ghít k’rơ pa bhlâng xay moon rau chr’nắp cóh xoọc đâu cóh Di chúc âng Chủ tịch Hồ Chí Minh: "Lâng pr’ắt bh’rợ chr’nắp liêm âng lang đay, Chủ tịch Hồ Chí Minh ơy xay moon ghít cr’noọ liêm crêê âng giai cấp lâng pr’ắt bh’rợ liêm pr’hay âng đồng chí cóh Đảng, lêy rau đêếc nắc rau chr’nắp đoọng đoàn kết cóh Đảng. Ava Hồ ta đang moon, Đảng nắc vêy cr’noọ liêm đồng chí tr’dêr cr’er đh’rứah. Cóh Di chúc, Hồ Chí Minh ơy xay moon ghít ooy pr’ắt bh’rợ liêm crêê bêl Đảng dưr váih nắc Đảng k’đhơợng quyền. Ting cơnh Ava, Đảng k’đhơợng quyền nắc rau tr’xăl chr’nắp pa bhlâng cóh bh’rợ sinh hoạt Đảng. Đảng k’đhơợng quyền vêy xa nay bh’rợ nắc k’đhơợng xay zập cấp lâng acoon manuýh xay bhrợ liêm choom xã hội t’mêê- xã hội chủ nghĩa. Đoọng xay bhrợ liêm choom xa nay bh’rợ ga mắc chr’nắp n’nắc, Đảng hêê nắc vêy pr’ắt bh’rợ liêm crêê bhlâng, nắc chr’nắp pr’hay bhlâng."

                                                                     Nguồn ảnh:Trung ương Đoàn CSTN HCM

  Muy cr’noọ xa nay chr’nắp pa bhlâng cóh Di chúc âng Chủ tịch Hồ Chí Minh nắc cr’noọ xa nay chắp đhanuôr, đăn lâng đhanuôr. Xay bhrợ cơnh cr’noọ cr’niêng âng Ava Hồ, Đảng ơy xay moon lâng k’đhơợng xay đhanuôr xay bhrợ liêm xang xa nay bh’rợ tr’xăl t’mêê, ting t’ngay pa dưr dal pr’ắt tr’mông âng đhanuôr. Giáo sư, Tiến sỹ Hoàng Chí Bảo – chuyên gia dal cấp, bêl ahay bhrợ Uỷ viên Hội đồng Lý luận Trung ương xay moon: đoọng k’tiếc dưr váíh nhâm mâng, pr’ắt tr’mông đhanuôr nắc vêy cớ ta ha dưr nắc Đảng n’năl ghít lấh mơ cr’noọ xa nay chắp đhanuôr, đăn lâng đhanuôr cơnh cóh Di chúc âng Chủ tịch Hồ Chí Minh, ting n’nắc ta luôn xay moon cr’noọ bh’rợ, cr’noọ xa nay lâng bh’rợ tr’nêng chính trị âng Đảng nắc xay bhrợ đoọng ha đhanuôr: "Chr’nắp bhlâng xoọc đâu nắc k’rang lêy pr’ắt tr’mông đhanuôr, tu rau đêếc nắc pr’đơợ pr’đươi đoọng ng’tước ooy bh’rợ p’too pa choom ooy cr’noọ bh’rợ chính trị. Rau bơr cậ nắc h’cơnh vêy cơnh Chủ tịch Hồ Chí Minh prá: Xay bhrợ đoọng cắh muy ooy cha đắh nắc dzợ ooy rau t’béch g’lăng, đhanuôr bhrợ quyền. Vêy n’năl ghít đhanuôr, bhrợ têng tu đhanuôr, nắc ha dzợ vêy đhanuôr muy loom ting đươi. Tu cơnh đêếc, bơr pêê chu Ava Hồ xay moon: rau đoọng xay bhrợ liêm choom âng cách mạng nắc ng’bhrợ đoọng ha đhanuôr muy loom ting đươi, đhanuôr n’năl ghít rau liêm crêê, đhanuôr k’er da dêr, đhanuôr mr’cơnh cr’noọ xa nay nắc vêy đhanuôr zư lêy. Tu cơnh đêếc nắc ng’pay c’rơ tơợ dhanuôr. Rau đêếc nắc g’roong ga mắc nhâm âng cách mạng."

  Di chúc âng Chủ tịch Hồ Chí Minh nắc rau boóp p’rá p’too pa choom x’rịa âng manuýh lãnh tụ ta béch g’lăng pa bhlâng, cha nắc manuýh cách mạng ga mắc chr’nắp, n’năl ghít zập rau. Cóh đêếc, Ava Hồ ơy xay p’cắh ghít bhlâng cr’noọ xa nay trách nhiệm lâng Đảng, lâng xa nay bh’rợ zâl arọp Mỹ trôông dzấc k’tiếc k’ruung, lâng lang ta đhâm c’mor, lâng pazêng acoon manuýh hêê lâng xa nay bh’rợ âng cộng sản lâng công nhân bha lang k’tiếc. Nắc rau chr’nắp bha lâng âng pazêng xa nay cóh Di chúc nắc bơr cr’liêng chữ Đảng lâng Đhanuôr. Nâu đoo công nắc rau k’rang bấc bhlâng cóh tơợt lang âng Ava Hồ. Rau đêếc nắc rau xay p’cắh rau chr’nắp lịch sử cắh dzợ, rau chr’nắp ooy lý luận lâng ooy rau la lua cóh xoọc đâu âng muy Văn kiện lịch sử./.

50 năm thực hiện Di chúc: Giá trị của một Văn kiện lịch sử

                                                                Lại Hoa

          Suốt cuộc đời đấu tranh cho sự nghiệp giải phóng dân tộc, giải phóng con người, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ có một ham muốn tột bậc là làm sao cho nước ta được hoàn toàn độc lập, dân ta được hoàn toàn tự do, ai cũng có quyền mưu cầu hạnh phúc. Bởi vậy, trước lúc đi xa Người không chỉ để lại cho toàn Đảng, toàn quân và toàn dân một nhân cách lớn, một tư tưởng lớn, một sự nghiệp lớn mà Người còn để lại bản Di chúc lịch sử. Mặc dù Người viết rằng: “để lại mấy lời” và “chỉ nói tóm tắt vài việc thôi” nhưng Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là một văn kiện lịch sử vô giá, có ý nghĩa lý luận và thực tiễn sâu sắc.

  Những dòng đầu tiên của bản Di chúc lịch sử được Chủ tịch Hồ Chí Minh chính thức đặt bút viết vào ngày 10/5/1965. Khi đó Người đã bước sang tuổi 75 -  tuổi "xưa nay hiếm" như cách nói của nhà thơ Đỗ Phủ (đời Đường – Trung Quốc). Chọn một ngày đẹp trời trong dịp kỷ niệm ngày sinh của mình, khi sức khỏe còn rất tốt và trí tuệ minh mẫn, Người đã viết những lời căn dặn cho toàn Đảng, toàn quân và toàn dân ta. Từ ngày 10 đến 14-5-1965, mỗi ngày Người dành khoảng 1 tiếng để viết và hoàn thành bản Di chúc gồm 3 trang, do Người tự đánh máy, gồm cả phần đầu, phần giữa và phần cuối và Người ký tên vào đó. Nhà nghiên cứu về cuộc đời sự nghiệp Chủ tịch Hồ Chí Minh, Tiến sĩ Chu Đức Tính, nguyên giám đốc Bảo tàng Hồ Chí Minh phân tích: "Bản Di chúc của Bác Hồ được viết trong 5 năm vào lúc Người mạnh khỏe, sáng suốt và minh mẫn. 5 năm ấy, Bác để lại có 10 trang viết nhưng trong 10 trang ấy chúng ta đọc lại có thể thấy rằng Bác không quên một ai và không quên một việc gì. Cho nên Di chúc chúng ta đều thống nhất đánh giá đây là một bản tổng kết thực tiễn, định hướng tương lai và là một cẩm nang cho Đảng ta trong quá trình tiếp tục tiến lên phía trước.”

                                                                   Nguồn ảnh:Trung ương Đoàn CSTN HCM

  Những lời căn dặn và mong muốn của Chủ tịch Hồ Chí Minh trong bản Di chúc vô cùng giản dị mà thiêng liêng, có ý nghĩa lịch sử và thời đại sâu sắc, đồng thời thấm đẫm tinh thần nhân văn cao cả. Đó là tư tưởng về xây dựng Đảng cầm quyền trong sạch, vững mạnh; Thực hiện chính sách xã hội, phát triển kinh tế, văn hóa, phát huy nguồn lực con người, không ngừng nâng cao đời sống của nhân dân; Chăm lo bồi dưỡng thế hệ cách mạng cho đời sau; Kiên định mục tiêu đi lên xã hội chủ nghĩa và thực hiện công cuộc đổi mới... Phó Giáo sư, Tiến sỹ Doãn Thị Chín, Trưởng khoa Tư tưởng Hồ Chí Minh, Học viện Báo chí và Tuyên truyền cho rằng: Trong bản Di chúc lịch sử của Chủ tịch Hồ Chí Minh, lời căn dặn đầu tiên là nói về Đảng. Đó cũng là vấn đề Người trăn trở trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình. Quán triệt tư tưởng của Người, vấn đề đoàn kết trong Đảng luôn được Đảng ta quan tâm, đặc biệt là trong giai đoạn hiện nay. Đó là một bằng chứng mạnh mẽ khẳng định giá trị thực tiễn Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh: “Bằng chính tấm gương sáng của đời mình, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khẳng định tình cảm giai cấp và tình đồng chí trong Đảng, coi đó là một nhân tố quan trọng để đoàn kết trong Đảng. Người yêu cầu, “Đảng phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau”. Trong Di chúc, Hồ Chí Minh đã nhấn mạnh nhân tố đạo đức khi Đảng trở thành Đảng cầm quyền. Theo Người, Đảng cầm quyền là bước chuyển trọng đại trong sinh hoạt Đảng. Đảng cầm quyền có sứ mệnh lãnh đạo giai cấp và dân tộc xây dựng thành công xã hội mới- xã hội chủ nghĩa. Để hoàn thành sứ mạng đó, Đảng ta phải “là đạo đức, là văn minh”.

  Một tư tưởng nổi bật trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là tư tưởng trọng dân, thân dân. Thực hiện di nguyện của Bác, Đảng đã đề ra và lãnh đạo nhân dân thực hiện công cuộc đổi mới, từng bước nâng cao đời sống nhân dân. Giáo sư, Tiến sỹ Hoàng Chí Bảo - chuyên gia cao cấp, nguyên Ủy viên Hội đồng Lý luận Trung ương cho rằng: để đất nước phát triển bền vững, đời sống nhân dân tiếp tục được nâng lên thì Đảng càng phải thấm nhuần tư tưởng trọng dân, thân dân trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời phải luôn luôn xác định mục tiêu, ý chí và nhiệm vụ chính trị của Đảng là phục vụ nhân dân: “Quan trọng nhất lúc này là chăm lo đời sống nhân dân, bởi vì đấy là tiền đề vật chất để tiến tới việc giáo dục tư tưởng chính trị. Thứ hai, làm sao như Chủ tịch Hồ Chí Minh nói: chăm lo không chỉ dân sinh mà còn dân trí, dân quyền. Có hiểu dân, hành động vì dân thì dân mới tin theo. Cho nên có lần Bác tổng kết: bí quyết thành công của cách mạng là ở chỗ là làm cho dân tin tưởng, dân giác ngộ, dân yêu mến, dân ủng hộ thì dân sẽ bảo vệ. cho nên phải lấy sức mạnh từ trong lòng dân. Đấy chính là thành trì vững chắc của cách mạng”

  Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh là lời căn dặn cuối cùng của một lãnh tụ thiên tài, một nhà cách mạng lỗi lạc có tầm nhìn xa, trông rộng. Ở đó, Người đã thể hiện cao độ tinh thần trách nhiệm đối với Đảng, với sự nghiệp kháng chiến chống Mỹ cứu nước, với thế hệ trẻ, với các tầng lớp nhân dân ta và phong trào cộng sản và công nhân quốc tế. Nhưng bao trùm lên toàn bộ nội dung Di chúc là hai chữ “Đảng” và “Dân”. Đây cũng chính là mối quan tâm sâu sắc nhất trong suốt cuộc đời của Người. Đó là bằng chứng mạnh mẽ khẳng định giá trị lịch sử vô giá, ý nghĩa lý luận và thực tiễn của một Văn kiện lịch sử./.