Độc đáo lễ tảo mộ của đồng bào Tày, Nùng 

Nếu đồng bào Kinh và nhiều dân tộc khác thường thực hiện nghi thức tảo mộ vào dịp Tết Nguyên đán hoặc đúng tiết Thanh Minh, thì đồng bào các dân tộc Tày, Nùng ở vùng núi phía Bắc lại chọn đúng ngày 3 tháng 3 Âm lịch. Đây là nét văn hóa truyền thống đã được truyền qua nhiều thế hệ.

Từ sáng sớm ngày 3/3 âm lịch, khắp các triền đồi, chân núi... bà con dân tộc Tày, Nùng ở tỉnh Bắc Cạn lại tấp nập mang theo đồ lễ và dụng cụ đi tảo mộ. Sau khi thắp nhang, những ngôi mộ sẽ được phát cỏ dại, quét dọn sạch sẽ và trang trí lại những cây nêu treo dải băng bằng giấy màu được cắt tỉa cầu kỳ. Với đồng bào Tày, Nùng, ngày 3/3 Âm lịch có lẽ là ngày quan trọng chỉ sau ngày Tết Nguyên đán, bởi đó là ngày con cháu quây quần, sum họp bên mộ phần những người đã khuất như một cách để tri ân, tưởng nhớ tổ tiên. Không chỉ có đồng bào Tày, Nùng mà nhiều gia đình người Kinh sinh sống ở Bắc Kạn từ nhiều đời cũng chọn ngày 3/3 Âm lịch để làm lễ tảo mộ. 

Tục lệ tảo mộ trong tiết Thanh Minh vào đúng ngày 3/3 âm lịch của đồng bào Tày, Nùng từ bao đời nay đã trở thành một nét đẹp văn hóa truyền thống, cũng là cách răn dạy các thế hệ con cháu bày tỏ lòng biết ơn đối với tổ tiên, nguồn cội và để những thành viên trong gia đình thêm gắn bó, thương yêu./.

Chr’nắp liêm bh’rợ lướt pa liêm ping xal âng manuýh Tày, Nùng

Ha dang đhanuôr Kinh lâng bấc đhanuôr acoon cóh n’lơơng buôn bhrợ bh’rợ lướt pa liêm ping xal cóh cr’chăl Tết Nguyên đán cắh cậ crêê bêl Thanh Minh, nắc đhanuôr Tày, Nùng cóh zr’lụ da ding k’coong n’đắh Bắc nắc lêy pay crêê t’ngay 3 c’xêê 3 Âm lịch. Nâu đoo nắc văn hoá truyền thống ơy vêy ta pa trơơi cóh bấc lang manuýh.

ra diu ra dzương t’ngay 3/3 âm lịch, prang da ding, a ral da ding… đhanuôr Tày, Nùng cóh tỉnh Bắc Cạn nắc đơơng âng bha nuối lâng pr’đươi lướt lêy ping xal. Xang bêl bắt hương, pazêng ping xal nắc vêy ta bhrợ bhơi, píh doóh pa liêm pa sạch lâng pa liêm x’nuur vêy ta dzông bha ar vêy ma pr’họm vêy ta cắt liêm. Lâng đhanuôr Tày, Nùng, t’ngay 3/3 Âm lịch nắc t’ngay chr’nắp pa bhlâng xang t’ngay Tết Nguyên đán, tu cóh t’ngay n’nắc nắc k’coon ch’chau chô k’rong ắt đhị ping xal âng manuýh lấh cắh dzợ đoọng hay k’noọ, hay tước ooy a bhuúc a vuáh. Cắh muy đhanuôr Tày, Nùng nắc bấc pr’loọng đong manuýh Kinh ắt mamông cóh Bắc Kạn tơợ bấc lang công lêy pay t’ngay 3/3 Âm lịch đoọng lướt lêy piing xal.

J’niêng cr’bưn lướt lêy ping xal cóh tiết Thanh Minh crêê bêl t’ngay 3/3 âm lịch âng đhanuôr Tày, Nùng tơợ bấc lang n’nâu nắc dưr váih rau liêm pr’hay văn hoá truyền thống, công nắc cơnh p’too pa choom ha lang k’coon ch’chau xay moon cr’noọ cr’niêng chắp hay a bhuúc a vuáh, manuýh lang ahay lâng đoọng pazêng manuýh cóh pr’loong đong ắt mamông liêm crêê, tr’dêr lấh mơ./.