Bhươl cr’noon biển Tiến Bình, chr’val Tiến Thành, thành phố Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận vêy k’dâng 100 pr’loọng đong ắt mamông. Cóh đâu nắc cơnh ắt la lay muy a đay, tu ắt đăn đhị toor biển đhậu cóh aral da ding chuáh, cắh vêy c’lâng lướt. Pr’học âng k’coon ta đhi manuýh pa bhrợ cóh biển công tu cơnh đêếc nắc lum zr’nắh k’đháp.

Tơợ rau la lua n’nắc, chr’val Tiến Thành ơy ta đang moon muy c’bhúh liêm loom bhrợ têng muy phòng học đhị bhươl cr’noon biển Tiến Bình, vêy ta đớc nắc zr’lụ trưởng Tiến Bình 2 âng Trường tiểu học Tiến Thành 2.

Đươi vêy zr’lụ trường n’nâu nắc bấc k’coon ta đhi cóh vel đong n’nâu ơy n’năl chữ, doọ cắh bơơn học. P’căn Phạm Thị Giáo, đhanuôr ắt mamông cóh bhươl cr’noon ta bơơn a chông axiu Tiến Bình prá: “Vêy trường n’nâu, lớp 1 lớp 2 lớp 3 học. Ha dang cắh vêy nắc pazêng p’niên cóh đâu đhêy học”.

Zr’lụ trường Tiến Bình 2 vêy 3 lớp 1, 2 lâng lớp 3 lâng pazêng 29 học sinh nắc 3 cô giáo dzợ p’niên vêy Ban giám hiệu Trường Tiểu học Tiến Thành 2 đoọng chô k’đhơợng bhrợ bh’rợ pa choom. Cô Trần Thị Bích Hoa pa choom lớp 1, cô Nguyễn Thị Hải pa choom lớp 2, cô Nguyễn Thị Xuân Hân pa choom lớp 3. Pazêng apêê cô n’nâu nắc dzợ p’niên, t’mêê glúh n’đắh trường cóh bơr pêê c’moo ahay.

Chô pa bhrợ đhị đâu, zập t’ngay, apêê cô tước ooy lớp zr’nắh k’đháp pa bhlâng. C’lâng chuáh hr’lụ cắh choom lướt xe máy, apêê cô pa gơi xe cóh tr’nơớp c’lâng bhlâng, truíh acoon c’lâng k’tưí lâng tring da ding đoọng xiêr ooy bhươl cr’noon ta bơơn a chông axiu. Buôn lum lêy apêê cô lướt dạy, t’coóh Nguyễn Ghe, đhanuôr cóh cr’noon Tiến Bình, chr’val Tiến Thành prá: “Acu ắt cóh đâu đanh bhlâng. Acu công lêy apêê ch’chau âng cu lướt học. Acu lêy apêê cô blo tơợ ch’ngai lướt ooy đâu nắc lứch lướt dzung. Đhr’đấc da ding, dưr lướt cóh da ding chuáh, xang n’nắc đha luônh. Đhâng p’răng pa bhlâng. Vêy bêl boo ngân đác hooi noong. Zr’nắh k’đháp pa bhlâng”.

Đoo bêl váih đhí boo, c’lâng đhr’đấc đhr’luônh pa bhlâng cắh liêm crêê, xa nấp nắc lứch nha nhự, hân đhơ cơnh đêếc apêê cô zập bêl công lướt pa choom crêê giờ cóh lớp. Bêl xay moon tước ooy rau t’bhlâng âng apêê cô, đhanuôr ta bơơn a chông axiu cóh đâu k’er pa bhlâng. Lâng apêê đoo, apêê cô nắc manuýh zúp zooi zập ngai. Cắh muy manuýh t’coóh ta ha, nắc p’niên k’tứi công n’năl ghít rau xa nay bh’rợ âng apêê cô giáo. Ađhi Ngô Xuân Định xoọc học lớp 3 cóh zr’lụ trường Tiến Bình 2 prá: “K’conh bhrợ bh’rợ biểnt, k’căn âng cu nắc lướt pa câl axiu. Bơr đhi noo lướt học. Vêy trường n’nâu lướt học đh’rứah lâng apêê pr’zớc bhui har pa bhlâng. Cô lướt dạy ch’ngai, cô k’er pa bhlâng azi. Azi t’bhlâng học ta béch lấh mơ đoọng apêê cô yêm loom”.

Đhanuôr cóh cr’noon Tiến Bình bấc bhlâng nắc lướt ta bơơn a chông axiu cóh ch’ngai toor, đhr’năng ắt mamông nắc la lay lâng ooy lơơng, nắc pr’ắt tr’mông dợ bấc rau ta bhúch. Apêê cô lêy bh’rợ âng đay chr’nắp pa bhlâng. Tước ooy lớp ta luôn mơ ooy, tr’đăn mơ ooy, n’năl ghít pr’ắt tr’mông zr’nắh k’đháp âng apêê ađhi học sinh, apêê cô nắc kiêng lướt pa choom đanh đươnh lấh mơ âng zr’lụ trường la léh cơnh n’nâu. Cô Nguyễn Thị Xuân Hân, giáo viên lớp 3 cóh zr’lụ trường Tiến Bình 2 prá: “Acu công cơnh apêê cô cóh đâu, zập t’ngay nắc lướt dzung lấh muy km đoọng tước ooy trường. C’la cu lêy apêê ađhi cóh đâu nắc zr’nắh xr’dô pa bhlâng. Nắc acu kiêng ắt pa choom cóh đâu đanh lấh mơ dzợ”.

Thầy Võ Văn Khánh, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Tiến Thành 2 xay moon lấh zr’lụ trường bha lâng cóh cr’noon Tiến An, trường nắc dợ vêy 3 zr’lụ trường ch’ngai nắc: Tiến Đức, Tiến Bình 1 lâng Tiển Bình 2. Cóh đêếc, Tiến Bình 2 nắc zr’lụ trường zr’nắh k’đháp pa bhlâng tu c’lâng c’tốch cắh liêm. Cóh tr’nơớp ahay trường n’nâu nắc thầy Duy ắt pa choom lấh muy zệt c’moo, xang n’nắc nắc vêy ta pazao đoọng ooy 3 cha nắc cô nắc Hoa, Hải lâng Hân tước pa choom. Cóh pazêng c’moo ahay, apêê cô ơy bhrợ têng liêm choom bh’rợ tr’nêng giáo dục cóh đâu, cắh đớc p’niên cóh bhươl cr’noon biển cắh bơơn lướt học, chroi đoọng ooy bh’rợ phổ cập giáo dục đhị vel đong. Thầy Khánh prá: “Pêê cô p’niên n’nâu nắc đhanuôr vel đong, tu cơnh đêếc nắc vêy cr’noọ xa nay t’bhlâng k’rơ lấh mơ, buôn tr’đăn lâng apêê ađhi học sinh, zay lâng bh’rợ p’too pa choom apêê ađhi đoọng apêê ađhi n’năl ghít bh’rợ học âng đay nắc đơ chr’nắp”.

La lay cơnh lâng l’lăm ahay, nâu cơy pazêng apêê ađhi cóh cr’noon biển Tiến Bình, Phan Thiết tước ooy c’moo lướt học nắc lứch bơơn lướt ooy trường. Pazêng apêê ađhi nắc lứch n’năl đọc, n’năl xrặ bấc apêê a đhi nắc bơơn học dal lấh mơ. Nâu cơy apêê cô giáo nắc dzợ lướt cóh c’lâng chuáh, lướt z’lấh zr’luh chuáh hr’lụ đoọng t’bhlâng pa choom acoon chữ đhị zr’lụ bhươl cr’noon biển dzợ bấc rau zr’nắh k’đháp n’nâu./.

Các cô giáo trẻ gian nan gieo chữ ở làng biển Tiến Bình

                                           Việt Quốc

Mặc dù đi dạy trong điều kiện khó khăn, phải lội bộ băng qua cát lún trên quảng đường khá xa để đến lớp, nhưng các cô giáo ở điểm trường Tiến Bình 2 ở xã Tiến Thành, thành phố Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận vẫn tận tâm với nghề, mang con chữ đến với trẻ em làng biển nghèo.

Làng biển Tiến Bình, xã Tiến Thành, thành phố Phan Thiết, tỉnh Bình Thuận có khoảng 100 hộ dân sinh sống. Nơi đây gần như biệt lập với bên ngoài do nằm bên mép biển lũng sâu dưới chân đồi cát, không có đường giao thông. Việc học của con em lao động biển cũng do đó gặp muôn vàn khó khăn.

Trước thực tế đó, xã Tiến Thành đã vận động một tổ chức từ thiện xây dựng một phòng học ngay dưới làng biển Tiến Bình, được đặt tên là điểm trường Tiến Bình 2 trực thuộc Trường Tiểu học Tiến Thành 2. 
Nhờ có điểm trường này mà nhiều con em địa phương nay đã biết chữ, không bị thất học. Bà Phạm Thị Giáo, người dân sống ở làng chài Tiến Bình nói:“Có trường này, lớp 1 lớp 2 lớp 3 học. Nếu mà không có, các cháu phải nghỉ.”

Điểm trường Tiến Bình 2 hiện có 3 lớp 1, 2 và 3 với tổng số 29 học sinh do 3 cô giáo trẻ được Ban giám hiệu Trường Tiểu học Tiến Thành 2 điều động về đảm trách. Cô Trần Thị Bích Hoa dạy lớp 1, cô Nguyễn Thị Hải dạy lớp 2, cô Nguyễn Thị Xuân Hân dạy lớp 3. Cả ba cô còn rất trẻ, mới ra trường cách đây vài năm. 

        Nhận nhiệm vụ tại đây, hằng ngày, các cô đến lớp rất vất vả. Đường cát lún không thể đi xe máy vào được, các cô phải gửi xe ở đầu lộ, men theo đường mòn và triền dốc để xuống làng chài. Thường gặp các cô đi dạy, ông Nguyễn Ghe, người dân làng chài Tiến Bình, xã Tiến Thành cho biết:“Tôi ở đây lâu rồi. Tôi cũng cháu ngoại cháu nội đi học. Thực sự tôi thấy mấy cô ở xa xuống đây đi bộ không à. Trèo dốc, lội lên cái đồi đó, lội xuống. Trưa xuống nắng. Có bữa trời mưa, nước chảy ngập. Khó khăn ghê lắm.”

Gặp những ngày mưa bão, đường dốc nguy hiểm, áo quần lấm lem, nhưng các cô luôn có mặt đúng giờ trên lớp. Khi nhắc đến sự hy sinh thầm lặng của các cô, bà con ngư dân ở làng biển rất cảm động. Với họ, các cô là ân nhân của cộng đồng. Không những người lớn, mà trẻ nhỏ cũng hiểu được tấm lòng của các cô giáo thân thương. Em Ngô Xuân Định đang học lớp 3 ở điểm trường Tiến Bình 2 nói: “Ba con làm nghề biển, mẹ con thì đi bán cá. Hai anh em đi học. Có trường này đi học cùng các bạn rất là vui. Cô đi dạy xa, cô rất thương chúng con. Chúng con gắng học tốt để không phụ lòng cô.”

Người dân làng chài Tiến Bình chủ yếu đánh bắt gần bờ, không gian sống biệt lập với bên ngoài, nên cuộc sống còn nhiều túng thiếu. Các cô nhận thấy công việc của mình thật sự ý nghĩa. Càng đến lớp, càng gần gũi, hiểu được cuộc sống khó khăn của các em học sinh, các cô càng muốn gắn bó hơn với điểm trường lẻ ở xa trung tâm này. Cô Nguyễn Thị Xuân Hân, giáo viên lớp 3 ở điểm trường Tiến Bình 2 bày tỏ:“Tôi cũng như các cô ở đây, hằng ngày phải lội bộ hơn cây số để đến trường. Bản thân tôi thấy các em ở nơi đây rất là khó khăn. Nên tôi muốn được gắn bó ở ngôi trường này.”

Thầy Võ Văn Khánh, Hiệu trưởng Trường Tiểu học Tiến Thành 2 cho biết ngoài điểm trường chính ở thôn Tiến An, trường còn có 3 điểm trường xa là: Tiến Đức, Tiến Bình 1 và Tiến Bình 2. Trong đó, Tiến Bình 2 là điểm trường khó khăn nhất do đường sá cách trở. Ban đầu, điểm trường này do thầy Duy bám trụ hơn chục năm, sau được giao cho 3 cô Hoa, Hải và Hân đảm trách. Những năm qua, các cô đã làm tốt công tác giáo dục tại đây, không để trẻ em làng biển thất học, góp phần vào công tác phổ cập giáo dục ở địa phương. Thầy Khánh nói: “Ba cô còn trẻ và là dân địa phương, cho nên có tinh thần tận tụy, dễ gần các em học sinh, tận tình chỉ bảo cho các em để các em tiếp tục nhận thức việc học của mình.”

Khác với ngày trước, bây giờ tất cả các em ở làng biển Tiến Bình, Phan Thiết đến tuổi đi học đều được cắp sách đến trường. Hầu hết các em đều biết đọc biết viết và nhiều em được học lên cao hơn. Hôm nay, ba cô giáo trẻ vẫn băng đường mòn, đi qua vùng cát lún để tiếp tục gieo con chữ nơi làng biển còn nhiều khó khăn này./.